Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

III AUa 315/23

Sądy powszechne2025-01-21
Sygnatura
III AUa 315/23
Data orzeczenia
2025-01-21
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Marek Szymanowski (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p>Sygn.akt III AUa 315/23</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 21 stycznia 2025 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Białymstoku, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p> <strong> <!-- --> Przewodniczący: sędzia Marek Szymanowski</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Protokolant: Aneta Rogowska</strong> </p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2025 roku w <span class="anon-block">B.</span> </p> <p>sprawy z odwołania <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>przy udziale zainteresowanej <span class="anon-block">M. M.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>o stwierdzenie nieważności decyzji o odmowie ponownego ustalenia obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym</p> <p>na skutek apelacji <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> w <span class="anon-block">O.</span> od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 grudnia 2022 r. (k. 99) sygn. akt IV U 649/22</p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->I. oddala apelację;</em> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->II. odstępuje od obciążania odwołującej się Spółki kosztami zastępstwa prawnego organu rentowego za drugą instancję.</em> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->III AUa 315/23</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->Zakład Ubezpieczeń Społecznych</strong> Oddział w <span class="anon-block">O.</span> decyzją z dnia 23 maja 2022 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>, znak: <span class="anon-block"> (...)</span>/<span class="anon-block"> (...)- (...)</span> ZUS O/<span class="anon-block">O.</span> na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 83;art. 83 ust. 1)">art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> <em> <!-- -->(Dz. U. z 2021 r., poz. 423 ze zm.)</em> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 61 a;art. 61 a § 1;art. 17;art. 17 § 1)">art. 61a § 1 i art. 17 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego</a> <em> <!-- -->(Dz. U. z 2021 r., poz.735 ze zm.)</em> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 83 a;art. 83 a ust. 2;art. 83 b;art. 83 b ust. 1)">art. 83a ust. 2 i art. 83 b ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a> - odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z dnia 22 kwietnia 2022 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>, znak: <span class="anon-block">(...)</span>, albowiem w ocenie organu rentowego stwierdzenie nieważności decyzji organu rentowego może nastąpić jedynie z urzędu, a nie na wniosek ubezpieczonego czy też płatnika.</p> <p> <strong> <!-- -->W odwołaniu od tejże decyzji</strong> skarżący płatnik <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">O.</span> wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji wskazując, iż stronie postępowania służy prawo do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.</p> <p> <strong> <!-- -->Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2022 r</strong>. <em> <!-- -->(k.35)</em> Sąd Okręgowy w Olsztynie połączył rozpoznanie odwołania od tej decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r. ( sygn. akt IV U 649/22), z rozpoznaniem sprawy z odwołania od decyzji z dnia 23 maja 2022 r. (sygn. akt IV U 650/22).</p> <p> <strong> <!-- -->Wyrokiem z dnia z dnia 13</strong> grudnia 2022 r. <em> <!-- -->(k.99 postanowienie zawarte w punkcie pierwszym wyrok) </em>Sąd Okręgowy umorzył postępowanie co do odwołania od decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r. W pozostałym zakresie <em> <!-- -->(punkt drugi wyroku)</em> odwołanie oddalił. W uzasadnieniu wyroku sporządzonym, co do części oddalającej odwołanie od decyzji z dnia 23 maja 2022 r. Sąd Okręgowy, dostrzegł na wstępie, że decyzja z dnia 22 kwietnia 2022 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>, znak: 0U230000/D/2022-009605/001, której stwierdzenia nieważności domaga się odwołujący stała się już decyzją prawomocną wobec cofnięcia odwołania i umorzenia postępowania.</p> <p>Uzasadniając natomiast oddalenie odwołania od decyzji z dnia 23 maja 2022 r. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko organu rentowego, iż stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić jedynie z urzędu, na co wskazuje wprost regulacja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 83 a;art. 83 a ust. 2)">art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998</a>, w myśl którego decyzje ostateczne Zakładu, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez Zakład uchylone, zmienione lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a>. Z powyższego przepisu wynika zatem możliwość stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Zakładu wyłącznie w postępowaniu wszczętym jedynie z urzędu. Trafne jest - <em> <!-- -->zdaniem Sądu Okręgowego</em> - też stanowisko zawarte w postanowieniu Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym z dnia 25 lutego 2003 r. (III KKO 18/02, OSNP 2004/5/91), w którym przyjęto, iż ostateczne decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, od których nie wniesiono odwołania do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych mogą być uchylone, zmienione lub unieważnione na zasadach określonych w przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a> jedynie z urzędu, a nie na wniosek strony. Tak samo zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 19 lipca 2007 r. (<span class="anon-block"> (...) SA</span>/Wa <span class="anon-block"> (...)</span>, LEX nr 447304) wskazanie przez ustawodawcę w art. 83a ust. 2 ustawy systemowej na uprawnienie organu do unieważnienia decyzji z urzędu, z jednoczesnym odesłaniem do stosowania tego uprawnienia na zasadach określonych w przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">kodeksu postępowania administracyjnego</a> należy uznać za ustawowe zawężenie sposobu wszczęcia takiego postępowania tylko z urzędu, wykluczając dopuszczalność jego wszczęcia także na wniosek strony, jeżeli uprzednio strona nie złożyła odwołania od tej decyzji do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.</p> <p> <strong> <!-- -->Apelację od tego wyroku</strong> wywiódł płatnik <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">O.</span> (punkt drugi tegoż wyroku), zarzucając naruszenie prawa do skutecznego środka odwoławczego odpowiedniego dla postępowania administracyjnego oraz nierozpoznanie istoty sprawy. Czyniąc powyższe zarzuty apelacja wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zobowiązanie organu rentowego do wszczęcia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r., nr <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył co następuje</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Apelacja podlegała oddaleniu</strong> </p> <p>Przedmiot postępowania w sprawie ubezpieczeniowej wyznacza w pierwszej kolejności zaskarżona decyzja organ rentowego, a w postępowaniu apelacyjnym również zakres zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji (por. w tym zakresie wyroki Sądu Najwyższego: <em> <!-- -->z dnia 1 września 2010 r., III UK 15/10, LEX nr 667499; z dnia 9 września 2010 r., II UK 84/10, LEX nr 661518; z dnia 25 lutego 2009 r., II UK 221/08, OSNP 2010/19-20/242; z dnia 6 września 2000 r., II UKN 685/99, OSNAPiUS 2002 Nr 5, poz. 121; z dnia 11 listopada 1999 r., II UKN 204/99, OSNAPiUS 2001, nr 5, poz. 169 oraz postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 maja 1999 r., II UZ 52/99, OSNAPiUS 2000 Nr 15, poz. 601 i z dnia 13 października 2009 r., II UK 234/08, LEX nr 553692; z dnia 2 marca 2011 r., II UZ 1/11, LEX nr 844747; z dnia 18 lutego 2010 r., III UK 75/09, OSNP 2011 nr 15-16, poz. 215; z dnia 22 lipca 2008 r. II UK 346/07, Lex nr 818591; z dnia 3 lutego 2010 r., II UK 314/09, LEX nr 604214; z dnia z 9.01.2024 r., <span class="anon-block"> I (...)</span> 291/22, LEX nr 3652057</em>).</p> <p>W niniejszej sprawie oznacza to, iż zasadniczo przedmiot postępowania wyznaczony jest decyzją z dnia 23 maja 2022 r. Nr 555/22, której mocą organ rentowy odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r. Z kolei decyzją z dnia 22 kwietnia 2022 r. (nr <span class="anon-block"> (...)</span>), której stwierdzenia nieważności płatnik się domagał - organ rentowy odmówił ponownego ustalenia obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym przez <span class="anon-block">M. M.</span>, o czym z kolei orzeczono wcześniejszą decyzją organu rentowego z dnia 27 września 2019 r. Wyjaśnić tu trzeba, że odwołanie od decyzji z dnia 27 września 2019 r. oddalono w dwóch instancjach sądowych <em> <!-- --> (wyrok SO w Olsztynie z dnia 9 grudnia 2020 r. w sprawie IV U 2686/19 i wyrok SA w Białymstoku z dnia 30 listopada 2021 r. w sprawie III AUa 225/21). </em> </p> <p>Co się z kolei tyczy decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r., od której płatnik także wniósł odwołanie (<em> <!-- -->k. 3 odwołanie, k.16 odpowiedz na odwołanie</em>), to na rozprawie w dniu 13 grudnia 2022 r. płatnik (<em> <!-- -->jego pełnomocnik</em>) cofnął to odwołanie. W następstwie tego cofnięcia Sąd Okręgowy umorzył postępowanie w przedmiocie odwołania wniesionego od tej decyzji (pkt I. wyroku k.99). Od takiego rozstrzygnięcia, nawet jeżeli jest zawarte w wyroku służy zażalenie (nie apelacja) do Sądu Apelacyjnego w terminie tygodniowym od dnia doręczenia orzeczenia wraz uzasadnieniem, a takiego zażalenia w sprawie nie wniesiono, co oznacza, że na chwilę orzekania przez Sąd Apelacyjny zarówno wyrok Sądu Okręgowego w zakresie punktu I, jak i decyzja organu rentowego z dnia 22 kwietnia 2022 są prawomocne.</p> <p>Konkludując zatem - zakres orzekania przez Sąd Apelacyjny w niniejszej sprawie ograniczony jest do decyzji organu rentowego z dnia 23 maja 2022 r. odmawiającej wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r.</p> <p>Analizując możliwości stwierdzenia nieważności decyzji organu rentowego w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych na wstępie dostrzec trzeba dwie regulacje na styku postępowania administracyjnego z postępowaniem hybrydowym jakim jest postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. I tak zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 180;art. 180 § 1)">art. 180 § 1 k.p.a.</a> w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 180 § 2)">§ 2</a> tegoż artykułu przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy wynikające z przepisów o ubezpieczeniach społecznych (…). Takimi przepisami są zatem z pewnością przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> <em> <!-- -->(t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 497).</em> W myśl art. 123 tej ustawy, w sprawach nią uregulowanych stosuje się przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a>, chyba że ustawa stanowi inaczej.</p> <p>Powyższe normy uzasadniają konstatację, że przepisy ustawy systemowej z dnia 13 października 1998 r. mają pierwszeństwo przed normami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a>, a zatem Kodeks stosuje się wtedy, gdy dana kwestia nie została uregulowana w ustawie systemowej. W przypadku wzruszania prawomocnych decyzji ustawa systemowa zawiera wyraźną regulację w art. 83a ustawy. Oznacza to że inne przepisy, które przewidują wzruszanie decyzji ostatecznych, mogą znaleźć zastosowanie do decyzji wydanych przez ZUS w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jedynie z mocy komentowanego przepisu (por. <span class="anon-block">S. G.</span> [w:] <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych</a>. Komentarz, red. <span class="anon-block">K. A.</span>, <span class="anon-block">W.</span> 2024, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 83)">art. 83</a>(a). Artykuł 83a odsyła do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a> jedynie w zakresie decyzji ostatecznych Zakładu, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu. Takie decyzje mogą być z urzędu przez Zakład uchylone, zmienione lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a> (art. 83a ust. 2 ustawy). Za taką decyzję można uznać decyzję z dnia 22 kwietnia 2022 r., od której płatnik wniósł odwołanie, ale następnie je cofnął, w wyniku czego postępowanie sądowe związane z odwołaniem od tej decyzji zostało umorzone w zaskarżonym wyroku (pkt 1). Możliwość weryfikacji decyzji ostatecznej organu rentowego w postępowaniu w sprawie ponownego ustalenia prawa lub zobowiązania jest ograniczona w przypadkach, gdy decyzja ta została zaskarżona do sądu, a sąd wydał w sprawie orzeczenie merytoryczne, tj. albo oddalił odwołanie albo je uwzględnił i zmienił zaskarżoną decyzję co do istoty. Przyjąć trzeba bowiem, że regulacja ta nie obejmuje decyzji, od których odwołanie następnie cofnięto. Celem art. 83a ust. 2 ustawy systemowej jest wyeliminowanie konkurencji między postępowaniami toczącymi się w trybach nadzwyczajnych uregulowanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksie postępowania administracyjnego</a>, a sądowym postępowaniem odwoławczym.</p> <p>W orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że od decyzji organu rentowego wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy systemowej w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, ale jednocześnie sąd powszechny nie jest uprawniony do orzekania w przedmiocie nieważności decyzji administracyjnej, ale przy uwzględnieniu przesłanek określonych w odpowiednich przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">Kodeksu postępowania administracyjnego</a> - rozpoznaje istotę sprawy, którą stanowi istnienie <em> <!-- -->(nieistnienie)</em> wynikającego z przepisów prawa materialnego określonego prawa lub zobowiązania stwierdzonego wadliwą decyzją organu rentowego. W istocie zatem sąd dokonuje merytorycznej, a więc uwzględniającej przepisy prawa materialnego, kontroli prawidłowości decyzji organu rentowego (<em> <!-- -->por. w tym zakresie: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 2020 r., III UK 422/19,Legalis nr 2733708; postanowienie SN z 14.04.1999 r., II UKN 161/99, OSNP 2000, nr 14, poz. 562; wyrok z dnia 9 października 2014 r., II UK 594/13, OSNP 2016 nr 3, poz. 37; wyrok z dnia 21 stycznia 2013 r., II UK 164/12, OSNP 2013 nr 21-22, poz. 261, str. 937; uchwała SN 7 sędziów z dnia 23 marca 2011 r., I UZP 3/10, OSNP 2011, nr 17-18, poz. 233).</em> </p> <p>Powyższy wywód prowadzi do wniosku, że w przypadku wniesienia odwołania do sądu powszechnego od decyzji wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy systemowej odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji (czy wszczęcia takiego postepowania), problem samej nieważności decyzji traci na znaczeniu, bowiem sąd nie jest uprawniony do jej stwierdzenia, a sprawę rozpoznaje w aspekcie wchodzących grę norm prawa materialnego. W tej sytuacji na znaczeniu traci też i to na czym w istocie rozstrzygnięcie oparł sąd pierwszej instancji, a mianowicie na tym, że stwierdzenie nieważności na podstawie przez organ rentowy może nastąpić na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy systemowej - tylko z urzędu. Na etapie sądowym wskazywane przesłanki nieważności mogą ewentualnie natomiast stanowić podstawę do oceny prawidłowego zastosowania prawa materialnego. Oznacza to w niniejszej sprawie to, że sąd rozpoznający odwołanie od decyzji z dnia 23 maja 2022 r. (k.65) odmawiającej wszczęcia postępowania w przedmiocie nieważności decyzji z dnia 22 kwietnia 2022 r. nie jest uprawniony do orzekania o tej nieważności, ale jednocześnie powinien rozpoznać merytorycznie zarzuty podniesione we wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji. W okolicznościach niniejszej sprawy we wniosku tym <em> <!-- -->(k.63 a.r.)</em> skarżący płatnik zarzucił rażące naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 79 a;art. 79 a § 1)">art. 79a § 1 k.p.a.</a>, co miało polegać na tym, iż organ rentowy ,,<em> <!-- -->informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, był zobowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które na dzień wysłania informacji nie zostały spełnione lub wykazane(…)”.</em> Nadto zarzucił wydanie decyzji przez osobę (nie wskazując jej z nazwiska i imienia), która powinna podlegać wyłączeniu ze sprawy, bowiem <span class="anon-block"> (...) Oddział</span> w <span class="anon-block">O.</span> złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa mającego polegać pozorowaniu pracy co nie gwarantowało bezstronności. Takie uzasadnienie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest wystarczające, w okolicznościach niniejszej sprawy i dwóch innych spraw z udziałem tego płatnika <em> <!-- -->(III AUa 225/21 i III 395/24)</em> toczących się w tut. Sądzie wskazuje na świadomym stosowaniu obstrukcji procesowej, a nie na realnym poszukiwaniu ochrony prawnej. Ze sporządzanego zestawienia na potrzeby sprawy niniejszej wynika, że płatnik złożył w tych 3 sprawach blisko 30 wniosków o wyłącznie sędziów lub innych pism mających blokować dokonywane w nich przez sąd czynności. Żaden z tych wniosków nie został uwzględniony, co świadczy o ich merytorycznej jakości, a jeszcze bardziej o rzeczywistym celu ich składania.</p> <p>Zauważyć trzeba, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">Kodeks postępowania cywilnego</a> nakłada na sąd orzekający obowiązek przeciwdziałania przewlekaniu postępowania i dążyć do tego, aby rozstrzygnięcie nastąpiło na pierwszym posiedzeniu, jeżeli jest to możliwe bez szkody dla wyjaśnienia sprawy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 6;art. 6 § 1)">art. 6 § 1 k.p.c.</a>). Z obowiązkiem sądu korespondują też obowiązki stron, w szczególności:</p> <p>- strony i uczestnicy postępowania obowiązani są dokonywać czynności procesowych zgodnie z dobrymi obyczajami, dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz przedstawiać dowody (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3)">art. 3 k.p.c.</a>);</p> <p>- strony i uczestnicy postępowania obowiązani są przytaczać wszystkie fakty i dowody bez zwłoki, aby postępowanie mogło być przeprowadzone sprawnie i szybko (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 6;art. 6 ust. 2)">art. 6 ust. 2 k.p.c.</a>)</p> <p>- z uprawnienia przewidzianego w przepisach postępowania stronom i uczestnikom postępowania nie wolno czynić użytku niezgodnego z celem, dla którego je ustanowiono (nadużycie prawa procesowego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 4(1))">art. 4<sup> <!-- -->1</sup> k.p.c.</a>).</p> <p>Mając na uwadze powyższe regulacje oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 2;art. 235(2) § 2 pkt. 2;art. 235(2) § 2 pkt. 5)">art. 235<sup> <!-- -->2</sup> § 2 pkt 2 i 5 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">381 k.p.c.</a> Sąd Apelacyjny pominął wnioski dowodowe o dopuszczanie dowodu z zeznań świadków 20 (<em> <!-- -->pracowników ZUS i sędziego Sądu Okręgowego w Olsztynie</em>) na okoliczności ,,<em> <!-- -->potwierdzenia nieważności decyzji’’ (k.251), </em>następnie ponowiony co jednego świadka. Wnioski te zostały zgłoszone po upływie 2,5 roku od wniesienia odwołania, w toku postępowania przed sądem drugiej instancji, co już w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 381)">art. 381 k.p.c.</a> czyni go spóźnionym w drugiej instancji. Nadto dowody te nie zmierzały do wykazania okoliczności wskazujących na potencjalną choćby wadliwość rozstrzygnięcia w zakresie podleganiu ubezpieczeniom społecznym (<em> <!-- -->o czym orzekały też sądy w 2 instancjach</em>), co wskazuje pośrednio na to, że ich faktycznym celem było kolejne przedłużenie postępowania. Potwierdza to fakt, że niezwłocznie po pominięciu tych wniosków, Prezes Spółki złożył kolejny <em> <!-- -->(trzeci)</em> wniosek o wyłączenie sędziego sprawozdawcy, co miała uzasadniać okoliczność całkowicie oderwana od niniejszej sprawy (fakt podpisania bliżej nieokreślnego apelu, który to apel miała także podpisać inna sędzia z <span class="anon-block">O.</span>, która rozpoznawała sprawę dot. <span class="anon-block">K. M.</span>).</p> <p>Sąd Apelacyjny biorąc pod uwagę wyżej wskazane zestawienie bezzasadnych wniosków o wyłączenie sędziów składane przez płatnika w niniejszej sprawie i innych oraz obowiązki strony postępowania nałożone na nie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3;art. 4(1);art. 6;art. 6 § 2)">art. 3, 4<sup> <!-- -->1</sup> i 6 § 2 k.p.c.</a> oraz biorąc pod uwagę obowiązek sądu przeciwdziałania przewlekaniu postępowaniu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 6;art. 6 § 1)">art. 6 § 1 k.p.c.</a>) – stwierdził, iż kolejny (<em> <!-- -->trzeci wniosek o wyłączenie sędziego referenta w niniejszej sprawie</em>) zgłoszony bezpośrednio przed zamknięciem rozprawy stanowił nadużycie prawa procesowego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 4(1))">art. 4<sup> <!-- -->1</sup> k.p.c.</a>) i nie zmierzał do uzyskania ochrony prawnej, a jedynie do obstrukcji procesowej, w związku z czym postanowił na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 53;art. 53 § 2)">art. 53 § 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1)">§ 1 k.p.c.</a> pozostawić go w aktach sprawy bez dalszego biegu.</p> <p>Reasumując rozważania Sąd Apelacyjny na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> apelcję oddalił.</p> <p>O kosztach procesu za drugą instancję orzeczono na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> biorąc pod uwagę fakt podnoszony na rozprawie złej kondycji Spółki borykającej się z postępowaniem egzekucyjnym, wedle twierdzeń jej Prezesa <em> <!-- -->(k.273v).</em> </p> <p> <em> <!-- --> Marek Szymanowski </em> </p> </div>