II OSK 2051/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 7 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 632/10 o odrzuceniu skargi A. G. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odroczenia wykonania rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić skargę kasacyjną UZASADNIENIE A. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. w przedmiocie odroczenia wykonania rozbiórki obiektu budowlanego. W piśmie z dnia 17 lutego 2011 r. skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 13 sierpnia 2010 r. w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (k-61 akt). W odpowiedzi na powyższe wezwanie – w piśmie z dnia 20 lutego 2011 r. - skarżąca zwróciła się o rozłożenie wpisu sądowego od skargi na pięć rat. Pismo to potraktowano jako wniosek o przyznanie prawa pomocy i w odpowiedzi - przesłano skarżącej urzędowy formularz PPF celem jego wypełnienia zgodnie z pouczeniem i odesłania do sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (k-63, 64-65). Skarżąca w piśmie z dnia 18 marca 2011 r. wskazała, że podtrzymuje swój wniosek o rozłożenie wpisu na raty, jakkolwiek nie sądzi, żeby jej sytuacja upoważniała ją do skorzystania z instytucji prawa pomocy (k-74). Nie nadesłała w związku z tym wypełnionego formularza PPF. W piśmie z dnia 24 marca 2011 r. skarżąca została poinformowana – na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału – że sąd nie jest uprawniony do rozkładania kwoty wpisu sądowego na raty, gdyż taka możliwość nie wynika z przepisów prawa( k-74,76,77). W postanowieniu z dnia 9 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku pozostawił wniosek A. G. z dnia 20 lutego 2011 r. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wobec nie złożenia go w przepisanej prawem formie. Skarżąca, pomimo dwukrotnego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi i prawomocnego pozostawienia jej wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania - w okresie od 6 lipca 2010 r. do 17 czerwca 2011 r. - nie uiściła wpisu sądowego od złożonej przez siebie skargi, co wynika z notatki księgowego sądowego. Termin do uiszczenia wpisu minął zatem skarżącej bezskutecznie w dniu 6 czerwca 2011 r., a więc z upływem terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z 9 maja 2011 r. W wyznaczonym terminie strona nie uiściła wpisu sądowego. Przy czym ta ostatnia kwestia, jednoznacznie została potwierdzona w notatce urzędowej podpisanej przez księgowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 czerwca 2010 r., z której wynika, że w rejestrze dochodów budżetowych oraz kwitariuszu nie figuruje żadna należność uiszczona przez skarżącą tytułem wpisu od skargi w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze stosownie do treści art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 czerwca 2011 r. odrzucił skargę A. G. jako nieopłaconą. Od powyższego postanowienia A. G. wniosła skargę kasacyjną, domagając się jego uchylenia, zarzucając Sądowi I instancji w trybie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.: 1. naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez nietrafne zastosowanie tychże przepisów i odrzucenie skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 04.08.2010 r., z powodu nieuiszczenia przez skarżącą wpisu od skargi, w sytuacji, gdy skarżąca złożyła wniosek o rozłożenie na raty wpisu sądowego, uznany przez Sąd za wniosek o przyznanie prawa pomocy. Naruszenie wyżej wymienionych przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do bezzasadnego odrzucenia skargi. 2. naruszenie art. 6 p.p.s.a., skutkujące ograniczeniem prawa do sądu, poprzez brak podjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po uprawomocnieniu się postanowienia w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy prawnej, czynności polegającej na wezwaniu skarżącej do uiszczenia wpisu oaz pouczeniu skarżącej, występującej bez profesjonalnego pełnomocnika, o skutkach zaniedbania w tym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo (skargę), aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga od której pomimo wezwania nie został uiszczony należy wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (§ 3). W sprawie niniejszej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zastosował przepis powyższy w sposób prawidłowy. Pomimo bowiem dwukrotnego wezwania skarżącej do uiszczenia wpisu – skarżąca żądanego wpisu nie uiściła w zakreślonym przez Sąd terminie. W takiej sytuacji Sąd był zatem zobowiązany skargę odrzucić jako nieopłaconą na podstawie powołanego wyżej przepisu co też nastąpiło zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 czerwca 2011 r. Odnosząc się do argumentów podniesionych w skardze kasacyjnej zauważyć natomiast należy, że w pierwszym zarządzeniu z dnia 13 sierpnia 2010 r. do uiszczenia wpisu od skargi Sąd pouczył skarżącą o rygorze odrzucenia skargi w razie braku uiszczenia wpisu. Po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 lutego 2011 r., OZ 45/11 zażalenia skarżącej na powyższe zarządzenie Wojewódzki Sąd Administracyjny pismem z dnia 18 lutego 2011 r. wezwał skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 13 sierpnia 2010 r. wzywającego do uiszczenia wpisu. Następnie po doręczeniu skarżącej urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, którego skarżąca nie wypełniła – zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 11 kwietnia 2011 r. pozostawiono wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Od powyższego zarządzenia skarżąca złożyła sprzeciw, wskutek czego zarządzenie to utraciło swoją moc a postanowieniem z dnia 9 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ponownie pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Nie można zgodzić się ze skarżącą, że Sąd po wydaniu postanowienia z dnia 9 maja 2011 r. powinien był ponownie wezwać skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi, gdyż postanowienie to było nieprawomocne i przysługiwało od niego zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 7 dni od jego doręczenia, o czym skarżąca została pouczona. W takiej sytuacji skarżąca powinna była albo złożyć stosownie zażalenie albo w terminie do jego złożenia uiścić wpis od skargi bez wezwania Sądu czyli wykonać prawomocne zarządzenie z dnia 13 sierpnia 2010 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Skarżąca powyższego nie wykonała dlatego skarga jako nieopłacona podlegała odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.