I Ns 191/23
Sądy powszechne2024-12-03
Sygnatura
I Ns 191/23
Data orzeczenia
2024-12-03
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Dawid Sztuwe (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt: I Ns 191/23</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p> Dnia 3 grudnia 2024 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Brodnicy I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="172"/>
<col width="299"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>Sędzia Dawid Sztuwe</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>st. sek. sąd. Magdalena Wardowska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2024 r. w Brodnicy</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z wniosku <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. L.</span> i <span class="anon-block">B. L. (1)</span>
</strong>
</p>
<p>z udziałem <strong>
<!-- --> <span class="anon-block">J. I.</span>, <span class="anon-block">U. N. (1)</span>, <span class="anon-block"> Krajowego Ośrodka (...)</span>- Oddziału Terenowego w <span class="anon-block">B.</span>,</strong>
</p>
<p>o zasiedzenie</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>1.
oddala wniosek,</p>
<p>2.
ustala, że wnioskodawcy i uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/Sędzia/</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block">D. S.</span>
</em>
</p>
<p>Sygn. akt. I Ns 191/23</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>1.
Wnioskiem z 7 czerwca 2023 r. (data stempla pocztowego) <span class="anon-block">J. L.</span> i <span class="anon-block">B. L. (1)</span> wystąpili o stwierdzenie nabycia z dniem 1 października 2021 r. prawa własności przez zasiedzenie części <span class="anon-block">działki oznaczonej numerem (...)</span> wskazując we wniosku okoliczności uzasadniające żądanie: <strong>
<!-- -->(a)</strong> objęcie w posiadanie działki należącej do PGRu <strong>
<!-- -->(b) </strong>zagospodarowanie działki na własne potrzeby <strong>
<!-- -->(c)</strong> budowa garażu <strong>
<!-- -->(d)</strong> użytkowanie działki nieprzerwanie przez 30 lat <strong>
<!-- -->(e)</strong> niekwestionowanie korzystania z działki przez osoby uprawnione (<strong>
<!-- -->k. 2-4</strong>).</p>
<p>2.
Postanowieniem z 17 lipca 2023 r. oddalono wniosek wnioskodawców <br/>o zabezpieczenie roszczenia (<strong>
<!-- -->k. 22</strong>). Zażalenie wnioskodawców zostało oddalone <br/>(<strong>
<!-- -->k. 52</strong>).</p>
<p>3.
W odpowiedzi na wniosek <span class="anon-block">U. N. (1)</span> wniosła o jego oddalenie wskazując, że <strong>
<!-- -->(a)</strong> bieg terminu zasiedzenia został przerwany <strong>
<!-- -->(b)</strong> wnioskodawcy lekceważyli wezwania o usunięcie garażu <strong>
<!-- -->(c)</strong> w nieformalnych rozmowach wnioskodawcy mieli świadomość konieczności rozbiórki garażu i zwrotu działki <strong>
<!-- -->(d)</strong> wnioskodawcy nigdy nie przejawiali chęci nabycia działki, w tym w wyniku organizowanego przetargu <br/>(<strong>
<!-- -->k. 65-69</strong>). Uczestnik <span class="anon-block">J. I.</span> poparł stanowisko <span class="anon-block">U. N. (1)</span> (<strong>
<!-- -->k. 202</strong>).</p>
<p>4.
Uczestnik <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> również wniósł o oddalenie wniosku wskazując, że sporna działka wchodząc w skład zasobu własności rolnej Skarbu Państwa była 2020 r. przedmiotem dzierżawy, a korzystanie z działki przez wnioskodawców miało charakter grzecznościowy i nie stanowiło posiadania samoistnego (<strong>
<!-- -->k. 81-85</strong>).</p>
<p>5.
W piśmie procesowym z 11 kwietnia 2024 r. wnioskodawcy podtrzymali dotychczasowe stanowisko w sprawie (<strong>
<!-- -->k. 163-164</strong>).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>Działka położona w <span class="anon-block">S.</span> była własnością Państwowego Gospodarstwa Rolnego w <span class="anon-block">S.</span> do 1992 r. Decyzją wojewody <span class="anon-block"> (...)</span> z 29 lipca 1992 r. została przekazana do Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa i od tego czasu znajdowała się w posiadaniu Skarbu Państwa. Działka była przedmiotem umów dzierżawy zawieranych przez Skarb Państwa z <span class="anon-block"> Gospodarstwem Rolnym (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością</span>, a dzierżawa zakończyła się w październiku 2020 r.</p>
<p>Dzierżawca był zobowiązany do utrzymywania na własny koszt przedmiotu dzierżawy, dokonywania konserwacji i bieżących remontów budynków i budowli, a także miał prawo do poddzierżawienia nieruchomości za zgodą wydzierżawiającego</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- decyzja wojewody z 29.07.1992 r. – k. 95-97</p>
<p>- umowy dzierżawy- k. 98-134</p>
<p>- protokół zdawczo-odbiorczy- k. 135</p>
<p>Umową z 1 grudnia 1994 r. <span class="anon-block">J. L.</span> i <span class="anon-block">B. L. (1)</span> nabyli od Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa lokal mieszkalny na <span class="anon-block">działce (...)</span> oraz budynek gospodarczy w powierzchni 17,84 m2 na <span class="anon-block">działce (...)</span> we wsi <span class="anon-block">W.</span>. Umowa sprzedaży nie obejmowała spornej działki.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- umowa sprzedaży- k. 137-139</p>
<p>
<span class="anon-block">J. L.</span> i <span class="anon-block">B. L. (1)</span> z chwilą zamieszkania w lokalu na terenie znajdującym się naprzeciwko budynku mieszkalnego podjęli się prac porządkowych. Działka ta była zaniedbanym gruntem, wykorzystywanym przez mieszkańców bloków PGR-owskich jako składowisko śmieci i gruzu. Wnioskodawcy rozpoczęli zagospodarowanie działki. Początkowo korzystano z niej jako przestrzeni do składowania drewna i opału oraz suszenia prania, a następnie na początku lat 90 wzniesiono na działce drewniany garaż. Garaż został postawiony jako ostatni spośród podobnych budowli na tej działce. W tym czasie inni mieszkańcy również użytkowali działki, stawiając szajerki, tj. rodzina <span class="anon-block">S.</span>, <span class="anon-block">C.</span>, <span class="anon-block">J.</span>, <span class="anon-block">K.</span>.</p>
<p>Małżeństwo <span class="anon-block">L.</span> wykorzystywało teren do posadowienia linek do prania i korzystania z garażu. Zajmowali się również koszeniem trawy wokół garażu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">E. R.</span>- k. 209-211v (00:02:24-00:47:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">S. S.</span>- k. 211-212v (00:48:20-01:09:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">R. A.</span>- k. 212v-213 (01:12:00-01:21:51)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">W. S.</span>- k. 213v-214v (01:27:35-01:56:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">G. S.</span>- k. 215-215v (02:00:00-02:13:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">Z. J.</span>- k. 215v-216v (02:17:00-02:37:00)</p>
<p>Na działce mieszkańcy bloku mieszkalnego korzystali ze swoich budynków w sposób zwyczajowo ustalony, każdy z sąsiadów dbał o zagospodarowaną przez siebie część. Sąsiedzi nie ogrodzili terenu, nie zaznaczali wewnętrznych granic. Teren był swobodnie użytkowany przez mieszkańców, dzieci w czasie zabaw korzystały z całej przestrzeni uporządkowanej działki. Nie było sporu między mieszkańcami dotyczącego sposobu czy zakresu korzystania z tej działki.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">E. R.</span>- k. 209-211v (00:02:24-00:47:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">S. S.</span>- k. 211-212v (00:48:20-01:09:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">R. A.</span>- k. 212v-213 (01:12:00-01:21:51)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">W. S.</span>- k. 213v-214v (01:27:35-01:56:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">G. S.</span>- k. 215-215v (02:00:00-02:13:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">Z. J.</span>- k. 215v-216v (02:17:00-02:37:00)</p>
<p>Wykorzystywanie działki przez mieszkańców bloków PGR było akceptowane przez dyrektora PGRu <span class="anon-block">P. S.</span>, który po prostu nie wyrażał sprzeciwu co do takiego sposobu zagospodarowania. J.<span class="anon-block">B. L.</span> nigdy nie podjęli rozmów z dyrektorem PGRu (spółki) dotyczących sformalizowania zasad korzystania z tego gruntu. Nie było nigdy zawartej umowy dzierżawy czy użyczenia, nie odprowadzano podatków.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">E. R.</span>- k. 209-211v (00:02:24-00:47:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">S. S.</span>- k. 211-212v (00:48:20-01:09:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">R. A.</span>- k. 212v-213 (01:12:00-01:21:51)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">W. S.</span>- k. 213v-214v (01:27:35-01:56:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">G. S.</span>- k. 215-215v (02:00:00-02:13:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">Z. J.</span>- k. 215v-216v (02:17:00-02:37:00)</p>
<p>
<span class="anon-block">Działka (...)</span> położona w <span class="anon-block">S.</span> objęta jest obecnie <span class="anon-block">księgą wieczystą o numerze (...)</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- odpis KW- k. 7-8</p>
<p>W dniu 31 lipca 2020 r. <span class="anon-block">działka (...)</span> była przedmiotem przetargu organizowanego przez <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> i została nabyta przez <span class="anon-block">U. N. (1)</span> i <span class="anon-block">J. I.</span> za cenę 13.750 zł. W dniu 5 maja 2023 r. została zawarta umowa sprzedaży w formie aktu notarialnego</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- ogłoszenie o przetargu- k. 11-12</p>
<p>- umowa sprzedaży- k. 70-75</p>
<p>
<span class="anon-block">U. N. (1)</span> po zakupie działki rozpoczęła rozmowy z mieszkańcami bloku dotyczące konieczności usunięcia zabudowań z jej działki. <span class="anon-block">S.</span> i czy inne obiekty zostały dobrowolnie usunięte przez wezwanie osoby. Jedynie <span class="anon-block">J.</span> i <span class="anon-block">B. L. (1)</span> odmówili usunięcia garażu powołując się na możliwość założenia sprawy w sądzie o zasiedzenie i rozstrzygnięcie tej kwestii przez sąd.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Dowód:</strong>
</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">E. R.</span>- k. 209-211v (00:02:24-00:47:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">S. S.</span>- k. 211-212v (00:48:20-01:09:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">R. A.</span>- k. 212v-213 (01:12:00-01:21:51)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">W. S.</span>- k. 213v-214v (01:27:35-01:56:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">G. S.</span>- k. 215-215v (02:00:00-02:13:00)</p>
<p>- zeznania świadka <span class="anon-block">Z. J.</span>- k. 215v-216v (02:17:00-02:37:00)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>I.
<strong>
<!-- -->Ocena dowodów. </strong>
</p>
<p>1.
Sąd uznał za wiarygodne dokumenty złożone do akt sprawy, albowiem nie były one kwestionowane przez strony, w znakomitej większości miały charakter dokumentów urzędów. Sąd również nie znalazł podstaw, aby kwestionować ich prawdziwość.</p>
<p>2.
Istotna okoliczność sprawy dotycząca czasu i korzystania ze spornej działki nie była sporna między uczestnikami, tj. uczestnicy nie kwestionowali faktu, że wnioskodawcy wybudowali garaż i gospodarowali częścią spornej działki. Zresztą fakty te zostały potwierdzone w zeznaniach świadków.</p>
<p>3.
Sąd uznał zatem za wiarygodne zeznania świadków w tym zakresie, w którym opisywali oni fakt gospodarowania terenem przez wnioskodawców. Rozbieżności dotyczące daty wybudowania garażu okazały się z kolei nieistotne, albowiem oddalenie wniosku o zasiedzenie oparło się na zakwestionowaniu przez Sąd samoistności posiadania przez wnioskodawców.</p>
<p>4.
Z punktu widzenia rozstrzygnięcia w sprawie nieistotne było również to, czy przetarg został przeprowadzony w sposób prawidłowy oraz to, czy wnioskodawcy mieli wiedzę o jego przeprowadzeniu. Ewentualne nieprawidłowości w zawiadomieniu o organizacji przetargu nie mogły bowiem wpływać na to, czy wnioskodawcy posiadali nieruchomość w sposób samoistny czy nie.</p>
<p>5.
Stan faktyczny dotyczący charakteru posiadania ustalono w oparciu o zeznania wnioskodawców, uczestników i świadków. W tym zakresie dowody te zostaną omówione w dalszej części uzasadnienia, albowiem są immanentnie powiązane z oceną prawną żądania.</p>
<p>II.
<strong>
<!-- -->Ocena prawna żądania. </strong>
</p>
<p>A.
<strong>
<!-- -->Uwagi ogólne. </strong>
</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->Podstawa prawna</strong>: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 176)">art. 176 kc</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 336 k;art. 339)">art. 336 k, art. 339 kc</a>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->Wyjaśnienie podstawy prawnej</strong>:</p>
<p>A.
Zasiedzenie to pierwotny sposób nabycia prawa własności rzeczy (nieruchomości lub rzeczy ruchomej) przez osobę, która włada tą rzeczą przez określony czas w sposób zgodny z przepisami prawa. Zasiedzenie jest instytucją prawa cywilnego, regulowaną przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 i nast. kc.</a>
</p>
<p>B.
Przesłanki nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie uregulowane są w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc.</a> Ogólne zasady nabywania własności w drodze zasiedzenia były jasne dla uczestników postępowania, ponieważ byli oni reprezentowani przez zawodowych pełnomocników. Sąd wskazuje jedynie, że zasiedzenie jest pierwotnym sposobem nabycia własności rzeczy przez upływ czasu. Dla przyjęcia, iż skutek w postaci zasiedzenia nastąpił, koniecznym jest stwierdzenie ziszczenia się dwóch kumulatywnych przesłanek, a mianowicie posiadania oraz upływu przewidzianego w ustawie terminu. <strong>
<!-- -->Przy czym posiadanie prowadzące do zasiedzenia musi mieć samoistny oraz nieprzerwany charakter.</strong>
</p>
<p>C.
<strong>
<!-- -->Posiadanie samoistne. </strong>Posiadacz musi władać rzeczą jak właściciel, co oznacza: faktyczne korzystanie z rzeczy i rozporządzanie nią, jakby była jego własnością, wyłączanie innych osób z korzystania z rzeczy lub ograniczanie ich dostępu, brak uznawania zwierzchnictwa innej osoby nad rzeczą (np. niepłacenie czynszu dzierżawnego, brak podległości umownej). <strong>
<!-- -->Posiadanie zależne</strong> (np. dzierżawa, najem, użytkowanie) nie prowadzi do zasiedzenia, ponieważ posiadacz uznaje władztwo właściciela.</p>
<p>B.
<strong>
<!-- -->Charakter posiadania wnioskodawców. Posiadanie zależne. </strong>
</p>
<p>1.
Z zeznań wnioskodawców wynikało, że objęcie spornej działki w posiadanie wynikało z „potrzeby chwili”, albowiem jako mieszkańcy bloku nie mieli możliwości gospodarowania innym terenem. Przyłączyli się do wcześniejszej inicjatywy sąsiadów, którzy również na tym terenie wznieśli tymczasowe obiekty budowlane (szajerki). Gospodarowanie terenem było oparte zatem na nieformalnym porozumieniu między sąsiadami. Wnioskodawcy, jak i inni pracownicy PGR, korzystali z działki w ramach ogólnych zwyczajów związanych z przynależnością do wspólnoty pracowniczej, a nie jako właściciele.</p>
<p>2.
Wnioskodawcy doskonale zdawali sobie sprawę, że teren ten jest własnością czy też pozostaje w dyspozycji PGRu. Wnioskodawcy sami zresztą uznawali ten teren za „niczyi”, co nie oznaczało jednak, aby nie respektowali prawa PGRu do tego terenu. Wnioskodawcy uznali tylko (za milczącą zgodą ówczesnego dyrektora PGRu), że będą ten teren wykorzystywać dla własnych potrzeb, a w razie konieczności zwrócą posiadanie właścicielowi. Trudno było uznać, że wnioskodawcy od chwili rozpoczęcia gospodarowania tym terenem mieli zamiar pozbawienia własności PGRu, co związane było także z faktem, że wnioskodawca był ówcześnie jego pracownikiem. <strong>
<!-- -->Posiadanie wnioskodawców miało zatem od początku wyłącznie charakter posiadania zależnego. Posiadanie samoistne wymaga przecież, aby posiadacz realizował faktyczne władztwo nad rzeczą w sposób wykluczający władztwo innych osób oraz z intencją traktowania rzeczy jako swojej własności.</strong>
</p>
<p>3.
Działka była udostępniana także innym pracownikom PGR (sąsiadom wnioskodawców) jako część infrastruktury pracowniczej, co dodatkowo wskazuje na brak władania o charakterze samoistnym. Brak ingerencji władz PGRu (a później spółki) na fakt korzystania z tej działki nie mógł przecież wynikać z woli wyzbycia się posiadania tego gruntu. Była on przecież przedmiotem kolejnych umów dzierżawy zawieranych ze Skarbem Państwa. Teren nie był co prawda wykorzystywany do bieżącej działalności rolniczej. Niemniej na dzierżawcy ciążył stały obowiązek utrzymywania na własny koszt przedmiotu dzierżawy. W interesie dzierżawcy było zatem to, że mieszkańcy bloku własną pracą i wkładem dbali o ten teren, a swoistą zapłatą za to była możliwość bezpłatnego korzystania z tego terenu.</p>
<p>4.
Charakter posiadania tego terenu obrazowały dalej zeznania świadków. Świadek <span class="anon-block">S. S.</span> wskazała „<em>
<!-- -->Ja <span class="anon-block">L.</span> traktowałam jak użytkowników, bo każdy to miał</em>” (<strong>
<!-- -->k. 212</strong>). Podobnie wypowiedziała się świadek <span class="anon-block">G. S.</span> zeznając, iż „<em>
<!-- -->To było niczyje, PGRu</em>”, „<em>
<!-- -->Moi rodzice nie czuli się właścicielami, Ja <span class="anon-block">L.</span> traktowałam jak rodziców</em>” (<strong>
<!-- -->k. 215</strong>). Również świadek <span class="anon-block">Z. J.</span> podkreślił, iż „<em>
<!-- -->Nie czułem się nigdy właścicielem tej działki</em>”, a wnioskodawców traktował tak samo jak siebie (<strong>
<!-- -->k. 216</strong>).</p>
<p>5.
Sąd uznał zeznania tych świadków za wiarygodne. Były one składane w sposób spontaniczny i szczery. Świadkowie nie mieli żadnego interesu, aby intencjonalnie świadczyć na korzyść wnioskodawców czy uczestników. Z uwagi na długoletnie wspólne zamieszkiwanie w bloku mogli się przecież czuć bardziej związani z wnioskodawcami oraz wyrażać (nawet podświadomie) większą solidarność z nimi. Niemniej, będąc pouczonymi o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (w przeciwieństwie do wnioskodawców) oraz nie znając swoich zeznań, ich depozycje miały charakter zbieżny, co tylko utwierdziło Sąd w przekonaniu o ich prawdziwości.</p>
<p>6.
Uzgodnienia dokonywane między sąsiadami nie zastępują władztwa właścicielskiego ani nie przesądzają o wyłączności posiadania. Działka była traktowana jako wspólna przestrzeń mieszkańców, dostępna dla każdego, co wyklucza wyłączne władanie wnioskodawców. Sąsiedzi nigdy nie podjęli działań, aby dokonać formalnego podziału działki do korzystania, tj. poprzez wytyczenie wewnętrznych granic. Nie było także konfliktów między sąsiadami ani prób ochrony wyłącznego użytkowania, co sugeruje, że działka była traktowana jako przestrzeń współdzielona.</p>
<p>7.
Zamykanie na klucz garażu nie świadczy o właścicielskim charakterze posiadania. To samo czyni przecież dzierżawcy czy użytkownik. Wspólne korzystanie z nieruchomości przez grupę osób, bez formalnych granic użytkowania, ponownie świadczy co najwyżej o posiadaniu zależnym</p>
<p>8.
Wnioskodawcy nigdy nie występowali o udzielenie formalnej zgody na użytkowanie terenu. Nie czynili tego również pozostali użytkownicy. Nie podejmowali również inicjatywy wykupu tej działki. Nie kontaktowali się w tej materii z władzami spółki. Wnioskodawcy musieli być zatem usatysfakcjonowani takim stanem rzeczy. Korzystanie z terenu miało bowiem charakter bezpłatny. Nie musieli również wydatkować większej kwoty na wykup działki, tj. opłaty i wydatki za przygotowanie gruntu do sprzedaży, cena, koszty notariusza. Okoliczność ta została potwierdzona w zeznaniach świadka <span class="anon-block">W. S.</span>, który wskazywał, iż proponował wnioskodawcy wykup tej działki, ale ta propozycja nie spotkała się z aprobatą. Wnioskodawcy nie byli bowiem zainteresowani wykupem. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka <br/>
<span class="anon-block">W. S.</span>, mimo że wnioskodawca wyraźnie zaprzeczył, aby odbył taką rozmowę. Okoliczność takich rozmów została jednak potwierdzona w zeznania świadka <span class="anon-block">Z. J.</span> (<strong>
<!-- -->k. 216</strong>).</p>
<p>9.
Długotrwałe zaniechanie formalizacji posiadania świadczyło o braku woli zawłaszczenia nieruchomości<strong>
<!-- -->. </strong>Brak umów oraz działań wnioskodawców zmierzających do wykupu lub uregulowania tytułu własności wskazuje zatem na brak <em>
<!-- -->animus rem sibi habendi</em> (zamiaru posiadania rzeczy dla siebie).</p>
<p>10.
Dokonując oceny charakteru posiadania wnioskodawców nie można pominąć faktu, że na działce zarówno wnioskodawcy jak i sąsiedzi posadowili budowle o charakterze tymczasowym, łatwe do rozbiórki, co wskazuje na użytkowanie nieruchomości bez intencji trwałego władania.</p>
<p>11.
Należało również wziąć pod uwagę to, że pozostali użytkownicy dobrowolnie rozebrali swoje budowle po zakupie działki przez uczestników, co wskazuje na zależny charakter użytkowania tego terenu. Inne osoby nie występowały bowiem przeciwko uczestnikom z tożsamym wnioskiem kwestionując ich prawo do działki.</p>
<p>12.
Żadne okoliczności ujawnione w sprawie nie świadczyły o tym, aby <span class="anon-block">U. N. (1)</span> i <span class="anon-block">J. I.</span> w sposób bezprawny występowali przeciwko sąsiadom wnioskodawców, a ci wyłącznie z obawy przed nimi zaniechali realizacji swoich praw. Formalne wezwania do wydania nieruchomości czy nieformalne rozmowy są typowymi działaniami jakie może podjąć właściciel w celu ochrony swojego prawa.</p>
<p>13.
<strong>
<!-- -->Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego charakter posiadania wnioskodawców należało uznać za zależny, a nie samoistny. Brak działań wskazujących na wyłączność władania oraz tolerowanie przez zarządcę terenu wykluczają możliwość uznania posiadania za samoistne w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172)">art. 172 kc</a>, co musiało prowadzić do oddalenia wniosku. </strong>
</p>
<p>C.
<strong>
<!-- -->Zmiana charakteru posiadania. </strong>
</p>
<p>1.
W literaturze i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd wskazujący na to, że posiadacz rzeczy może zmienić swoje posiadanie zależne w posiadanie samoistne. Przekształcenie takie wymaga jednak uzewnętrznienia. Zmiana musi zostać zamanifestowana w sposób jednoznaczny i wskazywać na wolę władania <em>
<!-- -->cum animo rem sibi habendi</em> w sposób widoczny dla właściciela i otoczenia.; samą intencję zmiany i świadomość posiadania samoistnego uznaje się za niewystarczające (Zob.m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 13 marca 1998 r., I CKN 538/97; z 5 marca 1999 r., III CKN 214/98; z 29 września 2004 r., II CK 550/03; z 20 czerwca 2012 r., I CSK 561/11).</p>
<p>2.
Konieczność zamanifestowania zmiany charakteru posiadania pełni służebną rolę względem konstytucyjnie zagwarantowanej ochrony prawa własności. Po zamanifestowaniu właściciel może podjąć rzeczywiste kroki prawne czy faktyczne przerywające bieg zasiedzenia.</p>
<p>3.
W ocenie Sądu, właściciel, który wie, że wydał nieruchomość w posiadanie po tytułem niestanowiącym zagrożenia utratą prawa, musi wiedzieć, że z oznaczoną chwilą, na skutek jawnych zachowań posiadacza, jego prawo staje się zagrożone. <strong>
<!-- -->Jeżeli dochodzi do przekształcenia posiadania zależnego w samoistne, posiadacz nie może powołać się zatem na domniemanie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 339)">art. 339 kc</a> </strong>(Zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2008 r. I CSK 54/08; z dnia 4 kwietnia 2012 r. I CSK 360/11; z dnia 19 marca 2015 r. IV CSK 360/14; z dnia 16 października 2015 r. I CSK 885/14).</p>
<p>4.
Dotychczasowy posiadacz winien zatem udowodnić, że nastąpiła zmiana charakteru posiadania oraz dalszego wykonywania posiadania już jak właściciel. Konieczne jest więc udowodnienie konkretnych okoliczności faktycznych, które świadczyłyby o tym, jak również umiejscowienie ich w czasie.</p>
<p>5.
Wnioskodawcy spontanicznie przyłączyli się do wcześniejszej inicjatywy sąsiadów dotyczącej zagospodarowania spornego terenu. Posiadanie wnioskodawców miało zatem początkowo charakter wyłącznie zależny. Nawet przy przyjęciu założenia (wbrew stanowisku Sądu), że w pewnym momencie zaczęli traktować ten teren jako swoją własność, wnioskodawcy nigdy skutecznie nie zamanifestowali zmiany charakteru swojego posiadania. Swoje władztwo wykonywali bowiem w sposób identycznych jak na początku lat 90-tych.</p>
<p>D.
<strong>
<!-- -->Podsumowanie. </strong>
</p>
<p>W niniejszej sprawie nie zostały zaktualizowane przesłanki nabycia prawa własności przez zasiedzenie, albowiem wnioskodawczy czy też uczestnicy w okresie wymaganym przez prawo (30 lat) nie byli posiadaczami samoistnymi spornej nieruchomości, co skutkowało oddaleniem wniosku.</p>
<p>III.
<strong>
<!-- -->Koszty postępowania. </strong>
</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->Podstawa prawna</strong>: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 kpc</a>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->Wyjaśnienie podstawy prawnej</strong>: Zasadą jest, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Sąd podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone postanowieniu z dnia 26 lipca 2012 r. w sprawie II CZ 86/12, że stworzenie katalogu spraw, w których interesy uczestników są sprzeczne nie jest możliwe, nie powinno jednak budzić stwierdzenie, że w postępowaniu nieprocesowym są rozpoznawane sprawy, w których interesy uczestników zazwyczaj są sprzeczne oraz że do tej kategorii zaliczają się sprawy o stwierdzenie nabycia własności rzeczy przez zasiedzenie. Sprzeczność co do wyniku sprawy oczekiwanego przez wnioskodawców i uczestników <span class="anon-block">U. N.</span> i J. <span class="anon-block">I.</span> była wyraźna. Niemniej po stronie uczestników nie powstały koszty, które Sąd mógłby zasądzić od wnioskodawców.</p>
<p>3.
Pełnomocnik uczestnika <span class="anon-block"> (...)</span> złożył wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. Niemniej uczestnik tylko wspierał stanowisko właścicieli nieruchomości, a między nim a wnioskodawcami nie powstała sprzeczność interesów, która uzasadniałaby zasądzenie kosztów postępowania.</p>
<p>
<em>
<!-- -->/Sędzia/</em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->
<span class="anon-block">D. S.</span>
</em>
</p>
</div>