II OZ 820/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 441/21 w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 11/16 w sprawie ze skargi Z. S. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie "odcementowania niszy" i kamieni kocich łbów postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 441/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę Z. S. (dalej "skarżący") o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 11/16. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w dniu [...] maja 2021 r. Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę o wznowienie postępowania sądowego w powyższej sprawie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 31 maja 2021 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania poprzez: złożenie odpisu skargi podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem; wskazanie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania; wskazanie zakresu żądania o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia; wskazanie numeru PESEL, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu [...] czerwca 2021 r. W pismach z dnia [...] czerwca 2021 r. skarżący wskazał swój numer PESEL oraz wyjaśnił, że żąda wznowienia w trybie natychmiastowym "wszystkich sfałszowanych spraw" jako "nowy współwłaściciel" nieruchomości przy ul. Z. w L. z uwagi na to, że "T. P. (...) dewastował dom z 1935r.". Jednocześnie skarżący stwierdził, że "T. P. świadomie zdewastował dom (...), a to wyczerpuje złamanie art. 90 Prawa budowlanego, art. 288 kk, art. 207 kk, art. 151 kk i innych" oraz "WSA w Łodzi przyklepywał to bezprawie" i "wszystkie sprawy zostały sfałszowane przez sędziów WSA w Łodzi". Ponadto skarżący powołał się na swoje problemy zdrowotne. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie uzupełnił pozostałych braków formalnych skargi o wznowienie, to jest nie przedłożył odpisu skargi podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem, jak również nie wskazał okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Dodatkowo skarżący nie wskazał na podstawę prawną, w oparciu o którą żąda wznowienia postępowania. Rozstrzygając sprawę Sąd stwierdził, iż wniesiona w dniu [...] maja 2021 r. skarga Z. S. o wznowienie postępowania w sprawie II SA/Łd 11/16 nie spełnia ustawowych warunków formalnych. Skarżący wnosząc przedmiotową skargę o wznowienie nie wskazał między innymi na podstawę prawną, w oparciu o którą żąda wznowienia postępowania oraz nie uzasadnił swojego żądania. Ponadto skarżący nie wykazał, że jego skarga została wniesiona z zachowaniem przewidzianego prawem terminu. Dodatkowo skarżący nie złożył odpisu skargi o wznowienie. Powyższe braki formalne skargi o wznowienie nie zostały również uzupełnione pomimo wystosowanego do skarżącego wezwania z dnia [...] maja 2021 r., opatrzonego rygorem odrzucenia skargi. Niezadowolenie wobec powyższego postanowienia wyraził Z. S. w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r. zatytułowanym "LIST GROZY". Pismo to zostało następnie uzupełnione kolejnymi pismami, w których skarżący opisuje swoje problemy materialne i trudny stan zdrowotny. Zarządzeniem z dnia 16 września 2021 r. Sąd I instancji uznał pismo z dnia [...] sierpnia 2021 r. za zażalenie na postanowienie z dnia 21 lipca 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje tryb postępowania mający na celu weryfikację postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem sądu (art. 270 p.p.s.a.), w ściśle określonych w tej ustawie przypadkach - art. 271, art. 272 i art. 273 p.p.s.a. (podstawy wznowienia). Przypomnieć należy, że skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, mającym na celu wzruszenie prawomocnego orzeczenia sądu i doprowadzenie do ponownego rozpoznania sprawy. Postępowanie wywołane skargą o wznowienie postępowania składa się z dwóch etapów: badania dopuszczalności tej skargi przez sąd i ewentualnie następnie badania jej zasadności. Etapy te poprzedzone są oceną skargi przez przewodniczącego wydziału pod względem spełnienia warunków formalnych pisma procesowego i warunków fiskalnych. Jak wskazuje się w orzecznictwie w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi jako pisma procesowego (art. 46-47 p.p.s.a.) podstawą odrzucenia skargi o wznowienie jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 276 p.p.s.a., natomiast nieopłacona skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. W przypadku zaś, gdy skarga o wznowienie postępowania spełnia warunki formalne pisma procesowego kierowana jest na posiedzenie niejawne celem dokonania oceny jej dopuszczalności (stwierdzenia czy zachowany został termin do jej wniesienia, czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia - art. 280 § 1 p.p.s.a. - i czy nie występują przesłanki z art. 285 p.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 276 p.p.s.a. do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej, przy czym, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio przepisy art. 175 p.p.s.a. W myśl natomiast art. 193 p.p.s.a. jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Stosownie do art. 173 § 1 p.p.s.a. od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. We wskazanych powyższej przypadkach, gdy skarga kasacyjna nie przysługuje zastosowanie ma zatem art. 194 § 1 pkt 1a p.p.s.a., który stanowi, iż na postanowienie o odrzuceniu skargi w przypadkach, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4 oraz art. 220 § 3 przysługuje zażalenie. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że zasadą jest, że od postanowień kończących postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna, zaś wyjątki od tej zasady określone w art. 173 § 1 p.p.s.a. nie mogą być wykładane rozszerzająco. Wskazać należy, że postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania wydane na podstawie art. 280 § 1 lub art. 281 p.p.s.a. nie zostało wymienione w art. 173 p.p.s.a., tym samym od takiego postanowienia przysługuje skarga kasacyjna (por. postanowienie NSA z 3 kwietnia 2019 r., II OZ 40/19, J. Drachal, A. Wiktorowska, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2017, s. 733). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji błędnie przywołał w podstawie prawnej odrzucenia art. 280 p.p.s.a., jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy. Badanie spełnienia wymagań, o których mowa w art. 280 § 1 p.p.s.a. może nastąpić dopiero po usunięciu braków skargi o wznowienie. Przed ich usunięciem skarga o wznowienie nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Biorąc pod uwagę formalne uchybiania, a mianowicie brak przedłożenia odpisu skargi podpisanego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem, jak również brak wskazania okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania należy uznać, że skarga została zasadnie odrzucona przez Sąd I instancji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.