I C 578/16
Sądy powszechne2016-12-15
Sygnatura
I C 578/16
Data orzeczenia
2016-12-15
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Marek Osowicki (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt: I C 578/16 upr.</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 15 grudnia 2016 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy w Człuchowie I Wydział Cywilny w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="192"/>
<col width="519"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSR Marek Osowicki</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>maszynistka Paulina Barwińska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016 roku w Człuchowie</p>
<p>sprawy z powództwa<strong>
<!-- --> <span class="anon-block">B. (...)</span> Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->przeciwko <span class="anon-block">J. S.</span>
</strong>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>1.
oddala powództwo,</p>
<p>2.
zasądza od powoda <span class="anon-block">B. (...)</span> Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block">J. S.</span> kwotę 600,00 zł (słownie: sześćset złotych) tytułem kosztów procesu.</p>
<p>Sygn. akt I C 578/16 upr.</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Powód <span class="anon-block">B. (...)</span> Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> wniósł do Sądu Rejonowego w Elblągu pozew przeciwko <span class="anon-block">J. S.</span> o zapłatę kwoty 2 938,51 zł z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż przysługuje mu przeciwko pozwanemu wierzytelność z tytułu umowy kredytu konsumpcyjnego zawartej w dniu 9 sierpnia 1999 roku, na którą składają się: kwota 549,67 zł tytułem kapitału oraz kwota 2 388,84 zł tytułem odsetek.</p>
<p>Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym w sprawie X Nc 60326/15 Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w <span class="anon-block">E. (...)</span> uwzględnił powództwo w całości.</p>
<p>Pozwany <span class="anon-block">J. S.</span> w ustawowym terminie złożył sprzeciw od nakazu zapłaty, zgłaszając jednocześnie zarzut niewłaściwości oraz zarzut przedawnienia roszczenia.</p>
<p>W uzasadnieniu sprzeciwu pozwany wskazał, iż nie ma możliwości ustosunkowania się do żądań powoda, albowiem nie został dookreślony stosunek prawny, stanowiący podstawę dochodzonego w niniejszej sprawie roszczenia.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2016 roku wydanym w sprawie IX C 2834/16 Sąd Rejonowy w Elblągu przekazał rozpoznanie sprawy do Sądu rejonowego w Człuchowie.</p>
<p>Pozwany <span class="anon-block">J. S.</span> reprezentowany przez pełnomocnika zawodowego w osobie radcy prawnego na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 roku podtrzymał zgłoszony w sprzeciwie zarzut przedawnienia i wniósł o oddalenie powództwa. Wskazał również, iż powód nie wykazał, aby umowa z dnia 9 sierpnia 1999 roku, na którą się powołuje, faktycznie została zawarta.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Powód <span class="anon-block">B. (...)</span> Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> w dniu 9 czerwca 2006 roku zawarł z <span class="anon-block"> (...) Bankiem S.A.</span> umowę cesji wierzytelności.</p>
<p>(bezsporne, nadto dowód: wyciąg z ksiąg rachunkowych k. 5)</p>
<p>Pozew w niniejszej sprawie wniesiony został w dniu 19 listopada 2015 roku.</p>
<p>(porównaj: data wpływu na pozwie k. 3)</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.</p>
<p>Powód wywodził swoje roszczenia z wierzytelności nabytej w dniu 9 czerwca 2006 roku od <span class="anon-block"> (...) Banku S.A.</span> z tytułu umowy kredytu konsumpcyjnego z dnia 9 sierpnia 1999 roku. Pozwany zakwestionował jednak, aby kiedykolwiek zawierał umowę kredytu, na którą powołuje się powód, natomiast z uwagi na datę jej zawarcia, jak również z uwagi na datę zawarcia umowy cesji – podniósł zarzut przedawnienia roszczenia.</p>
<p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509;art. 509 § 1)">art. 509 § 1 k.c.</a>, wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509;art. 509 § 1)">art. 509 § 1 k.c.</a>, wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Zgodnie zaś z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 513;art. 513 § 1)">art. 513 § 1 k.c.</a>, dłużnikowi przysługują przeciwko nabywcy wierzytelności wszelkie zarzuty, które miał przeciwko zbywcy w chwili powzięcia wiadomości o przelewie.</p>
<p>Na mocy umowy przelewu wierzytelności dotychczasowy wierzyciel przenosi wierzytelność na osobę trzecią, która wstępuje w miejsce cedenta, przy czym strona pozwana nie kwestionowała faktu zawarcia, jak i skuteczności umowy cesji. Umowa ta skutkuje sukcesją syngularną o charakterze translatywnym – wierzytelność przechodzi na cesjonariusza w postaci niezmienionej, w jakiej przysługiwała cedentowi, w szczególności co do jej wysokości, należności ubocznych oraz ewentualnego jej przedawnienia.</p>
<p>W tym miejscu zauważyć należy, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do ustalenia, że pozwany zawarł z bankiem umowę o kredyt konsumpcyjny z dnia 9 sierpnia 1999 roku, a gdyby jednak nawet oceniać jego zobowiązanie z tytułu umowy kredytu, którego istnienia pozwany nie kwestionował, uznać należy, iż z tego tytułu brak jest również podstaw do uwzględnienia powództwa.</p>
<p>Roszczenie dochodzone w niniejszej sprawie dotyczy umowy zawartej pomiędzy pozwanym a <span class="anon-block"> (...) Bankiem S.A.</span> Podkreślić należy, że powód nie przedstawił jakichkolwiek dokumentów dotyczących treści tego stosunku prawnego. Z dokumentów przedłożonych przez powoda wynika natomiast, iż roszczenie, które jest przedmiotem powództwa stało się wymagalne najpóźniej w dniu 9 czerwca 2006 roku (<em>
<!-- -->dowód: wyciąg z ksiąg rachunkowych k. 5</em>).</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a>, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi lat dziesięć, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Przy czym bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 120;art. 120 § 1)">art. 120 § 1 k.c.</a>).</p>
<p>Istotną w niniejszej sprawie jest okoliczność, że do zastosowania trzyletniego terminu przedawnienia nie jest wymagane, aby obie strony stosunku prawnego, z którego wywodzi się roszczenie majątkowe, prowadziły działalność gospodarczą. Wystarczy, że działalność gospodarczą prowadzi tylko strona dochodząca roszczenia, które wiąże się z tą działalnością.</p>
<p>Bezspornym jest, iż umowa, która – zdaniem powoda jest podstawą dochodzonego roszczenia – zawarta została z podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą – <span class="anon-block">(...)</span> Bankiem S.A., w związku z czym do niniejszej sprawy zastosowanie ma 3-letni termin przedawnienia przedmiotowego roszczenia. Z zaproponowanego przez powoda materiału dowodowego wynika, że wierzytelność, która jest przedmiotem niniejszego postępowania, stała się wymagalna najpóźniej w dniu 9 czerwca 2006 roku. Nadto nie wynika, aby do czasu wniesienia niniejszego pozwu tj. do dnia 19 listopada 2015 roku dokonano jakąkolwiek czynność mającą na celu przerwanie biegu przedawnienia.</p>
<p>Zgodnie bowiem z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 123;art. 123 § 1;art. 123 § 1 pkt. 1)">art. 123 § 1 pkt 1 k.c.</a> bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przerywa bieg przedawnienia i do czasu zakończenia postępowania wywołanego tym wnioskiem, uprawniony nie może podjąć innej czynności mogącej przerwać bieg przedawnienia. (<em>
<!-- -->porównaj: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2004 roku III CZP 101/03, OSNC 2005/4/58</em>). Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117;art. 117 § 2)">art. 117 § 2 k.c.</a> ten, przeciwko komu przysługuje dane roszczenie (podmiot zobowiązaniowy), po upływie określonego czasu, ma możliwość uchylenia się od jego zaspokojenia. Upływ czasu oznacza w istocie, że podmiot zobowiązany staje się stroną, która decyduje o zaspokojeniu roszczenia. Ma on bowiem możliwość albo powołania się na przedawnienie, albo dobrowolnego zaspokojenia uprawnionego. Przy czym ma on w tym zakresie pełną swobodę i może dokonać tego w dowolny sposób, w tym także <em>
<!-- -->per facta concludentia</em>.</p>
<p>W ocenie Sądu podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia zasługuje na uwzględnienie, ponieważ powód skutecznie wniósł pozew o zapłatę do tut. Sądu w dniu 19 listopada 2015 roku, natomiast roszczenie powoda uległo przedawnieniu najpóźniej z dniem 9 czerwca 2009 roku.</p>
<p>Pomijając fakt, iż zarzut pozwanego dotyczący przedawnienia roszczenia dochodzonego przez powoda bezspornie podlegał uwzględnieniu, wskazać należy, iż pozwany zakwestionował istnienie samego zobowiązania. Pozwany zaprzeczył, aby zawierał jakąkolwiek umowę z <span class="anon-block"> (...) Bankiem S.A.</span>
</p>
<p>W ocenie Sądu, zawarte w pozwie twierdzenia powoda dotyczące istnienia oraz wysokości zobowiązania budziły poważne wątpliwości.</p>
<p>Podkreślenia wymaga fakt, iż strona powodowa powinna udowodnić, że określona wierzytelność jej przysługuje, tym bardziej, że jako wierzyciel dochodzący zaspokojenia wierzytelności, powinien wykazać podstawę (źródło) zobowiązania pozwanego, jak i jego wysokość. Zgodnie bowiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, tym bardziej, że ciężar dowodu pozostaje w ścisłym związku z problematyką procesową dowodów i spełnia dwie zasadnicze funkcje. Po pierwsze dynamizuje postępowanie dowodowe w systemie obowiązywania zasady sporności (kontradyktoryjności) w procesie, a po drugie określa wynik merytoryczny sporu (sprawy) w sytuacji krytycznej, gdy strona nie udowodni faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy <em>
<!-- -->(por. K. Piasecki, Kodeks cywilny. Księga pierwsza. Część ogólna. Komentarz, Zakamycze, 2003 r.).</em> Oznacza to zatem, że Sąd tylko wyjątkowo winien ingerować w przebieg postępowania dowodowego dopuszczając dowody z urzędu, które to uprawnienie wynika z treści przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 k.p.c.</a> Zgodnie bowiem z przyjętą linią orzeczniczą obowiązek wskazania dowodów, potrzebnych dla rozstrzygnięcia sprawy, obciąża przede wszystkim strony <em>
<!-- -->(por. wyrok Sądu Najwyższego z 24 października 1996 r., III CKN 6/96, OSNC 1997/3/29), </em>ponieważ Sąd został wyposażony jedynie w uprawnienie, a nie obowiązek, dopuszczenia dalszych jeszcze, nie wskazanych przez żadną ze stron, dowodów, kierując się przy tym własną oceną, czy zebrany w sprawie materiał jest – czy też nie jest – dostateczny do jej rozstrzygnięcia (<em>
<!-- -->
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 316;art. 316 § 1)">art. 316 § 1</a> in principio <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>
</em>). Dlatego też Sąd powinien korzystać z przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 2)">art. 232 zd. 2 k.p.c.</a> uprawnienia powściągliwie i z umiarem, pamiętając, że taka inicjatywa należy przede wszystkim do samych stron i że cały rozpoznany spór jest ich sprawą, a nie sądu.</p>
<p>W niniejszej sprawie twierdzenia powoda zawarte w pozwie, a dotyczące istnienia zobowiązania i jego wysokości, nie zostały poparte żadnymi dowodami. Powód na poparcie swoich twierdzeń przedłożył jedynie wyciąg z ksiąg rachunkowych (<em>
<!-- -->k. 5</em>), który to dokument jest dokumentem prywatnym. Podkreślić jednak przy tym należy, że na podstawie tego dokumentu Sąd był w stanie jedynie ustalić, ze powód nabył od <span class="anon-block"> (...) Banku S.A.</span> wierzytelność przeciwko pozwanemu z tytułu umowy kredytu konsumpcyjnego z dnia 9 sierpnia 1999 roku. W treści tego wyciągu nie dookreślono z jakiego tytułu powodowi, a przedtem pierwotnemu wierzycielowi, przysługiwała przedmiotowa wierzytelność. Wskazano jedynie, iż kwota 549,67 zł stanowi kwotę kapitału, zaś kwota 2 388,84 zł stanowi kwotę odsetek. Nie sprecyzowano jednak od jakiej kwoty odsetki te zostały naliczone, czy odsetki te stanowią odsetki ustawowe czy odsetki umowne, w jakiej wysokości odsetki te zostały naliczone oraz za jaki okres. Powód nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu, z którego wynikałoby powstanie zobowiązania pozwanego, oraz wysokość tego zobowiązania. Dlatego też w ocenie Sądu twierdzenia powoda o istnieniu i wysokości zobowiązania pozwanego budziły wątpliwości.</p>
<p>W ocenie Sądu powód nie udowodnił zarówno podstawy, jak i wysokości dochodzonego roszczenia. Zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy, a w zasadzie jego brak, nie potwierdza bowiem, aby pozwany zobowiązany był z tytułu umowy kredytu konsumpcyjnego, na którą powołuje się powód, i że nie wywiązał się z niego.</p>
<p>W oparciu o powyższe, uwzględniając podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia oraz zarzut istnienia zobowiązania, powództwo w niniejszej sprawie podlegało oddaleniu.</p>
<p>O kosztach postępowania Sąd orzekł na postawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> ustalając, że po stronie powodowej powstały celowe koszty dochodzenia roszczenia w postaci: wynagrodzenia pełnomocnika zawodowego w kwocie – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 6;§ 6 pkt. 3)">§ 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 461) – 600,00 zł.</p>
</div>