IV SAB/Po 52/24

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Wojciech Rowiński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. N. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości. UZASADNIENIE M. N. (skarżący) pismem z 15 lutego 2024 r. zwrócił się do Wojewody z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wysokości publicznych środków finansowych netto lub brutto, jakie wypłacono lub zostaną wypłacone za czynności dotyczące szacowania szkód łowieckich w obwodach łowieckich polnych oraz obszarach niewchodzących w skład obwodów łowieckich, za które odszkodowania wypłaca Zarząd Województwa ze środków publicznych budżetu państwa przekazanych przez Wojewodę, powstałych w okresie od 1 stycznia 2019 roku do 31 grudnia 2023 r. włącznie, z wyszczególnieniem każdego podmiotu lub osoby w każdym kolejnym roku kalendarzowym. Pismem Wojewody z dnia 26 lutego 2024 r. udzielono skarżącemu odpowiedzi, że dotacja celowa na obsługę zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych Samorządowi Województwa odrębnymi ustawami przekazywana jest do Urzędu Marszałkowskiego w jednej, ustalonej w ustawie budżetowej kwocie, bez przypisania środków na obsługę poszczególnych zadań realizowanych przez samorząd województwa, a dane dotyczące środków wypłaconych w kolejnych latach za czynności realizowane w zakresie szacowania szkód łowieckich są w posiadaniu Urzędu Marszałkowskiego Województwa. Ponadto pismem Wojewody z 22 marca 2024 r. udzielono odpowiedzi na pismo Skarżącego z dnia 28 lutego 2024 r. w sprawie nieudostępnienia pełnej informacji publicznej i poinformowano, go, iż Wojewoda nie jest w posiadaniu żądanych przez skarżącego informacji. W dniu 20 marca 2024 r. M. N. wniósł skargę na bezczynność Wojewody, żądając przy tym wymierzenia organowi grzywny stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Zdaniem Wojewody udzielając skarżącemu odpowiedzi na wniosek z 15 lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej oraz odpowiadając na pismo skarżącego z 28 lutego 2024 r. tutejszy organ nie pozostaje w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, dalej w skrócie p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonej formie i w określonym przez prawo terminie. Stosownie do art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, zwanej dalej: u.d.i.p.) do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przedmiotem niniejszej skargi jest bezczynność Wojewody w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 15 lutego 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że Wojewoda jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Informacją publiczną jest natomiast każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Wobec otwartego katalogu danych stanowiących informację publiczną, skonkretyzowanego przez ustawodawcę w art. 6 ust. 1 u.d.i.p., w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, wedle którego przez informację publiczną należy rozumieć każdą wiadomość dotyczącą sfery faktów i danych, wytworzoną lub odnoszącą się do władz publicznych oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także do innych podmiotów, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (por. wyroki NSA z dnia 25 marca 2003 r. o sygn. akt II SA 4059/02 oraz z dnia 12 grudnia 2012 r. o sygn. akt I OSK 2149/12). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że w dniu 19.02.2024 r. wpłynął do organu wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w zakresie podania: wysokości publicznych środków finansowych netto lub brutto, jakie wypłacono lub zostaną wypłacone za czynności dotyczące szacowania szkód łowieckich w obwodach łowieckich polnych oraz obszarach niewchodzących w skład obwodów łowieckich, za które odszkodowania wypłaca Zarząd Województwa ze środków publicznych budżetu państwa przekazanych przez Wojewodę, powstałych w okresie od 1 stycznia 2019 roku do 31 grudnia 2023 r. włącznie, z wyszczególnieniem każdego podmiotu lub osoby w każdym kolejnym roku kalendarzowym. Pismem Wojewody z 26.02.2024 r. udzielona została skarżącemu odpowiedź, iż Wojewoda nie jest w posiadaniu żądanych przez skarżącego informacji. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że dla realizacji obowiązku informacyjnego istotne znaczenie ma to, czy dany podmiot posiada informację publiczną żądaną przez wnioskodawcę. Organ ma obowiązek udostępnienia informacji tylko wtedy, gdy jest w jej posiadaniu. Nie ma natomiast takiego obowiązku, gdy wnioskowanej informacji nie posiada i to także wówczas, gdy powinien ją posiadać (por. wyroki NSA: z 23 września 2003 r. II SA 1852/03; z 20 lutego 2013 r. I OSK 2235/12; 14 września 2023 r. III OSK 1209/22 - powołane w uzasadnieniu orzeczenia są dostępne pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza, że nieposiadanie wnioskowanej informacji publicznej przez podmiot zobowiązany do jej udostępnienia stanowi na gruncie art. 4 ust. 3 u.d.i.p. negatywną przesłankę udostępnienia tej informacji, co uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku o dostęp do informacji publicznej (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2015 r. I OSK 638/14). Nie sposób bowiem nałożyć na organ obowiązku i wymagać od niego udostępnienia informacji publicznej, której nie posiada (zob. np. wyrok NSA z 1 grudnia 2023 r. III OSK 478/23). W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że w sytuacji gdy organ (podmiot zobowiązany) nie dysponuje informacją publicznych jego obowiązek polega na poinformowaniu o tym wnioskodawcy w formie zwykłego pisma ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy. Podkreślić należy, że pisemne poinformowanie o tym, że organ nie posiada danej informacji publicznej nie jest równoważne z odmową jej udzielenia, co wymagałoby wydania decyzji. Zaznaczyć jednocześnie należy, że aby można było uznać, że podmiot informujący o nieposiadaniu wnioskowanej informacji publicznej w sposób należyty wywiązał się z obowiązków nałożonych przepisami u.d.i.p. i tym samym nie zachodzi jego bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej powinien wyraźnie i stanowczo powiadomić wnioskodawcę o nieposiadaniu owej informacji. W tym celu powinien złożyć wobec wnioskodawcy jasne oświadczenie o nieposiadaniu takich dokumentów, a twierdzenie takie uwiarygodnić (por. wyrok NSA z 14 czerwca 2021 r. III OSK 4072/21). Co miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Sąd uznał za bezzasadny zarzut skargi, jakoby organ miał podać szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne- wraz z precyzyjnym podaniem jednostki redakcyjnej tekstu prawnego (...) utajnienia danych podmiotów lub osób otrzymujących za realizację zamówienia publicznego środki finansowe z budżetu państwa. Nie stanowią bowiem informacji publicznej wszelkiego rodzaju wyjaśnienia, objaśnienia czy tłumaczenia organu kwestii związanych z daną informacją publiczną. Udostępnieniu podlega bowiem sama informacja, stanowiąca obiektywnie istniejący fakt, a nie przyczyny, dla których dana informacja ma określoną treść, czy z powodu których została podjęta bądź też nie przez dany organ, czy też znajduje się w danym, a nie innym miejscu. Tego typu informacje nie stanowią informacji publicznej dotyczącej spraw publicznych. Wyjaśnienia, motywacje i tłumaczenia organu nie są objęte zakresem przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej i jako takie nie podlegają udostępnieniu w trybie jej przepisów. Żądanie wskazania przyczyn i motywów podjęcia lub niepodjęcia przez organ pewnych działań oraz pytanie o plany i zamierzenia organu nie dotyczą sfery faktów, którymi dysponuje organ, a więc nie mogły stanowić przedmiotu skutecznego zapytania w trybie dostępu do informacji publicznej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 9.05.2024 r., IV SAB/Wr 548/23, LEX nr 3712909). Reasumując w ocenie Sądu działanie organu w opisanym stanie faktycznym sprawy należy uznać za prawidłowe, i tym samym stwierdzić, że organ nie pozostawał w bezczynności odnośnie załatwienia wniosku skarżącego z dnia 15 lutego 2024 r. W świetle całokształtu wyjaśnień organu nie budzi wątpliwości, że organ ten nie dysponuje żądaną informacją publiczną. Fakt nieposiadania żądanych informacji przez organ nie został skutecznie podważony przez zawarte w skardze wywody, sprowadzające się do twierdzeń, że organ powinien informacje te posiadać. Skoro zaś organ poinformował skarżącego o tej okoliczności w ustawowym terminie i wskazał podmiot, który może posiadać wnioskowaną informację, to zarzut bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej nie jest zasadny. Niezadowolenie skarżącego z treści udzielonej przez organ odpowiedzi na jego wniosek nie może przesądzać o zasadności skargi, a tym samym o istnieniu podstaw do przyjęcia bezczynności organu w powyższym przedmiocie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.