III RC 193/17
Sądy powszechne2017-12-14
Sygnatura
III RC 193/17
Data orzeczenia
2017-12-14
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Adam Michalak (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygnatura akt III RC 193/17</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>
<span class="anon-block">K.</span>, dnia 14-12-2017 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Koninie Wydział III Rodzinny i Nieletnich w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: Sędzia Adam Michalak</p>
<p>
<strong>
<!-- -->po rozpoznaniu w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 148(1);art. 148(1) § 1)">art. 148
<sup>
<!-- -->1</sup>
§ 1 Kodeksu postępowania cywilnego</a> </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->na posiedzeniu niejawnym</strong> w dniu 14-12-2017 r.</p>
<p>sprawy z powództwa głównego wniesionego przez <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">Z. L.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko pozwanym <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">A.</span> <span class="anon-block">L.</span> – małoletniej i reprezentowanej przez matkę <span class="anon-block">A. L. (1)</span>
</strong>
</p>
<p>o obniżenie alimentów</p>
<p>oraz z powództwa wzajemnego <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">A. L. (2)</span> – małoletniej i reprezentowanej przez matkę <span class="anon-block">A. L. (1)</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko pozwanemu <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">Z. L.</span>
</strong>
</p>
<p>o podwyższenie alimentów</p>
<p>1.
Oddala powództwo główne.</p>
<p>2.
Oddala powództwo wzajemne.</p>
<p>3.
Nie przyznaje adw. <span class="anon-block">K. K.</span> zwrotu kosztów z tytułu zastępstwa procesowego udzielonego z urzędu.</p>
<p>4.
Ustala, że strony pozostają przy poniesionych kosztach procesu.</p>
<p>5.
Nie uiszczonymi kosztami sądowymi obciąża w całości Skarb Państwa.</p>
<p>Adam Michalak</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Prawomocnym wyrokiem z dnia 23-01-2014 r. Sąd Okręgowy w Koninie rozwiązał małżeństwo <span class="anon-block">Z. L.</span> i <span class="anon-block">A. L. (1)</span> bez orzekania o winie, powierzając matce wykonywanie władzy rodzicielskiej nad <span class="anon-block">A. L. (2)</span> <span class="anon-block">ur. (...)</span> oraz zasądzając od ojca na rzecz dziecka alimenty w kwocie 550 zł/m-c.</p>
<p>W czasie orzeczenia rozwodu matka małoletniej pracowała jako pomoc piekarza i zarabiała ok. 1400 zł/m-c. Na dojazdy do pracy wydatkowała ok. 300 zł, a pod jej opieką pozostawała córka <span class="anon-block">A.</span> i pełnoletni już syn <span class="anon-block">B. L.</span>. Powódka wzajemna uczęszczała wtedy do 5 klasy szkoły podstawowej w <span class="anon-block">Z.</span>. Matka powódki wzajemnej chorowała na raka tarczycy, miała orzeczony lekki stopień niepełnosprawności, która istniała przed 16 rokiem życia, nadto spłacała pożyczkę w <span class="anon-block"> (...)</span> na kwotę ponad 2 tyś. zł oraz pożyczkę z ZFŚS na kwotę 2.020 zł. Matka powódki wzajemnej zabierając ze sobą dzieci wyprowadziła się ostatecznie od męża do domu swoich rodziców i partycypowała w opłatach mieszkaniowych.</p>
<p>Powód natomiast utrzymywał się z renty w kwocie 540 zł, był po operacji kręgosłupa, nie był zarejestrowany jako bezrobotny w PUP. Miał orzeczoną częściową niezdolność do pracy i stwierdzony umiarkowany stopień niepełnosprawności z zaleceniem ewentualnego zatrudnienia w warunkach pracy lekkiej lub zakładu pracy chronionej. Podejmował prace dorywcze, np. jako murarz lub operator ładowarki. Od czasu przebytej operacji kręgosłupa nie podejmował już żadnych stałych prac i utrzymywał się tylko z renty. Początkowo w trakcie sprawy rozwodowej zamieszkiwał we wspólnym domu małżonków, lecz później wyprowadził się do swoich rodziców do <span class="anon-block">N.</span>.</p>
<p>Aktualnie, po upływie niespełna czterech lat od ostatniego ustalenia alimentów, sytuacje faktyczne po stronie powoda i powódki wzajemnej zmieniły się, a oceniane względem siebie, przez pryzmat przesłanek wynikających z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 kro</a>, który stanowił podstawę oceny powództwa głównego i wzajemnego, skutkują ustaleniem wzajemnej kompensacji wzrostu potrzeb powódki wzajemnej, jako osoby uprawnionej do alimentów oraz zmniejszenia się w takim samym wymiarze możliwości zarobkowych pozwanego wzajemnego, a to prowadzi do oddalenia obu wniesionych powództw.</p>
<p>Z jednak strony jest oczywiste, co dyktują zasady doświadczenia życiowego, że potrzeby <span class="anon-block">A. L. (2)</span> wzrosły przez sam upływ czasu. Dorastające dziecko ma coraz większe potrzeby, wyrasta z ubrań, więcej je, bo rośnie, a mając na uwadze wiek powódki wzajemnej (niespełna 15 lat) pojawiają się nowe potrzeby w życiu dziecka, jak np. atrakcje kulturowe, czy wynikające z kontaktów rówieśniczych. Pozwana jednak nie wykazała w żaden sposób wysokości wzrostu tych potrzeb, dlatego Sąd ocenił ich wzrost na kwotę 400 zł miesięcznie, czym w 50%, a więc kwotą 200 zł winien być z zasady obciążony pozwany wzajemny. Pozwana wskazywała np. na to, iż jest osobą w okresie dojrzewania, że jest alergikiem, pozostaje pod opieką lekarza, że matka wozi ją co piątek na zajęcia informatyczne, ale nie podawała żadnych kwot z tego tytułu. Tak samo, gdy chodzi o uczęszczanie do liceum w <span class="anon-block">K.</span>, nie wskazując w tym wypadku nawet na konieczność ponoszenia wydatków na dojazdy przez matkę. Co z kolei tyczy się deklarowanych wydatków mieszkaniowych to nie sposób wyliczyć, na ile te wydatki służą kwotowo zaspokojeniu potrzeb małoletniej, a na ile innych współ-domowników. Należy także mieć na uwadze, że wcześniej matka pozwanej spłacała dwie pożyczki, a teraz nie deklaruje żadnej.</p>
<p>Z kolei po stronie powoda, choć nominalnie wysokość jego renty nieznacznie tylko wzrosła (651,50 zł), to jednak, co wykazał złożonym dokumentem z pobytu w szpitalu, stan jego zdrowia pogarsza się, skoro dotychczasowe leczenie zachowawcze nie przynosi poprawy i po wtóre, z tego właśnie względu wykonano u niego zabieg operacyjny artroskopii prawego stawu kolanowego, w styczniu 2017 r. Powód posiada kolejne i takie samo orzeczenie o niepełnosprawności, lecz trudno wymagać od niego, by podejmował prace nawet dorywcze, z których zrezygnował już wcześniej, po przebytej operacji kręgosłupa, kiedy teraz zmagać się musi z kolejnym rodzajem schorzenia i rehabilitować chory staw kolanowy. Powód ma nadal orzeczoną częściową niezdolność do pracy, a co potwierdza orzeczenie z dn. 02-05-2016 r. <em>
<!-- -->„dysfunkcje naruszają sprawność organizmu mają charakter przewlekły i w porównaniu do poprzedniego badania nie nastąpiła poprawa”</em>.</p>
<p>Dlatego mając te ustalone fakty na uwadze, Sąd doszedł do wniosku, iż alimentacyjne możliwości płatnicze powoda zmalały o taką samą wysokość 200 zł.</p>
<p>/dowód: akta SO w Koninie, dokumenty k. 7, 8, 9, 10, 41-68, wyjaśnienia pisemne stron/</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 148(1);art. 148(1) § 1)">art. 148<sup>
<!-- -->1</sup> § 1 kpc</a> sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów /…/ sąd uzna - mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych - że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.</p>
<p>Sąd uznał, że nie jest konieczne przeprowadzenie rozprawy zwłaszcza, że strony w ramach zarządzonej wymiany pism zaoferowały dowody z dokumentów, nie zgłaszając żadnego świadka na okoliczności dowodzone w pismach, a późniejsze zgłoszenie świadków byłoby nieskuteczne z uwagi na nałożony rygor prekluzji. Samo zaś przesłuchanie matki pozwanej, o co ta wnioskowała w odpowiedzi na pozew, następowałoby w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 302;art. 302 § 2)">art. 302 § 2 kpc</a>, a więc <em>
<!-- -->de facto</em> jako strony. Tymczasem dowód z przesłuchania stron jest dowodem subsydiarnym, dopuszczanym po wyczerpaniu innych środków dowodowych lub w ich braku, zatem który może być zastąpiony każdym innym dowodem dopuszczonym przez sąd w ramach przewodu sądowego dowodzenia o faktach. Po drugie, nie przesłuchanie strony może stanowić naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 299)">art. 299 kpc</a> tylko w sytuacji nie dysponowania przez sąd innymi dowodami istotnymi dla rozstrzygnięcia (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 kwietnia 2016 r., sygn. V ACa 855/15), a takimi Sąd w sprawie dysponował.</p>
<p>Dla rozstrzygnięcia pozostawała natomiast bez znaczenia kwestia wzbogacenia się rodziców małoletniej na skutek przeprowadzonego podziału majątku wspólnego, gdyż skoro powód otrzymał jakąś dopłatę, to w takiej samej przecież wartości matka pozwanej otrzymała składniki mienia wspólnego. Obaj zaś rodzice są zobowiązani do alimentowania potrzeb dziecka.</p>
<p>Wobec powyższego oddalono powództwo główne i wzajemne, z uwagi na ustalony fakt wzajemnej kompensacji podstaw faktycznych obu żądań, w tej samej nominalnie wysokości.</p>
<p>Sąd nie przyznał kosztów z tytułu pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzędu, gdyż pomimo znacznego upływu wyznaczonego terminu na złożenie pisma procesowego wyznaczony pełnomocnik nie podjął żądnej czynności w sprawie.</p>
<p>O kosztach procesu orzeczono <em>
<!-- -->per analogiam </em>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a> uznając, że wobec wzajemnego oddalenia obu powództw strony nie powinny także ponosić kosztów na rzecz przeciwnika procesowego w żadnej części (koszty podlegają wzajemnemu zniesieniu).</p>
<p>O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 113 uksc.</p>
<p>Adam Michalak</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Z/</strong>
</p>
<p>1.
Wyrok prawomocny w dniu ……………………………</p>
<p>2.
Odnotować.</p>
<p>3.
Wyłączyć akta dołączone.</p>
<p>4.
Akta odłożyć.</p>
<p>K-n dn. ………………………</p>
<p>SSR Adam Michalak</p>
</div>