II NSNC 346/23
Sąd Najwyższy2026-06-15
Sygnatura
II NSNC 346/23
Sąd
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia
2026-06-15
Rodzaj
Postanowienie
Treść orzeczenia
II NSNc 346/23
POSTANOWIENIE
Dnia 23 czerwca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Leszek Bosek
w sprawie z powództwa W. S.
przeciwko M. D.
o zapłatę,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
w dniu 23 czerwca 2026 r.
na skutek skargi nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego od nakazu zapłaty Sądu
Rejonowego w Bytomiu z 18 czerwca 2007 r., sygn. VII Nc 2100/07,
1. podejmuje zawieszone postępowanie;
2. zawiesza postępowanie ze skargi nadzwyczajnej z uwagi na
śmierć pozwanego M. D. (art. 174 § 1 pkt 1 k.p.c. w związku z art.
391 § 1 i art. 39821 k.p.c.).
[kf]
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 6 września 2023 r., II NSNc 346/23
zawiesił niniejsze postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał
Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prawnego przedstawionego przez
Sąd Najwyższy w sprawie II NSNc 65/23 (art. 177 § 1 pkt 3 1 k.p.c. per analogiam
w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.).
W związku z postanowieniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
z dnia 15 maja 2024 r., C-390/23 odpadła przyczyna zawieszenia postępowania
na podstawie art. 177 § 1 pkt 31 k.p.c.
II NSNc 346/23 2
Jednocześnie Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że podjęcie
postępowania i jednocześnie zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1
pkt 3 k.p.c. per analogiam z uwagi na konieczność przeprowadzenia zmian
legislacyjnych usuwających wady procesowe określone w wyroku Trybunału
Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 21 grudnia 2023 r., C-718/21 oraz w wyroku
Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko
Polsce (skarga nr 50849/21) w terminie tam zakreślonym, także nie jest
uzasadnione.
Wskazane orzeczenia nie zostały w zakreślonym terminie lojalnie przez
ustawodawcę wykonane. Termin wyznaczony pierwotnie w wyroku pilotażowym
Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa
przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21), upłynął bezskutecznie. 20 listopada 2024 r.
Europejski Trybunał Praw Człowieka, na wniosek Polski, postanowił przedłużyć
termin na wykonanie wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce (nr skargi
50849/21). Także ten termin upłynął bezskutecznie. W związku z tym 17 listopada
2025 r. Europejski Trybunał Praw Człowieka po raz kolejny postanowił przedłużyć
termin na wykonanie przez Polskę wyroku w sprawie Wałęsa przeciwko Polsce
(nr skargi 50849/21).
W związku z brakiem lojalnego wykonania przez ustawodawcę krajowego
wskazanych orzeczeń oraz w związku z brakiem wiarygodnych informacji
o perspektywie ich wykonania i wprowadzenia wymaganych zmian legislacyjnych
usuwających stwierdzone wady procesowe wynikające z braku niezależności
Krajowej Rady Sądownictwa, Sąd Najwyższy ważąc konkurujące wartości uznał,
że dalsze oczekiwanie na usunięcie stwierdzonych wad procesowych przez
ustawodawcę nie jest korzystne dla stron ani uzasadnione, ponieważ może
skutkować naruszeniem obowiązku rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.
Rzetelne rozpoznanie sprawy wymaga zawsze lojalnego i wszechstronnego
zbadania uwarunkowań prawnych i faktycznych sprawy, ale powinno następować
w rozsądnym terminie.
Nie oznacza to bynajmniej, że utraciły doniosłość ustalenia poczynione
w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2020 r.,
I NOZP 3/19, mającej moc zasady prawnej. W uchwale tej Sąd Najwyższy
II NSNc 346/23 3
przypomniał, że podstawą funkcjonowania Unii Europejskiej jest wzajemne
zaufanie państw członkowskich, w szczególności przez przestrzeganie prawa UE.
Z tego względu, zgodnie z zasadą lojalnej współpracy wyrażoną w art. 4 ust. 3
akapit pierwszy (Dz.U. 2004, nr 90, poz. 864/30 ze zm.) – Państwa Członkowskie
powinny zapewnić na swym terytorium stosowanie i poszanowanie prawa Unii
Europejskiej oraz podejmować w tym celu środki służące zapewnieniu wykonania
zobowiązań wynikających z traktatów lub aktów instytucji Unii Europejskiej.
Na Rzeczypospolitej Polskiej ciąży więc w dalszym ciągu obowiązek zapewnienia
Krajowej Radzie Sądownictwa niezależności. Brak niezależności Krajowej Rady
Sądownictwa jest przyczyną wątpliwości co do niezależności niektórych składów
orzekających w sądach krajowych.
Sąd Najwyższy odnotowuje przy tym, że sam Sąd Najwyższy nie może
samodzielnie rozwiązać problemu braku niezależności Krajowej Rady Sądownictwa,
chociaż również w okresie poprzedzającym wydanie wyżej wskazanych wyroków
Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskiego Trybunału Praw
Człowieka, sędziowie Sądu Najwyższego mając na celu umożliwienie ustawodawcy
dostosowania ustawodawstwa do standardów prawa europejskiego, w reakcji
na uchwałę składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. BSA I-4110-1/20),
powstrzymywali się od orzekania (zob. postanowienie składu siedmiu sędziów
Sądu Najwyższego z 2 marca 2020 r., I NSW 1/20; postanowienia
Sądu Najwyższego: z 11 lutego 2020 r., I NO 3/20; z 26 lutego 2020 r.,
I NO 190/19; z 26 lutego 2020 r., I NSP 2/20; z 26 lutego 2020 r., I NSP 200/19;
z 19 marca 2020 r., I NSP 11/20; z 19 marca 2020 r., I NSP 14/20; z 19 marca
2020 r., I NSP 15/20; z 19 marca 2020 r., I NSP 8/20; z 23 marca 2020 r.,
I NSW 4/20; z 30 marca 2020 r., I NSW 7/20; z 13 lutego 2020 r., I NO 187/19;
z 23 marca 2020 r., I NSW 4/20; z 30 marca 2020 r., I NSW 7/20).
Także po wydaniu wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej
z 21 grudnia 2023 r., C-718/21 oraz wyroku Europejskiego Trybunału Praw
Człowieka z 23 listopada 2023 r., Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21),
Sąd Najwyższy podkreślał konieczność podjęcia przez ustawodawcę koniecznych
inicjatyw legislacyjnych (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 5 marca
II NSNc 346/23 4
2024 r., I NKRS 76/21; z 19 marca 2024 r., I NKRS 7/23; z 19 marca 2024 r.,
I NKRS 34/23; z 19 marca 2024 r., I NKRS 45/23; z 19 marca 2024 r.,
I NKRS 70/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 44/23; z 20 marca 2024 r.,
I NKRS 59/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 69/23; z 20 marca 2024 r.,
I NKRS 82/23; z 20 marca 2024 r., I NKRS 93/23; z 9 kwietnia 2024 r.,
II NSK 127/23; z 9 kwietnia 2024 r., II NSKP 11/23; z 11 kwietnia 2024 r.,
II NSKP 71/23; z 11 kwietnia 2024 r., II NSNc 470/23; z 11 kwietnia 2024 r.,
III CB 14/22; z 25 kwietnia 2024 r., I NB 6/22; z 18 kwietnia 2024 r., I NSW 14/18;
z 9 lipca 2024 r., I NSW 23/24; z 8 października 2024 r., I NO 34/23;
z 10 października 2024 r., II NSNc 181/24; z 10 października 2024 r.,
II NSNc 151/24; z 10 października 2024 r., II NSNc 194/24; z 10 października
2024 r., II NSNc 250/24).
Dnia 15 maja 2026 r. Sejm RP działając na podstawie art. 187 ust. 1 pkt 2
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 9a ust. 1 i art. 11d ust. 5 ustawy z dnia
12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 1186)
oraz art. 29a ust. 1 Regulaminu Sejmu RP, dokonał wyboru członków Krajowej
Rady Sądownictwa kwalifikowaną większością głosów (3/5).
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
[kf]
[r.g.]