II Ca 2993/23

<p>Sygn. akt II Ca 2993/23</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 20 sierpnia 2024 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: Sędzia Katarzyna Serafin – Tabor</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2024 roku w Krakowie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z urzędu</p> <p>na skutek zawiadomienia Starosty <span class="anon-block"> (...)</span> o zmianie danych ewidencyjnych</p> <p>przy udziale <span class="anon-block">S. P.</span> </p> <p>o wpis</p> <p>na skutek apelacji uczestniczki na postanowienie Sądu Rejonowego dla Krakowa – Podgórza w Krakowie z dnia 13 lipca 2023 roku, sygn. akt DzKw/KR2P/00002205/23</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia: </strong> </p> <p>oddalić apelację.</p> <p> <em> <!-- -->Sędzia Katarzyna Serafin – Tabor </em> </p> <p>Sygn. akt II Ca 2993/23</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 20 sierpnia 2024 roku</strong> </p> <p>Postanowieniem z dnia 13 lipca 2023 roku Sąd Rejonowy dla Krakowa – Podgórza w Krakowie, sygn. akt DzKw/KR2P/00002205/23, utrzymał w mocy wpis dokonany przez referendarza sądowego w dniu 10 maja 2023 roku, sygn. akt DzKw/KR2P/00000900/23, dotyczący ujawnienia w dziale I-O <span class="anon-block">księgi wieczystej o numerze (...)</span> identyfikatora <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, numeru i nazwy obrębu ewidencyjnego (<span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">J.</span>), adresu nieruchomości (<span class="anon-block">ul. (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span>, <span class="anon-block">J.</span>), sposobu korzystania z nieruchomości (BR – grunty rolne zabudowane) oraz aktualnej powierzchni nieruchomości (0,9485 ha zamiast 0,9800 ha).</p> <p>Uzasadniając dokonane rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy wskazał, że przedmiotowy wpis dokonany został na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 27;art. 27 ust. 2)">art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece</a> (Dz.U. z 2023 r. poz. 1984; dalej: u.k.w.h.), w oparciu o dokumenty przedstawione przez Starostę <span class="anon-block"> (...)</span>. Sąd Rejonowy podkreślił, że zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego działającego z urzędu dotyczył w niniejszej sprawie wyłącznie sprostowania oznaczenia nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span>, celem zapewnienia jej zgodności z danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków. Sąd nie był więc w tym wypadku zobowiązany do kontroli prawidłowości danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków, lecz wyłącznie do wprowadzenia wskazanych w piśmie danych do odpowiedniego działu księgi wieczystej. Zaznaczono, że w przypadku późniejszej korekty danych dotyczących oznaczenia nieruchomości ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków, zasadne będzie ponowne sprostowanie oznaczenia nieruchomości w dziale I-O księgi wieczystej w oparciu o zaktualizowane dokumenty geodezyjne. Jako że dokonany przez referendarza wpis wprowadza wyłącznie dane zgodne z okazanymi przez starostę dokumentami, wpis ten należy uznać za prawidłowy i odpowiadający prawu.</p> <p>Apelację od powyższego postanowienia wniosła uczestniczka <span class="anon-block">S. P.</span>, w części dotyczącej ujawnienia jako aktualnej powierzchni działki wartości 0,9485 ha, w miejsce 0,98 ha. W treści apelacji uczestniczka wskazała, że pismem z dnia 28 sierpnia 2023 roku Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> poinformował uczestniczkę, że dane objęte operatem numer <span class="anon-block">K. (...)</span>/<span class="anon-block"> (...)</span>, na podstawie którego zaskarżony wpis został dokonany, w istocie nie powinny stanowić podstawy ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków zmiany przebiegu granic <span class="anon-block">działki nr (...)</span>. W związku z tym wpis dokonany na podstawie tego operatu nie powinien zostać dokonany. W konsekwencji uczestniczka wniosła o uchylenie postanowienia w zaskarżonej części, tj. przywrócenie wpisu poprzedniej wartości powierzchni działki – 0,98 ha, względnie zmianę zaskarżonego wpisu i ujawnienie aktualnej powierzchni nieruchomości.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Podniesione w apelacji uczestniczki zarzuty zasługiwały na uwzględnienie.</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 1)">art. 626^{<!-- -->8} § 1 k.p.c.</a> wpis dokonywany jest jedynie na wniosek i w jego granicach, chyba że przepis szczególny przewiduje dokonanie wpisu z urzędu.</p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 26;art. 26 ust. 1)">art. 26 ust. 1</a> u.k.w.h. podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości. W razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej sąd rejonowy dokonuje - na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika - sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych katastru nieruchomości (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 27;art. 27 ust. 1)">art. 27 ust. 1</a> u.k.w.h.). Sprostowanie takie może być dokonane także z urzędu, na skutek bezpośredniego sprawdzenia danych w bazie danych katastru nieruchomości lub zawiadomienia jednostki prowadzącej kataster nieruchomości (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 27;art. 27 ust. 2)">art. 27 ust. 2</a> u.k.w.h.). Podkreślić należy, że wskazane w przedmiotowym przepisie zawiadomienie ze strony organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków o występującej niezgodności nie stanowi wniosku o sprostowanie, albowiem nie pochodzi od osoby legitymowanej w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 27;art. 27 ust. 1)">art. 27 ust. 1</a> u.k.w.h. (<em> <!-- -->zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 1997 roku, sygn. I CKN 26/97, OSNC 1997, Nr 11, poz. 167</em>). Z tej przyczyny treść zawiadomienia bądź innych przedstawionych przez odpowiedni urząd dokumentów nie jest dla sądu wieczystoksięgowego w żaden sposób wiążąca. Sąd wieczystoksięgowy działa w takim wypadku z urzędu, opierając się wyłącznie na aktualnych danych katastru nieruchomości (ewidencji gruntów). Specyfika działania w tym przedmiocie z urzędu sprawia natomiast, iż ogólna zasada rządząca trybem postępowania wieczystoksięgowego, wynikająca z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 2)">art. 626^{<!-- -->8} § 2 k.p.c.</a>, pozostaje wyłączona, gdyż w istocie nie istnieje wniosek, na którym sąd wieczystoksięgowy mógłby się oprzeć. Zważyć należy nadto, że regulacja z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 26;art. 26 ust. 1;art. 27;art. 27 ust. 1)">art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1</a> u.k.w.h. oznacza, że to ewidencja gruntów stanowi kryterium poprawności oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej oraz podstawę wpisów danych dotyczących gruntu do księgi wieczystej, co samo w sobie przeczy zasadzie, iż podstawą wpisu winna być treść samej księgi wieczystej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 2)">art. 626^{<!-- -->8} § 2 k.p.c.</a>). Kognicja sądu wieczystoksięgowego w prowadzonym z urzędu postępowaniu o sprostowanie oznaczenia nieruchomości w księdze jest więc zgoła inna niż w przypadku postępowania wszczętego na wniosek zainteresowanego, albowiem jedyną w zasadzie przesłanką do dokonania sprostowania w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 27;art. 27 ust. 2)">art. 27 ust. 2</a> u.k.w.h. jest dostrzeżona przez sąd wieczystoksięgowy niezgodność ujawnionych w księdze wieczystej danych dotyczących oznaczenia nieruchomości z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów, niezależnie od tego, w jaki sposób sąd o takich nieprawidłowościach powziął wiedzę – czy to na skutek zawiadomienia stosownego organu czy też samodzielnej weryfikacji danych. Treść zawiadomienia nie ma w tym wypadku jakiegokolwiek znaczenia, sąd wieczystoksięgowy nie jest również związany stanem faktycznym i prawnym zaistniałym w chwili jego złożenia.</p> <p>W okolicznościach niniejszej sprawy referendarz sądowy dokonał stosownego wpisu zmiany oznaczenia nieruchomości z urzędu opierając się na zawiadomieniu oraz dokumentach przedstawionych przez Starostwo Powiatowe w <span class="anon-block">K.</span> (k. 18-23). W złożonej apelacji uczestniczka wskazała natomiast, że ujawniona w ewidencji wartość powierzchni nieruchomości uległa ponownej zmianie i wynosi obecnie 0,98 ha, a więc tak jak w stanie sprzed dokonania wpisu. Okoliczność tę potwierdziło Starostwo Powiatowe w pismach z dnia 18 kwietnia 2024 roku i 20 maja 2024 roku, gdzie wskazano, że dane ewidencyjne dla przedmiotowej nieruchomości zostały zaktualizowane (skorygowane) w dniu 25 sierpnia 2023 roku. W konsekwencji rację miała skarżąca twierdząc, że – na datę sporządzania apelacji- dane w ewidencji gruntów nie odpowiadają tym ujawnionym w księdze wieczystej na skutek wpisu dokonanego w niniejszej sprawie przez referendarza sądowego. Niemniej, jako że korygowane dane zostały już w lutym 2024 roku ujawnione w <span class="anon-block">księdze wieczystej o numerze (...)</span> na skutek stosownego zawiadomienia złożonego przez organ, żądanie wyrażone w apelacji jest obecnie bezprzedmiotowe. Nie ma bowiem potrzeby uchylania zaskarżonego wpisu, gdyż obecnie ujawnione w księdze wieczystej dane dotyczące oznaczenia powierzchni nieruchomości odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy.</p> <p>W konsekwencji, mimo zasadności co do meritum, apelacja wnioskodawczyni na datę jej rozpoznawania przez sąd podlegała oddaleniu, o czym Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a> </p> <p> <em> <!-- -->Sędzia Katarzyna Serafin – Tabor </em> </p> </div>