I GSK 959/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Szymon Widłak Protokolant Asystent sędziego Magdalena Chewińska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 118/16 w sprawie ze skargi I. G. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od I. G. na rzecz Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z 21 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę I. G. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy: W dniu 30 kwietnia 2014 r. do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynął wniosek I. G. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Wnioskodawczyni zadeklarowała do płatności 4 działki rolne znajdujące się na 3 działkach ewidencyjnych, położonych w powiecie białogardzkim, gm. Białogard obrębie ewidencyjnym Zaspy Małe o nr [...] i [...] oraz powiecie koszalińskim, Gminie Sianów, obrębie ewidencyjnym Kleszcze o nr [...]. W części VIII dotyczącej oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych, w kolumnie odnoszącej się do grup upraw skarżąca zadeklarowała do płatności ONW działki rolne o łącznej powierzchni 43,80 ha. Podczas weryfikacji wniosku stwierdzono, że działki ewidencyjne zostały zadeklarowane również przez innego producenta. W dniu 24 listopada 2014 r. M. W. (druga strona konfliktu kontroli) wyjaśnił, że to on jest posiadaczem gruntów od 2013 r. oraz wskazał świadków, mogących tę okoliczność potwierdzić. Organ I instancji przesłuchał zarówno świadków wskazanych przez M. W. jak i świadków wskazanych przez I. G. Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. odmówił I. G. przyznania płatności ONW na 2014 rok na podstawie art. 16 ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011, z uwagi na to, że wyliczona procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek położonych na obszarze ONW strefa nizinna zadeklarowanych we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi 20,13%. Powierzchnie stwierdzone wynikały z wykluczenia z płatności działek ewidencyjnych nr [...] o powierzchni 1,29 ha oraz działki nr [...] o powierzchni 5,60 ha - co do których stwierdzono naprzemienne użytkowanie. Organ stwierdził brak uprawnień I. G. do płatności. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji, uchylił ją w całości i przyznał I. G. płatność ONW na 2014 rok w wysokości 6.526,34 zł, w tym: ONW - Nizinne strefa I w wysokości 6.526,34 zł. Wyjaśnił, że przedmiotem prowadzonego postępowania było ustalenie, czy I. G. była posiadaczem spornych gruntów w myśl rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40, poz. 329 ze zm.), w szczególności zweryfikowanie czy wszystkie grunty zadeklarowane przez wnioskodawczynię były przez nią użytkowane. Przytaczając szereg przepisów mających zastosowanie w sprawie, organ stwierdził, że istotą przedmiotowych płatności jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście użytkuje grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, jakich dokonywać zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony, utrzymuje te grunty zgodnie z normami dobrej kultury rolnej. Zaznaczył, że ARiMR zobowiązana jest do wyjaśnienia, kto użytkuje działki rolne objęte dwoma lub większą ilością wniosków. Nie rozstrzyga natomiast sporu o bezprawne użytkowanie działek ewidencyjnych oraz nie może to mieć wpływu na ocenę uprawnienia do uzyskania płatności do gruntów rolnych. Organy ARiMR nie mogą brać udziału w sporze cywilnym prowadzonym pomiędzy właścicielami czy użytkownikami gruntów rolnych, który to spór w oparciu o przedkładane dokumenty przez wnioskodawczynię z całą pewnością występuje. Organ II instancji dokonując ponownej oceny zgromadzonego materiału dowodowego doszedł do tożsamych wniosków co organ I instancji, tj. naprzemiennego użytkowania gruntów przez I. G. jak i M. W. w roku 2014. Odnosząc się do zgromadzonych dowodów stwierdził, że zarówno I. G. jak i M. W. potwierdzili użytkowanie spornych działek poprzez naprzemienne wykonywanie zabiegów agrotechnicznych, a co za tym idzie brak możliwości ustalenia jedynego faktycznego użytkownika spornych działek. Organ stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że właścicielem działek będących przedmiotem konfliktu krzyżowego od dnia 31 marca 2014 r. był M. W. Wyrokiem z 21 kwietnia 2016 r. WSA w Szczecinie oddalił skargę I. G. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014. Wskazał, że zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40 poz. 329 ze zm.) wyżej wskazanego rozporządzenia, płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a/ rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem" do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 300 ha, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych w rozumieniu art. 2 pkt. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz. UE L 316 z 2.12.2009, str. 65), zwanych dalej "działkami rolnymi", lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c/ rozporządzenia nr 73/2009, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha. Zgodnie z § 2 pkt 5 płatność przysługuje, jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z przepisami art. 50a i art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005". Zgodnie z § 3 ust. 2 w/w rozporządzenia płatność ONW jest przyznawana rolnikowi do działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach ONW, użytkowanych jako wykorzystywane użytki rolne (...). W konsekwencji powyższego, WSA podkreślił, że istota sporu na gruncie niniejszej sprawy sprowadza się do odpowiedzi czy skarżąca była posiadaczem spornych gruntów, w myśl cytowanych przepisów rozporządzenia. Skarżąca dowodzi, że to ona była posiadaczem działek ewidencyjnych nr [..] i [...] natomiast organ nie podzielił tej oceny. WSA w Szczecinie zgodził się z organem, że rozpoznając wniosek nie jest on zobowiązany oceniać, czy wnioskodawca faktycznie posiada grunty rolne, których ma dotyczyć płatność oraz czy utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami użytkując je rolniczo. Istotą bowiem przedmiotowych płatności jest to, że są one przyznawane osobie, która rzeczywiście użytkuje grunty, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, jakich dokonywać zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony, utrzymuje te grunty zgodnie z normami dobrej kultury rolnej. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym zeznania świadków wskazanych przez obie strony konfliktu, jak i prawidłowo przeprowadzone postępowanie przed organami pozwoliło ustalić faktycznego użytkownika działek rolnych położonych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...], tj. naprzemiennego użytkowania gruntów poprzez naprzemienne wykonywanie zabiegów agrotechnicznych przez skarżącą jak i M. W. w roku 2014, a co za tym idzie brak możliwości ustalenia jedynego faktycznego użytkownika spornych działek. WSA w Szczecinie podkreślił, że Sąd Rejonowy w Białogardzie w wyroku z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt I C 1394/13 w sprawie o ustalenie i przywrócenie naruszonego posiadania oddalił powództwo I. G. przeciwko M. W. W ocenie Sądu M. W. miał uprawnienie do skorzystania z możliwości zakończenia umowy w sytuacjach wskazanych w umowie. W związku z powyższym uznał, że M. W. pismem z dnia 25 września 2013 r. zgodnie z prawem wypowiedział I. G. umowę dzierżawy ze skutkiem na dzień 31 marca 2014 r. z zachowaniem sześciomiesięcznego okresu wypowiedzenia. Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Koszalinie, sygn. akt VII Ca 110/15, oddalił apelację I. G. od ww. wyroku uznając, że wypowiedzenie jej umowy dzierżawy przez pozwanego było skuteczne. Okoliczności podnoszone przez stronę dotyczące ewentualnych uprawnień do zbioru własnych zasiewów, nie dawały jednocześnie uprawnień do skorzystania z płatności, przy braku posiadania i utrzymywania gruntów zgodnie z normami w danym roku. Reasumując, Sąd I instancji wskazał, że ustalenia faktyczne zostały dokonane przez organy Agencji na podstawie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, natomiast ocena zgromadzonego materiału nie przekracza reguł swobodnej oceny dowodów i uwzględnia całokształt okoliczności sprawy. Organy bowiem, powołując się na konkretne ustalenia i przepisy prawa, niewątpliwie i przekonująco wykazały, dlaczego wnioskowane płatności nie mogą być stronie przyznane. Nadto uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że posiadaczem działek będących przedmiotem konfliktu krzyżowego od dnia 31 marca 2014 r. był M. W. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła I. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi w ten sposób, aby uchylić zaskarżoną decyzję w części obejmującej wykluczenie z płatności działek rolnych A, C i E, o powierzchni odpowiednio 5,60 ha, 1,29 ha i 0,45 ha, zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...], a w konsekwencji odmowę przyznania skarżącej pomocy finansowej należnej w związku z tymi działkami, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ppsa zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 § 1 i 2 ppsa w zw. z art. 3 § 1 ppsa, art. 141 § 4 ppsa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 151 ppsa w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz art. 80 kpa w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. przejawiające się w odmowie zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa i niedostrzeżeniu zaniechania przez organ administracyjny wyczerpującego i wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego, prowadzącego do dowolności jego oceny i wyrażającego się, w szczególności w: a/. uznaniu za bezzasadne argumentów skarżącej, że po dniu 31 marca 2014 r. nie wydała spornych działek gruntu M. W., podczas gdy w zebranym materiale brak jest dowodu, aby do wydania takiego doszło, a ponadto, aby M. W. przejął to posiadanie od skarżącej w inny sposób; b/. pominięciu dowodu z protokołu z pełnej rocznej kontroli gospodarstwa przeprowadzonej przez AgroBioTest z dnia 20 lipca 2014 r., podczas gdy protokół ten, wykonany na podstawie inspekcji działek rolnych znajdujących się na działkach ewidencyjnych nr [...] i nr [...] świadczy o występowaniu przez skarżącą względem osób trzecich w charakterze ich posiadacza, a ponadto o utrzymywaniu gruntów rolnych objętych wnioskiem o płatność zgodnie z normami i wymogami określonymi przepisami prawa; c/. pominięciu, że znajdujący się w aktach postępowania plan działalności rolnośrodowiskowej oraz rejestr działań agrotechnicznych potwierdzają, że to skarżąca, a nie M. W., począwszy od 2010 r. przez cały 2014 r., aż do 15 marca 2015 r., decydowała względem działek rolnych A, C i E, jakie rośliny uprawiać, jakich dokonywać zabiegów agrotechnicznych oraz czy zbierać plony, a w konsekwencji to skarżąca użytkowała rolniczo te działki, a nie M. W.; d/. przyjęciu, że posiadanie i użytkowanie przez skarżącą działek rolnych A, C i E nie miało charakteru trwałego, podczas gdy zebrany materiał dowodowy, w tym umowa dzierżawy, rejestr działań agrotechnicznych, czy też protokoły z pełnej rocznej kontroli gospodarstwa zaprzeczają takiej ocenie, w tym przyjęciu, że to posiadanie i użytkowanie miało charakter incydentalny lub okresowy; e/. ocenie umowy dzierżawy z dnia 14 marca 2010 r. i pominięcie wynikającego z jej treści: - ustalenia, że zwrot przedmiotu dzierżawy nastąpi w drodze wydania przez skarżącą wydzierżawiającemu w terminie 7 dni od dnia rozwiązania umowy (§ 3 ust. 4 umowy), podczas gdy postanowienie to potwierdza posiadanie przez skarżącą przedmiotu dzierżawy przez cały 2014 r., bowiem przez ten czas nie został on wydany M. W.; - uprawnienia skarżącej do zebrania zasiewów po rozwiązaniu umowy wskutek upływu terminu jej wypowiedzenia (§ 8 ust. 2 umowy), podczas gdy postanowienie to potwierdza umocowanie skarżącej do użytkowania rolniczego działek rolnych wchodzących w skład przedmiotu dzierżawy także po rozwiązaniu umowy dzierżawy; f/. ocenie zeznań A. J. i przyjęciu na ich podstawie, że w czerwcu 2014 r. skarżąca dokonała jedynie częściowego zbioru na działkach rolnych A, C i E, podczas gdy zgodnie z treścią tych zeznań skarżąca dokonała koszenia i zbioru w całości, na działkach pozostawiła natomiast jedynie część balotów, które zamierzała zwieźć w późniejszym czasie; g/. ocenie zeznań A. J. i przyjęciu na ich podstawie, że drugiego pokosu nie wykonano, ponieważ był już częściowo zebrany, podczas gdy świadek w swoich zeznaniach wskazał jedynie, że w sierpniu 2014 r. widział, że została wykoszona połowa działki nr [...] oraz około [...] ha na działce nr [...] , nie wypowiadając się co do dokonania zbioru siana; h/. ocenie wyroku Sądu Rejonowego w Białogardzie z dnia 4 czerwca 2014 r. wraz z uzasadnieniem, wydanego w sprawie o sygn. akt I C 1394/13, poprzez uznanie, że wyrok ten potwierdza utratę przez skarżącą posiadania działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] z dniem 31 marca 2014 r., podczas gdy wyrok ten potwierdza jedynie skuteczność złożonego przez M. W. oświadczenia o wypowiedzeniu umowy dzierżawy ze skutkiem na dzień 31 marca 2014 r., wskazując jednocześnie, że do daty zamknięcia rozprawy nieruchomość stanowiąca przedmiotowe działki znajdowała się w posiadaniu skarżącej. i/. ocenie postanowienia Sądu Rejonowego w Białogardzie, I Wydział Cywilny z dnia 25 października 2013 r. o udzieleniu zabezpieczenia i uznaniu, że nie ma ono znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy postanowienie to potwierdza posiadanie skarżącej względem działek A, C i E, jak również zakaz po stronie M. W. naruszania tego posiadania. j/. uznaniu za wiarygodne zeznań A. W., B. M, R. M., P. R, G. R. i T. R., w zakresie, w jakim wskazywali oni na zakres zabiegów agrotechnicznych na działkach rolnych A, C i E, odpowiednio przez skarżącą oraz M. W., podczas gdy zeznaniom tym przeczą zeznania A. J., B. A. i G. W., fotografie i nagrania, jak i zaświadczenie Komisariatu Powiatowego Policji w B. z dnia 14 października 2014 r., a ponadto zeznania świadków powołanych przez M. W. wzbudzają wątpliwości z uwagi na brak lub błędne oznaczenie przez tych świadków działek, na których miały być wykonywane zabiegi agrotechniczne, czy też brak rozliczenia wynagrodzenia osób wykonujących faktycznie te zabiegi. 2. naruszenie norm prawa materialnego, tj.: 1) art. 336 kc poprzez brak zastosowania wyrażający się w pominięciu, że ta sama działka gruntu lub jej część stanowić może przedmiot jednoczesnego posiadania samoistnego oraz zależnego, przy czym, po stronie zarówno posiadacza samoistnego, jak i zależnego istnieć może zamiar jej rolniczego użytkowania; 2) art. 340 kc i art. 345 kc poprzez brak zastosowania, podczas gdy domniemania przewidziane tymi przepisami mają znaczenie dla ustalenia osoby posiadacza spornych działek gruntu po rozwiązaniu ich dzierżawy z dniem 31 marca 2014 r.; 3) art. 348 kc poprzez brak zastosowania, prowadzący do błędnego uznania, że skarżąca utraciła posiadanie spornych działek gruntu wprost w następstwie rozwiązania dotyczącej ich umowy dzierżawy, podczas gdy ustawa do przeniesienia posiadania wymaga wydania rzeczy, a do takiego wydania w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło; 4) § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, poprzez: - niewłaściwe zastosowanie wynikłe z błędnej wykładni, polegające na przyjęciu, że w okolicznościach sprawy doszło do naprzemiennego użytkowania rolniczego spornych działek, podczas gdy oceny rolniczego użytkowania działek rolnych lub ich części nie można rozpatrywać osobno od oceny posiadania, co oznacza, że aby rolniczo użytkować działki, trzeba je najpierw posiadać, a w okolicznościach sprawy, wg stanu na dzień 31 maja 2014 r. działki te posiadała skarżąca, nie zaś M. W.; - błędną wykładnię prowadzącą do ustalania, kto był posiadaczem spornych działek przez cały rok 2014 r., podczas gdy dla przyznania płatności znaczenie ma ustalenie osoby posiadacza wg stanu na dzień 31 maja 2014 r.; - błędną wykładnię polegającą na pominięciu, że dla ustalenia uprawnienia posiadacza do płatności bez znaczenia pozostaje, czy jego posiadanie oparte jest na tytule prawnym, czy też pozostaje bezprawne, co doprowadziło do nieprawidłowego przyjęcia, że od dnia 31 marca 2014 r. skarżąca nie była już posiadaczem spornych działek w rozumieniu naruszonego przepisu; - błędną wykładnię polegającą na pominięciu, że z perspektywy przyznania płatności nie ma znaczenia, kto utrzymuje grunty zgodnie z normami przez okres roku, za jaki ma być przyznana płatność, a w szczególności, czy czyni to rolnik występujący z wnioskiem o płatność, ważne bowiem jest, czy grunt jest utrzymywany zgodnie z tymi normami, a nie przez kogo; 5) art. 2 pkt 15 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianego w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 poprzez brak zastosowania prowadzący do zaniechania ustalenia zakresu czynności i zabiegów agrotechnicznych pozwalających na przyjęcie rolniczego użytkowania działki rolnej, a w szczególności pominięcie wieloletniego charakteru uprawy prowadzonej na spornych działkach rolnych oraz konieczności dokonywania ustaleń co do rolniczego ich użytkowania z jego uwzględnieniem; 6) § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm poprzez brak zastosowania i przyjęcie, że skarżąca w 2014 r. nie miała możliwości spełnienia norm i wymogów określonych przez przepisy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, podczas gdy łąki i pastwiska są utrzymywane zgodnie z normami, wówczas gdy okrywa roślinna jest na nich koszona i usuwana przynajmniej raz w roku, w 2014 r. natomiast skarżąca wykonała takie czynności, w ten sposób spełniając normy utrzymania; 7) art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 poprzez brak zastosowania, podczas gdy przepis ten zawiera normę kolizyjną rozstrzygającą o uprawnieniu do pomocy finansowej w przypadku pozostawania działki gruntu jednocześnie w posiadaniu samoistnym oraz zależnym, wskazując, że w takim przypadku pomoc finansowa przysługuje posiadaczowi zależnemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 ppsa, a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 193 zdanie drugie ppsa, uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze ppsa. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 ppsa, oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia. Za podstawę wyroku z 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 118/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przyjął ustalenia w zakresie stanu faktycznego dokonane przez Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR. Wnioskodawczyni zadeklarowała do płatności działki rolne znajdujące się na działkach ewidencyjnych położonych w gminie Białogard oraz gminie Sianów. W części VIII dotyczącej oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych, w kolumnie odnoszącej się do grup upraw wnioskodawczyni zadeklarowała do jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki rolne o łącznej powierzchni 43,80 ha. Podczas weryfikacji wniosku stwierdzono, że działki ewidencyjne zostały zadeklarowane również przez innego producenta. Organ odwoławczy przyznał I. G. płatność w wysokości 32.886,65 zł na 2014 r. oraz kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 524,35 zł. Ustalono, że działki rolne położone na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] były w 2014 roku naprzemiennie użytkowane przez I. G. i M. W. Wobec tego, zasadnym było przyznanie płatności na rok 2014 do powierzchni stwierdzonej, tj. 36,46 ha, po wykluczeniu z płatności działki rolnej A, C i E. Uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego zawiera zatem jednoznaczne stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 174 pkt 2 ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konstrukcja tej normy prawnej wskazuje, że stawiając zarzut naruszenia przepisów postępowania, które w ocenie strony skarżącej zostały naruszone przez Sąd I instancji, należy uprawdopodobnić istnienie potencjalnego związku przyczynowego między uchybieniem proceduralnym a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. W tym wypadku nie chodzi o to, że ewentualne uchybienie mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, lecz wpływ istotny. Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji. Z kolei, prawidłowe sformułowanie podstawy skargi kasacyjnej opierającej się na podstawie z art. 174 pkt 1 ppsa - naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie musi polegać na wskazaniu postaci naruszenia prawa materialnego. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu, mylne odczytanie dyspozycji lub sankcji. Z kolei, naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Niewłaściwe zastosowanie prawa jest często konsekwencją jego błędnej wykładni. Kasator zarzucając Sądowi I instancji błędną wykładnię wskazanych przepisów prawa winien zaprezentować jaka winna być wykładnia prawidłowa tych przepisów odwołując się wprost do ich treści. Skuteczną podstawą zarzutów kasacyjnych opartych na podstawie z art. 174 pkt 1 ppsa może być naruszenie wyłącznie takich przepisów prawa materialnego, które zastosował albo miał zastosować organ administracji publicznej. Rozpoznając skargi na decyzje lub postanowienia (art. 145 § 1 ppsa) wojewódzki sąd administracyjny nie stosuje żadnego przepisu prawa materialnego, w sensie wiążącego ustalenia konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów. To, co w art. 174 pkt 1 ppsa określono jako "niewłaściwe zastosowanie", jest niczym innym jak nieprawidłową oceną zastosowania prawa materialnego przez organ administracji. Ustawodawca zastosował pewien skrót myślowy, w związku z czym, ilekroć mówimy o niewłaściwym zastosowaniu prawa materialnego przez sąd, rozumiemy przez to albo bezzasadne tolerowanie błędu subsumcji popełnionego przez organ administracji, albo wręcz przeciwnie - bezzasadne zarzucenie organowi popełnienia takiego błędu. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 ppsa kasator zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa, art. 141 § 4 ppsa, art. 151 ppsa, tj. przepisów normujących postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej, a także naruszenie art. 1 § 1 i 2 ppsa w związku z art. 3 § 1 ppsa. Przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 151 ppsa określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania i co do zasady nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ ich naruszenie przez Sąd I instancji jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym. Oddalenie skargi na podstawie art. 151 ppsa jest konsekwencją niestwierdzenia istnienia przesłanek, o których mowa w art. 145 § 1 ppsa skutkujących uwzględnieniem skargi. Natomiast artykuł 1 ppsa nie zawiera jednostek redakcyjnych § 1 i § 2. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Przepis ten zawiera definicję legalną sprawy sądowoadministracyjnej. Z kolei przepis ustrojowy jakim jest art. 3 § 1 ppsa (Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie) sąd administracyjny może naruszyć wówczas, gdy zaniecha kontroli skutecznie złożonej skargi, rozpozna sprawę nienależącą do jego kognicji, zastosuje środek kontroli inny niż określony w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bądź zastosuje inne niż zgodność z prawem kryterium kontroli działalności administracji publicznej. W tej sprawie Sąd I instancji rozpoznał skargę na decyzję ostateczną oraz ocenił ją pod kątem legalności w zakresie zastosowanych przepisów. Zgodnie z przepisem art. 141 § 4 ppsa uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wymagane jest, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie, aby było ono jedynie syntezą stanowiska sądu (v. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r., I OSK 62/11). Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i w razie ewentualnej kontroli instancyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione (tak: wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., II FSK 1301/10). Obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przyjąć określony stan faktyczny i go przedstawić, nie chodzi jednak o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem (v. wyrok NSA z dnia 12 maja 2005 r., FSK 2123/04). Przy ocenie skuteczności naruszenia art. 141 § 4 ppsa pamiętać należy, że jest to przepis procesowy, zatem może być skuteczną podstawą kasacyjną tylko jeżeli jego naruszenie miało wpływ i to istotny na wynik sprawy sądowoadministracyjnej (art. 174 pkt 2 ppsa). To obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wykazanie, że gdyby do zarzuconego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wyrok Sądu pierwszej instancji byłby inny. Należy również zwrócić uwagę na to, że zgodnie z art. 133 § 1 ppsa sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z kolei, według art. 98 § 1 ppsa przewodniczący zamyka rozprawę (posiedzenie). Natomiast uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu w terminie czternastu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo podpisania sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym (art. 141 § 1 ppsa). Z przepisów tych wynika, że skoro wydanie wyroku, który jest wynikiem sprawy sądowoadministracyjnej, poprzedza czasowo sporządzenie jego uzasadnienia, to wadliwie sporządzone uzasadnienie nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w przypadku, kiedy uzasadnienie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia oraz zawiera stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przyjmuje się, że zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 ppsa powinno także obejmować odniesienie się do ustaleń faktycznych poczynionych w toku postępowania administracyjnego przez prowadzący je organ. Obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu sprawy obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń faktycznych dokonanych przez organ administracji publicznej, ale także ich ocenę pod względem zgodności z prawem. Nie wystarczy ograniczyć się do stwierdzenia, co ustalił sąd, lecz niezbędne jest wskazanie, które ustalenia zostały przyjęte przez sąd pierwszej instancji, a które nie. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 stwierdził: "Przepis art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia." Uzasadnienie zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku spełnia wymogi ustawowe. Według art. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu tym organ administracji publicznej: stoi na straży praworządności; jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Porównanie tej regulacji z zasadami ogólnymi wymienionymi w kpa wskazuje, że obowiązek organu został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego przez stronę. Na organach nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej, ustawodawca zastosował regulację odmienną od art. 7 kpa, zgodnie z którym to organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności to nie organ administracji publicznej, a posiadacz (faktycznie korzystający) gruntów ma przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Jest to zatem oparcie postępowania dowodowego w znacznym stopniu na dowodach przedstawionych przez stronę w toku postępowania, a tym samym przeniesienie ciężaru dowodowego na osobę, która z faktu wywodzi skutki prawne. Ciężar wykazania spełnienia przesłanek, od których uzależnione jest uprawnienie do płatności obciąża rolnika, który wnioskował o przyznanie płatności. Celem skutecznego sformułowania zarzutu naruszenia przepisów postępowania w zakresie odnoszącym się do naruszenia zasady wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego przedstawionego przez stronę oraz jej wyjaśnień autor skargi kasacyjnej winien był zarzucić naruszenie art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zarzucając naruszenie art. 80 kpa w związku z art. 3 ust. 1 wskazanej ustawy kasator zarzuca Sądowi I instancji pominięcie niektórych dowodów oraz błędną ocenę innych. Zgodnie z art. 80 kpa organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. W rozpoznawanej sprawie WSA w Szczecinie stwierdził, że stan faktyczny został ustalony przez organ administracji publicznej z zachowaniem reguł procedury przewidzianych w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz w przepisach kpa. Brak jest podstaw do przyjęcia, że ocena zgromadzonego materiału dowodowego przeprowadzona przez Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR i zaakceptowana następnie przez Sąd I instancji narusza art. 80 kpa formułujący jedną z podstawowych zasad postępowania dowodowego - zasadę swobodnej oceny dowodów. W sprawie o przyznanie płatności organ administracji publicznej w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Z treści powołanego przepisu wynika przede wszystkim to, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Te reguły zostały zachowane w rozpoznawanej sprawie, na co zwrócił uwagę Sąd I instancji akceptując ocenę dowodów dokonaną przez organ II instancji. Stan faktyczny sprawy zakończonej decyzją ostateczną został ustalony prawidłowo, proces subsumcji tego stanu faktycznego pod zastosowane przepisy prawa materialnego również jest prawidłowy. Skarga kasacyjna nie ma zatem usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2 ppsa. Wszelka argumentacja podniesiona w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 ppsa zmierzająca do podważenia stanu faktycznego sprawy nie może odnieść zamierzonego skutku. Zarzuty podniesione w ramach drugiej podstawy kasacyjnej w pkt 2.4, pkt 2.5, pkt 2.6 petitum skargi kasacyjnej pozostają w ścisłym związku z niepodważonymi ustaleniami stanu faktycznego przez co nie mogły być skuteczne. Zostały one wadliwie sformułowane, ponieważ kasator zarzucając błędną wykładnię prawa materialnego oraz niewłaściwe jego zastosowanie używając zwrotów: "polegające na przyjęciu"; "prowadzącą do ustalenia"; "co doprowadziło do nieprawidłowego przyjęcia"; "prowadzący do zaniechania ustalenia"; "i przyjęcie" kwestionuje ustalenia faktyczne dokonane w sprawie przez organ odwoławczy i zaakceptowane przez Sąd I instancji. Prawidłowe sformułowanie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie musi polegać na wskazaniu postaci naruszenia prawa materialnego w odniesieniu do precyzyjnie wskazanego przepisu. Skuteczną podstawą zarzutów kasacyjnych podniesionych w ramach omawianej podstawy kasacyjnej może być naruszenie wyłącznie takich przepisów prawa materialnego, które zastosował albo miał zastosować organ administracji publicznej powołując podstawę prawną decyzji. Podstawą prawna decyzji ostatecznej nie były przepisy Kodeksu cywilnego wskazane przez kasatora w pkt 2.1, pkt 2.2, pkt 2.3 petitum skargi kasacyjnej. WSA w Szczecinie nie naruszył prawa materialnego akceptując zastosowanie przez organ administracji publicznej przepisów powołanych w podstawie prawnej decyzji ostatecznej oraz jej uzasadnienie prawne, w którym wyjaśniono podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd I instancji wskazał, jakie przepisy uprawniały organ administracji publicznej do wyciągnięcia określonych konsekwencji prawnych z dokonanych w sprawie ustaleń. Stosowanie przepisów prawa przez sąd administracyjny polega również na uczynieniu przepisu wzorcem kontroli legalności decyzji administracyjnej. Skarga kasacyjna nie ma w tej sytuacji również usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 1 ppsa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlegającą oddaleniu na mocy art. 184 ppsa. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c/ w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu należny jest za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zasądzono koszty w wysokości 75% stawki minimalnej - 480 zł, co dało kwotę 360 zł.