II SAB/Bd 130/21

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi [...][...], [...][...] na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego za okres [...] 1. oddala skargę w stosunku do [...][...], 2. odrzuca skargę w stosunku do [...][...]. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] 2021 r. A. M. i M. M. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Wojewody [...] m.in w zakresie rozpatrzenia wniosku o świadczenie wychowawcze na okres 2021/2022. W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżąca w dniu [...] 2021 r. złożyła wniosek o świadczenie wychowawcze na jej małoletnie dzieci F. M. i T. M.. Skarżący wskazali, że od tamtej pory nie otrzymali żadnej informacji o jakichkolwiek działaniach podjętych we wskazanej sprawie. Podnieśli, że ze względu na opieszałe działanie i bezczynność organów ich dzieci od ponad roku nie otrzymują należnych świadczeń. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił jednocześnie, że w dniu [...].2021 r. do Wydziału Koordynacji Świadczeń Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w [...] Delegatura w [...] wpłynął wniosek A. M. z dnia [...].2021 r. o ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowych 2021/2021 dla dzieci F. M. i T. M.. W dniu [...] 2021 r. przekazano skarżącej informację dotyczącą przyznania prawa do dodatku dyferencyjnego (informacja [...]). Z uwagi na to, że M. M. od [...]2007 r. jest osobą samozatrudnioną w [...], zaś A. M. wraz z dziećmi mieszka w Polsce i tu pozostaje osobą nieaktywną zawodowo, Polska nie jest państwem, po którego stronie leży pierwszeństwo ustalenia prawa do świadczenia dla dzieci państwa M. . Państwem pierwszeństwa jest [...], dlatego przyznano wnioskodawczyni prawo do dodatku dyferencyjnego dla F. M. w kwocie [...]zł miesięcznie na okres od [...].2021 r. do [...].2022 r., zaś dla T. M. na ten sam okres przyznano to prawo w kwocie [...]zł miesięcznie. Wojewoda stwierdził, że niezaprzeczalnie postępowanie w przedmiotowej sprawie było długotrwałe, jednakże nie można organowi zasadnie zarzucić bezczynności kwalifikowanej rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał Wojewoda średni okres rozpatrywania wniosków w ramach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w okresie od września 2020 r. do września 2021 r. to 549 dni. Od stycznia 2018 r. znacznie wzrosła ilość wydawanych decyzji (w 2018 r. było to 7445 decyzji, w 2019 r. – 10.077, w 2020 r. -12.195, a w 2021 r. z danych do 27.09.2021 r. było już 15.967 decyzji). Brak rozpoznania wniosku skarżących w czasie krótszym był spowodowany koniecznością rozpoznania spraw o datach wpływu zdecydowanie wcześniejszych niż wniosek skarżących, w tym spraw należących do kategorii pilnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocenę merytorycznej zasadności skargi powinno zawsze poprzedzać badanie jej wymogów formalnych, w tym warunku dopuszczalności takiej skargi, a zatem ustalenie czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.)- dalej jako p.p.s.a. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Legitymację do złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego oparto na kryterium interesu prawnego. To zaś oznacza, że ze skargą może wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym, a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Zaskarżony do sądu akt lub czynność, ale także bezczynność lub przewlekłość postępowania, może dotyczyć tylko własnej sprawy administracyjnej skarżącego, rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot niepodporządkowany organizacyjnie temu organowi. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, podmiotem który złożył wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego była A. M. i to w zakresie rozpoznania jej wniosku skarżący zarzucają organowi bezczynność. Skoro M. M. nie był podmiotem występującym z wnioskiem inicjującym przedmiotowe postępowanie, to nie może on skutecznie żądać kwestionować bezczynności organu w zakresie nierozpoznania wniosku pochodzącego od innego podmiotu. Tym samym skargę M. M. należało uznać za niedopuszczalną, co obligowało Sąd do jej odrzucenia. Nie budzi wątpliwości Sądu natomiast dopuszczalność skargi A. M.. Badając zasadność tejże skargi należy mieć na uwadze, zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a ustawy p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149a § 1a ustawy p.p.s.a.). Orzekając w sprawie ze skargi na bezczynność należy zatem przede wszystkim ocenić, czy w dacie wnoszenia skargi oraz w dacie wyrokowania organ administracji pozostawał w stanie bezczynności - i w tym zakresie ewentualnie zobowiązać organ do wydania aktu lub podjęcia czynności, bądź też umorzyć postępowanie jeżeli bezczynność ustała po wniesieniu skargi. Należy w związku z tym zwrócić uwagę, że w dniu [...] 2021 r. organ przekazał skarżącej informację dotyczącą przyznania prawa do dodatku dyferencyjnego. Oznacza to, że z tym dniem ustał stan bezczynności organu, a tym samym Sąd nie mógł uwzględnić skargi strony. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę A. M. (pkt. 1 sentencji wyroku). O odrzuceniu skargi M. M. orzeczono w oparciu o przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji).