I Ns 523/17
Sądy powszechne2017-12-29
Sygnatura
I Ns 523/17
Data orzeczenia
2017-12-29
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Alina Kowalewska (PRESIDING_JUDGE)
Streszczenie
Posiedzenie jest samoistne także wtedy, jeżeli posiadacz wie, że nie jest właścicielem, ale chce posiadać rzecz i posiada tak jakby nim był. Oceniając charakter posiadania nie można pominąć sposobu zachowania właściciela.
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I Ns 523/17</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p> Dnia 29 grudnia 2017 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny</strong>
</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>SSR Alina Kowalewska</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant:</strong>
</p>
</td>
<td>
<p>starszy sekretarz sądowy Donata Romanowska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>
<strong>
<!-- -->po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2017 r. w Giżycku na rozprawie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->sprawy z wniosku</strong> <span class="anon-block">K. D.</span> i <span class="anon-block">W. S. (1)</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->z udziałem</strong> <span class="anon-block">M. B. (1)</span>, <span class="anon-block">K. K.</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o zasiedzenie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->oraz z wniosku </strong>
<span class="anon-block">S. B. (1)</span>, <span class="anon-block">W. B.</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->z udziałem</strong> <span class="anon-block">A. F.</span>, <span class="anon-block">E. L.</span>, <span class="anon-block">Z. B.</span>, <span class="anon-block">A. N.</span>, <span class="anon-block">S. F.</span>, <span class="anon-block">K. K.</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o zasiedzenie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>1.
Stwierdzić, że <span class="anon-block">W. S. (2)</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> nabyli przez zasiedzenie z dniem 01.01.1985r. na prawie wspólności majątkowej małżeńskiej własność części nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">J.</span> gm. <span class="anon-block">P.</span>, zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span>, oznaczonej na planie biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> z dnia 1.06.2014r. (k. 374) literą A i szrafurą w kolorze zielonym oraz punktami tworzącymi obwodnicę 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 1 o powierzchni 1,0084ha oraz własność nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">J.</span> gm. <span class="anon-block">P.</span>, o powierzchni 0,3600ha, zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span> oraz własność nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">J.</span> gm. <span class="anon-block">P.</span>, o powierzchni 1,810 ha, zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span>.</p>
<p>2.
Stwierdzić, że małżonkowie <span class="anon-block">S. D.</span> i <span class="anon-block">J. D. (1)</span> nabyli przez zasiedzenie z dniem 01.01.1985r. na prawie wspólności majątkowej małżeńskiej własność części nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, położonej w <span class="anon-block">J.</span> gm. <span class="anon-block">P.</span>, zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span>, oznaczonej na planie biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> z dnia 1.06.2014r. (k. 374) literą B i szrafurą w kolorze żółtym oraz punktami tworzącymi obwodnicę 4 – 5 – 6 – 7 – 8 – 4 o powierzchni 3,1964ha.</p>
<p>3.
Uznać iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.</p>
<p>4.
Oddalić wniosek <span class="anon-block">S. B. (1)</span> i <span class="anon-block">W. B.</span>.</p>
<p>SSR Alina Kowalewska</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt. I Ns 523/17</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Wnioskodawcy <span class="anon-block">K. D.</span> i <span class="anon-block">W. S. (1)</span>
</strong> domagali się stwierdzenia zasiedzenia własności nieruchomości.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Wnioskodawca <span class="anon-block">K. D.</span>
</strong> wniósł o stwierdzenie, że jego rodzice <span class="anon-block">S. D.</span> i <span class="anon-block">J. D. (1)</span> nabyli z dniem 10.02.1981r poprzez zasiedzenie na prawie wspólności ustawowej małżeńskiej prawo własności części nieruchomości gruntowej oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o pow. 3,0000 ha, położonej w miejscowości <span class="anon-block">J.</span>, zapisanej w księdze wieczystej prowadzonej w Sądzie Rejonowym w Giżycku pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Wnioskodawczyni <span class="anon-block">W. S. (1)</span>
</strong> domagała się stwierdzenia, że jej poprzednicy prawni, rodzice <span class="anon-block">W. S. (2)</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> nabyli również przez zasiedzenie z dniem 10.02.1981r część nieruchomości gruntowej oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o pow. 1,2100 ha, położonej w miejscowości <span class="anon-block">J.</span>, zapisanej w księdze wieczystej prowadzonej w Sądzie Rejonowym w Giżycku pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span> oraz nieruchomość oznaczoną <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> położoną w <span class="anon-block">J.</span> o pow. 0,3600 ha zapisaną w księdze wieczystej w Sądzie Rejonowym w Giżycku pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span> a także nieruchomość oznaczoną <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o pow. 1.810 ha położoną w <span class="anon-block">J.</span>, dla której również prowadzona jest <span class="anon-block">księga wieczysta o numerze (...)</span>.</p>
<p>W uzasadnieniu wniosku wnioskodawcy wskazali, że właściciel nieruchomości zasiadywanych przez poprzedników prawnych wnioskodawców <span class="anon-block">J. P.</span> otrzymał te nieruchomości w drodze aktu nadania a następnie wyprowadził się na południe kraju i pisemną umową sprzedaży bez zachowania formy aktu notarialnego odsprzedał nieruchomości. <span class="anon-block">J. P.</span> wyprowadził się z <span class="anon-block"> (...)</span>.02.1961r. i najpóźniej wówczas nieformalni nabywcy objęli te nieruchomości w posiadanie. Wcześniej <span class="anon-block">J. P.</span> starał się przed organami administracji państwowej wyzbyć własności swoich nieruchomości, a po bezskutecznych próbach podjął decyzję o sprzedaży sąsiadom- poprzednikom prawnym wnioskodawców. Następnie <span class="anon-block">J. P.</span> wyemigrował do Stanów Zjednoczonych i nigdy nie interesował się nieruchomością położoną w <span class="anon-block">J.</span>. Zdaniem wnioskodawców przy przyjęciu złej wiary posiadaczy nieruchomości <span class="anon-block">S. D.</span>, <span class="anon-block">J. D. (1)</span> oraz <span class="anon-block">W. S. (2)</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> nabyli na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej prawo własności wyżej wskazanych nieruchomości z dniem 10.02.1981r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uczestnicy postępowania <span class="anon-block">K. K.</span> i <span class="anon-block">M. P.</span>
</strong> – spadkobiercy <span class="anon-block">J. P.</span> wnieśli o oddalenie wniosku.</p>
<p>Twierdzili, że istotnie <span class="anon-block">J. P.</span> przesiedlony wraz z rodziną z powiatu <span class="anon-block"> (...)</span> otrzymał aktem nadania gospodarstwo rolne, położone w <span class="anon-block">J.</span> o pow. 9,16 ha i prowadził je do 1961r, po czym wyjechał do rodzinnej miejscowości <span class="anon-block">M.</span>. Uczestniczki przyznały także, że <span class="anon-block">J. P.</span> podejmował działania zmierzające do przekazanie gospodarstwa rolnego Skarbowi Państwa, który odmówił przejęcia. Zaprzeczyły, że <span class="anon-block">J. P.</span> w jakikolwiek sposób przekazał to gospodarstwo innym osobom, bowiem liczył na to, że Skarb Państwa przejmie gospodarstwo w <span class="anon-block">J.</span> a on odzyska ziemię w rodzinnych stronach. Uczestniczki twierdziły, że gospodarstwo było uprawiane przez przypadkowe osoby, a po pewnym czasie zaprzestano korzystania i taki stan rzeczy utrzymywał się bardzo długo.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Wnioskodawcy <span class="anon-block">S. B. (1)</span> i <span class="anon-block">W. B.</span>
</strong> wystąpili także o zasiedzenie nieruchomości, których właścicielem był <span class="anon-block">J. P.</span>. Domagali się oni stwierdzenia, że <span class="anon-block">W. B.</span> z dniem 01.05.2006r nabył przez zasiedzenie własność części działki oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o pow. 1,2000 ha, położonej we wsi <span class="anon-block">J.</span>, zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span>.</p>
<p>W uzasadnieniu wniosku <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">S. B. (2)</span> wyjaśnili, że po wyjeździe <span class="anon-block">J. P.</span> w lutym 1961r nieruchomość wskazaną we wniosku przejął w użytkowanie <span class="anon-block">M. Z.</span>, a wnioskodawcy nie znają treści ustaleń między <span class="anon-block">M. Z.</span> a <span class="anon-block">J. P.</span>. Natomiast faktem jest, że wiosną 1976r, przed rozpoczęciem pierwszych prac polowych w drodze nieformalnej sprzedaży <span class="anon-block">M. Z.</span> rozporządził nieruchomością <span class="anon-block">J. P.</span> na rzecz <span class="anon-block">G. B.</span> w zamian za kwotę 3000 zł. <span class="anon-block">G. B.</span> użytkował więc część działki oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, nieprzerwanie od 1976 do 1994r, po czym przekazał ją nieodpłatnie na rzecz swego bratanka <span class="anon-block">W. B.</span>. <span class="anon-block">W. B.</span> uprawiał tą ziemię jak swoją własność do 2008r, po czym nieodpłatnie przekazał ją swojemu synowi <span class="anon-block">S. B. (1)</span>. Wnioskodawcy przyjmując za początek biegu zasiedzenia dzień 01.05.1976r, jako datę kiedy najpóźniej została zawarta nieformalna umowa sprzedaży miedzy <span class="anon-block">M. Z.</span> a <span class="anon-block">G. B.</span> twierdzili, ze <span class="anon-block">W. B.</span> nabył własność nieruchomości przez zasiedzenie z dniem 01.05.2006r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uczestniczki postępowania <span class="anon-block">M. P.</span> i <span class="anon-block">K. K.</span>
</strong>, podobnie jak w wypadku wniosku <span class="anon-block">W. S. (1)</span> i <span class="anon-block">K. D.</span>, nie zgodzili się z twierdzeniami wnioskodawców <span class="anon-block">W. B.</span> i <span class="anon-block">S. B. (1)</span>, wyjaśniając, że <span class="anon-block">M. Z.</span> był posiadaczem zależnym a wnioskodawcy zaczęli korzystać z gruntów <span class="anon-block">J. P.</span> dopiero od 2005r. w związku z możliwością korzystania z dotacji unijnych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uczestnicy postępowania <span class="anon-block">E. L.</span> i <span class="anon-block">M. B. (1)</span>
</strong> potwierdzili okoliczności wskazywane przez wnioskodawców <span class="anon-block">W. B.</span> i <span class="anon-block">S. B. (1)</span>, twierdząc ponadto, iż część nieruchomości oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span>, która była przedmiotem własności <span class="anon-block">J. P.</span>, posiada <span class="anon-block">M. B. (1)</span> a część <span class="anon-block">E. L.</span>, pozostałą część posiada aktualnie <span class="anon-block">S. B. (1)</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Sąd ustalił, co następuje: </strong>
</p>
<p>Aktem nadania numer 2320 z dnia 15.12.1948r. <span class="anon-block">J. P.</span> otrzymał gospodarstwo rolne, położone we <span class="anon-block">wsi J.</span> ( obecnie <span class="anon-block">J.</span>) o pow. ok. 10 ha wraz z zabudowaniami.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->( dowód: kserokopia aktu nadania k. 156 ) </strong>
</p>
<p>Prawo własności <span class="anon-block">J. P.</span> zostało ujawnione w księdze wieczystej noszącej aktualnie numer <span class="anon-block"> (...)</span>. W skład tej nieruchomości weszły działki o aktualnych numerach geodezyjnych: 300,299,316,249 o łącznej pow. 9,1600 ha.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->( dowód: odpis zupełny księgo wieczystej k. 88-90 ). </strong>
</p>
<p>W niedługim czasie po otrzymaniu gospodarstwa rolnego we wsi <span class="anon-block">J.</span> <span class="anon-block">J. P.</span> podjął starania, które zmierzały do przekazania tego gospodarstwa Skarbowi Państwa. Ówczesne organy administracji państwowej odmówiły przejęcia <span class="anon-block"> gospodarstwa rolnego (...)</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->( dowód: pisma Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w <span class="anon-block">W.</span> k. 150 i 148, pisma <span class="anon-block">J. P.</span> k. 149, 151,153, decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w <span class="anon-block">W.</span> k. 152 ) </strong>
</p>
<p>W konsekwencji <span class="anon-block">J. P.</span> pozostawiając gospodarstwo rolne wyjechał z miejscowości <span class="anon-block">J.</span> do miejscowości <span class="anon-block">M.</span>. Z archiwalnej książki meldunkowej wynika, że <span class="anon-block">J. P.</span> został wymeldowany 09.02.1961r.</p>
<p>
<span class="anon-block">J. P.</span> wiedział, że jego gospodarstwo po wyjeździe zostało objęte przez sąsiadów i godził się na ten stan rzeczy wobec nieskutecznych prób przekazania nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">W. D.</span> korzystali z części działki geodezyjnej oznaczonej aktualnie nr 316 zajmując powierzchnię 3,1964ha. z pozostałej części tej działki o powierzchni 1,0084ha korzystali małżonkowie <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">K. S.</span>, którzy ponadto zajęli i uprawiali działki o <span class="anon-block">numerach geodezyjnych (...)</span> o powierzchni 0.3600ha i 300 o powierzchni 1.8100ha wchodzących w skład nieruchomości zapisanej w <span class="anon-block">księdze wieczystej (...)</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->( dowód: informacja Urzędu Gminy w <span class="anon-block">P.</span> k.138, pismo Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w <span class="anon-block">W.</span> kierowanej do <span class="anon-block">J. P.</span> z dnia 12.06.1964r k. 148, zeznania świadków <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D.</span>, <span class="anon-block">J. D. (2)</span>, <span class="anon-block">M. Z.</span>, <span class="anon-block">M. B. (2)</span>, <span class="anon-block">E. G.</span>, <span class="anon-block">I. S.</span>, <span class="anon-block">K. J.</span>, <span class="anon-block">W. K. (1)</span> k. 320-323, opinia biegłego <span class="anon-block">R. N.</span> k. 372-375 ) </strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D.</span>, którzy posiadali także własne gospodarstwo rolne umową z dnia 09.07.1979r przekazali je swojemu synowi <span class="anon-block">S. D.</span> i jego żonie <span class="anon-block">J. D. (1)</span>
<strong>
<!-- -->.</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> ( dowód: kserokopia umowy przekazania k. 37-40 )</strong>
</p>
<p>Wraz z przekazanym <span class="anon-block"> gospodarstwem (...)</span> objęli w posiadanie również użytkowany przez ich rodziców grunt należący do <span class="anon-block"> gospodarstwa rolnego (...)</span>. <span class="anon-block">S.</span> i <span class="anon-block">J. D. (1)</span> uprawiali część nieruchomość <span class="anon-block">J. P.</span> nieprzerwanie do śmierci <span class="anon-block">S. D.</span>, która nastąpiła 10.06.1990r. Po śmierci <span class="anon-block">S. D.</span> gospodarstwo rolne objął w posiadanie <span class="anon-block">K. D.</span>. Wtedy też przejął w posiadanie część nieruchomości <span class="anon-block">J. P.</span> o powierzchni 3,1964 ha, z której wcześniej korzystali jego dziadkowie a potem rodzice. <span class="anon-block">J. D. (1)</span> 23.12.1996r, umową darowizny przekazała swoje udziały we własnym gospodarstwie rolnym na rzecz swego syna <span class="anon-block">K. D.</span>. Darowizną z 21.01.2002r. i 28.04.2010r.pozostałe udziały rzecz <span class="anon-block">K. D.</span> przekazała <span class="anon-block">J. D. (3)</span>- współspadkobierczyni po <span class="anon-block">S. D.</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->( dowód: kserokopie aktów notarialnych zawierających umowy darowizny k. 41-44, 45-49, 50-56, zeznania świadków <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D.</span>, <span class="anon-block">J. D. (2)</span>, <span class="anon-block">E. G.</span> k. 320-322).</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> aktem nadania 2306 z dnia 14.12.1948r otrzymali gospodarstwo rolne, położone we <span class="anon-block">wsi J.</span>, obecnie <span class="anon-block">J.</span> o pow. 10 ha. W okolicznościach wyżej opisanych, przejęli do korzystania część nieruchomości gruntowej wchodzącej w skład <span class="anon-block"> gospodarstwa (...)</span>, oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o pow. 1,0084 ha oraz działki o <span class="anon-block">numerze geodezyjnym (...)</span> o pow. 0,3600 ha i 300 o powierzchni 1,8100ha. Wraz ze swoim gospodarstwem korzystali z tych działek aż do 15.01.1998r, kiedy to umową przekazania gospodarstwa rolnego przekazali własne gospodarstwo rolne na rzecz córki <span class="anon-block">W. S. (1)</span>, a wraz z tym gospodarstwem przekazali również działki wchodzące w skład <span class="anon-block"> gospodarstwa (...)</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- --> (dowód: kserokopia aktu nadania k. 24, kserokopia aktu notarialnego zawierającego umowę przekazania k. 26, zeznania świadków <span class="anon-block">I. S.</span>, <span class="anon-block">W. S. (1)</span>, <span class="anon-block">K. J.</span>, <span class="anon-block">W. K. (1)</span> k.321-322). </strong>
</p>
<p>Działkę oznaczoną obecnie nr geod. 249 o powierzchni 2,7800ha wchodzącą w skład <span class="anon-block"> gospodarstwa rolnego (...)</span>, po wyjeździe <span class="anon-block">J. P.</span> przejął <span class="anon-block">M. Z.</span>. Następnie <span class="anon-block">M. Z.</span> wiosną w 1976r. część działki <span class="anon-block">J. P.</span> o pow. 1,2272 ha sprzedał nieformalną umową <span class="anon-block">G. B.</span>. <span class="anon-block">G. B.</span> korzystał z tych gruntów do początków lat dziewięćdziesiątych po czym przekazał <span class="anon-block">W. B.</span>. Od 2008r gruntami tym włada <span class="anon-block">S. B. (1)</span>.</p>
<p>W sposób wyżej przedstawiony poprzednicy wnioskodawców korzystali z nieruchomości należących do <span class="anon-block"> gospodarstwa (...)</span> uprawiając je rolniczo i płacąc należności podatkowe ze wskazaniem, że regulują obciążenia <span class="anon-block">J. P.</span>. Zakres posiadania działek nie był między stronami sporny od początku objęcia ich w posiadanie i został zaznaczony na planie biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> z dnia 1.06.2014r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->(dowód: zeznania świadków <span class="anon-block">M. B. (2)</span>, <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D.</span>, <span class="anon-block">M. Z.</span>, <span class="anon-block">E. G.</span>, <span class="anon-block">W. S. (1)</span>, <span class="anon-block">W. K. (1)</span>, <span class="anon-block">W. K. (2)</span> k. 320-322, przesłuchanie wnioskodawców <span class="anon-block">W. B.</span> i <span class="anon-block">S. B. (1)</span> w charakterze stron k. 433i 694, dowody uiszczania podatków i innych danin publicznych k. 29-36, 57-65, opinia biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> k. 372-375).</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">J. P.</span> po wyjeździe do rodzinnej miejscowości <span class="anon-block">M.</span> pojawił się w <span class="anon-block">J.</span> raz w latach siedemdziesiątych i bezskutecznie chciał nadal pozbyć się gospodarstwa rolnego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->(dowód: zeznania świadka <span class="anon-block">K. J.</span> k.322)</strong>
</p>
<p>Po pewnym czasie z całą rodziną wyemigrował do USA. Nigdy nie interesował się pozostawionym w <span class="anon-block">J.</span> gospodarstwem rolnym. Nigdy też nie nawiązał kontaktów z osobami, które przejęły jego nieruchomość i przez wiele lat użytkowały grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego. <span class="anon-block">J. P.</span> zmarł 21.06.2005r. w <span class="anon-block">N.</span> na terenie USA. Sąd Rejonowy w Giżycku w sprawie I Ns 347/10 stwierdził, że spadek po nim dziedziczy jego żona <span class="anon-block">M. P.</span> w ½ części i córka <span class="anon-block">K. K.</span> w ½ części.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->(dowód: postanowienie Sądu Rejonowego w Giżycku z dnia 13.09.2012r. k. 126 akt I Ns 347/10) </strong>
</p>
<p>Spadkobiercy <span class="anon-block">J. P.</span> również nie przejawiali w żaden sposób zainteresowania gospodarstwem rolnym w <span class="anon-block">J.</span>. <span class="anon-block">M. P.</span> zmarła 19.01.2014r. Spadek po niej odziedziczyła córka <span class="anon-block">K. K.</span>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->(dowód: postanowienie Sądu Rejonowego w Giżycku z dnia 05.10.2017r w sprawie I Ns 213/15 k. 101 akt I Ns 213/15)</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie sąd ustalił na podstawie dowodów w postaci wyżej wymienionych dokumentów przedłożonych przez strony postępowania oraz zeznań świadków <span class="anon-block">M. B. (2)</span>, <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">D.</span>, <span class="anon-block">M. Z.</span>, <span class="anon-block">E. G.</span>, <span class="anon-block">J. D. (2)</span>, <span class="anon-block">I. S.</span> , <span class="anon-block">K. J.</span>, <span class="anon-block">W. S. (1)</span>, <span class="anon-block">W. K. (1)</span>, <span class="anon-block">W. K. (2)</span> <strong>
<!-- -->( k. 320-322),</strong> <span class="anon-block">J. D. (1)</span>, <span class="anon-block">P. R.</span> <strong>
<!-- -->(k.362-363),</strong> których strony nie zakwestionowały, a które sąd uznał za logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniające oraz przesłuchania stron <strong>
<!-- -->(k.432-433 i 694-695).</strong>
</p>
<p>Zgodnie z regulacją <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 § 1 k.c.</a> posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze. Na mocy zaś <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172 § 2)">§ 2</a> tego artykułu, po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze. Należy wskazać, iż celem zasiedzenia jest korekta stanu prawnorzeczowego w związku z niezgodnością pomiędzy stanem rzeczywistym, a stanem prawnym. Instytucja zasiedzenia jest wymierzona przeciwko właścicielowi nieruchomości, który przez znaczny okres czasu (20-30 lat) nie wykonuje uprawnień właścicielskich w stosunku do swojej własności.</p>
<p>Do nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie niezbędne jest istnienie łącznie dwóch przesłanek - samoistnego posiadania oraz upływu stosownego okresu takiego posiadania.</p>
<p>W pierwszej kolejności należy wskazać, iż posiadaczem samoistnym rzeczy jest tylko ten, kto rzeczą faktycznie włada jak właściciel tj. faktycznie może korzystać z rzeczy z wyłączeniem innych osób (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 140)">art. 140 k.c.</a>). Od właściciela odróżnia go jedynie brak stosownego tytułu. Na posiadanie samoistne składa się element fizyczny – <em>
<!-- -->corpus, </em>czyli faktyczne, fizyczne władztwo nad rzeczą i element psychiczny – <em>
<!-- -->animus </em>- tj. zamiar władania rzeczą dla siebie. Istotne jest także, by posiadanie, które ma prowadzić do zasiedzenia było jawne.</p>
<p>W niniejszej sprawie, zdaniem sądu, nie może budzić wątpliwości, że poprzednicy wnioskodawców a teraz wnioskodawcy korzystają z nieruchomości wchodzących w skład <span class="anon-block"> gospodarstwa (...)</span> jak właściciele – uprawiają grunty, stosują zabiegi agrotechniczne, płacą podatki. Niektórzy z posiadaczy podejmowali czynności prawne polegające na sprzedaży bez zachowania formy aktu notarialnego. Takie korzystanie w sposób oczywisty świadczy o posiadaniu.</p>
<p>W ocenie sądu w stosunku do wszystkich posiadaczy należy przyjąć, że posiadanie to miało charakter samoistny. Posiadanie samoistne ma miejsce nie tylko wtedy, gdy posiadacz jest przekonany o swoich uprawnieniach właściciela, ale także wtedy, gdy wie, że nie jest właścicielem, ale chce posiadać rzecz tak, jakby nim był (wyrok Sądu Najwyższego z 07.04.1994r., <span class="anon-block"> (...)</span> 18/94). Wprawdzie twierdzenia wnioskodawców, że <span class="anon-block">J. P.</span> sprzedał bez zachowania formy aktu notarialnego swoim sąsiadom a poprzednikom prawnym wnioskodawców zajęte przez nich działki gruntu nie zostały w sposób oczywisty wykazane to jednak oceniając charakter posiadania nie można pominąć okoliczności jakie poprzedzały pozostawienie gospodarstwa przez <span class="anon-block">J. P.</span>.</p>
<p>
<span class="anon-block">J. P.</span> konsekwentnie usiłował pozbyć się nadanego mu gospodarstwa rolnego. W pierwszym piśmie z dnia 04.01.1964r. kierowanym do ówczesnej Powiatowej Rady Narodowej w <span class="anon-block">W.</span> (k.153) wnosił o przejęcie jego gospodarstwa przez Skarb Państwa. Nie zgodził się z odmowną decyzją z dnia 11.02.1964r., w której został pouczony o możliwości wydzierżawienia gospodarstwa i odwołał się do Wojewódzkiej Rady Narodowej w <span class="anon-block">O.</span> a następnie do Ministerstwa Rolnictwa. Tak więc w swojej postawie był bardzo konsekwentny. Zauważyć należy, że z pisemnych wyjaśnień składanych przez Powiatową Radę Narodową w <span class="anon-block">W.</span> zarówno <span class="anon-block">J. P.</span> jak i organom nadrzędnym wynika, że gospodarstwo uprawiane był za wiedzą i zgodą właściciela przez sąsiadów. W wyjaśnieniach tych nie wskazywano, by zainteresowani zawierali jakiekolwiek umowy związane z korzystaniem z gospodarstwa. Działo się tak zapewne ponieważ <span class="anon-block">J. P.</span> nie godził się na inne rozwiązanie poza przejęciem jego nieruchomości przez Skarb Państwa. Znamienne jest, że już po opuszczeniu gospodarstwa i wyjeździe w rodzinne strony <span class="anon-block">J. P.</span> nadal zabiegał o przejęcie gospodarstwa na rzecz Skarbu Państwa. W takiej sytuacji nie można przyjąć, że zawierał jakiekolwiek umowy z sąsiadami dotyczące korzystania z gospodarstwa, tym bardziej, że <span class="anon-block">J. P.</span> nigdy nie żądał żadnych świadczeń za korzystanie z jego gospodarstwa ani też zwrotu swego majątku.</p>
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny</a> uzależnia termin zasiedzenia od dobrej lub złej wiary posiadacza. W orzecznictwie przyjmuje się, iż posiadaczem w dobrej wierze jest osoba, która pozostaje w mylnym, lecz uzasadnionym okolicznościami przekonaniu o przysługującym jej prawie do władania rzeczą jakie faktycznie wykonuje. Dobra wiara posiadacza występuje wtedy, gdy z przyczyn usprawiedliwionych (a więc bez niedbalstwa) nie wie on o tym, że nie przysługuje mu prawo własności.</p>
<p>W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, że posiadaczom nieruchomości <span class="anon-block">J. P.</span> nie można przypisać przymiotu dobrej wiary. Zarówno <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">W. D.</span>, jak i <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> oraz <span class="anon-block">M. Z.</span> a także ich następcy wiedzieli, że nie przysługuje im prawo własności do <span class="anon-block"> gospodarstwa (...)</span>.</p>
<p>Z uwagi na upływ czasu nie sposób ustalić dokładnie kiedy <span class="anon-block">P.</span> i <span class="anon-block">W. D.</span>, <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">K. S.</span> oraz <span class="anon-block">M. Z.</span> stali się posiadaczami działek objętych wnioskiem o zasiedzenie. Pewnym terminem pozostaje data wymeldowania <span class="anon-block">J. P.</span> z miejscowości <span class="anon-block">J.</span> to jest09.02.1961r. Bieg terminu zasiedzenia rozpoczął się więc 09.02.1961r., czyli przed wejściem w życie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>, a pod rządem obowiązującego wówczas <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">dekretu z 11.10.1946r. prawo rzeczowe</a> (Dz.U.57 poz.319, 1946r.). <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 (art. 50)">Art.50 prawa rzeczowego</a> stanowił, że kto posiada nieruchomość przez lat dwadzieścia, nabywa jej własność, chyba że w chwili objęcia nieruchomości w posiadanie był w złej wierze (zasiedzenie). Temu kto posiada nieruchomość przez lat trzydzieści, nie można zarzucać złej wiary.</p>
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">Dekret prawo rzeczowe</a> utracił moc z chwilą wejścia w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> czyli z dniem 01.01.1965r. Zagadnienia międzyczasowe dotyczące zasiedzenia zostały uregulowane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160094" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 94 (art. 10;art. 50;art. 1)">art. XLI ustawy z 23.04.1964r. przepisy wprowadzające kodeks cywilny</a> (Dz.U.16 poz.94, 1964r. z póź. zm.). Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160094" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 94 (art. 10 § 1;art. 10;art. 50;art. 1)">§ 1 art. XLI</a> do zasiedzenia, którego bieg rozpoczął się przed dniem wejścia w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>, stosuje się przepisy tego kodeksu; dotyczy to w szczególności możności nabycia prawa przez zasiedzenie. Jednocześnie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160094" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 94 (art. 10 § 2)">§ 2</a> przepis stanowił, że jeżeli termin zasiedzenia według <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> jest krótszy niż według przepisów dotychczasowych, bieg zasiedzenia rozpoczyna się z dniem wejścia kodeksu w życie; jeżeli jednak zasiedzenie rozpoczęte przed dniem wejścia w życie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> nastąpiłoby przy uwzględnieniu terminu określonego w przepisach dotychczasowych wcześniej, zasiedzenie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu.</p>
<p>W tym stanie rzeczy bieg terminu zasiedzenia nieruchomości należących do <span class="anon-block"> gospodarstwa rolnego (...)</span> dla wszystkich posiadaczy rozpoczął się 1.01.1965r. i zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art.172§ 1kc</a> wynosił 20 lat wobec czego upłynął 01.01.1985r. W tej dacie część działki oznaczonej <span class="anon-block">numerem geodezyjnym (...)</span> o powierzchni 1,0084ha oznaczonej na planie biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> literą A i szrafurą w kolorze zielonym jak również działki o <span class="anon-block">numerach geodezyjnych (...)</span> o powierzchni 0.3600ha i 300 o powierzchni 1.8100ha posiadali nieprzerwanie od 09.02.1961r. małżonkowie <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">K. S.</span>.</p>
<p>Pozostałą część <span class="anon-block">działki nr (...)</span> o powierzchni 3,1964ha, oznaczoną na planie biegłego geodety <span class="anon-block">R. N.</span> literą B i szrafurą w kolorze żółtym w dniu 01.01.1985r. posiadali <span class="anon-block">S.</span> i <span class="anon-block">J. D. (1)</span> jako następcy <span class="anon-block">P.</span> <span class="anon-block">W. D.</span> i po zaliczeniu okresu posiadania swoich poprzedników według <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176)">art.176 k.c.</a> w brzmieniu obowiązującym sprzed nowelizacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> ustawą z 28.07.1990r. (Dz.U.55 poz.321, 1990r.) zasiedzieli posiadaną nieruchomość.</p>
<p>Z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika, że w dniu 1.01.1965r. posiadaczem samoistnym działki nr geod. 249 o powierzchni 2,7800ha wchodzącej w skład <span class="anon-block"> gospodarstwa rolnego (...)</span> był <span class="anon-block">M. Z.</span>. Posiadanie to trwało do wiosny w 1976r. kiedy to część działki <span class="anon-block">J. P.</span> o pow. 1,2272 ha <span class="anon-block">M. Z.</span> sprzedał nieformalną umową <span class="anon-block">G. B.</span>, który na początku lat dziewięćdziesiątych, prawdopodobnie w 1994r. przekazał <span class="anon-block">W. B.</span>. Od 2008r gruntami tym włada <span class="anon-block">S. B. (1)</span>. W tej sytuacji stosując zasadę wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176)">art.176kc</a> w brzmieniu obowiązującym przed 01.10.1990r. upływ 20 letniego okresu zasiedzenia części <span class="anon-block">działki (...)</span> będącej obecnie w posiadaniu <span class="anon-block">S. B. (1)</span> przypada na okres kiedy posiadaczem nieruchomości był <span class="anon-block">G. B.</span>. Tymczasem wnioskodawcy <span class="anon-block">S. B. (1)</span> i <span class="anon-block">W. B.</span> domagali się stwierdzenia zasiedzenia własności tej części nieruchomości na rzecz <span class="anon-block">W. B.</span>.</p>
<p>Przez wiele lat nie było jednolitego stanowiska w judykaturze co do tego czy sąd może stwierdzić nabycie nieruchomości w drodze zasiedzenia przez osobę, która o to nie wnosiła, ani która nie była wskazywana przez uczestników postępowania jako nabywca. Spór ten rozstrzygnął Sąd Najwyższy w uchwale z 11.06.2015r. III CZP 112/14, podjętej w składzie 7 sędziów, zaaprobowanej w piśmiennictwie, w której przyjęto, że postępowanie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie nie przewiduje wyjątku od zasady określonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art.321 k.p.c.</a>, zgodnie z którą sad nie może orzekać co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem ani zasądzać ponad żądanie. W tej sytuacji stwierdzenie zasiedzenia własności nieruchomości może nastąpić tylko na rzecz osoby wskazanej przez wnioskodawcę lub innego uczestnika.</p>
<p>Mając to na uwadze sąd nie może stwierdzić zasiedzenia własności części <span class="anon-block">działki o numerze (...)</span> i o powierzchni 1,2272 ha bowiem skutek zasiedzenia dotyczy osoby, która nie została wskazana przez strony postępowania i w związku z tym wniosek <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">S. B. (1)</span> podlega oddaleniu</p>
<p>O powyższym sąd orzekł na podstawie cytowanych wyżej przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a>.</p>
<p>O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art.520§1 kpc</a>, który stanowi, że uczestnik postępowania ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Sąd uznał, że strony w równym stopniu były zainteresowane wynikiem postępowania co uprawnia do rozstrzygnięcia o kosztach w myśl powyższej zasady.</p>
<p>SSR Alina Kowalewska</p>
</div>