I C 1184/16

<p>Sygn. akt IC 1184/16</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 15 grudnia 2016r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Toruniu – Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>przewodniczący: SSR Maciej J. Naworski</p> <p>protokolant: sekretarz sądowy Irena Serafin</p> <p>po rozpoznaniu dnia 1 grudnia 2016r.,</p> <p>w <span class="anon-block">T.</span> </p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy</p> <p>z powództwa <span class="anon-block">M. C.</span> ( <span class="anon-block">pesel (...)</span> )</p> <p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) Zakładowi (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> ( KRS <span class="anon-block"> (...)</span> )</p> <p>o zapłatę</p> <p>1.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> (...) Zakładu (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block">M. C.</span> kwotę 69.068,87zł ( sześćdziesiąt dziewięć tysięcy sześćdziesiąt osiem złotych i osiemdziesiąt siedem groszy ) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1 września 2016r. do dnia zapłaty,</p> <p>2.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 7.467zł ( siedem tysięcy czterysta sześćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania w tym 7.200zł ( siedem tysięcy dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,</p> <p>3.  nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu kwotę 3.204zł ( trzy tysiące dwieście cztery złote ) tytułem zwrotu kosztów postępowania, od uiszczenia których powód został zwolniony.</p> <p>Sygn. akt IC 1184/16</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">M. C.</span> domagała się od <span class="anon-block"> (...) Zakładu (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> 69.068,87zł z ustawowymi odsetkami. Podniosła, że zaciągając w <span class="anon-block"> Banku (...)</span> kredyt przystąpiła do umowy ubezpieczenia grupowego na podstawie, której pozwany był zobowiązany spłacić jej dług w Banku na wypadek śmierci jej małżonka. Mąż powódki zmarł, Bank zwrócił się do pozwanego o wypłatę świadczenia jednak pozwany odmówił. Twierdził bowiem, że zgon męża powódki nastąpił na skutek powikłań nowotworu, na który chorował przed zawarciem umowy; ogólne warunki umów ( powoływane dalej jako o.w.u. ) wyłączały zaś w takiej sytuacji jego odpowiedzialność. Sytuacja taka nie miała miejsce, ponieważ mąż powódki zmarł na chorobę układu oddechowego a powódka nabyła roszczenie przeciwko pozwanemu od Banku na drodze cesji.</p> <p>Pozwany wnosił o oddalenie powództwa twierdząc, że mąż powódki zmarł w następstwie powikłań leczenia nowotworu mózgu, na który chorował przed zawarciem umowy, a zatem jej następstwie. Ogólne warunki umów stanowiły zaś, że odpowiedzialność ubezpieczyciela jest wyłączona, jeżeli śmierć ubezpieczonego jest wynikiem choroby, na którą cierpiał przed objęciem ochroną ubezpieczeniową.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił i zważył, co następuje:</strong> </p> <p>1. Stan faktyczny w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia był bezsporny wobec czego Sąd ustalił go na podstawie zgodnych oświadczeń stron i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 230)">art. 230 k.p.c.</a> </p> <p>Za wiarygodne Sąd uznał dokumenty, które strony składały do akt, ponieważ nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności i nie były kwestionowane.</p> <p>Sąd oddalił wszystkie pozostałe wnioski dowodowe, ponieważ ich przeprowadzanie było niepotrzebne ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 217;art. 217 § 3)">art. 217 § 3 k.p.c.</a> ).</p> <p>Jasne było natomiast, po pierwsze, że <span class="anon-block">M. C.</span> zaciągnęła w <span class="anon-block"> Banku (...)</span> kredyt i przystąpiła do umowy ubezpieczenia grupowego <span class="anon-block"> (...) Zakładu (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, na podstawie której zobowiązał się on spłacić kredyt w razie śmierci jej małżonka; po drugie, że mąż powódki od lat chorował na raka mózgu, po trzecie, że zmarł w czasie obowiązywania umowy ubezpieczenia na zapalenie płuc, wynikające z ich zwłóknienia ( oświadczenie pozwanego k. 33 ), po czwarte że ogólne warunki umowy ubezpieczenia grupowego, do którego przystąpiła powódka stanowiły, że <span class="anon-block"> (...) Zakład (...)</span> na <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> nie odpowiada, jeżeli śmierć ubezpieczonego była następstwem chorób istniejących przed datą początku jego odpowiedzialności ( § 20 pkt. o.w.u., k. 46 ) i po piąte wreszcie, że świadczenie, do którego zobowiązany był pozwany względem <span class="anon-block"> Banku (...)</span> odpowiadało dochodzonej sumie, a Bank scedował roszczenie na powódkę.</p> <p>2. Przed przystąpieniem do zasadniczych rozważań należy podkreślić, że ciężar dowodu w sprawie o odszkodowanie z umowy ubezpieczenia spoczywa przede wszystkim na stronie powodowej. To powód jest bowiem zobowiązany wykazać zasadność zgłoszonych pretensji, w tym, że doszło do wypadku ubezpieczeniowego. Pozwanego obciąża natomiast konieczność przeprowadzenia dowodu przytaczanych przez siebie faktów, jeżeli wywodzi z nich skutki prawne ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> – <em> <!-- -->ei incumbit probatio, qui dicit, non ei qui negat</em> ). W szczególności obowiązek pozwanego obejmuje dowód okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność.</p> <p>Wypada też zaznaczyć, że ogólne warunki umów wiążą strony ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 384;art. 384 § 1;art. 384 § 2)">art. 384 § 1 i 2 k.c.</a> ), powinny być jednak precyzyjne ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385;art. 385 § 2;art. 385 § 2 zd. 1)">art. 385 § 2 zd. 1 k.c.</a> ) a w razie wątpliwości niejednoznaczne ich postanowienia interpretować trzeba na korzyść przeciwnika strony, która się nimi posługuje będącego konsumentem ( art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385;art. 385 § 2;art. 385 § 2 zd. 2)">art. 385 § 2 zd. 2 k.c.</a> ). Reguła ta obowiązuje zresztą także w obrocie profesjonalnym ( <em> <!-- -->in dubio contra profermentem</em> ); różnica dotyczy wyłącznie tego, co <em> <!-- -->ad casum</em>, można uznać za niezrozumiałe.</p> <p>3. Rozstrzygniecie było proste.</p> <p>Z ogólnych warunków umowy ubezpieczenia, które zostały sformułowane przez pozwanego wynikało, że jego odpowiedzialność była wyłączona w przypadku, w którym śmierć ubezpieczonego stanowiła następstwo choroby istniejącej przed datą rozpoczęcia jego odpowiedzialności.</p> <p>Strony zgodne były przy tym, że mąż powódki chorował na nowotwór mózgu a zmarł na skutek ciężkiej niewydolności oddechowej w przebiegu zapalenia płuc, wynikającego z ich zwłóknienia ( oświadczenie pozwanego k. 33, karta zgonu k. 15 ).</p> <p>Spór dotyczył natomiast tego, czy zwłóknianie płuc było powikłaniem leczenia nowotworu, na który chorował już wcześniej, czy nie.</p> <p>Poszukiwanie odpowiedzi na powyższe pytanie nie było jednak potrzebne.</p> <p>Ogólne warunki umów, na które powoływał się pozwany, nie wyłączały bowiem jego odpowiedzialności w przypadku zgonu wynikającego z chorób będących powikłaniami po leczeniu innych chorób. Brak jest bowiem takiego ich postanowienia.</p> <p>Skoro zaś spór dotyczył wyłącznie zasady żądania, Sąd powództwo uwzględnił w całości na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 829;art. 829 § 1;art. 829 § 1 pkt. 1;art. 829 § 1 pkt. 805;art. 829 § 1)">art. 829 § 1 pkt 1 i 805 § 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509;art. 509 § 1)">art. 509 § 1 k.c.</a> </p> <p>3. Nawet jednak gdyby <em> <!-- -->per inconcessum</em> stwierdzić, że postanowienie § 20 pkt 7 o.w.u. nie dawało jednoznacznej odpowiedzi, czy chodzi w nim tylko zgon wywołany wprost przez oznaczoną chorobę ( tu: śmierć na raka mózgu ), czy także przez choroby spowodowane działaniem leków podawanych na pierwotne schorzenie ( w okoliczności sprawy: śmieć w wyniku ciężkiej niewydolności oddechowej w przebiegu zapalenia płuc wynikającego ze zwłóknieniem płuc, wywołanego przez środek podawany na nowotwór ) nie zmienia rozstrzygnięcia.</p> <p>Wątpliwości powstające na tle niejednoznacznych postanowień wzorców umownych, <em> <!-- -->scil</em>. ogólnych warunków umów, jak była już mowa, rozstrzyga się na korzyść konsumenta. Powódka miała zaś status konsumenta w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 22(1))">art. 22^{<!-- -->1} k.c.</a> </p> <p>Sformułowanie użyte przez pozwanego w o.w.u. z pewnością nie było zaś jednoznaczne. Powikłanie choroby rodzi przecież nowy stan chorobowy, inny niż pierwotny.</p> <p>Podkreślania wymaga przy tym, że chodzi o opisanie okoliczności wyłączających odpowiedzialność autora ogólnych warunków umowy. Bez większego ryzyka można zaś postawić tezę, że skuteczne jest tylko takie wyłącznie odpowiedzialności, które wprost wynika z postanowienia wzorca; innymi słowy jego rozszerzająca i pozasłowna interpretacja na niekorzyść uposażonego jest niedopuszczalna. .</p> <p>Postanowienie § 20 pkt 7 o.w.u. było co najmniej nieprecyzyjne, wobec czego pozwany nie mógł wyłączyć na jego podstawie swojej odpowiedzialności.</p> <p>4. O kosztach Sąd orzekł w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> mając na uwadze, że powódka uiściła 250zł opłaty od pozwu, 17zł podatku od pełnomocnictwa i 7.200zł wynagrodzenia adwokackiego.</p> <p>5. Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113)">art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> ( tekst j. Dz. U. z 2016r., poz. 623 ) Sąd nakazał pobrać od pozwanego 3.204zł tytułem części opłaty od pozwu, od uiszczenia której zwolnił powódkę.</p> </div>