II FZ 1911/14

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , , po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia O. [...] z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 7 października 2014 r. sygn. akt I SA/Op 568/14 w sprawie ze skargi O. [...] z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 20 czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 października 2014 r., sygn. akt I SA/Op 568/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił O. [...] z siedzibą w P. (powoływanej dalej jako "spółka") wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że argumentacja przedstawiona przez spółkę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest niewystarczająca do uznania, że w sprawie zachodzą okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Sąd zauważył, że uzasadnienie wniosku sprowadzało się do lakonicznego wskazania, że w przypadku wykonania wydanych przez Dyrektora Izby Skarbowej w O. czterech decyzji w sprawie określenie zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za lata 2006-2009 może dojść do zagrożenia dalszego bytu gospodarczego spółki oraz że spółka nie posiada już ważnych zezwoleń na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, która to działalność stanowiła jej źródło dochodów. Sąd podkreślił, że skarżąca twierdzeń tych w żaden sposób nie uprawdopodobniła. Nie przedstawiła danych dotyczących jej kondycji finansowej, ciążących na niej zobowiązaniach, posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym czy wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych. W ocenie Sądu brak danych wskazujących na wysokość osiąganych przez spółkę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przychodów, kosztów i w rezultacie powstałego dochodu lub straty oraz brak dokumentów obrazujących skalę prowadzonej działalności gospodarczej uniemożliwił stwierdzenie, czy w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik spółki, na podstawie art. 194 § 3 oraz art. 61 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu zmianę okoliczności, które uzasadniały odmowę udzielenia spółce ochrony tymczasowej polegającej na wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. w sytuacji, w której w momencie orzekania w przedmiocie niniejszego środka odwoławczego nastąpiło już przedłożenie do akt sprawy dokumentów wskazujących na sytuację finansową spółki oraz na realne niebezpieczeństwo wyrządzenia spółce znacznej szkody oraz trudnych lub wręcz niemożliwych do odwrócenia skutków, jakie może spowodować wykonanie decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej w O. w przedmiocie określenia zobowiązań w podatku dochodowym od osób prawnych, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności sprawy, które łącznie wskazują na zasadność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w drodze postanowienia zmieniającego w trybie art. 61 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., II FSK 1064/12; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Ogólnikowe wskazanie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków samo przez się nie oznacza wykazania przez stronę, że okoliczności te, stanowiące, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., podstawę wstrzymania przez sąd administracyjny wykonania decyzji, rzeczywiście istnieją. Poza tym skarżący nie dołączył do wniosku (do czego był zobowiązany) żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym spółka uniemożliwiła Sądowi pierwszej instancji zapoznanie się oraz ocenę jej stanu majątkowego, co jest niezbędne do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. NSA w ramach postępowania zażaleniowego ocenia legalność działania sądu I instancji w związku z wydanym postanowieniem. Nie rozpatruje natomiast powtórnie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Skoro spółka nie wykazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, postanowienie WSA w Opolu Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nie naruszające prawa i dlatego postanowił oddalić zażalenie skarżącego na podstawie art. art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.