III SAB/Gl 125/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 września 2020 r. sprawy ze skargi A.C. na bezczynność A w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. UZASADNIENIE A. C. (dalej: strona, skarżąca) wniosła skargę z [...] r. na bezczynność Fundacji "A" w G. (dalej: organ, Fundacja) zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie odo informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 ze zm., dalej: u.d.i.p.) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wniosła o: stwierdzenie bezczynności organu, orzeczenie o jej charakterze, zobowiązanie Fundacji do udzielenia żądanej informacji publicznej i zasądzenie od podmiotu zobowiązanego kosztów postępowania wedle norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że za pośrednictwem poczty elektronicznej skierowała do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej przez przesłanie jej: "umów na realizację zadań publicznych z podmiotami udzielającymi dotacji na wydarzenia w ramach [...] oraz umów zawartych z osobami prawnymi i fizycznymi w ramach w/w dotacji. Pomimo upływu ustawowego terminu informacje te nie zostały skarżącej udostępnione. Organ w żaden sposób nie odniósł się do wniosku. Jako podmiot korzystający z dotacji pochodzących ze środków publicznych organ jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Żądane informacje stanowią informację publiczną. Z urzędu Sądowi wiadomym jest, że strona [...] r. wniosła o wymierzenie grzywny Prezesowi Zarządu Fundacji na podstawie art. 55 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "P.p.s.a.), w związku z nieprzekazaniem do Sądu skargi na bezczynność z [...] r. Postanowieniem z 22 maja 2020 r. sygn. akt III SO/Gl 1/20 tut. Sąd wymierzył organowi grzywnę w kwocie 1000 zł. Pismem z [...] r. organ wyjaśnił, że nie miał zamiaru zatajać czegokolwiek co dotyczy funkcjonowania Fundacji. Przyczyną zaistniałego stanu sprawy jest fakt, że Fundacja nie zatrudnia pracowników, nie ma sformalizowanych struktur organizacyjnych i nie posiada wystarczających kompetencji, aby prawidłowo zareagować na złożoną przez wnioskodawcę skargę na bezczynność. Następnie organ wskazał, że nie kwestionuje twierdzeń strony, że wystąpiła z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie organizacji [...] i złożyła go za pośrednictwem poczty elektronicznej. Z tym, że adres mailowy widoczny na stronie Fundacji www.[...].pl od [...]r. jest nieaktywny, bowiem Fundacja zakończyła współpracę z osobami obsługującymi tę stronę. Z tego względu Fundacja nie miała wiedzy, iż na powyższy adres mailowy został skierowany jakiś wniosek, a tym bardziej o tym, czego dokładnie wniosek ten dotyczył. Organ wyjaśnił też, że we [...]r. otrzymał listem poleconym skargę na bezczynność, z której powziął wiadomość, iż pełnomocnik skarżącej zarzucił niezastosowanie się do wniosku. Niezwłocznie udzielił pisemnej odpowiedzi wyjaśniając, iż nie otrzymał wniosku skierowanego drogą elektroniczną na nieobsługiwany od dawna adres mailowy i jednocześnie poprosił o przesłanie wniosku drogą pocztową na znany wnioskodawcy adres aby mógł niezwłocznie udzielić żądanych wyjaśnień oraz o wycofanie skargi. Nie znając treści wniosku nie miał żadnych możliwości udzielić informacji, których zakresu nie znał. Na dowód swych twierdzeń załączył: 1. Odpis skargi na bezczynność otrzymanej od wnioskodawcy, 2. Pismo skierowane do pełnomocnika wnioskodawcy, 3. Uchwałę o powołaniu zarządu fundacji "A", 4. Komplet umów dotyczących organizacji [...] w obiekcie [...]. Zważywszy na powyższe wyjaśnienia organ zwrócił się z prośbą o umorzenie wymierzonej kary grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019, poz. 2325 ze zm., ), zwanej dalej p.p.s.a., sprawowana przez sąd administracyjny kontrola administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a przywołanego przepisu. Przy skardze na bezczynność organu sąd uwzględnia tę skargę tylko wówczas, gdy uzna, że w sprawie wystąpiła taka bezczynność. Dlatego też, zaistnienie bezczynności oznacza naruszenie prawa i wystąpienie materialnej przesłanki do uwzględnienia skargi w myśl art. 149 p.p.s.a. W piśmiennictwie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. Woś, H. Knysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Warszawa 2005, s. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tamo, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Przedmiotem skargi jest bezczynność w zakresie udostępnienia informacji na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Jednocześnie ustawa w bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stanowiąc, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się przepisy K.p.a. Wobec powyższego w przypadku, gdy skarga na bezczynność dotyczy udostępnienia informacji publicznej, nie musi być ona poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Skarga na bezczynność może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (zob. postanowienie NSA z 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08, publ: nsa.orzeczenia). W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., adresat wniosku jest podmiotem niepublicznym dysponującym majątkiem publicznym, a więc podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Ponadto, stosownie do treści art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. Przy czym art. 6 u.d.i.p. konkretyzuje przedmiot informacji publicznej w sposób przykładowy, nie tworząc zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji. Z uwagi na sformułowania tych przepisów, informację publiczną stanowi wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Działając w tak określonych ramach, Sąd nie może odnieść się do żądania wniosku o udzielenie informacji publicznej, gdyż go nie posiada. Organ nie przesłał do Sądu wniosku twierdząc, iż go nie otrzymał, wniosku tego też nie przesłała strona skarżąca. Tym niemniej jednak stwierdzić przyjdzie, że kierując się żądaniami skargi organ przesłał do Sądu umowy na realizację zadań publicznych z podmiotami udzielającymi dotacji na wydarzenia w ramach [...] oraz umowy zawarte z osobami prawnymi i fizycznymi w ramach w/w dotacji. Wynika stąd, że organ przyznał, że żądanie wniosku dotyczy informacji publicznej. Zgodnie z art. 13 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Z kolei zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. organ władzy publicznej może odmówić udostępnienia informacji publicznej oraz umorzyć postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2, co następuje w drodze decyzji. W rozpoznawanej sprawie informacja publiczna nie została udostępniona stronie skarżącej w zakreślonym ustawowo terminie. Jednakże skarga na bezczynność organu jest niezasadna, gdyż Sąd nie stwierdził, że Fundacja jest w bezczynności. Przede wszystkim zaznaczyć trzeba, że skarżący nie załączył do skargi dowodu doręczenia drogą elektroniczną wniosku o udostępnienie mu żądanej informacji publicznej - dowodem takim byłoby Urzędowe Potwierdzenie Przedłożenia (UPI)) lub Urzędowe Potwierdzenie Doręczenia (UPD). Z oświadczenia Fundacji wynika, że adres mailowy widoczny na stronie Fundacji www.[...].pl od [...]r. jest nieaktywny, bowiem Fundacja zakończyła współpracę z osobami obsługującymi tę stronę. Z tego względu Fundacja nie miała wiedzy, iż na powyższy adres mailowy został skierowany jakiś wniosek, a tym bardziej o tym, czego dokładnie wniosek ten dotyczył. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako bezzasadną. Sąd stwierdził też, że nie ma podstaw do umorzenia organowi wymierzonej postanowieniem tut. Sądu z 22 maja 2020 r. grzywny. Powoływanie się przez organ na nieznajomość prawa nie stanowi ku temu wystarczającej przyczyny. Tym bardziej, że organ był trzykrotnie wzywany przez Sąd do przesłania skargi wraz z załącznikami i obowiązku tego nie wypełnił, aż do momentu doręczenia postanowienia o wymierzeniu grzywny.