II SA/Gd 132/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 15 grudnia 2025 r., nr SKO Gd/1901/25 w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić skarżącej przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. S. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 15 grudnia 2025 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy Wejherowo z 6 marca 2025 r., nr RGPN.6730.115.2024.KŁ, o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Przedmiotowa skarga została podpisana – w imieniu skarżącej, przez radcę prawnego jako profesjonalnego pełnomocnika strony skarżącej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 13 lutego 2026 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania i pod rygorem odrzucenia skargi, braków formalnych skargi przez: - złożenie skargi z 16 stycznia 2026 r. zawierającej elementy określone w art. 46 § 1 p.p.s.a. (strony 3-12 skargi obejmujące zarzuty skargi i ich uzasadnienie były puste – przypis Sądu); - złożenie 7 odpisów skargi celem doręczenia uczestnikom postępowania; - złożenie pełnomocnictwa procesowego (lub jego uwierzytelnionego odpisu) do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Odpis wezwania został doręczony pełnomocnikowi w dniu 17 marca 2026 r., zaś braki skargi częściowo uzupełniono w dniu 24 marca 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - postanowieniem z 10 czerwca 2026 r., sygn. akt II SA/Gd 132/26, wydanym na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), odrzucił skargę. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącej nie wykonał obowiązku w zakresie przedłożenia pełnomocnictwa do reprezentowania Spółki przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny - postanowieniem 26 sierpnia 2026 r., sygn. II OZ 882/26 - utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Pismem z 13 lipca 2026 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wniosek swój uargumentował wskazując, że w kancelarii obowiązuje zasada, iż wszelkie terminowe pisma przygotowane do godziny 15:00, są wysyłane łącznie. W następstwie powyższego pracownik kancelarii udał się z paczką korespondencji na Pocztę w celu jej wysłania. W kancelarii obowiązuje również zasada, iż każde obszerniejsze pismo, przed złożeniem do koperty, jest skanowane i przechowywane na serwerze. Tego samego dnia - w ramach weryfikacji pisma, które zostało wystosowane do Sądu, pełnomocnik skarżącej stwierdził, iż do skargi zostały załączone niewłaściwe pełnomocnictwa. W następstwie powyższego przygotował pismo zatytułowane "Wykonanie wezwania II" i udał się do placówki pocztowej w celu nadania pisma. W związku z zabraniem książki nadawczej kancelarii przez pracownika, przesyłka zawierająca pismo wraz z właściwym pełnomocnictwem i jego odpisami została nadana zwykłym listem. W związku z powyższym, pełnomocnik skarżącej przekonany jest, że w dniu 24 marca 2026 r., ok godz.19:30, uzupełnił braki formalne. Pismo zostało nadane w placówce Poczty Polskiej, co - zgodnie z art. 83 § 1 i 3 w zw. z art. 165 § 2 k.p.c. - jest równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu i zachowaniem terminu. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w dacie stempla pocztowego umieszczonego na kopercie, na dowód czego pełnomocnik załączył kopię koperty ze stemplem pocztowym. W dalszej części wniosku pełnomocnik skarżącej wskazuje, że przepisy postępowania nie wprowadzają obowiązku nadania pisma określonym rodzajem przesyłki, w szczególności listem poleconym, a koperta opatrzona stemplem pocztowym stanowi wystarczający dowód daty jego wniesienia. Nadanie przesyłki w taki sposób oraz wykonanie jej fotokopii w chwili przybicia czytelnego stempla pocztowego spełnia wymogi ustawowe. Brak jest bowiem podstaw do generowania po stronie pełnomocnika konieczności korzystania z listów poleconych i tym samym generowania dodatkowych kosztów. Podobnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 kwietnia 2023, sygn. II OZ 165/23 i uchwale z 19 października 2015 r., sygn. akt I OPS 1/15, gdzie stwierdzono, iż dowodem nadania przesyłki pocztowej w terminie jest przedłożenie również fotokopii stempla przesyłki pocztowej. Na koniec pełnomocnik skarżącej zaznaczył, że do dnia 6 lipca 2026 roku, tj. do chwili doręczenia postanowienia z dnia 10 czerwca 2026 r. wraz z uzasadnieniem w przedmiocie odrzucenia skargi, skarżąca pozostawała w usprawiedliwionym przekonaniu, że wykonała zobowiązanie z dnia 17 lutego 2026 r. w pełnym zakresie. Wniosek został nadany w wyznaczonej do tego placówce, w ustawowym terminie. Mając na uwadze najpewniej zagubienie przesyłki przez Pocztę Polską zachodzą przesłanki do przywrócenia terminu do dokonania czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 87 P.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W niniejszej sprawie Sąd ustalił, że strona skarżąca stosowny wniosek złożyła w przewidzianym terminie, dokonując czynności, której terminowi uchybiła. Sąd przyjął, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 6 lipca 2026 r., w tym bowiem dniu strona skarżąca otrzymała odpis postanowienia z 10 czerwca 2026 r., sygn. akt II SA/Gd 132/26 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odrzucającego skargę. Tym samym wniosek złożony 13 lipca 2026 r. został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu. Skarżąca nie wypełniła jednak przesłanki uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wyjaśnić należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa. Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności. Przy ocenie winy należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu dotrzymanie terminu (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, publ. LEX nr 50679; 7 lutego 2000 r., sygn. akt I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12). Należy przy tym dodać, że w przypadku, gdy strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, to jego brak winy jest warunkiem przywrócenia terminu przez Sąd, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Jednocześnie kryterium należytej staranności jest podwyższone, ponieważ adwokat, radca prawny posiadają stosowne przygotowanie i znajomość procedur sądowoadministracyjnych, zapewniające prawidłowe prowadzenie sprawy. Oznacza to, że dla przyjęcia winy pełnomocnika wystarczy nawet lekkie niedbalstwo (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2009 r., sygn. I FZ 69/09, LEX nr 565711). Z brakiem winy mamy zatem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od pełnomocnika i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy pełnomocnik nie mógł usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zdaniem Sądu, nadając drugie pismo zwierające uzupełnienie braków formalnych skargi pełnomocnik skarżącej wykazał się co najmniej lekkim niedbalstwem, co uniemożliwia uwzględnienie złożonego wniosku o przywrócenie terminu. Przepisy nie nakładają co prawda na strony obowiązku wnoszenia pism do Sądu przesyłkami poleconymi (rejestrowanymi), jednakże, jak wskazuje się w orzecznictwie, przesłanie korespondencji listem zwykłym pozbawia stronę możliwości wykazania, że dana czynność procesowa została dokonana w terminie i świadczy o braku należytej staranności strony skarżącej w prowadzeniu swoich spraw. (postanowienie NSA z 9 października 2025 r., sygn. I OZ 621/25, postanowienie NSA z 5 sierpnia 2026 r. sygn. III FZ 329/26, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku bowiem wadliwej realizacji usługi doręczenia listu zwykłego przez operatora pocztowego, strona pozostaje bez możliwości udokumentowania nadania przesyłki kierowanej do Sądu, a tym samym naraża się na ryzyko braku możliwości wykazania zachowania terminu do dokonania danej czynności procesowej. Oczywiste zaś jest, że ciężar dowodowy w tej kwestii spoczywa na stronie. Ponadto za co najmniej wątpliwą należy uznać wartość dowodową kserokopii zdjęcia przesyłki pocztowej. Wbrew twierdzeniom skarżącej, z przywołanego przez nią orzecznictwa nie wynika, aby dowodem nadania przesyłki pocztowej w terminie było przedłożenie tylko fotokopii stempla przesyłki pocztowej. Postanowienie NSA z 13 kwietnia 2023 r., sygn. II OZ 165/23 dotyczyło kwestii daty stempla pocztowego znajdującego się w aktach sprawy listu. Natomiast Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 października 2015 r. dotyczyła kwestii oddania przed upływem przewidzianego prawem terminu pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej innego operatora niż operator wyznaczony w rozumieniu art. 83 § 3 p.p.s.a. Co więcej - w uzasadnieniu powyższej uchwały NSA wyraźnie wskazał, że zgodnie z art. 17 Prawa pocztowego: "Potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego", co jest uzasadnione szczególną rolą operatora wyznaczonego, któremu państwo powierza świadczenie usługi powszechnej i który gwarantuje ciągłość i powszechną dostępność tej usługi. Oddanie pisma w sposób określony dyspozycją art. 83 § 3 P.p.s.a. jest czynnością procesową, jej dokonanie w oznaczonym czasie może stać się przedmiotem dowodzenia. Skoro zachowanie terminu ma doniosłe znaczenie z punktu widzenia praw strony postępowania sądowoadministracyjnego, to nie jest obojętny prawnie określony sposób dowodzenia okoliczności zachowania terminu. Osoba nadająca pismo w polskiej placówce operatora wyznaczonego zawiera umowę o świadczenie usługi pocztowej, a potwierdzeniem zawarcia tej umowy jest wydanie nadawcy przez pracownika placówki pocztowej operatora wyznaczonego dowodu przyjęcia przesyłki rejestrowanej, jest to zarazem obowiązkiem operatora wyznaczonego (art. 46 ust. 2 pkt 6). Dowód z takiego dokumentu w razie konieczności sąd administracyjny może przeprowadzić w trybie art. 106 § 3 P.p.s.a." W przywołanej uchwale NSA wyraźnie zwrócił uwagę na znaczenie dowodowe, jakie przypisuje się dowodowi nadania przesyłki rejestrowanej, wskazując, że potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego. Profesjonalny pełnomocnik skarżącej z pewnością świadomość powyższego posiada, gdyż pozostała korespondencja przesyłana w sprawie wysyłana była przesyłkami rejestrowanymi. Nadając przesyłkę listem zwykłym pełnomocnik skarżącej podjął natomiast ryzyko, że nie będzie mógł wykazać terminowości dokonania czynności przez przedłożenie dowodu nadania, co w tej sprawie ma miejsce. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.