I OPP 138/14

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Zofia Flasińska, Marek Stojanowski, po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi A. S. na działanie Ministra Sprawiedliwości, sygn. akt IV SA/Wa 1749/13 postanawia: 1. oddalić skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, 2. odrzucić skargę na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. UZASADNIENIE Skarżący A.S. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie z jego skargi na działanie Ministra Sprawiedliwości, żądając: stwierdzenia przewlekłości postępowania, przyznania od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego kwoty po 20 000 zł oraz zobowiązania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do merytorycznego rozpoznania skargi w terminie jednego miesiąca oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Z akt sprawy wynika, że skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez organ w dniu 26 lipca 2013 r. W dniu 13 września 2013 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w tej sprawie sędziów Wydziałów IV i VI. Zarządzeniem z dnia 16 października 2013 r. sędzia sprawozdawca pozostawił ten wniosek bez rozpoznania z uwagi na to, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku i nie wskazał sędziów, o których wyłączenie wnosi i nie podał przyczyn wyłączenia dotyczących poszczególnych sędziów. Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę jako niedopuszczalną. W dniu 3 stycznia 2014 r. skarżący wniósł osobiście sporządzoną skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 12 grudnia 2013 r. i zażalenie na postanowienie z dnia 11 grudnia 2013 r. Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2014 r. (sygn. I OZ 41/14) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Postanowieniem z dnia 26 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną A. S.. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2014 r. Sąd odrzucił zażalenie skarżącego na to postanowienie. W piśmie z dnia 9 maja 2014 r. skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 24 kwietnia 2014 r. Zarządzeniem z dnia 21 maja 2014 r. Przewodniczący Wydziału IV wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od tego zażalenia. W piśmie z dnia 5 czerwca 2014 r. skarżący wniósł ponownie o przyznanie mu prawa pomocy, a w dniu 25 lipca 2014 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Zarządzeniem z dnia 8 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do udokumentowania jego stanu majątkowego, dochodów i wydatków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie podlega oddaleniu, albowiem nie doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed tym Sądem. Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm., zwanej dalej ustawą). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach. Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy. W tej sprawie nie można zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Poszczególne czynności sądowe podejmowane były prawidłowo i bez nieuzasadnionej zwłoki. Od przekazania skargi do Sądu (26 lipca 2013 r.) do dnia wydania orzeczenia kończącego postępowanie przed Sądem I instancji (12 grudnia 2013 r.) upłynęło niewiele ponad 4 miesiące, a do dnia wniesienia skargi na przewlekłość postępowania upłynęło nieco ponad 13 miesięcy. Przedłużenie postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, po wydaniu postanowienia kończącego postępowanie, spowodowane jest koniecznością rozpoznawania przez Sąd wniosków skarżącego o przyznanie prawa pomocy i wyłączenie sędziów. Ponadto Sąd wielokrotnie wzywał skarżącego do sprecyzowania treści jego pism procesowych poprzez określenie rodzaju pisma i treści żądania strony, gdyż formułowane one były w sposób niejasny i niejednoznaczny. Mając powyższe względy na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, oddalił skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, stwierdzając, że w tym postępowaniu nie można mówić o przewlekłości w rozumieniu przepisów ustawy. Natomiast skarga A. S. na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 ustawy skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Niedopuszczalne jest więc zarówno wniesienie skargi na przewlekłość postępowania po prawomocnym zakończeniu postępowania, jak również przed jego wszczęciem. W tej sprawie nie toczy się postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zatem skarga na przewlekłość tego postępowania podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012, Nr 270 ze zm.) oraz w związku z art. 8 ust. 2 powołanej ustawy odrzucił skargę na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.