I SA/Wr 774/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Haberka (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Kieres, Asesor WSA Iwona Solatycka, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym 11 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. C. na Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 grudnia 2021 r. w sprawie o sygn. akt I SAB/Wr 2107/21 postanawia I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. UZASADNIENIE Pismem z 27 maja 2020 r. M. C. (dalej: strona, skarżący), złożonym 2 czerwca 2020 r., wniósł do Wojewody Dolnośląskiego (dalej: organ, Wojewoda) o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP. Następnie 14 czerwca 2021 r. (pismem z 8 czerwca 2021 r.) strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę. Strona wniosła o: stwierdzenie przewlekłości prowadzonego postępowania; stwierdzenie, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od doręczenia akt organowi; wymierzenie organowi grzywny; przyznanie od organu na rzecz Strony kwoty 4.000,00 zł oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Decyzją z 10 września 2021 r. znak SOC-LPI.6151.1.1892.2020.MGA udzielił skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy do 10 września 2024 r. Wyrokiem z 21 grudnia 2021 r., sygn. akt I SAB/Wr 2107/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu: I. stwierdził, że Wojewoda Dolnośląski przewlekle prowadził postępowanie w sprawie z wniosku skarżącego; II. stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązał Wojewodę Dolnośląskiego do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. przyznał od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną w kwocie 1 000 zł; V. dalej idącą skargę oddalił; VI. zasądził od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Następnie 15 czerwca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu doręczył organowi odpis wyroku ze stwierdzeniem daty jego prawomocności i uzasadnieniem wraz z aktami sprawy. Pismem z 15 lipca 2022 r. pełnomocnik strony zwrócił się do Wojewody o wykonanie wyroku poprzez zapłatę zasądzonej sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania. Pismem z 8 sierpnia 2022 r. strona za pośrednictwem Wojewody skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na niewykonanie wyroku z 21 grudnia 2021 r., sygn. akt I SAB/Wr 2107/21. Skarga wpłynęła do organu 11 września 2022 r., a następnie została przekazana do Sądu dokąd wpłynęła 12 września 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wezwanie jest więc skierowane do organu, który ma wykonać wyrok, a nie do sądu. Na wstępie Sąd zauważa, że stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a., organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przedmiotowej sprawie Wojewoda temu terminowi rażąco uchybił. Skarga złożona pismem z 8 sierpnia 2022 r. wpłynęła do Wojewody 11 sierpnia 2022 r. Wojewoda przekazał ją do Sądu pismem datowanym na 4 września 2023 r., które wpłynęło do Sądu 12 września 2023 r. Powołany wyżej przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. formułuje dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby strona mogła wnioskować do Sądu o wymierzenie organowi administracji publicznej grzywny. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. Jak wynika ze skargi strona domaga się wypłacenia środków pieniężnych w wysokości 1 597 zł zasądzonych w punktach IV i VI wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 21 grudnia 2021 r., sygn. akt I SAB/Wr 2107/21., tj. sumy pieniężnej w kwocie 1 000 zł oraz zwrotu kosztów postępowania sądowego w kwocie 597 zł. W tym miejscu należy wskazać, że norma wyrażona w art. 154 § 1 p.p.s.a. obejmuje wyłącznie kwestię niewykonania wyroku sądowego w zakresie będącej jego przedmiotem sprawy administracyjnej (wyrok NSA z 27 maja 2008 r., I OSK 154/08). Niewykonanie wyroku polegać może na pozostawaniu w bezczynności w podjęciu lub kontynuowaniu postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie prawem przewidzianej (wyroki NSA: z 30 maja 2001 r., II SA 2015/00; z 20 lipca 2018 r., II OSK 71/18). Odnosząc się zatem do żądania skarżącego wskazać należy, że celem skargi na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu, stwierdzającego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jest przymuszenie organu do działania w sytuacji, gdy ignoruje on orzeczenie sądu i nie podejmuje czynności, do których został przez sąd zobowiązany. Skarga jest środkiem ostatecznym służącym wymuszeniu na organie załatwienia sprawy, tj. zakończenia stanu obstrukcji w postępowaniu. Omawiana instytucja ma zapewniać stronom postępowań administracyjnych - których sprawy pomimo uwzględnienia ich skarg na bezczynność bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w dalszym ciągu pozostają niezałatwione - środek prawny przy pomocy którego mogą wywierać presję na organ w celu doprowadzenia do wykonania prawomocnego wyroku. Strona nie ma bowiem innych środków prawnych służących przymuszeniu biernego organu do załatwienia jej sprawy. Inaczej jest jednak z tymi obowiązkami zawartymi w treści wyroku, które są wykonalne. Do orzeczeń wykonalnych w tym trybie należy zaliczyć orzeczenie o przyznaniu sumy pieniężnej, ponieważ wynika z niego konkretne zobowiązanie pieniężne. W tym zatem przypadku przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. nie znajduje zastosowania, a droga przed sądem administracyjnym jest wyłączona, bowiem nie występuje konieczność podjęcia przez organ działań z zakresu administracji publicznej poprzez wszczęcie postępowania, wydanie aktu czy też dokonanie innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, zastrzeżonych prawem do jego właściwości. Wykonywanie orzeczeń sądów administracyjnych w takim zakresie odbywa się w drodze egzekucji sądowej, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, gdyż wyrok sądu administracyjnego stanowi tytuł egzekucyjny, mogący stanowić podstawę do wszczęcia egzekucji po opatrzeniu go klauzulą wykonalności przez sąd powszechny ((art. 781 § 2 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 1550, ze zm.); wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 8 lutego 2018 r., II SA/Go 1136/17; wyrok WSA w Warszawie z 9 stycznia 2007 r., II SA/Wa 1258/06; wyrok WSA we Wrocławiu z 16 kwietnia 2008 r., I SA/Wr 70/08; postanowienie WSA we Wrocławiu z 18 stycznia 2021 r., I SA/Wr 645/20)). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga na niewykonanie wyroku w zakresie odnoszącym się do przyznanej jej sumy pieniężnej jest niedopuszczalna z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego w tym przedmiocie (postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 28 lipca 2022 r., III SA/Gd 943/21; postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 7 listopada 2022 r., I SA/Wr 624/22). Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł, jak w sentencji postanowienia (pkt I sentencji). O zwrocie kwoty 200 zł uiszczonej tytułem wpisu sądowego od skargi sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji).