VI SA/Wa 477/20
Sądy administracyjne2020-09-23
Sygnatura
VI SA/Wa 477/20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
2020-09-23
Rodzaj
Wyrok WSA w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-OsetekGrzegorz NoweckiJoanna Wegner
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant st. spec. Łukasz Skóra po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2020 r. sprawy ze skargi "A." Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanej partii produktu oddala skargę
UZASADNIENIE
Przedmiotem skargi wniesionej przez A. sp. z o.o. z/s w C. (dalej: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") jest decyzja Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: "organ", "GIJHARS") z [...] grudnia 2019 r., nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm., dalej: "K.p.a."), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1668), art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2178), utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w O. (dalej: "WIJHARS") z [...] października 2019 r., nr [...].
Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W toku kontroli przeprowadzonej w dniach [...] lipca 2019 r. przez inspektorów reprezentujących WIJHARS, w sklepie [...] w N. przy ul. [...], należącej do przedsiębiorcy "A." Sp. z o.o. z siedzibą w C., zakwestionowano oznakowanie m.in. jednej partii ziemniaków oferowanych bez opakowań (luzem) w ilości 12 kg o łącznej wartości 35,88 zł (2,99 zł/kg), pochodzących z [...], z uwagi na podanie w miejscu sprzedaży na wywieszce cenowej kraju pochodzenia: Polska. Jak ustalono w toku kontroli, rzeczywisty kraj pochodzenia był podany na opakowaniu zbiorczym w sposób niewyeksponowany bezpośrednio konsumentowi oraz w dowodzie dostawy, który był niedostępny dla konsumenta.
Zgodnie z § 19 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 29 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych", dla ziemniaków oferowanych do sprzedaży konsumentowi finalnemu bez opakowania lub w przypadku ich pakowania w pomieszczeniu sprzedaży na życzenie konsumenta finalnego lub ich pakowania do bezzwłocznej sprzedaży, oprócz danych wskazanych w pkt 1-2, podaje się dodatkowo państwo pochodzenia wraz z wizerunkiem flagi państwa pochodzenia (z wyłączeniem ziemniaków, w których oznakowaniu użyto znaku graficznego zawierającego informację "Produkt polski"). Zaś zgodnie z ust. 3 tego przepisu, informacje dotyczące państwa pochodzenia i wizerunku flagi państwa pochodzenia podaje się na wywieszce umieszczonej w widocznym miejscu, towarzyszącej bezpośrednio ich prezentacji. Informację dotyczącą państwa pochodzenia ziemniaków podaje się z zastosowaniem czcionki o wysokości nie niższej niż użyta do prezentacji ich nazwy. Wysokość wizerunku flagi państwa pochodzenia ziemniaków nie może być niższa niż wysokość czcionki użytej do prezentacji ich nazwy.
Wobec powyższego, zdaniem organu pierwszej instancji taki sposób oznakowania produktu rolno-spożywczego wprowadzał konsumentów w błąd co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego kraju lub miejsca pochodzenia, co stanowiło naruszenie przepisów: art. 7 ust. 1 lit. a) i ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011 s. 18 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 1169/2011", a także art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. UE L 31 z 1.2.2002 s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem (WE) nr 178/2002".
Powyższe udokumentowano w protokole kontroli z [...] lipca 2019 r. oraz w załączniku nr 1 do tego protokołu, stanowiącym zestawienie ocenianych produktów, a także na dołączonej do niego dokumentacji fotograficznej.
Protokół kontroli został podpisany przez pracownika kontrolowanego, obecnego przy czynnościach kontrolnych i będącego osobą czynną w lokalu przedsiębiorcy, o której mowa w art. 97 Kodeksu cywilnego, a następnie w dniu [...].lipca 2019 r. przesłany na adres siedziby strony. Do przekazanego protokołu kontroli prawidłowo pouczona strona uwag nie wniosła.
Pismem z 26 lica 2019 r., WIJHARS skierował do strony wystąpienie pokontrolne, wraz z wnioskiem o wyjaśnienie przyczyn stwierdzonych nieprawidłowości.
Odnosząc się do powyższego wezwania strona poinformowała w piśmie z 2 sierpnia 2019 r., że wszystkie stwierdzone nieprawidłowości, w tym dotyczące zakwestionowanych ziemniaków, zostały już usunięte; zaś przyczyną ich wystąpienia były czynnik ludzki. Zapewniła także, że dokłada wszelkich starań, aby podobne sytuacje nie miały miejsca w przyszłości.
W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z [...] sierpnia 2019r., WIJHARS zawiadomił ww. przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania administracyjnego m.in. w sprawie wymierzenia, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2178), zwanej dalej "ustawą o jakości handlowej", kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu nieodpowiadającej jakości handlowej jednej ww. partii ziemniaków; informując jednocześnie o przysługującym mu prawie do czynnego udziału w postępowaniu.
Ponadto, w piśmie tym organ poinformował stronę, że przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, zgodnie z art. 40a ust. 5 ww. ustawy, wzięta zostanie pod uwagę wielkość jej obrotów i przychodu i przesłanka ta zostanie oceniona na podstawie rocznego sprawozdania finansowego strony za rok 2018, dostępnego w Krajowym Rejestrze Sądowym. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień.
Decyzją z dnia [...] października 2019 r., organ I instancji wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 10 000 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu partii ziemniaków, oferowanych do sprzedaży bez opakowań jednostkowych "luzem", o łącznej wartości 35,88 zł, w przypadku których dokonano nieprawidłowego oznakowania krajem pochodzenia - zafałszowania artykułu rolno-spożywczego.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ wskazał przepisy, na podstawie których wydał decyzję oraz zauważył, że zapewnienie konsumentom pełnej informacji o kraju pochodzenia towaru, w szczególności wobec powszechnego kierowania się przez konsumentów tym kryterium, ze szczególnym uwzględnieniem towarów polskich, uznać należy za szczególnie istotne i ważne.
Organ podkreślił Zapewnienie konsumentowi pełnej informacji o kraju pochodzenia wprowadzanych do obrotu ziemniaków jest w sposób szczególny w Polsce chronione. Stąd też stopień szkodliwości zafałszowania akurat w przypadku tego konkretnego towaru organ uznał za wysoki. Dodatkowo, działania jednego z pracowników Strony w toku czynności kontrolnych - który jeszcze przed wskazaniem konkretnej nieprawidłowości przez inspektorów, modyfikował oznaczenia kraju pochodzenia towarów wskazywały zdaniem organu, iż personel sklepu miał świadomość, że oznaczenia te mogą być błędne lub zafałszowanie. Do obowiązków Strony jako podmiotu działającego na rynku spożywczym należało przekazanie konsumentom rzetelnych informacji o charakterystyce produktów w tym danych identyfikujących producenta, a także informacji o kraju pochodzenia i wizerunku flagi państwa pochodzenia ziemniaków oferowanych do sprzedaży luzem. Informacje te są istotne dla zapewnienia pełnej wiedzy na temat spożywanej żywności. Strona nie przekazała wymaganych prawem prawdziwych informacji, co skutkowało wprowadzeniem do obrotu partii ziemniaków zafałszowanych.
Zdaniem WIJHARS stwierdzone nieprawidłowości wpływają bezpośrednio na interes ekonomiczny konsumentów, ponieważ w znacznym stopniu mogą determinować decyzję o zakupie przedmiotowych ziemniaków. Przesłanka dotychczasowej działalność podmiotu na rynku artykułów rolnospożywczych wymaga dostosowania sankcji administracyjnej do konkretnego przedsiębiorcy.
Po uwzględnieniu przesłanek określonych w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, organ wymierzył Stronie karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. [...]WIIH wziął pod uwagę w szczególności stopień szkodliwości zafałszowania, wielkość przychodu Strony w roku poprzedzającym rok nałożenia kary, dotychczasową działalność oraz zachowanie Strony w trakcie czynności kontrolnych.
Wymierzona kara oscyluje w wysokości 0,008% maksymalnej kary możliwej do nałożenia. Wymierzając karę w takiej wysokości [...]WIIH uwzględnił przede wszystkim niewielką wartość ujawnionej podczas kontroli partii zafałszowanych ziemniaków, uznając jednocześnie, że wymierzona kara skłoni przedsiębiorcę do przestrzegania przepisów prawa w przyszłości. Analizując dotychczasową działalność Strony stwierdzono, iż w okresie 24 miesięcy nie była karana za wprowadzanie do obrotu środków spożywczych zafałszowanych. Ponadto organ wziął pod uwagę zachowanie Strony podczas kontroli. Na niekorzyść Strony przemawia fakt, iż pracownik Sklepu [...] jeszcze przed wskazaniem przez kontrolujących nieprawidłowych oznaczeń zaczął dokonywać poprawek w zakresie kraju pochodzenia towarów. Z drugiej jednak strony wskazane przez inspektorów nieprawidłowości zostały jeszcze w toku kontroli usunięte.
Wielkość przychodu Strony pozwala określić pozycję przedsiębiorcy na rynku oraz dostosować wymiar kary do jego możliwości, przyczyniając się do urzeczywistnienia funkcji prewencyjnej zastosowanej sankcji. Organ przy ocenie przedmiotowej przesłanki uwzględnił wielkość przychodu Strony, na podstawie Rocznego Sprawozdania Finansowego Strony za 2018 r. tj. [...] zł.
Wskazany przychód Strony wyznacza górną granicę kary za wprowadzenie do obrotu artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych tj. 10 % przychodu uzyskanego w roku ubiegłym. Kwota ta przekracza wartość [...] zł.
Ostatnią przesłanką, którą organ wziął pod uwagę przy ustalaniu wymiaru kary była wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych. Wartość wprowadzonej do obrotu zafałszowanej partii ziemniaków ujawnionej w toku kontroli wynosiła 35,88zł.
Pismem z 22 października 2019 r. strona złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również "Prezesem UOKiK", odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o zmniejszenie kary pieniężnej do kwoty minimalnej, stanowiącej 1000 zł.
Strona ponadto podważyła nie tylko wysokość nałożonej kary pieniężnej, ale także zasadność uznania przedmiotowych ziemniaków za zafałszowane.
Strona podniosła, że w toku tej samej kontroli zwrócono uwagę m.in. na oznakowanie pięciu partii jabłek i w tym przypadku stwierdzone nieprawidłowości uznano za rozbieżności co do faktycznego kraju pochodzenia, a nie tak, jak w przypadku przedmiotowych ziemniaków, za zafałszowanie. Zaznaczyła przy tym, że błąd strony w obu przypadkach był jednakowy; zaś kwalifikacja nieprawidłowości odmienna i dla zakwestionowanych ziemniaków - nieadekwatna do zarzucanego jej czynu. Podkreśliła, że pracownicy sklepu są na bieżąco pouczani o konieczności weryfikowania poprawności oznaczeń cenowych i w tym celu sklep ma dostęp do programu komputerowego, który służy drukowaniu odpowiedniej informacji cenowej oraz że opisane zachowanie pracownika nie wynikało z polecenia pracodawcy, w związku z czym, w jej ocenie nie można tego uznać za manipulowanie informacją o kraju pochodzenia czy celowe działanie.
Strona wskazała, że wszystkie stwierdzone nieprawidłowości zostały szybko usunięte; wartość zakwestionowanej partii ziemniaków stanowiła kwotę 35,88 zł oraz że w okresie ostatnich 24 miesięcy na stronę nie nałożono żadnej kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów zafałszowanych.
Pismem z 8 listopada 2019 r., Prezes UOKiK poinformował stronę, że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, w świetle art. 10 Kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Strona skorzystała z przysługujących jej uprawnień i złożyła stosowne wyjaśnienia wskazując, że nałożona kara pieniężna jest zdecydowanie za wysoka, a nawet, że organ pierwszej instancji mógł odstąpić od tej kary, na mocy art. 50a ust. 5c ustawy o jakości handlowej. Na uzasadnienie słuszności swojego stanowiska strona przytoczyła szereg argumentów, na które powołała się już w odwołaniu.
Rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i stwierdził, iż w przedstawionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej, a także ustalenie jej wysokości, należy uznać za prawidłowe i zgodne z prawem.
Tym samym, zawarty w odwołaniu lub w piśmie z 26 listopada 2019 r. wniosek strony o zmniejszenie kary pieniężnej do kwoty minimalnej, bądź o odstąpienie od tej kary, uznał za niezasadny, zarówno w świetle ustaleń kontroli, jak i obowiązujących przepisów prawa dotyczących wymierzania kar pieniężnych na gruncie ustawy o jakości handlowej.
W skardze z 17 stycznia 2020 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zaskarżając decyzję Prezesa UOKIK z [...] grudnia 2019 r., w całości, wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 7, art. 8 i art. 77 ustawy kodeks postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz.U. 2018, poz. 2096) i art. 40a ust. 1 pkt 4, art. 40a ust. 5 oraz art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych z dnia 21 grudnia 2000r. (Dz.U. 2019, poz. 2178) poprzez wyciągnięcie nieprawidłowych wniosków z zebranego w sprawie materiału dowodowego i błędną wykładnię mającą wpływ na wysokość kary poprzez:
• przyjęcie, że stopień szkodliwości czynu i zakres naruszenia były wysokie
• nieuwzględnienie wartości kontrolowanych artykułów
2. art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych z dnia 21 grudnia 2000r. (Dz.U. 2019, poz. 2178) poprzez nierozpoznanie, przesłanek zastosowania tego przepisu
3. art. 17 Rozporządzenia (WE) NR 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002r. ustanawiającym ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującym Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającym procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności w związku z art. 40 a ust. 1 pkt 4, art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych z dnia 21 grudnia 2000r. (Dz.U. 2019, poz. 2178) poprzez nałożenie na Skarżącą zbyt wygórowanej kary pieniężnej.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca podkreśliła, że w niniejszym stanie faktycznym doszło do zafałszowania artykułu rolno-spożywczego zatem nie kwestionuje tego faktu, ale uważa, że nałożona kara jest za wysoka, a nawet zdaniem skarżącego organ mógł odstąpić od jej wymierzenia. Strona wskazała, że błędnie dokonała oznakowania tylko niewielkiej ilości ziemniaków o wartości 35,88 zł. Błędne oznakowanie wynikało ze zwykłego ludzkiego błędu i gdy tylko pracownik Skarżącej zauważył ten błąd, od razu poprawił go (umieścił prawidłowe informacje o kraju pochodzenia ziemniaków).
Biorąc po uwagę wysokość kary (10.000 zł ) do naruszenia prawa (wartości ziemniaków: 35,88 zł), nałożona kara przekracza wartość ziemniaków ponad 278 razy, w związku z czym zdaniem Skarżącej trudno w takiej sytuacji mówić o proporcjonalności zastosowanej kary do wagi stwierdzonego naruszenia, tym bardziej, że Skarżąca jak tylko zauważyła swój błąd od razu go poprawiła.
Okoliczność ta wynika ze zwykłego niedopatrzenia, a nie z zamiaru wprowadzania konsumentów w błąd. W tym przypadku nie można również zakładać, że nałożona przez organ kara spełni swoją funkcję odstraszania i skuteczności, gdyż Skarżąca z własnej woli usunęła już naruszenie.
Skarżąca ponadto wskazała, że dokłada wszelkiej staranności, aby prowadzić działalność w każdym jej aspekcie w zgodności z prawem.
W odpowiedzi na skargę Prezes UOKIK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu rozstrzygającego w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa UOKIK z [...] grudnia 2019 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z [...] października 2020 r. nakładającą na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za wprowadzenie do obrotu zafałszowanej jednej partii ziemniaków oferowanych do sprzedaży bez opakowań o łącznej wartości 35,88 zł.
Stosownie do treści art. 3 pkt 10 ustawy o jakości przez artykuł rolno-spożywczy zafałszowany rozumie się produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów finalnych, w szczególności, jeżeli dokonano zabiegów, które zmieniły lub ukryły jego rzeczywisty skład lub nadały mu wygląd produktu zgodnego z przepisami dotyczącymi jakości handlowej albo w oznakowaniu podano nazwę niezgodną z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych albo niezgodną z prawdą, albo w oznakowaniu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie składu, pochodzenia, terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości, zawartości netto lub klasy jakości handlowej.
Z uwagi na powyższe wskazać należy, że wymogi dotyczące oznakowania produktów rolno-spożywczych określone zostały w przepisach cytowanego Rozporządzenia (UE) 1169/2011.
Stosownie do treści art. 7 ust. 1 lit. a oraz ust. 2 tego rozporządzenia, informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta i nie mogą wprowadzać w błąd, w tym, co do właściwości środka spożywczego, jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Jednocześnie w myśl art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości wprowadzenie do obrotu artykułów rolno-spożywcze zafałszowanych podlega karze pieniężnej nakładanej na podmiot wprowadzający te produkty w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1 000 zł.
Przedmiot sporu w niniejszej sprawie, nie stanowi samo błędne oznakowanie artykułu rolno spożywczego, gdyż strona skarżącą przyznaje, iż doszło do jego zafałszowania, a wysokość oraz fakt nałożenia kary pieniężnej.
Wbrew stanowisku strony skarżącej, w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisu art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej. Przewidziana w tym przepisie odpowiedzialność ma charakter obiektywny. Dla zastosowania art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej nie jest konieczne przypisanie winy podmiotowi wprowadzającemu do obrotu zafałszowany artykuł rolno-spożywczy. Sam fakt zachowania wypełniającego znamiona deliktu administracyjnego, a więc zachowania naruszającego wynikającą z przepisu sankcjonowanego normę zakazu wprowadzania do obrotu artykułu zafałszowanego, uzasadnia zastosowanie sankcji administracyjnej wobec podmiotu naruszającego ten zakaz.
Cechą charakterystyczną sankcji administracyjnej jest jej automatyczne stosowanie wobec podmiotu ponoszącego przypisaną mu obiektywną odpowiedzialność za naruszenie ustawowych obowiązków. Sankcja administracyjna realizuje zasadniczo funkcję prewencyjną, co nie wyłącza również jej charakteru dyscyplinująco-represyjnego. Istotą nakładania kary administracyjnej jest egzekwowanie respektowania nakazów i zakazów określonych ustawą wobec podmiotów zobowiązanych do ich przestrzegania.
Kara pieniężna nie jest więc konsekwencją stwierdzenia dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co prowadzi do wniosku, że ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie odpowiedzialności obiektywnej (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego: z 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt K 17/97; z 31 marca 2008 r., sygn. akt SK 75/06; z 7 lipca 2009 r., sygn. akt K 13/08; z 25 marca 2010 r., sygn. akt P 9/08).
Nieusprawiedliwione jest także zarzucanie naruszenia art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej poprzez "nierozpoznanie, przesłanek zastosowania tego przepisu". Przepis ten przewiduje, że "Ustalając wysokość kary pieniężnej, Główny Inspektor albo wojewódzki inspektor uwzględnia stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych".
Zdaniem Sądu organ bardzo szczegółowo wskazał czym kierował się wymierzając skarżącej karę pieniężną. Prezes UOKiK uzasadniając stopień szkodliwości czynu stwierdził, że stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu jednej ww. partii ziemniaków oferowanych bez opakowań (luzem), polegające na podaniu w miejscu sprzedaży na wywieszce cenowej niezgodnej z prawdą informacji o kraju pochodzenia, wprowadzały konsumentów w błąd oraz w sposób istotny naruszały ich interesy, gdyż uniemożliwiały zapoznanie się z pełną i rzetelną informacją o kraju pochodzenia, mogącą mieć wpływ na dokonanie właściwego wyboru produktu, zgodnego z ich oczekiwaniami i preferencjami. Konsument ma prawo do pełnej i rzetelnej informacji o oferowanych mu produktach, bez podejmowania dodatkowych działań w celu ich uzyskania, aby podjąć właściwą decyzję przy zakupie i mieć gwarancję, że zakupione produkty są dla niego odpowiednie i posiadają cechy zgodne z zadeklarowanymi. Zapewnienie konsumentom pełnej i rzetelnej informacji o kraju pochodzenia wprowadzanych do obrotu ziemniaków jest w Polsce w sposób szczególny chronione, a wobec powszechnego kierowania się przez konsumentów tym kryterium przy zakupie, uznać należy za szczególnie istotne (v. wyrok NSA o sygn. akt: II GSK 3321/16).
Świadomość konsumenta dotycząca polskiego rolnictwa jest znacznie większa niż kilka lat temu, w związku z tym wielu z nich domaga się takiego oznakowania, bo chcą kupować produkt polski od polskich rolników. Jednym z celów nowych przepisów, zmieniających rozporządzenie w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych, regulujących kwestie znakowania ziemniaków krajem pochodzenia, które obowiązują od [...] maja 2019 r., było skuteczne zapobieganie przepakowywaniu oraz sprzedaży zagranicznych ziemniaków jako polskich. Nie ulega zatem wątpliwości, że konsument dysponując w miejscu sprzedaży na wywieszce cenowej informacją o innym kraju pochodzenia niż faktyczny, w tym wskazujący na kraj pochodzenia: Polska, zamiast [...], mógł ponieść szkodę. Podejmował bowiem decyzję o zakupie kierując się błędnym przekonaniem o ich pochodzeniu z Polski. Istotny jest również fakt, że strona wiedziała i była w posiadaniu informacji o rzeczywistym kraju pochodzenia, oraz że informacje te znajdowały się na opakowaniu zbiorczym oraz w dowodzie dostawy, jednakże jak słusznie zauważył organ pierwszej instancji, informacje te były podane na opakowaniu zbiorczym w sposób niewyeksponowany bezpośrednio konsumentowi oraz w dowodzie dostawy, który był niedostępny dla konsumenta. Słusznie zatem ocenił organ stopień szkodliwości czynu jako wysoki. Słusznie także został oceniony zakres naruszenia. Stwierdzone nieprawidłowości wskazywały na naruszenie wymagań jakości handlowej w zakresie oznakowania, istotnych z punktu widzenia praw i interesów konsumentów oraz właściwości produktów nieopakowanych. Należało zatem uznać, że naruszone zostały przepisy unijne i krajowe dotyczące pełnego i rzetelnego przekazywania konsumentom informacji o kraju pochodzenia oferowanych im produktów.
Ponadto organ wskazał, iż w okresie ostatnich 24 miesięcy strona nie została ukarana za wprowadzenie do obrotu artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych. Przy ocenie tej przesłanki nie pominięto faktu, że strona po zapoznaniu się z wynikami kontroli podjęła działania naprawcze, bez zbędnej zwłoki i z własnej woli, co nie zmienia jednak faktu, że wcześniej dopuściła się czynu zagrożonego sankcją administracyjną. Organ prawidłowo ocenił wysokość kary biorąc pod uwagę wielkość obrotów i przychodu strony, przesłankę tę oceniono na podstawie rocznego sprawozdania finansowego strony za rok 2018, dostępnego w KRS, z którego wynika, że wielkość jej obrotów i przychodu w roku 2018 przekroczyła [...] mld zł.
Sąd podziela również argumentację organu odnośnie wartości kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych. Strona nie zapewniła pełnej i rzetelnej informacji o kraju pochodzenia jednej ww. partii ziemniaków (12 kg), a ich wartość w dniu kontroli stanowiła kwotę 35,88 zł (2,99 zł/kg). Dla konsumentów nie jest jednak istotne, jaka była ilość czy wielkość zakwestionowanej partii produktu, zwłaszcza że mógł być on już wcześniej sprzedawany, tylko sam fakt wykrycia jego zafałszowania.
Okoliczności przedmiotowej sprawy i naruszenie jednoznacznych przepisów prawa żywnościowego oraz ich potencjalne konsekwencje, w szczególności w zakresie braku prawidłowego oznaczenia kraju pochodzenia, wskazują, że organy prawidłowo uznały za zasadne nałożenie kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł. W tych okolicznościach sprawy, Sąd nie doszukał się naruszenia przez organ przepisu art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.
Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, że organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a). Ocena zebranych materiałów dowodowych dokonana przez organy obu instancji, zdaniem Sądu, jest zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a zarazem wolna jest od dowolności. Z akt administracyjnych sprawy wynika również, że organy obu instancji umożliwiły Skarżącej zapoznanie się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenie się w tej sprawie.
W ocenie Sądu, organy administracji rozstrzygając niniejszą sprawę oparły jej rozstrzygnięcie na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
W świetle powyższego, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.