VI P 491/16

<p>Sygn. akt VI P 491/16</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 16 grudnia 2016 roku.</p> <p>Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Południe w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>PrzewodniczącySSR Przemysław Chrzanowski</p> <p>Protokolant Patrycja Wielgus</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2016 roku w Warszawie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">W. K.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o sprostowanie umowy o pracę i świadectwa pracy</p> <p>1.  oddala powództwo,</p> <p>2.  zasądza od <span class="anon-block">W. K.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>Sygn. akt VI P 491/16</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">W. K.</span> wniósł pozew przeciwko <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">W.</span> o sprostowanie umowy o pracę oraz świadectwa pracy poprzez wskazanie w tych dokumentach, że wykonywał prace w szczególnych warunkach, jako ślusarz, mechanik i lakiernik ręczny.</p> <p>Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny :</strong> </p> <p> <span class="anon-block">W. K.</span> pracuje w <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">W.</span> od 1 marca 1982 roku na stanowisku, którego nazwa zmieniała się: ślusarz remontowy, ślusarz mechanik remontowy, ślusarz mechanik, starszy mechanik, mechanik.</p> <p>Powód wystąpił do pracodawcy o wydanie świadectwa pracy w warunkach szczególnych.</p> <p>Pracodawca odmówił wydania w/w dokumentu podczas trwania stosunku pracy.</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy oraz oświadczeń stron co do okoliczności bezspornych, a także na podstawie zeznań powoda. Zebrany w sprawie materiał dowodowy Sąd uznał za wiarygodny i kompletny, albowiem żadna ze stron nie kwestionowała autentyczności, czy treści zgromadzonych dokumentów.</p> <p>Sąd oddalił wniosek powoda o przesłuchanie świadka, albowiem z przyczyn podanych poniżej, zeznania świadka byłyby bez znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">W. K.</span> wniósł o sprostowanie umowy o pracę oraz świadectwa pracy poprzez wskazanie w tych dokumentach, że wykonywał prace w szczególnych warunkach, jako ślusarz, mechanik i lakiernik ręczny.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 97;art. 97 § 1)">art. 97 § 1 k.p.</a>, w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obowiązany niezwłocznie wydać pracownikowi świadectwo pracy. Wydanie świadectwa pracy nie może być uzależnione od uprzedniego rozliczenia się pracownika z pracodawcą.</p> <p>Nie są zasadne roszczenia o sprostowanie świadectwa pracy poprzez wskazanie, że powód wykonywał pracę w szczególnych warunkach, jako ślusarz, mechanik i lakiernik ręczny, o wydanie świadectwa pracy ze wskazaniem, że powód wykonywał pracę w szczególnych warunkach, jako ślusarz, mechanik i lakiernik ręczny oraz o wydanie świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Bowiem powód nadal jest pracownikiem pozwanego zakładu pracy, zaś pracodawca nigdy nie wydawał rzeczonego świadectwa pracy.</p> <p>Nie jest także zasadne roszczenie o sprostowanie umowy o pracę poprzez wskazanie, że powód „wykonywał pracę w szczególnych warunkach, jako ślusarz, mechanik i lakiernik ręczny”. Powód dobrowolnie podpisywał przedmiotową dokumentację pracowniczą i nigdy nie uchylił się od złożonego oświadczenia woli w przedmiocie nawiązania stosunku pracy na zajmowanym stanowisku. Ponadto przepisy prawa pracy nie przewidują procedury sprostowania umowy o pracę. Z kolei sam fakt „wykonywania pracy w szczególnych warunkach” może być potwierdzony odpowiednim świadectwem i nie ma takiej potrzeby, by już w umowie o pracę zawierać takie stwierdzenie.</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">Art. 189 k.p.c.</a> dodatkowo stanowi, że powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.</p> <p>Posiadanie interesu prawnego w ustaleniu jest materialnoprawną przesłanką zasadności powództwa o ustalenie. Każdy inny interes, któremu nie można przypisać przymiotnika „prawny” nie uzasadnia powództwa wytoczonego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 k.p.c.</a> </p> <p>Analiza treści ww. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 k.p.c.</a> pod kątem zawartych w nim elementów prowadzi do wniosku, że na podstawie tegoż artykułu nie podlegają ustaleniu stany faktyczne i fakty. Przez stosunek prawny należy rozumieć taki stosunek między podmiotami prawa, w którym podmioty te mają wynikające z normy prawnej uprawnienia i obowiązki, a ich realizacja zagwarantowana jest przymusem państwowym.</p> <p>W niniejszej sprawie bezspornym jest, że powód jest nadal zatrudniony w pozwanym zakładzie pracy.</p> <p>Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż pomiędzy stronami nie było sporu co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego. Powód wytaczając powództwo w niniejszej sprawie domaga się ustalenia faktu. Tego rodzaju powództwo, w którym powód domaga się ustalenia faktu wykonywania pracy w szczególnych warunkach, nie jest dopuszczalne.</p> <p>Przedmiotem ustalenia mogą być tylko prawa i stosunki prawne, nie można żądać ustalenia stanu faktycznego lub faktu (orz. S.N. z 22.05.1953, I C 22/53, OSN 1954, nr 3 poz. 58, orz. S.N. z 22.05.1953 r. I C 26/53, PiP 1953, nr 12 s. 905).</p> <p>Ponadto należy stwierdzić, że powód nie ma interesu prawnego w wytoczonym przeciwko pozwanemu powództwie. Z akt sprawy wynika, że ustalenie jest mu potrzebne do celów emerytalnych (pismo powoda z dnia 14 maja 2016 roku – k. 1, pismo powoda z dnia 16 sierpnia 2016 roku – k. 31).</p> <p>Sąd Najwyższy w uchwale z 6.08.1976 r., I PZP 35/76 (nie publikowana) orzekł, że organ rentowy w swym zakresie działania samodzielnie rozstrzyga wszystkie okoliczności niezbędne dla prawidłowego rozpoznania wniosku. W wyroku z 6.12.1966, II PRN 74/66, OSPiKA 1967, z.7-8, poz. 193, Sąd Najwyższy orzekł, że całokształt postępowania związanego z ustaleniem prawa do świadczeń rentowych z tytułu ubezpieczeń społecznych należy do właściwych organów rentowych.</p> <p>Ponadto postępowanie sądowe o ustalenie nie może być środkiem do uzyskania dowodów, które miałyby być wykorzystane w innym postępowaniu.</p> <p>W niniejszej sprawie mamy do czynienia z taką właśnie sytuacją. Wynik procesu (zgodny z oczekiwaniami powoda) miałby być dowodem w postępowaniu przed organem rentowym (ZUS-em), dotyczącym emerytury.</p> <p>W sprawach, takich jak zgłoszona przez powoda, Sąd z urzędu bada, czy istnieje interes prawny powoda w wytoczeniu powództwa.</p> <p>W uchwale Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1987 r. (III PZP 19/87) stwierdzono, że roszczenie pracownika przeciwko zakładowi pracy o ustalenie wykonywania zatrudnienia w szczególnych warunkach - dla celów ubezpieczeniowych - podlega oddaleniu z braku interesu prawnego (OSNC 1988/10/132, Lex 13036).</p> <p>Stwierdzenie braku interesu prawnego także skutkuje oddaleniem powództwa.</p> <p>Z powyższych względów i na podstawie wskazanych przepisów, Sąd orzekł jak w sentencji.</p> <p>Na marginesie powyższych wywodów należy też wskazać, że zapadłe rozstrzygnięcie w niniejszym postępowaniu nie oznacza, że droga sądowa dla ustalenia wykonywania pracy w szczególnych warunkach dla celów emerytalnych powoda jest zamknięta. Jeżeli powód wystąpi do ZUS w tej sprawie i organ ten wyda decyzję, to powód w przypadku niezadawalającej go decyzji, będzie mógł odwołać się do Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych.</p> <p>Sąd Ubezpieczeń Społecznych może prowadzić postępowanie dowodowe zmierzające do ustalenia, czy praca wykonywana przez stronę, była wykonywana w warunkach wymaganych przepisami rozporządzenia, czy ubezpieczony zajmował któreś ze stanowisk pracy wymienionych w załącznikach nr 1 lub 2 do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (tak orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 4 listopada 2008 r., III AUa 3113/08). Z kolei w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 14 grudnia 2004 r., III AUa 2474/03, LEX nr 151770, Sąd przyjął, że w postępowaniu sądowym, toczącym się z odwołania ubezpieczonego od decyzji organu rentowego, dopuszczalne jest przeprowadzenie wszelkich dowodów dla wykazania okoliczności, mających wpływ na prawo skarżącego do świadczenia, i to zarówno wtedy, gdy pracodawca wystawił świadectwo, a Zakład Ubezpieczeń Społecznych kwestionuje jego treść, jak i wówczas, gdy dokument taki z żadnych przyczyn nie może być sporządzony.</p> <p>Dlatego również i z powyższych względów brak jest podstaw do uwzględnienia powództwa przez Sąd Rejonowy – Sąd Pracy.</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">Art. 98 § 1 k.p.c.</a> stanowi, że strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).</p> <p>Pozwany był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który wnosił o obciążenie powoda kosztami zastępstwa procesowego.</p> <p>Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804), stawki minimalne wynoszą w sprawach z zakresu prawa pracy o inne roszczenia niemajątkowe - 120 zł. W konsekwencji Sąd na podstawie w/w przepisów zasądził od <span class="anon-block">W. K.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> </div>