I GZ 367/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 maja 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 2085/19 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi D. B. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 20 maja 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 2085/19, odmówił D. B. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem z 25 listopada 2019 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Przesyłkę zawierającą wezwanie dwukrotnie awizowano, po czym zwrócono do nadawcy ze skutkiem doręczenia z dniem 27 grudnia 2019 r. W dniu 14 stycznia strona zwróciła się do Sądu o ponowne przesłanie korespondencji zawierającej powyższe wezwanie. W odpowiedzi Sąd, pismem z 27 stycznia 2020 r. poinformował skarżącego, że ponowne przesłanie korespondencji nie jest możliwe, gdyż doręczenie jej było prawidłowe. Skarżący pismem z 5 lutego 2020 r. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Stwierdził, że wezwanie do dokonania tej czynności nie zostało mu skutecznie doręczone, gdyż listonosz nie dostarczył mu awiza. Wskazał ponadto, że w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Sądu został poinformowany o możliwości zwrócenia się do Sądu z prośbą o ponowne doręczenie wezwania. Z kolei z pisma z 27 stycznia 2020 r. dowiedział się, że ponowne doręczenie nie jest możliwe. Odmawiając stronie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, Sąd I instancji stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Zdaniem WSA, podnoszona przez skarżącego okoliczność niepozostawienia przez listonosza awiza informującego o przesyłce jest nieprzekonująca. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia przesyłki wynika, że była ona dwukrotnie awizowana – 12 i 20 grudnia 2019 r., zaś awizo pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej. Jako przyczynę niemożności doręczenia wskazano niepodjęcie przesyłki z placówki pocztowej – nieobecny adresat. Wobec tego Sąd uznał przesyłkę za skutecznie doręczoną w dniu 27 grudnia 2019 r. w trybie art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). W ocenie WSA, skarżący, nie uprawdopodobnił, że doręczyciel faktycznie nie dopełnił swoich obowiązków i nie pozostawił awiza o oczekującej przesyłce. Wprawdzie domniemanie prawdziwości i zgodności z prawdą dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, może być obalone, jednak w tym celu nie wystarczy samo twierdzenie strony. W realiach niniejszej sprawy argumenty skarżącego nie mają oparcia w aktach sprawy. Z kolei rozmowa telefoniczna z pracownikiem sądu nastąpiła już po upływie terminu do uiszczenia wpisu, zatem nie mogła wpłynąć na prawidłowe, tj. terminowe wykonanie wezwania. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego zmianę i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zarzucił naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 73 § 3 i 4 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, w sytuacji gdy strona uprawdopodobniła, że awizo nie zostało jej doręczone. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nie może ponosić odpowiedzialności za zaniedbania listonosza. Podkreślił, że w czasie, gdy miało dojść do pozostawienia awiza (tj. 12 i 20 grudnia 2019 r.), skarżący przebywał w domu, a z uwagi na panujące warunki atmosferyczne – nie wykonywał prac rolniczych. Niezrozumiałym jest zatem, że listonosz nie zastał go w domu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Z powyższych przepisów wynika, że przywrócenie terminu jest możliwe pod następującymi warunkami: 1) nastąpiło uchybienie terminu do dokonania czynności, 2) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, 3) dokonała jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, 4) uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 5) w wyniku uchybienia terminu powstały dla strony ujemne skutki procesowe. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. stanowił podstawę orzekania przez Sąd I instancji, który – nie stwierdziwszy braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej – odmówił stronie przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. W realiach rozpoznawanej sprawy podkreślić należy, że z samej istoty instytucji przywrócenia terminy wynika, że strona, składając wniosek przywrócenie terminu, co do zasady przyznaje, że do uchybienia terminu rzeczywiście doszło. Wobec tego powinna wykazać spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 86-87 p.p.s.a. Tymczasem zarówno z treści wniosku, jak i zażalenia wynika, że skarżący jako okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wskazuje nieprawidłowe doręczenie przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Konsekwencją przyjęcia stanowiska strony za słuszne byłoby stwierdzenie, że termin do dokonania tej czynności w ogóle nie rozpoczął biegu, zatem niemożliwe byłoby jego uchybienie oraz brak byłoby podstaw do rozpoznania wniosku o przywrócenie tego terminu. Powyższe działania skarżącego pozostają w sprzeczności i powodują, że jego zażalenie nie mogło zostać uwzględnione. Zdaniem NSA, argumenty podniesione przez skarżącego nie mogą odnieść skutku w postępowaniu z wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, ponieważ – jak zostało już powiedziane – składając taki wniosek, zgodził się z tym, że została ona wniesiona po terminie. Zarzut dotyczący nieprawidłowości doręczenia omawianej przesyłki skarżący mógłby ewentualnie podnosić dopiero w sytuacji odrzucenia skargi z powodu niewykonania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego. W tym stanie sprawy, wobec niewykazania okoliczności przemawiających za brakiem winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi,NSA uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.