II SA/Bd 1004/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza S. K. z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] 2022/2023. UZASADNIENIE 1. Decyzją z dnia [...] maja 2023 r. Burmistrz S. odmówił J. M. (dalej: skarżąca, strona) przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na matkę – T. D., legitymującą się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w S. z dnia [...] sierpnia 2019 r., zaliczającym ją do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, z informacją, że niepełnosprawność istnieje od 60-go roku życia, natomiast ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] maja 2018 r. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka wynikająca z treści art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 390 – dalej "u.ś.r.", gdyż niepełnosprawność matki skarżącej nie powstała w którymś z okresów wskazanych w tym przepisie, a ponadto brak jest faktycznej rezygnacji z zatrudnienia na rzecz sprawowania opieki nad matką. 2. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez przyznanie wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. 3. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2023 r. utrzymało w mocy orzeczenie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy w pierwszej kolejności odniósł się do przesłanki odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia z art. 17 ust. 1b u.ś.r. wskazanej w zaskarżonej decyzji wskazując, że przepis ten nie może mieć zastosowania w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, o czym orzekł Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13. Uzasadniając odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia organ wskazał, że ustawodawca w art. 17 ust. 1 u.ś.r. sformułował jedną z zasadniczych przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, a mianowicie rezygnacje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W kontekście powyższych uwag Kolegium wskazało, że strona pracowała ostatnio w 2011 r., a niepełnosprawność matki skarżącej w stopniu znacznym datuje się od [...] maja 2018 r. Tym samym w ocenie Kolegium brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy rezygnacją/niepodejmowaniem zatrudnienia przez stronę, a sprawowaniem opieki nad matką. 4. W skardze skierowanej do tut. Sądu skarżąca reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych oraz w oparciu o przepis art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej "p.p.s.a.") o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono: - dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaniem przez nią opieki nad matką, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo-skutkowy istnieje; - naruszenie art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. – dalej "k.p.a."), poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. okoliczności niepodejmowania zatrudnienia przez skarżącą i faktu niemożności podjęcia tego zatrudnienia z uwagi na sprawowanie permanentnej opieki na matką, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację wspierającą podniesione zarzutu. 5. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: 6. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a. zarówno skarżąca, jak również organ wnieśli o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga jest zasadna. 7. Przedmiot kontroli Sądu w niniejszej sprawie stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...] maja 2023 r., którą odmówiono skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie rozstrzygnięć stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, która określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Przy czym stosownie do art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jak wskazano zaś w art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. 8. Odnosząc się do zawisłego w przedmiotowej sprawie sporu w pierwszej kolejności wskazać należy, że Kolegium prawidłowo skorygowało błąd organu I instancji co do jednej z podstaw odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Podstawą odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia nie może być przesłanka wyrażona art. 17 ust. 1b u.ś.r. Zgodność z Konstytucją RP tego przepisu została zakwestionowana wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13 (Dz. U. 2014, poz. 1443). Trybunał uznał za niekonstytucyjne uzależnienie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od czasu powstania niepełnosprawności. Wprawdzie prawodawca nie podjął działań w celu uchylenia lub zmiany art. 17 ust. 1b u.ś.r., jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się jednolity już pogląd, że nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i rozstrzygnięcia sądu w takiej sprawie na tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP (por. m. in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 listopada 2021 r., sygn. I OSK 786/21, z dnia 26 kwietnia 2019 r., sygn. I OSK 8/19; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie m. in.: z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 682/22, z dnia 6 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 603/22, z dnia 5 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 329/22). 9. Przechodząc zatem do głównej osi sporu wskazania wymaga, że bezspornym w sprawie jest, że z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wystąpiła córka osoby wymagającej opieki. Zdaniem organu odwoławczego brak jest związku między niepodejmowaniem/rezygnacją zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką, bowiem ostatnia aktywność zawodowa skarżącej miała miejsce w 2011 r., a niepełnosprawność jej matki skarżącej w stopniu znacznym datuje się od [...] maja 2018 r. Odnosząc się do powyższego stanowiska organu podkreślenia wymaga, że w art. 17 ust. 1 u.ś.r. mowa jest zarówno o rezygnacji z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej), jak i o jego "niepodejmowaniu". Co do rezygnacji z zatrudnienia nie budzi wątpliwości, że zdarzenie to zachodzi w określonym momencie i winno być spowodowane zaistnieniem konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. "Niepodejmowanie" zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) w rozumieniu art. 17 ust. 1 in fine u.ś.r. – w odróżnieniu od użytego w tym przepisie pojęcia "rezygnacji" – nie jest zaś zdarzeniem, które zachodzi w określonym momencie, lecz stanem trwającym przez jakiś (zwykle dłuższy) czas. Z biegiem tego czasu powody niepodejmowania zatrudnienia mogą się zaś zmieniać – może być to związane np. z własną długotrwałą niedyspozycją zdrowotną, by następnie, z upływem miesięcy lub nawet lat i w związku ze zmianą sytuacji osobisto-rodzinnej, przybrać postać np. konieczności opieki nad coraz bardziej niesprawnymi (czy wręcz niepełnosprawnymi) rodzicami, krewnymi lub współmałżonkiem. Dlatego – inaczej niż przy przesłance "rezygnacji z zatrudnienia" – dla oceny istnienia prawnie relewantnego związku pomiędzy "niepodejmowaniem zatrudnienia" (nadal), a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym krewnym albo małżonkiem, istotne znaczenie ma nie to, czy w ogóle trwał, a jeśli tak, to z jakiego powodu zakończył się ostatni okres zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) opiekuna, i od kiedy nie pozostaje on już w zatrudnieniu, ani czy w ogóle kiedykolwiek pracował zarobkowo. Istotne jest to, z jakiego powodu ów opiekun nadal nie podejmuje zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) w czasie sprawowania opieki nad niepełnosprawnym podopiecznym i ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne – czy właśnie w związku ze sprawowaniem tej opieki, czy może z innej przyczyny (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 listopada 2021 r., sygn. IV SA/Po 869/21). W ocenie Sądu za wadliwe należy uznać uzasadnione organu odwoławczego opierające się na prostym założeniu, że nie występuje przesłanka związku przyczynowo-skutkowego, bowiem skarżąca ubiega się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na matkę nad którą sprawuje osobistą opiekę od [...] maja 2023 r., a jej ostatnia aktywność zawodowa miała miejsce w 2011 r. Po pierwsze w aktach sprawy znajduje się oświadczenie skarżącej z dnia [...] kwietnia 2023 r. (k. 9 akt administracyjnych) w którym strona wskazała "W Niemczech przebywa mój mąż i tam jestem ubezpieczona zdrowotnie. Posiadam ponad 25 lat ubezpieczenia w KRUS. Ostatnie moje zatrudnienie było związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Ustało z dn. [...].02.2011 r.". Ze znajdującego się natomiast w aktach sprawy wywiadu środowiskowego z dnia [...] maja 2023 r. (k. 16 akt administracyjnych) wynika, że skarżąca dotychczas pracowała w Niemczech, ale z uwagi na chorobę matki musiała zrezygnować z zatrudnienia. W ocenie Sądu dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy organ winien najpierw poczynić dodatkowe ustalenia, np. w drodze przesłuchania świadków (skarżącej i członków jej rodziny) jak kształtowała się sytuacja skarżącej i jej matki (ich relacja opiekun-podopieczna) oraz jak kształtowała się aktywność zawodowa skarżącej w szczególności poprzez ustalenie, czy jej oświadczenie dotyczyło ostatniego zatrudnienia w Polsce, czy też po tej dacie była osobą bierną zawodowo, skoro w wywiadzie środowiskowym znajdują się informacje o rezygnacji skarżącej z zatrudnienia w Niemczech, z uwagi na konieczność sprawowania opieki na niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Po drugie zaakcentowania wymaga, że ocena spełnienia przesłanek z art. 17 ust. 1 u.ś.r. powinna być dokonywana jako aktualna, to jest odnosząca się do czasu, w którym wnioskodawca wystąpił o przyznanie świadczenia, bowiem powyższa regulacja nie zakreśla żadnych ram czasowych, co do wykazania rezygnacji z zatrudnienia (czy też jego niepodejmowania) z powodu konieczności sprawowania opieki. Jest to świadczenie przyznawane na wniosek i to od wnioskodawcy zależy, czy i w jakim czasie po wystąpieniu przesłanek do przyznania świadczenia wystąpi on o to świadczenie. Nie ma podstaw do kwestionowania prawa strony do wyboru momentu, w którym chce wystąpić z wnioskiem o przyznanie przedmiotowego świadczenia, ani też uzależniania zaistnienia związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją/niepodejmowaniem pracy oraz datą ustalenia stopnia niepełnosprawności osoby wymagającej opieki (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 218/20). Organy weryfikując to czy po stronie skarżącej zaistniały ustawowe przesłanki uprawniające do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, winny wszechstronnie zbadać jej sytuację życiową, w szczególności zaś mając, co do zasady na uwadze sytuację w chwili złożenia wniosku. Z przepisu art. 17 ust. 1 u.ś.r. wprost wynika, że wnioskujący o to świadczenie musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy. W każdym przypadku rozpoznawania wniosku o świadczenie pielęgnacyjne niezbędne jest zatem przeprowadzenie w tym zakresie postępowania wyjaśniającego, znajdującego odzwierciedlenie w aktach sprawy, a następnie przeanalizowanie ustalonych okoliczności przy jednoczesnym uwzględnieniu aktualnej indywidualnej sytuacji życiowej wnioskodawcy oraz osoby wymagającej opieki. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy zatem, że ocena organów orzekających w sprawie co do kwestii zaistnienia w sprawie związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją/niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia, a sprawowaną opieką jawi się w świetle znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego, jak i wniosków organów przedstawionych na gruncie wydanych decyzji, jako całkowicie nieuzasadniona i niekompletna. Tym samym, w ocenie Sądu, odmowa skarżącej wnioskowanego świadczenia w okolicznościach sprawy, była co najmniej przedwczesna. 10. W tym miejscu podkreślić również należy, biorąc pod uwagę treść przeprowadzonego w sprawie wywiadu środowiskowego oraz treść orzeczenia o ustaleniu znacznego stopnia niepełnosprawności, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad matką wymaga dodatkowej szczegółowej weryfikacji. Otóż ze znajdującego się w aktach administracyjnych wywiadu środowiskowego nie wynika, jaki jest szczegółowy zakres czynności wykonywanych przez skarżącą przy matce, a jedynie to, że matka choruje na nowotwór przełyku i jest po zabiegu tracheotomii. Skarżąca dba o czystość lokalu, robi zakupy, przygotowuje posiłki, pomaga w wizytach lekarskich, sprawach urzędowych i podaje leki. Z tak zebranego materiału dowodowego nie sposób wywnioskować, ile dane czynności - które są niezbędne przy opiece - zajmują skarżącej. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że stałej i ciągłej opieki nie należy rozumieć, jako wykonywanie opieki bez przerwy i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być stała, w sensie trwałości, a ciągła w sensie rozciągłości w czasie, opieka nad niepełnosprawną osobą, której zakres wyznaczony jest jej stopniem niepełnosprawności, a więc koniecznością wykonywania takich czynności, które warunkują jej egzystowanie w warunkach godności człowieka. W ocenie Sądu istotne dla właściwego rozpoznania i rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest również zobrazowanie czasu faktycznej i koniecznej obecności skarżącej przy matce w ciągu doby i tym samym dokonania realnej oceny możliwości pogodzenia przez skarżącą możliwości wykonywania pracy zarobkowej (choćby w niepełnym zakresie czasu pracy) z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką w zakresie adekwatnym do posiadanych przez nią schorzeń. Organ winien mieć na uwadze, że opieka nad niepełnosprawną osobą polega również na wykonywaniu takich podstawowych czynności jak sprzątanie, przygotowywanie posiłków, robienie zakupów i to te czynności – umożliwiające przecież egzystencję osobie niepełnosprawnej w stopniu znacznym – stanowią rdzeń tej opieki. W zależności od sytuacji osoby niepełnosprawnej mogą one jednak przybierać postać czynności bardziej czasochłonnych i angażujących. Rolą organu jest zaś ustalenie charakteru i koniecznego wymiaru w tej konkretnej sprawie tej pomocy, a dalej ocena, czy wykonywanie czynności domowych związanych z opieką nad niepełnosprawną rzeczywiście pozbawia wnioskodawczynię możliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Bez precyzyjnego ustalenia zakresu sprawowanej opieki (zarówno pod względem wykonywanych czynności, jak i pór dnia przeznaczonych na tę opiekę) nie jest możliwe przesądzenie przedmiotowej kwestii. 11. Z powyższych względów Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, o czym orzekł w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien dokonać merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej, badając czy ustalony w sprawie stan faktyczny wypełnia dyspozycję normy prawnej wynikającej z art. 17 u.ś.r., przy uwzględnieniu zakresu, w jakim przepis ten został uznany za niekonstytucyjny na mocy wyroku TK z dnia 23 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13), a także uwzględniając dokonaną przez Sąd wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r., wskazującą jakie kwestie są rzeczywiście fundamentalne dla stwierdzenia wystąpienia w sprawie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy rezygnacją czy niepodejmowaniem pracy a opieką nad niepełnosprawną matką skarżącej. Ponadto organ winien pogłębić wyjaśnienia odnośnie zakresu sprawowanej przez skarżącą opieki w celu ustalenia czy jej wymiar uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia.