III Ca 1327/16

<p>Sygn. akt III Ca 1327/16</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 14 grudnia 2016 r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:</p> <p>Przewodniczący - Sędzia SO Lucyna Morys - Magiera (spr.)</p> <p>Sędzia SO Artur Żymełka</p> <p>Sędzia SO Marcin Rak</p> <p>Protokolant Aldona Kocięcka</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2016 r. w Gliwicach na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa Gminy <span class="anon-block">R.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">M. S.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powódki</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach</p> <p>z dnia 9 lutego 2016 r., sygn. akt II C 2981/15</p> <p>1.  <strong> <!-- -->zmienia zaskarżony wyrok: </strong> </p> <p>a)  <strong> <!-- -->w punkcie 2 w ten sposób, że zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 3638,39 zł (trzy tysiące sześćset trzydzieści osiem złotych trzydzieści dziewięć groszy) z ustawowymi odsetkami od kwoty 2046,56 zł (dwa tysiące czterdzieści sześć złotych pięćdziesiąt sześć groszy) za okres od dnia 5 sierpnia 2015 r., od kwoty 1591,83 zł (tysiąc pięćset dziewięćdziesiąt jeden złotych osiemdziesiąt trzy grosze) za okres od dnia 19 sierpnia 2015 r.;</strong> </p> <p>b)  <strong> <!-- -->w punkcie 3 w ten sposób, że zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 717 zł (siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu; </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 782 zł (siedemset osiemdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. </strong> </p> <p> <em> <!-- -->SSO Marcin Rak SSO Lucyna Morys - Magiera SSO Artur Żymełka</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt III Ca 3127/16</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powódka Gmina <span class="anon-block">R.</span> wniosła o zasądzenie od pozwanej <span class="anon-block">M. S.</span> kwoty 4.630,39 zł. wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 2.933,24 zł. od dnia 5 sierpnia 2015 roku, a od kwoty 1.697,15 zł. od dnia wytoczenia powództwa wraz z kosztami postępowania. W uzasadnieniu powódka wskazała, iż dostarczała wodę do zajmowanego przez pozwaną lokalu mieszkalnego położonego w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>. Powódka zawarła umowę o dostawę wody do nieruchomości z matką pozwanej- <span class="anon-block">H. C.</span>, z którą pozwana zamieszkiwała. Po śmierci <span class="anon-block">H. C.</span> pozwana nadal pobierała wodę, odbierała kierowaną na adres zmarłej marki korespondencję, w tym faktury, jednakże nie uiszczała opłat. W dniu 26 marca 2013 roku pozwana podpisała umowę o dostarczanie wody, jednakże doręczyła ją do siedziby powódki po upływie znacznego okresu czasu. Powódka wskazała, iż przedmiotem żądania pozwu jest należność za dostawę wody przypadająca do zapłaty w okresie po śmierci Pani <span class="anon-block">H. C.</span>. Kwota 1.697,15 zł. stanowiła odsetki skapitalizowane na dzień 4 sierpnia 2015 roku.</p> <p>W piśmie procesowym z dnia 14 stycznia 2016 roku powódka wskazała, iż umowa z 26 marca 2013 roku jest podstawą żądania kwoty 992,00 zł, w tym 886,68 zł. tytułem należności głównej oraz kwoty 105,32 zł. tytułem odsetek skapitalizowanych na dzień 4 sierpnia 2015 roku. Pozostałej części dochodzonej należności powódka domagała się pomimo braku umowy, w oparciu o przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu.</p> <p>Pozwana <span class="anon-block">M. S.</span> w odpowiedzi wniosła o umorzenie należności z tytułu poboru wody za jej matkę <span class="anon-block">H. C.</span> oraz o rozłożenie zobowiązania samej pozwanej na raty. Pozwana podniosła, iż z uwagi na zły stan zdrowia nie może pracować.</p> <p>Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy w Gliwicach orzekł, iż:</p> <p>1. zasądza od pozwanej <span class="anon-block">M. S.</span> na rzecz powódki Gminy <span class="anon-block">R.</span> kwotę 992,00 zł</p> <p>(dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa złote) wraz z ustawowymi odsetkami stanowiącymi od dnia 1 stycznia 2016 roku odsetki ustawowe za opóźnienie liczonymi od kwoty:</p> <p>a) 886,68 zł (osiemset osiemdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt osiem groszy) od dnia 5 sierpnia 2015 roku do dnia zapłaty;</p> <p>b) 105,32 zł (sto pięć złotych i trzydzieści dwa grosze) od dnia 19 sierpnia 2015 roku do dnia zapłaty;</p> <p>2. w pozostałym zakresie powództwo oddala;</p> <p>3. nie obciąża pozwanej kosztami procesu.</p> <p>Poza sporem było, że pozwana <span class="anon-block">M. S.</span> w dniu 26 marca 2013 roku zawarła z Gminą <span class="anon-block">R.</span>- <span class="anon-block"> Zakładem (...)</span> w <span class="anon-block">R.</span> umowę o dostarczanie wody do nieruchomości położonej w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, na czas nieokreślony. Na podstawie wskazanej umowy powódka dostarczała do nieruchomości zajmowanej przez pozwaną wodę. Pozwana nie zapłaciła należności za dostarczoną jej wodę, zobowiązanie pozwanej za okres od dnia zawarcia umowy do dnia 4 sierpnia 2015 roku wyniosło 886,68 zł. tytułem należności głównej oraz 105,32 zł. tytułem odsetek ustawowych skapitalizowanych na dzień 4 sierpnia 2012 roku.</p> <p>Sąd Rejonowy ustalił, że w nieruchomości zajmowanej obecnie przez pozwaną, poprzednio zamieszkiwała <span class="anon-block">H. C.</span>- matka pozwanej. W dniu 14 września 2000 roku <span class="anon-block">H. C.</span> zawarła umowę z powódką o dostawę wody do nieruchomości położonej w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, nie zapłaciła należności z tytułu dostarczania jej wody w wysokości 2.046,56 zł. jako należności głównej oraz odsetek wyliczonych na dzień 5 sierpnia 2015 roku w wysokości 1.591,83 zł. Stwierdzono, że <span class="anon-block">H. C.</span> zmarła.</p> <p>Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu o okoliczności bezsporne oraz o wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku dowody z dokumentów, których wiarygodność i rzetelność nie była przez strony postępowania kwestionowana.</p> <p>Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 2 lutego 2016 roku Sąd postanowił rozpoznać sprawę z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym.</p> <p>W tym stanie rzeczy uznał Sąd Rejonowy, iż roszczenie powódki było zasadne jedynie w części, w której przedmiotem żądania pozwu była należność za dostarczoną pozwanej wodę, w okresie od dnia zawarcia umowy z pozwaną. W pozostałym zakresie, to jest w zakresie żądania zasądzenia należności od pozwanej, z tytułu opłaty za wodę dostarczoną przez powódkę na rzecz <span class="anon-block">H. C.</span> zostało oddalone jako nieudowodnione.</p> <p>Poza sporem był fakt, że strony łączyła umowa z dnia 26 marca 2013 roku, a z pisma pozwanej z dnia 25 czerwca 2015 roku wynikało, iż pozwana wyraziła wolę, aby umowa łączyła strony od dnia 26 marca 2013 roku, pomimo późniejszego zwrócenia powódce egzemplarza umowy. Pozwana nie zakwestionowała również faktu, iż w dniu 14 września 2000 roku jej matka- <span class="anon-block">H. C.</span> zawarła umowę o dostawę wody.</p> <p>Sąd pierwszej instancji kierując się treścią umowy stron oraz regulacją <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 535;art. 535 § 2)">art. 535 § 2 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 555)">art. 555 k.c</a> uznał, że powódka wykazała w trakcie procesu zarówno podstawę prawną roszczenia oraz jego wysokość w zakresie należności z tytułu dostarczania wody pozwanej w czasie obowiązywania umowy, zwłaszcza, że pozwana w tym zakresie nie zakwestionowała żądania pozwu, wnosząc jedynie o rozłożenie tej należności na raty. Roszczenie powódki w tej mierze więc uwzględniono.</p> <p>Wskazał jednak, że w zakresie żądania zasądzenia od pozwanej <span class="anon-block">M. S.</span> należności za dostarczanie wody w okresie, gdy powódkę łączyła umowa o dostarczanie wody zawarta w dniu 14 września 2000 roku z <span class="anon-block">H. C.</span>, powódka nie wykazała, iż pozwana jest zobowiązana do zapłaty powstałej z tego tytułu zaległości. Zaznaczył, że pozwana wniosła w tym zakresie o „umorzenie zadłużenia za pobór wody za moją matką – <span class="anon-block">H. C.</span>” , co zostało ocenione jako wniosek o oddalenie powództwa w tym zakresie. Roszczenie Sąd Rejonowy uznał w tej części za niewykazane, bowiem powódka nie wykazała podstawy prawnej roszczenia w tym zakresie. Podawał, iż nie udowodniono, by pozwana była spadkobiercą <span class="anon-block">H. C.</span> w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 1)">art. 922 § 1 k.c.</a> , a ponadto nie wykazała, iż pozwana zobowiązana jest do zapłaty należności na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art. 405 k.c.</a>, to jest, że korzystała z dostarczanej do lokalu wody.</p> <p>Z tych przyczyn zasądzono od pozwanej na rzecz powódki kwotę 992,00 zł w oparciu o umowę stron, wraz z odsetkami obliczonymi zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 482;art. 482 § 1)">art. 482 § 1 k.c.</a> </p> <p>W pozostałym zakresie oddalono powództwo jako nieudowodnione.</p> <p>O kosztach postępowania orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> odstępując od obciążania pozwanej kosztami w części przegranego przez nią procesu, z uwagi na jej trudną sytuację majątkową i zdrowotną.</p> <p>Apelację od tego wyroku w części oddalającej powództwo wniosła powódka, domagając się jego zmiany poprzez zasądzenie od pozwanej na jej rzecz kwoty 3638,39zł z ustawowymi odsetkami od kwoty 2046,56zł od dnia 5 sierpnia 2015r., od kwoty 1591,83zł z odsetkami od dnia 19 sierpnia 2015r. oraz zwrotu kosztów procesu za obie instancje. Zarzucała naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233)">art. 233 kpc</a> poprzez błędną i dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego i błąd w ustaleniach faktycznych polegający na bezzasadnym przyjęciu, iż należność za wodę powódce przysługiwała od <span class="anon-block">H. C.</span> , a nie od pozwanej oraz że nie uznała ona swojego zobowiązania za dostarczoną wodę. Motywowała, iż <span class="anon-block">H. C.</span> zmarła w dniu 23 września 2003r., zatem na długo przed powstaniem dochodzonych pozwem należności, zaś pozwana zamieszkiwała w okresie ich zaistnienia w przedmiotowym lokalu, pobierając wodę. Precyzowała, że dochodzone pozwem roszczenie dotyczy okresu po śmierci <span class="anon-block">H. C.</span> , natomiast pozwana przez cały ten okres korzystała z dostarczonej wody. Zawarcie przez strony umowy sankcjonowało więc jedynie dotychczasowy stan faktyczny. W ocenie apelującej pozwana nie kwestionowała dochodzonego w niniejszej sprawie roszczenia, a jej wniosek o umorzenie zadłużenia należałoby raczej ocenić jako wniosek o odstąpienie od dochodzenia należności z uwagi na trudną sytuację majątkową pozwanej.</p> <p>Pozwana nie zajęła stanowiska odnośnie apelacji powódki.</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Apelacja powódki musiała odnieść skutek. </strong> </p> <p>W pierwszej kolejności stwierdzić należy, iż stan faktyczny ustalony przez Sąd Rejonowy został prawidłowo, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, za wyjątkiem niżej wskazanym. Z dołączonych do akt faktur wynika bowiem całość roszczenia dochodzonego ostatecznie, zgodnie z żądaniem zawartym w piśmie powódki oraz podtrzymanym w apelacji, od pozwanej. Zasadności obciążenia pozwanej zobowiązaniami wynikającymi z dostarczenia wody do przedmiotowego lokalu oraz jego wysokości pozwana, wbrew stanowisku Sądu Rejonowego, jednak nie zaprzeczyła. Nie kwestionowała swojego zobowiązania co do zasady oraz co do wysokości, w piśmie z 22 stycznia 2015r. wnosząc jedynie o umorzenie zadłużenia za pobór wody za <span class="anon-block">H. C.</span> oraz podnosiła, że jest w stanie spłacać swoje zadłużenie w ratach po 50zł miesięcznie z uwagi na trudną sytuację zdrowotną i finansową.</p> <p>Zdaniem Sądu drugiej instancji zatem zasadne jest uzupełnienie ustaleń faktycznych poprzez stwierdzenie, iż zadłużenie pozwanej wobec powódki w istocie wynosi łącznie 3638,39zł. Wynika to z dostarczonego przez powódkę materiału dowodowego, nie zostało również skutecznie podważone kontrodowodem, ani nawet zaprzeczone w toku procesu przez pozwaną, podobnie jak podnoszony przez powódkę fakt współzamieszkiwania pozwanej w lokalu matki w czasie powstania zaległości. W tym zakresie, co do oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz błędu w ustaleniach faktycznych zarzuty apelacji wypadało podzielić.</p> <p>Skutkowało to także podważeniem prawidłowości rozważań prawnych Sąd pierwszej instancji. W ustalonym prawidłowo stanie faktycznym nie mogły się one ostać w zakresie kwestionowanym przez powódkę. Za okres sprzed obowiązywania łączącej strony umowy pozwana pozostawała bowiem bezpodstawnie wzbogacona kosztem powódki na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 405)">art. 405 k.c</a>, na co słusznie wskazywała apelująca.</p> <p>Roszczenie powódki należało więc uwzględnić w całości, zarówno w zakresie roszczenia głównego, jak i ubocznego, zasądzonego stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 482;art. 482 § 1)">art. 482 § 1 kc.</a> </p> <p>Nie znalazł także Sąd Okręgowy podstaw do rozłożenia na raty zasądzonej należności, a to wobec braku jakichkolwiek danych co do stanu majątkowego pozwanej, zaś propozycja uiszczania rat w wysokości po 50zł miesięcznie przy uwzględnieniu rozmiaru jej zadłużenia, była niemożliwa do zaakceptowania, bowiem prowadziłaby do realnego pokrzywdzenia wierzyciela.</p> <p>Za niezasadny uznał Sąd drugiej instancji wniosek pozwanej w zakresie nieobciążenia jej kosztami postępowania; nie przemawia za tym ani charakter dochodzonego roszczenia, jego podstawa, ani też dotychczasowa postawa pozwanej. Co do jej sytuacji życiowej, brak jest jakichkolwiek konkretnych danych, zaś twierdzenia pozwanej o jej trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej nie zostały w żaden sposób uszczegółowione, tak, by można było faktycznie i całościowo ją ocenić.</p> <p> <strong> <!-- --> Z tych przyczyn zmieniono zaskarżony wyrok zgodnie z wnioskami apelacji na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a>, we wskazany wyżej sposób. O kosztach postępowania pierwszoinstancyjnego wyrzeczono na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 kpc</a>, obciążając nimi w całości przegrywającą pozwaną. </strong>Na koszty te składa się opłata od pozwu w wysokości 100zł, wynagrodzenie pełnomocnika powódki będącego radcą prawnym w wysokości 600zł obliczone zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 76;§ 76 pkt. 3)">§ 76 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17zł.</p> <p> <strong> <!-- --> Na koszty postępowania apelacyjnego, zasądzone od pozwanej na rzecz powódki na tejże samej zasadzie z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 kpc</a>, składa się wynagrodzenie pełnomocnika powódki kwocie 600zł obliczone zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108 § 2)">§ 2</a> w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz opłata od apelacji w wysokości 182zł. </strong> </p> <p>SSO Marcin Rak SSO Lucyna Morys – Magiera SSO Artur Żymełka</p> </div>