Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

I Ns 70/15

Sądy powszechne2015-12-14
Sygnatura
I Ns 70/15
Data orzeczenia
2015-12-14
Rodzaj
DECISION

Sędziowie

Ewa Sotko-Polak (PRESIDING_JUDGE)

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt: I Ns 70/15</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 14 grudnia 2015 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Biskupcu I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="186"/> <col width="525"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSR Ewa Sotko - Polak</p> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="186"/> <col width="525"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekr. sądowy Emilia Kościan</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2015 r. w Biskupcu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <strong> <!-- --> <span class="anon-block">A. P.</span> </strong> </p> <p>z udziałem <strong> <!-- --> <span class="anon-block">P. G.</span>, <span class="anon-block">F. G.</span>, <span class="anon-block">T. K.</span>, <span class="anon-block">A. K. (1)</span>, <span class="anon-block">K. G.</span>, <span class="anon-block">E. P.</span> i <span class="anon-block">A. K. (2)</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o podział majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">M. K. (1)</span> , działu spadku po <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, częściowego działu spadku po <span class="anon-block">M. G. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span> oraz zniesienia współwłasności nieruchomości </strong> </p> <p> <span class="underline"> <!-- -->postanawia:</span> </p> <p>1.  Ustalić, iż w skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span> , wchodzą następujące składniki majątkowe:</p> <p>a)  prawo własności nieruchomości rolnej składającej się z <span class="anon-block">działki o nr (...)</span> , o powierzchni 0,5 ha, położnej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">B.</span>, gmina <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wiecznych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> o wartości 15.000 zł ( piętnaście tysięcy złotych ) ;</p> <p>b)  prawo użytkowania wieczystego działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, o powierzchni 729 m kw, zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, stanowiącym odrębny od gruntu przedmiot własności, położonej w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> , dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span>, o wartości 67.000 zł ( sześćdziesiąt siedem tysięcy złotych);</p> <p>2.  ustalić , iż w skład spadku po <span class="anon-block">M. K. (1)</span> wchodzi udział w wysokości ½ ( jedna druga) w składnikach majątkowych opisanych szczegółowo w pkt 1 niniejszego postanowienia;</p> <p>3.  ustalić , iż w skład spadku po <span class="anon-block">K. K. (1)</span> wchodzi udział w wysokości ¾ (trzy czwarte) w składnikach majątkowych opisanych szczegółowo w pkt 1 niniejszego postanowienia;</p> <p>4.  ustalić, iż w skład spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span> wchodzi udział w wysokości ¼ ( jedna czwarta) w składnikach majątkowych opisanych szczegółowo w pkt 2 niniejszego postanowienia;</p> <p>5.  ustalić, iż w skład spadku po <span class="anon-block">M. G. (1)</span> wchodzi udział w wysokości ¼ ( jedna czwarta) w składnikach majątkowych opisanych szczegółowo w pkt 2 niniejszego postanowienia;</p> <p>6.  dokonać podziału majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, działku spadku po <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, częściowego działu spadku po <span class="anon-block">M. G. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span> oraz zniesienia współwłasności nieruchomości, w ten sposób, iż nieruchomości szczegółowo opisane w pkt 1 niniejszego postanowienia przyznać na własność w udziałach po ½ ( jednej drugiej) na rzecz <span class="anon-block">A. K. (2)</span> oraz na rzecz <span class="anon-block">A. K. (1)</span>;</p> <p>7.  zasądzić od <span class="anon-block">A. K. (2)</span> na rzecz <span class="anon-block">T. K.</span> kwotę 1.500 zł ( jeden tysiąc pięćset złotych) tytułem spłaty jego udziału w nieruchomościach szczegółowo opisanych w pkt 1 niniejszego postanowienia;</p> <p>8.  zasądzić od <span class="anon-block">A. K. (1)</span> na rzecz <span class="anon-block">T. K.</span> kwotę 1.500 zł ( jeden tysiąc pięćset złotych) tytułem spłaty jego udziału w nieruchomościach szczegółowo opisanych w pkt 1 niniejszego postanowienia;</p> <p>9.  ustalić, iż koszty procesu obciążają <span class="anon-block">A. K. (2)</span> i <span class="anon-block">A. K. (1)</span> w udziałach po ½ ( jednej drugiej) pozostawiając szczegółowe ich wyliczenie Referendarzowi Sądowemu.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Po ostatecznym sprecyzowaniu wniosku wnioskodawczyni <strong> <!-- --> <span class="anon-block">A. P.</span> </strong> wniosła o dokonanie podziału majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">M. K. (1)</span> , działu spadku po <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, częściowego działu spadku po <span class="anon-block">M. G. (1)</span>, działu spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span> oraz zniesienia współwłasności nieruchomości w ten sposób, ażeby prawo własności nieruchomości rolnej składającej się z <span class="anon-block">działki o nr (...)</span> , o powierzchni 0,5 ha, położnej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">B.</span>, gmina <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wiecznych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> oraz prawo użytkowania wieczystego działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, o powierzchni 729 m kw, zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, stanowiącym odrębny od gruntu przedmiot własności, położonej w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> , dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span>, przynęcać na rzecz <span class="anon-block">A. K. (2)</span> i <span class="anon-block">A. K. (1)</span> w udziałach po ½ ( jednej drugiej) <em> <!-- -->( wniosek k. 2,17</em>, <em> <!-- -->stanowisko sprecyzowane na rozprawie k. 55). </em> </p> <p>Kurator ustanowiony dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika postępowania <strong> <!-- --> <span class="anon-block">T. K.</span> </strong> w odpowiedzi na wniosek wyraził zgodę na sposób podziału spadku wskazany we wniosku z jednoczesnym obowiązkiem spłaty na rzecz <span class="anon-block">T. K.</span> stosownej kwoty tytułem spłaty jego udziału, po uprzednim ustaleniu wartości nieruchomości przez biegłego sadowego. Równocześnie kurator wniosła o przyznanie wynagrodzenia wg norm przypisanych ( <em> <!-- -->odpowiedź na wniosek k. 44) . </em> </p> <p>Uczestnicy postępowania <strong> <!-- --> <span class="anon-block">P. G.</span>, <span class="anon-block">F. G.</span>, <span class="anon-block">K. G.</span>, <span class="anon-block">A. K. (2)</span> oraz <span class="anon-block">A. K. (1)</span> </strong>wyrazili zgodę na sposób podziału spadku wskazany we wniosku tj. bez obowiązku spłaty na ich rzecz ( <em> <!-- -->stanowisko k. 55-56)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: </strong> </p> <p>Prawo własności prawo własności nieruchomości rolnej składającej się z <span class="anon-block">działki o nr (...)</span> , o powierzchni 0,5 ha, położnej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">B.</span>, gmina <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wiecznych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> oraz prawo użytkowania wieczystego działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, o powierzchni 729 m kw, zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, stanowiącym odrębny od gruntu przedmiot własności, położonej w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> , dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> stanowiło majątek wspólny małżonków <span class="anon-block">M. K. (1)</span> i <span class="anon-block">K. K. (1)</span> ( <em> <!-- -->okoliczność bezsporna, akta księgi wieczystej OL1B/ 00014395/6 oraz OL1B/ 00007650/0 </em>).</p> <p>Małżonkowie <span class="anon-block">M. K. (1)</span> i <span class="anon-block">K. K. (1)</span> posiadali troje dzieci tj. córki : <span class="anon-block">M. G. (2)</span>, <span class="anon-block">A. K. (3)</span> oraz <span class="anon-block">A. P.</span> <em> <!-- -->( okoliczność bezsporna, zapewnienie spadkowe oraz akty stanu cywilnego w aktach V Ns 88/14)</em>.</p> <p> <span class="anon-block">M. K. (1)</span> zmarł w dniu 28 czerwca 1984 roku, zaś <span class="anon-block">K. K. (1)</span> zmarła w dniu 28 września 2013 roku ( <em> <!-- -->okoliczność bezsporna, postanowienie k. 18).</em> </p> <p>Postanowieniem Sądu Rejonowego w Mrągowie V Zamiejscowy Wydział Cywilny w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 13 czerwca 2014 roku w sprawie o sygn.akt V Ns 88/14 stwierdzone zostało, iż spadek po <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, zmarłym dnia 28 czerwca 1984 roku w <span class="anon-block">B.</span>, na podstawie ustawy nabyli w częściach równych po ¼ (jednej czwartej) części spadku : żona <span class="anon-block">K. K. (2)</span> , z domu <span class="anon-block">K.</span>, córka <span class="anon-block">A. K. (3)</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>, córka <span class="anon-block">M. G. (1)</span>- z domu <span class="anon-block">K.</span> oraz córka <span class="anon-block">A. P.</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span> <em> <!-- -->( postanowienie k. 18-19).</em> </p> <p>Córka małżonków <span class="anon-block">M.</span> i <span class="anon-block">K. M.</span> <span class="anon-block">G.</span> zmarła dnia 06 kwietnia 1995 roku, zaś córka <span class="anon-block">A. K. (3)</span> zmarła dnia 30 października 2006 roku (<em> <!-- -->okoliczność bezsporna, zapewnienie spadkowe oraz akty stanu cywilnego w aktach V Ns 88/14 </em>, <em> <!-- -->postanowienie k. 8, akta sprawy V Ns 242/14).</em> </p> <p>Natomiast żona <span class="anon-block">M. K. (2)</span> <span class="anon-block">K.</span> zmarła dnia 28 września 2013 roku (<em> <!-- -->okoliczność bezsporna, zapewnienie spadkowe oraz akty stanu cywilnego w aktach V Ns 88/14 </em>, <em> <!-- -->postanowienie k. 8).</em> </p> <p>Postanowieniem Sądu Rejonowego w Mrągowie V Zamiejscowy Wydział Cywilny w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 13 czerwca 2014 roku w sprawie o sygn.akt V Ns 88/14 stwierdzone zostało, iż spadek po <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>, córce <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">P.</span>, zmarłej dnia 28 września 2013 roku w <span class="anon-block">B.</span>,, na podstawie ustawy nabyli: córka <span class="anon-block">A. P.</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>, w 1/3 ( jednej trzeciej) części spadku, wnuczka <span class="anon-block">A. K. (2)</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>- córka <span class="anon-block">T.</span> i <span class="anon-block">A.</span>, w 1/6 ( jednej szóstej) części spadku, wnuk <span class="anon-block">A. K. (1)</span> –syn <span class="anon-block">T.</span> i <span class="anon-block">A.</span>, w 1/6( jednej szóstej) części spadku, wnuk <span class="anon-block">P. G.</span>- syn <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">M.</span>, w 1/9 ( jednej dziewiątej) części spadku, wnuczka <span class="anon-block">K. G.</span>- z domu <span class="anon-block">G.</span>- córka <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">M.</span>, w 1/9 ( jednej dziewiątej) części spadku, wnuczka <span class="anon-block">E. P.</span>, z domu <span class="anon-block">G.</span>- córka <span class="anon-block">F.</span> i <span class="anon-block">M.</span>, w 1/9 ( jednej dziewiątej) części spadku (<em> <!-- --> okoliczność bezsporna</em>, <em> <!-- -->postanowienie k. 8).</em> </p> <p>Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2014 roku Sądu Rejonowego Kętrzynie I Wydział Cywilny w sprawie I Ns 443/14 stwierdzone zostało, iż po <span class="anon-block">M. G. (1)</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>, zamarłej dnia 06 kwietnia 1995 roku w <span class="anon-block">O.</span> spadek został nabyty w częściach równych po ¼ części spadku przez : męża <span class="anon-block">F. G.</span>, syna <span class="anon-block">P. G.</span>, córkę <span class="anon-block">K. G.</span> i córkę <span class="anon-block">E. P.</span> ( <em> <!-- -->postanowienie k. 8).</em> </p> <p>Postanowieniem Sądu Rejonowego w Mrągowie V Zamiejscowy Wydział Cywilny w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 28 stycznia 2015 roku w sprawie o sygn.akt V Ns 242/14 stwierdzone zostało, iż spadek po <span class="anon-block">A. K. (3)</span>, z domu <span class="anon-block">K.</span>, córce <span class="anon-block">M.</span> i <span class="anon-block">K.</span>, zmarłej dnia 30 października 2006 roku w <span class="anon-block">B.</span>, na podstawie ustawy nabyli: mąż <span class="anon-block">T. K.</span>, córka <span class="anon-block">A. K. (2)</span> oraz syn <span class="anon-block">A. K. (1)</span>, po 1/3 ( jednej trzeciej) części spadku każde z nich ( <em> <!-- -->okoliczność bezsporna, akta sprawy V Ns 242/14</em>).</p> <p>Poza powyżej opisanymi nieruchomościami w skład majątku wspólnego byłych małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>, spadku po <span class="anon-block">M. K. (1)</span> , spadku po <span class="anon-block">K. K. (1)</span>, częściowego spadku po <span class="anon-block">M. G. (1)</span> oraz spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span> nie wchodziły inne składniki majątkowe ( <em> <!-- -->okoliczność bezsporna).</em> </p> <p>Wartość prawa własności nieruchomości rolnej składającej się z <span class="anon-block">działki o nr (...)</span> , o powierzchni 0,5 ha, położnej w miejscowości <span class="anon-block">K.</span> <span class="anon-block">B.</span>, gmina <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wiecznych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> ustalona została na kwotę 15.000 zł zaś wartość prawa użytkowania wieczystego działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>,o powierzchni 729 m kw, zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej, stanowiącym odrębny od gruntu przedmiot własności, położonej w <span class="anon-block">B.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> , dla której Sąd Rejonowy w Biskupcu V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą o nr (...)</span> – na kwotę ( <em> <!-- -->opinia biegłego sądowego z zakresu <span class="anon-block"> (...)</span> k. 74- 106</em>).</p> <p>Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci dokumentów, także w postaci kserokopii, w ocenie Sądu nie budzi żadnych wątpliwości i należało go ocenić jako w pełni wiarygodny. Żadna ze stron nie kwestionowała ich prawdziwości, a Sąd nie miał podstaw, by czynić to z urzędu, tym bardziej iż dokumenty były dokumentami urzędowymi.</p> <p>Sąd podzielił w całości ustalenia poczynione przez biegłego z zakresu wyceny nieruchomości zawarte w jego opinii sporządzonej na piśmie, uznając, iż mogą one stanowić podstawę ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie. Wywody biegłego Sąd uznał za zgodne z zasadami logiki, należycie uargumentowane oraz oparte na rzetelnej analizie i ocenie zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji. Podkreślić należy, iż żadna ze stron nie kwestionowała opinii biegłego, zaś Sąd nie miał podstaw aby to uczynić z urzędu.</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Rejonowy zważył, co następuje: </strong> </p> <p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 689)">art. 689 Kodeksu postępowania cywilnego</a> jeżeli cały majątek spadkowy lub poszczególne rzeczy wchodzące w jego skład stanowią współwłasność z innego tytułu niż dziedziczenie, dział spadku i zniesienie współwłasności mogą być połączone w jednym postępowaniu.</p> <p>Stosownie po treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 684)">art. 684 kpc</a> skład i wartość spadku podgalającego podziałowi ustala sąd. Zgodnie zaś z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 924)">art. 924 kc</a> spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Ta chwila decyduje o składzie majątku spadkowego. Gdyż z mocy prawa z momentem otwarcia spadku spadkobiercy nabywają spadek ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 925)">art. 925 kc</a>). W konsekwencji co do zasady dział spadku powinien obejmować przedmioty, które istniały w chwili spadku i które istnieją w chwili dokonywania działu (<em> <!-- --> por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 września 1974 roku, III CZP 58/74, OSNCP 1975, Nr 6 poz. 90).</em> Uwzględnia się też te przedmioty , które zostały nabyte w zamian za przedmioty spadkowe w ramach surogacji w majątku spadkowym. W skład spadku ulegającego podziałowi wchodzą również przedmioty, które wskutek niewłaściwego ich używania albo w sposób niezgodny z prawem zostały zbyte, utracone, zużyte lub zniszczone przez jednego ze spadkobierców. Jeżeli natomiast do zbycia lub zużycia przedmiotów spadkowych doszło w sposób prawidłowy lub odpowiadający prawu, przedmioty te nie mogą wchodzić w skład podlegającego działowi spadku. O prawidłowym sposobie zużycia przedmiotów można mówić wtedy, gdy jest ono wynikiem normalnego używania i właściwej ich eksploatacji, a o prawidłowym zbyciu przedmiotów świadczy zgodne z przepisami prawa rozporządzenie nimi przez spadkobierców ( np. wspólne zbycie określonej ruchomości). W konsekwencji przejmuje się , iż miarodajną dla ustalenia składu spadku będzie stan z chwili dokonywania działu spadku uwzględniający przy tym przedmioty, które istniały w chwili otwarcia spadku, a które w sposób opisany powyżej „wyszły” Se spadku w okresie od jego otwarcia do chwili jego podziału. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż Sąd dokonuje działu spadku w sytuacji, gdy taki dział nie został dotychczas przeprowadzony przez spadkobierców ( poza Sądem).</p> <p>Przede wszystkim w niniejszej sprawie nie było sporu co do składu majątku stanowiącego współwłasność małżonków <span class="anon-block">K.</span> oraz składu spadku zarówno ich jak i ich córek <span class="anon-block">A. K. (3)</span> jak i <span class="anon-block">M. G. (1)</span>. Nie było również sporu miedzy stronami co do wartości majątku podlegającego podziałowi.</p> <p>Sąd uznał zatem, że bezspornie w skład masy podlegającej podziałowi i działom wchodzi jedynie nieruchomości opisane szczegółowo w części wstępnej uzasadnienia. Zostały one nabyte podczas trwania małżeństwa i stanowiło wspólny majątek dorobkowy małżonków <span class="anon-block">K. K. (1)</span> i <span class="anon-block">M. K. (1)</span>. Zważyć bowiem należy, iż strony nie wyłączyły podczas trwania małżeństwa ustroju wspólności ustawowej małżeńskiej. Z uwagi na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 43;art. 43 § 1)">art. 43 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</a>, stanowiącą, iż udziały małżonków w majątku wspólnym są równe.</p> <p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1037;art. 1037 § 1)">art. 1037 § 1 k.c.</a> dział spadku może nastąpić między innymi na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców i taka też sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Zgodnie natomiast z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom (co również ma miejsce w przedmiotowej sprawie) do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zachowaniem przepisów niniejszego tytułu. W konsekwencji powyższego, w sytuacji, gdy pomiędzy współspadkobiercami brak jest zgody co do sposobu działu spadku, do działu tego mają zastosowanie z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> normy zawarte w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 211;art. 212)">art. 211 i 212 k.c.</a>, określające zasady sądowego zniesienia współwłasności. Wspomniane przepisy wyróżniają zasadniczo trzy sposoby zniesienia współwłasności: podział fizyczny rzeczy pomiędzy współwłaścicieli z ewentualnym wyrównaniem różnicy wartości powstałych z podziału części przez dopłaty, przyznanie całej rzeczy jednemu ze współwłaścicieli lub kilku na współwłasność za ich zgodą i zasądzenie od nich spłat na rzecz pozostałych współwłaścicieli oraz licytacyjna sprzedaż rzeczy wspólnej, czyli tzw. podział cywilny.</p> <p>Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 30 października 1978 roku (III CRN 214/78, nie publikowane) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny</a> preferuje zniesienie współwłasności przez podział fizyczny rzeczy wspólnej, co wynika wyraźnie z postanowień <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 211;art. 212;art. 212 § 2;art. 212 § 214)">art. 211, 212 § 2 i 214 k.c.</a> Jeżeli zatem zniesienie współwłasności następuje z mocy orzeczenia sądu, sąd powinien przede wszystkim brać pod uwagę ten sposób wyjścia ze wspólności, chyba że współwłaściciele żądają przyznania rzeczy wspólnej jednemu z nich w zamian za spłaty, albo sprzedania stosownie do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> Zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie utrwalił się bowiem pogląd, iż podział fizyczny rzeczy jest podziałem najbardziej sprawiedliwym i pożądanym zwłaszcza dla niezamożnych współwłaścicieli dlatego, że unika się w ten sposób obciążenia ich wysokimi, częstokroć nierealnymi spłatami.</p> <p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 2)">art. 212 § 2 k. c.</a> rzecz, która nie daje się podzielić może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, albo sprzedana stosownie do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a>. W sprawie niniejszej przyznanie rzeczy na rzecz jednego ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych w praktyce nie byłoby wykonalne, tym bardziej , iż strony zgodnie wnosiły o dokonanie zniesienia współwłasności nieruchomości poprzez jej pozostawienie w ich współwłasności <span class="anon-block">A. K. (1)</span> i <span class="anon-block">A. K. (2)</span> w udziałach po ½ bez obowiązku spłaty pozostałych spadkobierców, poza uczestnikiem <span class="anon-block">T. K.</span>. Zgodnie z wyliczonym udziałem wartość spłaty na rzecz <span class="anon-block">T. K.</span> ogółem wynosiła 3.000 zł. W ocenie Sądu Rejonowego dopuścić należy także taki sposób zniesienia współwłasności. Skoro zgodnie z wyżej przytoczonym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 212;art. 212 § 2)">art. 212 § 2 k. c.</a> możliwe jest zniesienie współwłasności poprzez przyznanie rzeczy tylko jednemu ze współwłaścicieli, <em> <!-- -->argumentum a maiori ad minus</em> tym bardziej możliwe jest przyznanie rzeczy na rzecz jednego, dwóch, czy więcej dotychczasowych współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych. W skrajnej sytuacji należy także opowiedzieć się za dopuszczalnością skrajnej sytuacji – możliwości zniesienia współwłasności poprzez przyznanie rzeczy na rzecz wszystkich pozostałych współwłaścicieli z wyjątkiem jednego, z obowiązkiem spłaty tego jednego przez pozostałych. Za dopuszczalnością takiego podziału opowiada się także doktryna i orzecznictwo Sądu Najwyższego (por.: S. Rudnicki, <em> <!-- -->Komentarz do kodeksu cywilnego – Księga druga. Własność i inne prawa rzeczowe</em>, Warszawa 1996, str. 231 i wskazane tam orzecznictwo). Mając zatem na uwadze, iż podział nieruchomości – z wyżej wskazanych przyczyn – nie jest w ocenie Sądu Rejonowego dopuszczalny, zaś sprzedaż w trybie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a> traktowana musi być jako ostateczność (ze sprzedaży takiej zazwyczaj uzyskuje się niższe ceny, niż ze sprzedaży na wolnym rynku, ten sposób podziału nieruchomości wymaga poniesienia dodatkowych kosztów związanych z czynnościami egzekucyjnymi), w ocenie Sądu Rejonowego najwłaściwszym sposobem zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości jest jej pozostawienie we współwłasności rodzeństwu <span class="anon-block">A.</span> I <span class="anon-block">A. K. (1)</span> , którzy zamieszkują na przedmiotowej nieruchomości i zasądzenie na rzecz ich ojca <span class="anon-block">T. K.</span> stosownej spłaty wynikającej w wysokości jego udziału w spadku po <span class="anon-block">A. K. (3)</span>.</p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 212;art. 212 § 1)">art. 212 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1035)">art. 1035 k.c.</a> oraz jego procesowym odpowiednikiem w postaci <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 623;art. 623 zd. 2)">art. 623 zdanie 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 688)">art. 688 k.p.c.</a> różnice wartości udziałów współwłaścicieli wyrównuje się przez dopłaty pieniężne. W tym miejscu należy podkreślić, iż Sąd był związany stanowiskiem stron oraz uczestników postępowania ( poza <span class="anon-block">T. K.</span>), którzy stanowczo oświadczyli, iż nie zadają spłaty swego udziału.. W konsekwencji z uwagi na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 kpc</a> Sąd nie mógł zasądzić stosownej spłaty na ich rzecz .</p> <p>Zasady orzekania o kosztach postępowania nieprocesowego określa <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520)">art. 520 k.p.c.</a>, zgodnie z którym każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520 § 1)">§1</a>). W myśl tego przepisu, uczestnika postępowania obciążają zarówno koszty czynności, której sam dokonał, jak i koszty czynności podjętej w jego interesie, przez sąd, na jego wniosek lub z urzędu. Co do zasady więc koszty poniesione przez uczestników, związane z ich udziałem w sprawie, odmiennie niż w procesie, nie podlegają wzajemnemu rozliczeniu miedzy uczestnikami poprzez ich zwrot. Określona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 k.p.c.</a> zasada nie doznaje wyjątków, gdy uczestnicy są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub chociaż nie są w równym stopniu zainteresowani, ich interesy są wspólne. Z uwagi na fakt, iż w niniejszej sprawie zasadniczo zainteresowanymi osobami były <span class="anon-block">A. K. (2)</span> oraz <span class="anon-block">A. K. (1)</span> Sąd osoby te obciążył kosztami postępowania w sprawie. Z uwagi na treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108§1 kpc</a> Sąd pozostawił szczegółowe wyliczenie kosztów postępowania Referendarzowi Sądowemu, rozstrzygając wyłącznie o zasadzenie ponoszenia kosztów postępowania.</p> <p>Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.</p> </div>