I C 617/16

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I C 617/16 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 16 grudnia 2016 roku</p> <p>Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodnicząca: SSR Irena Minkisiewicz</p> <p>Protokolant: st. sekr. sądowy Żaklina Skrzypczak</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na rozprawie sprawy</p> <p>z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>przeciwko<strong> <!-- --> <span class="anon-block">S. G.</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o zapłatę</strong> </p> <p>1.  powództwo oddala;</p> <p>2.  zasądza od powoda <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> na rzecz adw. <span class="anon-block">P. R.</span> z Kancelarii Adwokackiej w <span class="anon-block">K.</span> kwotę 600 zł wraz z podatkiem VAT 23% w kwocie 138 zł, łącznie kwotę 738 zł ( słownie: siedemset trzydzieści osiem złotych) tytułem udzielonej pozwanemu <span class="anon-block">S. G.</span> pomocy prawnej z urzędu.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I C 617/16 upr. </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Pozwem z dnia 14.07.2015 r. ( data wpływu do Sądu Rejonowego Lublin- Zachód w Lublinie ) skierowanym przeciwko <span class="anon-block">S. G.</span> powód <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> wniósł o wydanie nakazu zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym poprzez zasądzenie na jego rzecz kwoty 4981,24 zł , na którą składały się następujące kwoty: 4381,31 zł - kapitał wraz z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy lombardowej NBP od dnia 04.07.2015 r. do dnia zapłaty, 429,93 zł z tytułu odsetek i 170 zł z tytułu kosztów - bez odsetek oraz o zasądzenie kosztów sądowych 63 zł.</p> <p>W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że w dniu 28.08.2014 r. udzielił pozwanemu kredytu w kwocie 4381,31 zł w zakresie umowy pożyczki gotówkowej o nr <span class="anon-block"> (...)</span> . Pozwany był zobowiązany do spłaty kredytu zgodnie z harmonogramem. Pomimo wezwań pozwany nie wywiązał się z obowiązku spłaty. Całość kredytu stała się wymagalna z dniem 21.05.2015 r. Pozwany wezwany do spełnienia świadczenia nie spełnił go.</p> <p> <em> <!-- -->Sąd Rejonowy w Lublinie VI Wydział Cywilny nakazem zapłaty z dnia 29.09.2015 r. wydanym w elektronicznym postępowaniu upominawczym w sprawie VI Nc -e <span class="anon-block"> (...)</span> orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. </em> </p> <p>Pozwany za pośrednictwem pełnomocnika <span class="anon-block">A. F.</span> złożył sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty ( k.10-13), w którym pełnomocnik zaskarżyła powyższy nakaz w całości. W uzasadnieniu pełnomocnik pozwanego wskazała, że <span class="anon-block">S. G.</span> jest osobą upośledzoną od urodzenia, a podstawą przedmiotowej sprawy ma podłoże w sprawie karnej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu.</p> <p>Pełnomocnik pozwanego ustanowiony dla niego z urzędu, w piśmem procesowym z dnia 08.11.2016 r. wniósł o oddalenie powództwa w całości podnosząc, że umowa kredytu zawarta między stronami jest umową nieważną, gdyż czynność cywilnoprawna wykorzystana jako środek do osiagnięcia przestępczych celów jest nieważna na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58)">art. 58 kc.</a> Nadto umowa jest nieważna na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 82)">art. 82 k.c.</a> gdyż pozwany od lat cierpi na chorobę psychiczną, kontakt z nim jest utrudniony.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>U pozwanego <span class="anon-block">S. G.</span> rozpoznano niedorozwój umysłowy umiarkowany orzeczeniem komisji lekarskiej z dnia 16.11.1994 r. Pozwany z uwagi na upośledzenie umysłowe wymaga opieki członków rodziny. Siostra pozwanego <span class="anon-block">A. F.</span> złożyła wniosek o jego ubezwłasnowolnienie.</p> <p> <strong> <!-- -->dowód:</strong> orzeczeniem komisji lekarskiej z dnia 16.11.1994 r. k. 16, zeznania św. <span class="anon-block">A. F.</span> <strong> <!-- -->k.. </strong> </p> <p>Na tej samej ulicy co pozwany przez jakiś czas mieszkała <span class="anon-block">B. R.</span>. <span class="anon-block">B. R.</span> od kolegi pozwanego pozyskała informacje, że pozwany otrzymuje rentę. Według relacji siostry pozwanego <span class="anon-block">A. F.</span> powyższe osoby po upojeniu pozwanego alkoholem zabrali jego dowód osobisty, by posłużyć się nim do zaciągania kredytów.</p> <p> <strong> <!-- -->dowód:</strong> zeznania św. <span class="anon-block">A. F.</span> <strong> <!-- -->k.. </strong> </p> <p>W dniu 28.08.2014 r. powód zawarł umowę kredytu na zakup towarów nr <span class="anon-block"> (...)</span> ze <span class="anon-block">S. G.</span> w kwocie 4381,31 zł. Kredyt był przeznaczony na zakup laptopa. Szacunkowa całkowity koszt kredytu miał wynieść 5547,60 zł.</p> <p>Pismem z dnia 09.04.2015 r. powód wypowiedział pozwanemu umowę kredytu.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> umowa kredytu wraz z harmonogramem spłaty k.49-53</p> <p>wypowiedzenie umowy kredytu wraz z dowodem doręczenia k. 54-55</p> <p>W dniu 02.09.2014 r. siostra pozwanego <span class="anon-block">A. F.</span> złożyła zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa w okresie od 25 do 27 sierpnia 2014 r. w <span class="anon-block">K.</span> polegającego się na doprowadzeniu do niekorzystnego rozporządzenia mieniem min. przez <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> , <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span>, <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> przez osobę posługującą się danymi jej brata <span class="anon-block">S. G.</span> oraz założonym na jego nazwisko rachunkiem bankowym.</p> <p>Dowód: zaświadczenie Policji k. 17</p> <p>W dniu 11.03.2016 r. Sąd Rejonowy Wydział Karny w <span class="anon-block">K.</span> wyrokiem karnym w sprawie IIK 303/15 skazał <span class="anon-block">B. R.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> min. za czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286§ 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297§ 1 kk</a> przy zast. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art 11 § 2 kk</a>, z dnia 28.08.2014 r., polegający na wprowadzeniu pośrednika kredytowego <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> w błąd co do okoliczności istotnych dla uzyskania kredytu ratalnego na zakup laptopa <span class="anon-block">marki D.</span> z wykorzystaniem umysłowo upośledzonego <span class="anon-block">S. G.</span>, doprowadzający <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> z/s we <span class="anon-block">W.</span> do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 4381,31 zł.</p> <p>Sąd Okręgowy w Opolu VII Wydział Karny - Odwoławczy wyrokiem z dnia 18.11.2016 r. sygn. akt VII Ka 567 /16 po rozeznaniu apelacji <span class="anon-block">M. M.</span> i <span class="anon-block">B. R.</span> od powyższego wyroku – zaskarżony wyrok wobec oskarżonych <span class="anon-block">M. M.</span> i <span class="anon-block">B. R.</span> utrzymał w mocy.</p> <p> <strong> <!-- -->Dowód:</strong> wyrok karny SR Wydział Karny w <span class="anon-block">K.</span> z dnia 11.03.2016 r. sygn. IIK 303/15 wraz z uzasadnieniem <strong> <!-- -->k....</strong> </p> <p>wyrok k SO w Opolu VII Wydział Karny- Odwoławczy z dnia 18.11.2016 r. sygn. VII Ka 567/16 <strong> <!-- -->k..</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>Zgodnie z treścią przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 11)">art. 11 k.p.c.</a> ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym.</p> <p>Jak wykazało postępowanie dowodowe pozwany jest osobą upośledzoną umysłową i został on wykorzystany przez <span class="anon-block">B. R.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> do wyłudzenia kredytu objętego żądaniem pozwu. Z przedłożonych akt karnych wynika, że wobec <span class="anon-block">B. R.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> zapadł wyrok skazujący. Jak wynika z treści prawomocnego wyroku Wydziału Karnego tut. Sądu Rejonowego wydanego w sprawie o sygn. akt IIK 303/15, <span class="anon-block">B. R.</span> i <span class="anon-block">M. M.</span> zostali skazani min. za czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 286;art. 286 § 1)">art. 286§ 1 kk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 297;art. 297 § 1)">art. 297§ 1 kk</a> przy zast. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 11;art. 11 § 2)">art 11 § 2 kk</a>, z dnia 28.08.2014 r., polegający na wprowadzeniu pośrednika kredytowego <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> w błąd co do okoliczności istotnych dla uzyskania kredytu ratalnego na zakup laptopa <span class="anon-block">marki D.</span> z wykorzystaniem umysłowo upośledzonego pozwanego <span class="anon-block">S. G.</span>, doprowadzając powoda <span class="anon-block"> (...) Bank (...) SA</span> z/s we <span class="anon-block">W.</span> do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.</p> <p>Fakt upośledzenia umysłowego pozwanego potwierdza złożone do akt orzeczenie komisji lekarskiej oraz zeznania jego siostry <span class="anon-block">A. F.</span>.</p> <p>Zgodnie z treścią przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 82)">art. 82 k.c.</a> nieważne jest oświadczenie woli złożone przez osobę, która z jakichkolwiek powodów znajdowała się w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Dotyczy to w szczególności choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego, chociażby nawet przemijającego, zaburzenia czynności psychicznych.</p> <p>Pozwany jest osobą dotkniętą niedorozwojem umysłowym od urodzenia, zatem jego oświadczenie woli złożone w ramach przedmiotowej umowy kredytu z powodem, było dotknięte nieważnością<strong> <!-- -->.</strong> </p> <p>Jak wynika z komentarzy do powyższego przepisu stany opisane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 82)">art. 82 k.c.</a> mogą być następstwem przyczyn różnego rodzaju, zarówno o charakterze patologicznym, jak i pozbawionych cech patologii. Analiza praktyki ujawnia, że najczęściej występującymi przyczynami są różnego rodzaju choroby psychiczne, zaburzenia psychiczne pourazowe, psychozy, otępienie, niedorozwój umysłowy różnych odmian i stopni, stany depresyjne, maniakalne itp. (por. np. uchwała SN z dnia 7 sierpnia 1970 r., III CZP 49/70, OSNC 1971, nr 3, poz. 42). Złożenie oświadczenia woli w stanie określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 82)">art. 82 k.c.</a> powoduje jego nieważność bez potrzeby wykazywania jakichkolwiek dalszych okoliczności. W szczególności bez znaczenia jest, czy druga strona czynności prawnej miała świadomość wyżej wymienionego stanu. Porządek prawny chroni osobę składającą oświadczenie woli w stanie wyłączającym świadomość lub swobodę. Czynność prawna jest bezwzględnie nieważna i każda osoba zainteresowana może żądać ustalenia tej nieważności, nawet wówczas, gdy same strony ważności czynności nie kwestionują (por. uchwała SN z dnia 7 sierpnia 1970 r., III CZP 49/70).</p> <p>Zatem skoro umowa kredytu zawarta przez powoda z pozwanym była nieważna, roszczenie powoda nie zasługiwało na uwzględnienie ( pkt 1 wyroku).</p> <p>Orzeczenie w zakresie kosztów procesu ( pkt 2 wyroku) zostało wydane na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art 98 kpc</a> zgodnie, z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Dla pozwanego Sąd ustanowił pełnomocnika z urzędu - adwokat.</p> <p>Zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. . w sprawie opłat za czynności adwokackie § 2 pkt ….5 minimalne wynagrodzenie pełnomocnika w niniejszej sprawie wynosi 600 zł, które zgodnie z zapisem § .. powołanego rozporządzenia podlega powiększeniu o stawkę podatku VAT.</p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł, jak w sentencji.</p> </div>