II FZ 917/16

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jan Rudowski, po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt I SA/Po 781/16 odrzucające skargę P. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie niewyrażenia zgody na zwolnienie zajętej wierzytelności postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE P. B. (dalej "strona", "skarżący") pismem z dnia 30 marca 2016 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 lutego 2016 r. w przedmiocie niewyrażenia zgody na zwolnienie zajętej wierzytelności. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Po 781/16, wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Odpis zarządzenia skutecznie doręczono osobie uprawnionej do odbioru przesyłki w dniu 4 maja 2016 r. (k. 15 akt sądowych). W terminie otwartym do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2016 r. starszy referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. WSA w Poznaniu utrzymał w mocy powyższe orzeczenie. Pismem z dnia 17 sierpnia 2016 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie uiszczenia wpisu od skargi. Odpis powyższego wezwania doręczono osobie uprawnionej do odbioru przesyłki w dniu 22 sierpnia 2016 r. (k. 86 akt sądowych). Termin do wykonania wezwania upłynął z dniem 29 sierpnia 2016 r. Postanowieniem z dnia z dnia 26 października 2016 r. sąd pierwszej instancji odrzucił skargę skarżącego na postanowienie z dnia 24 lutego 2016 r. na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej w skrócie "p.p.s.a."). Jak wskazano bowiem w uzasadnieniu tego orzeczenia, w rozpatrywanej sprawie w odpowiedzi na pierwsze z wezwań Przewodniczącego Wydziału do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Oznacza to, że z chwilą złożenia tego wniosku pierwsze z wezwań do uiszczenia wpisu sądowego utraciło moc. Pomimo prawidłowego doręczenia stronie skarżącej prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie siedmiu dni, wpis ten nie został uiszczony. Pismem z 8 listopada 2016 r. skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie żądając jego uchylenia i nadanie biegu sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie stwierdzenia braków formalnych pisma, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W rozpatrywanej sprawie po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy, skarżący zarządzeniem z dnia 17 sierpnia 2016 r. został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 27 kwietnia 2016 r. wzywającego do uiszczenia wpisu. Wezwanie wystosowane na podstawie zarządzenia z dnia 17 sierpnia 2016 r. doręczono skarżącemu w dniu 22 sierpnia 2016 r. (k. 86 akt sądowych), a zatem termin do uiszczenia wpisu od skargi upływał w dniu 29 sierpnia 2016 r. Skarżący wpisu nie uiścił, co skutkować musiało odrzuceniem przez sąd pierwszej instancji skargi. Mając na względzie treść pisma skarżącego przesłanego do sądu w dniu 25 sierpnia 2016 r. (k. 87 akt sądowych) zauważyć dodatkowo należy, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego stronie zwolnienia z kosztów sądowych wynika obowiązek strony do zapłaty wymaganego wpisu oraz obowiązek sądu do ponownego wezwania do jego uiszczenia (por. postanowienie NSA z 4 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 58/05, publik. ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 118). Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane w terminie zakreślonym w wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego uprzednio rozstrzygnięcia i pozostaje bez wpływu na bieg terminu przewidzianego w ustawie (por. postanowienia NSA: z dnia 19 lutego 2010 r., II FSK 621/09, z dnia 25 marca 2014 r., II GSK 578/14, z dnia 7 kwietnia 2016 r., II FZ 135/16). Wezwanie w trybie art. 220 § 1 p.p.s.a. doręcza się stronie, która w terminie siedmiu dni obowiązana jest uiścić stosowną opłatę. W myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. konsekwencją nieuiszczenia wymaganego wpisu sądowego od skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia i skargi o wznowienie postępowania jest ich odrzucenie. W świetle przedstawionych uwag zaskarżone postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.