I KK 408/25

I KK 408/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński (przewodniczący) SSN Igor Zgoliński SSN Paweł Kołodziejski (sprawozdawca) w sprawie D.S. skazanego wyrokiem łącznym po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 27 lutego 2026 r., kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich – na korzyść skazanego od prawomocnego wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 21 listopada 2024 r., sygn. akt II K 252/24 uchyla wyrok łączny w zaskarżonej części, tj. co do pkt I części dyspozytywnej oraz związane z nim rozstrzygnięcie zawarte w pkt II części dyspozytywnej i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze do ponownego rozpoznania. Paweł Kołodziejski Zbigniew Kapiński Igor Zgoliński UZASADNIENIE  I KK 408/25 2 W części wstępnej wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 21 listopada 2024 r., sygn. akt II K 252/24 ustalono, że D.S. w toczących się przeciwko niemu postępowaniach karnych został skazany: 1. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 4 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt II K 775/22, za czyn z art. 278 § 1 k.k. popełniony 6 maja 2022 r., na karę „roku” ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie; na poczet kary zaliczono okres zatrzymania od 6 maja 2022 r. (godz. 21.00) do 7 maja 2022 r. (godz.11.37); 2. wyrokiem Sądu Rejonowego w Świnoujściu z 14 grudnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt II K 284/22, za czyn z art. 288 § 1 k.k. popełniony 17 czerwca 2021 r., na karę 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie; karę zamieniono na zastępczą karę pozbawienia wolności; karę wykonano; 3. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 14 grudnia 2022 r. w sprawie o sygn. akt II K 1628/22, za czyny z art. 278 § 1 k.k. popełnione od 18 lipca do 28 sierpnia 2022 r., na karę roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie; na poczet kary zaliczono okres zatrzymania 29 września 2022 r. od godz. 10.00 do godz. 11.15; karę zamieniono na zastępczą karę pozbawienia wolności; 4. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 8 maja 2023 r. w sprawie o sygn. akt II K 431/23, za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione od 12 października 2022 r. do 21 grudnia 2022 r., na karę roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie; wyrok objęto kontrawencjonalizacją; 5. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 3 października 2023 r. w sprawie o sygn. akt II K 946/23, za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione 6 i 9 marca 2023 r., na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności; za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione „od 17 października 2022 17 maja 2023”, na karę  I KK 408/25 3 6 miesięcy pozbawienia wolności; orzeczono karę łączną 7 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wnoszący 3 lata; zaliczono okres zatrzymania 15 marca 2023 od godz. 11.40 do godz. 14.15; 6. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 13 października 2023 r. w sprawie o sygn. akt II K 964/23, za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione od 12 sierpnia 2022 r. do 28 listopada 2022 r. na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wnoszący 3 lata; 7. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 17 stycznia 2024 r. w sprawie o sygn. akt II K 998/23, za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione od 21 października 2022 r. do 14 kwietnia 2023 r., na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności; zaliczono okres zatrzymania „od godz. 9:55 do godz. 12:05 10.03.2023 r. oraz od godz. 12:40 14.04.2023 r. do godz. 11:10 15.04.2023 r.”; 8. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 12 kwietnia 2024 r. w sprawie o sygn. akt II K 1556/23, za czyny z art. 278 § 1 k.k. i in. popełnione od 23 maja 2023 r. do 1 czerwca 2023 r., na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności; 9. wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 13 czerwca 2024 r. w sprawie o sygn. akt II K. 297/24, za czyny z art. 281 k.k. i in. popełnione 20 i 30 stycznia 2024 r., na karę roku pozbawienia wolności; za czyn z art. 278 § 1 k.k. i in. popełniony od 20 grudnia 2023 r. do 27 stycznia 2024 r., na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności; orzeczono karę łączną roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. W części dyspozytywnej przedmiotowego wyroku Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze orzekł, co następuje: 1. na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. i art. 86 § 1 i 3 k.k. w zw. z art. 569 § 1 k.p.k. połączył kary ograniczenia wolności wymierzone skazanemu D.S. wyrokami opisanymi w pkt 1-2 części wstępnej wyroku i wymierzył mu karę łączną roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie;  I KK 408/25 4 2. na podstawie art. 63 § 1 i 5 k.k. na poczet orzeczonej kary łącznej ograniczenia wolności zaliczył skazanemu okres zatrzymania od 6 maja 2022 (godz. 21.00) do 7 maja 2022 (godz. 11.37) oraz rok kary ograniczenia wolności wykonanej w całości w sprawie II K 284/22; 3. na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 569 § 1 k.p.k. połączył kary pozbawienia wolności wymierzone skazanemu D.S. wyrokami opisanymi w pkt 5-8 części wstępnej wyroku i wymierzył mu karę łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności; 4. na podstawie art. 63 § 1 i 5 k.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył skazanemu okresy zatrzymania w dniu 10 marca 2023 r. od godz. 9:55 do godz. 12:05 oraz od dnia 14 kwietnia 2023 r. (godz. 12:40) do 15 kwietnia 2023 r. (godz. 11:10) oraz okresy wykonywania kar objętych karą łączną wymierzoną w pkt III części dyspozytywnej wyroku; 5. na podstawie art. 572 k.p.k. w pozostałym zakresie postępowanie umorzył; 6. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych związanych z wydaniem wyroku łącznego. W dniu 22 listopada 2025 r. obrońca skazanego D.S. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku łącznego (w całości) i doręczenie jego odpisu wraz z uzasadnieniem (k. 52), co nastąpiło w dniu 10 grudnia 2024 r. (k. 56). Wyrok ten – wobec braku jego zaskarżenia – uprawomocnił się z dniem 25 grudnia 2024 r. (k. 51v., k.57). W dniu 17 października 2025 r. (data prezentaty) kasację od ww. wyroku łącznego wywiódł Rzecznik Praw Obywatelskich, zaskarżając to orzeczenie w części, tj. „co do rozstrzygnięcia w przedmiocie połączenia kar ograniczenia wolności, zawartego w punkcie I. wyroku”, na korzyść skazanego D.S. Skarżący zarzucił „rażące naruszenie prawa procesowego, tj. art. 410 k.p.k., poprzez brak oparcia orzeczenia o całość okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, w szczególności wynikających z wyroku cząstkowego Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 4 lipca 2022 r., sygn. akt II K 775/22, a skutkujące błędnym przyjęciem wysokości kary orzeczonej tym wyrokiem w wymiarze 1 roku ograniczenia wolności, zamiast faktycznie orzeczonej w wymiarze 1 miesiąca, co miało istotny wpływ na  I KK 408/25 5 treść orzeczenia polegający na określeniu granic kary łącznej powyżej ustawowo dopuszczalnej (art. 86 k.k.)”. W związku z powyższym, Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o „uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze w zaskarżonym zakresie i przekazanie w tej części sprawy Sądowi meriti do ponownego rozpoznania”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich okazała się oczywiście zasadna, tym samym mogła zostać rozpoznana i uwzględniona na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Rację ma skarżący, iż zaskarżone kasacją rozstrzygnięcie zawarte w pkt I części dyspozytywnej wyroku łącznego jest wadliwe, gdyż zostało wydane z rażącą obrazą prawa procesowego, a w konsekwencji również prawa materialnego, które to uchybienia miały istotny wpływ na treść tego orzeczenia. Sąd rejonowy opisując w części wstępnej wyroku łącznego i w jego pisemnych motywach cząstkowe wyroki skazujące wydane wobec D.S. błędnie ustalił bowiem, iż w sprawie Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze o sygn. akt II K 775/22 skazanemu wymierzona została kara „roku” ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie. Podstawą powyższych ustaleń były zapewne mylne informacje zamieszczone w karcie karnej ww. (k. 11-11v. akt o sygn. II K 252/24), które sąd a quo bezrefleksyjnie powielił w części wstępnej wyroku łącznego i następnie uczynił podstawą rozstrzygnięcia, całkowicie pomijając jednak treść zalegającego w aktach sprawy odpisu wyroku zapadłego w sprawie o sygn. akt II K 775/22 (k. 14 akt o sygn. II K 252/24). Tymczasem wynika z niego w sposób niebudzący wątpliwości, że D.S. za czyn z art. 278 § 1 k.k. wymierzono karę 1 miesiąca ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin. Odpis tego wyroku – podobnie jak inne odpisy orzeczeń wskazanych w części wstępnej wyroku łącznego – na mocy art. 405 § 2 k.p.k. został ujawniony bez odczytywania na forum rozprawy głównej z chwilą zamknięcia przewodu sądowego. Przedstawiony stan rzeczy wskazuje zatem, że Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze nie oparł zaskarżonego kasacją rozstrzygnięcia, tj. punktu I części dyspozytywnej wyroku łącznego o całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, w  I KK 408/25 6 tym przypadku okoliczności wynikających z treści odpisu wyroku zapadłego w sprawie o sygn. akt II K 775/22, co skutkowało dokonaniem przez sąd orzekający ustalenia pozbawionego oparcia w prawidłowo ujawnionym materiale dowodowym. Trafnie zatem podstawą kasacji uczyniono zarzut rażącego naruszenia art. 410 k.p.k., który w postępowaniu o wydanie wyroku łącznego ma odpowiednie zastosowanie na podstawie art. 574 k.p.k. Jest też oczywiste, że uchybienie to stało się przyczyną rażącego naruszenia prawa materialnego, albowiem w konsekwencji spowodowało orzeczenie kary łącznej ograniczenia wolności w rozmiarze niezgodnym z dyspozycją art. 86 § 1 k.k., tj. powyżej granicy ustawowo dopuszczalnej. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy, uwzględniając kasację Rzecznika Praw Obywatelskich wniesioną na korzyść skazanego, na mocy art. 537 § 2 k.p.k., uchylił wyrok łączny Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 21 listopada 2024 r. w zaskarżonej części, tj. co do pkt I części dyspozytywnej oraz integralnie związane z nim rozstrzygnięcie zawarte w pkt II części dyspozytywnej wyroku i w tym zakresie przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd ten procedując powtórnie w granicach przekazania poczyni ustalenia w oparciu o całokształt okoliczności ujawnionych w toku postępowania, w razie potrzeby przeprowadzając dodatkowe dowody, mając także na względzie, że postanowieniem z dnia 20 października 2023 r. wobec D.S. zarządzono wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności w wymiarze 14 dni w zamian za niewykonaną karę 1 miesiąca ograniczenia wolności orzeczoną wobec ww. w sprawie o sygn. akt II K 775/22 (k. 13 akt II Ko 1171/22), która to kara zastępcza według zawiadomienia Aresztu Śledczego została wykonana w całości (k. 29 akt II Ko 1171/22). Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. Paweł Kołodziejski Zbigniew Kapiński Igor Zgoliński [WB] [r.g.]