VIII U 1763/16

Sądy powszechne2016-12-13

Sygnatura

VIII U 1763/16

Data orzeczenia

2016-12-13

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Jolanta Łanowy-Klimek (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Treść orzeczenia

Sygn. akt VIII U 1763/16 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 13 grudnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: <table> <colgroup> <col width="165"/> <col width="422"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> SSO Jolanta Łanowy - Klimek </td> </tr> <tr> <td> Protokolant: </td> <td> Małgorzata Skirło </td> </tr> </table> po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2016 r. w Gliwicach sprawy S. M. (M.) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o prawo do emerytury na skutek odwołania S. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 29 sierpnia 2016 r.  nr (...) oddala odwołanie. (-) SSO Jolanta Łanowy – Klimek Sygn. akt. VIII U 1763/16 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Decyzją z dnia 29 sierpnia 2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu S. M. prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym 60 lat. Powołując się na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184)">art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> organ rentowy wskazał, że ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999r. nie udowodnił wymaganego 15 – letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach a jedynie 14 lat, 11 miesięcy i 18 dni. Do pracy w szczególnych warunkach ZUS nie uwzględnił okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej od 28 października 1976r. do 17 października 1978r., ponieważ bezpośrednio przed i po odbyciu służby ubezpieczony nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach. W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony domagał się jej zmiany i przyznania mu prawa do spornego świadczenia. Podniósł, iż w okresie odbywania zasadniczej służby wojskowej od 28 października 1976r. do 17 października 1978r. wykonywał prace kierowcy przewożąc niebezpieczne substancje chemiczne. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ rentowy podniósł dodatkowo, iż ubezpieczony jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i we wniosku o emeryturę nie wnosił o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Sąd Okręgowy w Gliwicach ustalił: Ubezpieczony S. M. urodził się (...) Wiek 60 lat osiągnął (...) W dniu 30 maja 2016r. ubezpieczony złożył wniosek o przyznanie mu prawa do emerytury z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych. We wniosku wskazał, iż jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i nie wnosi o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Po rozpoznaniu wniosku, ostatecznie zaskarżoną decyzją z dnia 29 sierpnia 2016r. (...) Oddział Z. odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym 60 lat, z uwagi na brak wymaganego 15 – letniego okresu zatrudnienia w szczególnych. ZUS przyjął, iż ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999r. posiada 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Do pracy w warunkach szczególnych organ rentowy uwzględnił ubezpieczonemu 14 lat, 11 miesięcy i 18 dni z okresu zatrudnienia od 24 kwietnia 1979r. do 17 maja 1993r. i od 2 lutego 1998r. do 31 grudnia 1998r. Do pracy w warunkach szczególnych organ rentowy nie uwzględnił ubezpieczonemu okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej od 28 października 1976r. do 17 października 1978r Sąd ustalił, iż ubezpieczony S. M. w okresie od 1 września 1976r. do 31 marca 1979r. był zatrudniony w Fabryce (...) w K. na stanowisku tokarza. W tym czasie, w okresie od 28 października 1976r. do 16 października 1978r. odbywał zasadniczą służbę wojskową. Przed powołaniem do odbycia zasadniczej służby wojskowej oraz po powrocie do pracy u dotychczasowego pracodawcy po jej odbyciu ubezpieczony wykonywał prace tokarza przy produkcji pomp tj. toczeniu elementów do produkcji pomp. Sąd ustalił, iż ubezpieczony legitymuje na dzień 1 stycznia 1999r. okresem składkowym i nieskładkowym w wymiarze 25 lat. Bezsporne było, że ubezpieczony ukończył 60 lat życia, jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i we wniosku o emeryturę jak i w toku postępowania sądowego nie wnosił o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Powyższe okoliczności Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego oraz przesłuchania odwołującego (nagranie z rozprawy z dnia 13 grudnia 2016r. min. 5.15 n. k.30). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 32;art. 32 ust. 1;art. 32 ust. 4)">art. 32 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (t. j. Dz. U. z 2016r., poz. 887 ze zm.) w powiązaniu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 3;§ 4)">§ 3 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zm.) ubezpieczonym mężczyznom urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949r. będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przy pracach wymienionych w wykazie A, przysługuje prawo do emerytury w razie łącznego spełnienia następujących warunków: 1. osiągnięcia wieku emerytalnego 60 lat 2. posiadania wymaganego okresu zatrudnienia wynoszącego 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Z kolei zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184;art. 184 ust. 1)">art. 184 ust 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. W myśl art. 184 ust. 2 ustawy – w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013r. tj. w dacie złożenia wniosku oraz wydania zaskarżonej decyzji – emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Na podstawie tego przepisu, prawo do emerytury w obniżonym wieku, przysługuje ubezpieczonemu, który w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 1 stycznia 1999r. spełnił warunki w zakresie posiadania ogólnego stażu pracy oraz pracy wykonywanej w warunkach szczególnych a nie osiągnął wymaganego wieku. Okoliczność sporna w przedmiotowej sprawie dotyczyła spełnienia przez odwołującego przesłanek do przyznania emerytury w oparciu o cytowane wyżej przepisy. Sporne było posiadanie przez ubezpieczonego (na dzień 1 stycznia 1999r.) wymaganego 15 – letniego okresu pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, bowiem organ rentowy uwzględnił mu jedynie 14 lat, 11 miesięcy i 18 dni takiej pracy. Sąd orzekający zwraca uwagę, że aby uzyskać prawo do emerytury w oparciu o cytowane wyżej przepisy, wszystkie wymagane przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. Dlatego też ubezpieczony, który jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i który we wniosku o emeryturę jak i później nie wnosił o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa nie może uzyskać prawa do spornego świadczenia, nawet wówczas gdyby posiadał 15 lat pracy w szczególnych warunkach, gdyż nie spełnia jednej z koniecznych przesłanek. Już z tej przyczyny decyzję ZUS należy uznać za prawidłową. Dodatkowo – odnosząc się do żądania ubezpieczonego, zaliczenia do pracy w warunkach szczególnych okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej – Sąd wskazuje, że odbywanie zasadniczej służby wojskowej regulowane było przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19670440220" title="Ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej - Dz. U. z 1967 r. Nr 44, poz. 220 ()">ustawę z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej</a> (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 827). Zgodnie z treścią art. 108 ust. 1 tej ustawy obowiązującego w okresie od 29 listopada 1967r. do 31 grudnia 1974r.( w brzmieniu pierwotnym) i po zmianie od 1 stycznia 1975r.( w brzmieniu do 5 sierpnia 1979r.) – a zatem w okresie obywania zasadniczej służby wojskowej przez odwołującego – okres odbytej zasadniczej lub okresowej służby wojskowej zalicza się do okresu zatrudnienia, w zakresie wszelkich uprawnień związanych z zatrudnieniem, pracownikom, którzy po odbyciu tej służby podjęli zatrudnienie w tym samym zakładzie pracy, w którym byli zatrudnieni przed powołaniem do służby, albo w tej samej gałęzi pracy. Na podstawie art. 108 ust. 4 w/w ustawy wydane zostało <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19680440318" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1968 r. w sprawie szczególnych uprawnień żołnierzy i ich rodzin - Dz. U. z 1968 r. Nr 44, poz. 318 ()">Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1968r.w sprawie szczególnych uprawnień żołnierzy i ich rodzin</a> (Dz. U. Nr 44, poz. 318). Rozporządzenie to obowiązywało do 31 sierpnia 1979r. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia żołnierzowi, który podjął zatrudnienie stosownie do zasad określonych w § 2-4 (tj. w terminie 30 dni od dnia zwolnienia ze służby wojskowej zgłosił powrót do zakładu pracy), wlicza się czas odbywania służby wojskowej do okresu zatrudnienia w zakładzie pracy, w którym podjął zatrudnienie, w zakresie wszelkich uprawnień związanych z zatrudnieniem w tym zakładzie oraz w zakresie szczególnych uprawnień uzależnionych od wykonywania pracy na określonym stanowisku lub w określonym zawodzie. Treść powyższych przepisów wskazuje, że skoro czas odbywania służby wojskowej w warunkach określonych w tych przepisach, wlicza się do okresu zatrudnienia, w zakresie wszelkich uprawnień związanych z zatrudnieniem w tym w zakresie szczególnych uprawnień uzależnionych od wykonywania pracy na określonym stanowisku lub w określonym zawodzie, to okres ten należy zaliczyć do pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zm.). Do odbywania zasadniczej służby wojskowej należy bowiem stosować przepisy w brzmieniu obowiązującym w okresie jej odbywania. Takie stanowisko potwierdza Sąd Najwyższy w uzasadnieniu do wyroku z dnia 9 marca 2010r. I UK 333/09 (LEX 585739) oraz w wyroku z 25 lutego 2010 r. II UK 219/09 (LEX nr 590248), a także uchwała Sądu Najwyższego w składzie 7 sędziów z dnia 16 października 2013r. sygn. II UZP 6/13 (OSNP 2014/3/42), zaś Sąd orzekający prezentowane stanowisko w pełni podziela. W treści uchwały Sądu Najwyższego z dnia 16 października 2013r. sygn. II UZP 6/13 (OSNP 2014/3/42) potwierdzono, że okres odbywania służby wojskowej jest nie tylko okresem składkowym w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy emerytalnej, ale także okresem pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu § 3 i 4 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983r., pod warunkiem zatrudnienia żołnierza przed powołaniem do czynnej służby wojskowej w warunkach szczególnych (pierwszej kategorii zatrudnienia) oraz podjęcia zatrudnienia w tych samych warunkach po zakończeniu tej służby. Ubezpieczony odbywał zasadniczą służbę wojskową w okresie zatrudnienia w Fabryce (...) w K.. W tym okresie zarówno przed powołaniem do odbycia zasadniczej służby wojskowej oraz po powrocie do pracy u dotychczasowego pracodawcy po jej odbyciu ubezpieczony wykonywał prace tokarza przy produkcji pomp tj. toczeniu elementów do produkcji pomp, które to prace nie są zaliczane do prac wykonywanych w warunkach szczególnych wg wykazu A, stanowiącego załącznik do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zm.), zawierającego wykaz prac w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. Ubezpieczony w toku niniejszego postępowania nie wykazał, że zarówno przed powołaniem do wojska, jak i po odbyciu służby wojskowej wykonywał pracę w warunkach szczególnych, a tylko w takiej sytuacji okres odbywania zasadniczej służby wojskowej mógłby zostać uznany za pracę w szczególnych warunkach. Sąd orzekający wskazuje jednak, że nie analizował charakteru pracy ubezpieczonego w Fabryce (...) w K. wykonywanej przed i po odbyciu zasadniczej służby wojskowej, bowiem nie miało to znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, gdyż ubezpieczony nie mógł uzyskać prawa do emerytury z uwagi na przynależność do otwartego funduszu emerytalnego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 14 § 1 k.p.c.</a>, oddalił odwołanie. (-) SSO Jolanta Łanowy – Klimek </div>