III AUa 273/15

<p>Sygn. akt III AUa 273/15</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 15 grudnia 2015 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="465"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Barbara Białecka</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Romana Mrotek (spr.)</p> <p>SSO del. Beata Górska</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>St. sekr. sąd. Elżbieta Kamińska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2015 r. w Szczecinie</p> <p>sprawy <span class="anon-block">T. P.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy</p> <p>na skutek apelacji ubezpieczonej</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>z dnia 21 stycznia 2015 r. sygn. akt VII U 2304/12</p> <p>1.  oddala apelację,</p> <p>2.  zasądza od ubezpieczonej <span class="anon-block">T. P.</span> na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej.</p> <p>SSA Romana Mrotek SSA Barbara Białecka SSO del. Beata Górska</p> <p>Sygn. akt III AUa 273/15</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 27 kwietnia 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">S.</span> odmówił ubezpieczonej <span class="anon-block">T. P.</span> prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazując że Komisja Lekarska ZUS w orzeczeniu z 16 kwietnia 2012 r. nie stwierdziła u ubezpieczonej niezdolności do pracy.</p> <p>Odwołanie od powyższej decyzji wniosła ubezpieczona, która domagała się jej zmiany oraz przyznania wnioskowanego świadczenia. Wskazała, że od marca 2008 r. leczy się w <span class="anon-block"> (...)</span> z powodu rozpoznanych reakcji depresyjnych, depresyjno – lękowych mieszanych oraz organicznych zaburzeń nastroju. Podkreśliła, że w okresie od 9 sierpnia 2011 roku do 1 września 2011 roku przechodziła rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej ZUS, w toku której rozpoznano u niej organiczne zaburzenia nastroju. Następnie w okresie od 3 stycznia 2012 roku do 6 lutego 2012 roku była hospitalizowana w <span class="anon-block"> Szpitalu (...)</span> w <span class="anon-block">Z.</span> w związku z podjętym leczeniem psychiatrycznym. Nadto wskazała, że organ rentowy wybiórczo uwzględnił jej dokumentację medyczną, w sposób dla niej niekorzystny i nieodzwierciedlający faktycznego stanu jej zdrowia, nie uwzględniono szeregu dokumentów i opinii specjalistycznych, z których wynika jednoznacznie, że rokowania co do odzyskania przez nią zdolności do pracy są wątpliwe i niepomyślne.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie w całości, podtrzymując argumentację, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.</p> <p>Wyrokiem z dnia 21 stycznia 2015 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie ubezpieczonej. Sąd Okręgowy ustalił, że ubezpieczona <span class="anon-block">urodziła się (...)</span> i legitymuje się wykształceniem wyższym. Dotychczas pracowała w charakterze szwaczki maszynowej, młodszego bibliotekarza, kierownika biblioteki, referendarza, specjalisty ds. administracji i kasjera, p.o. kierownika Administracyjno<span class="anon-block"> - (...)</span>, głównego specjalisty ds. organizacji imprez kulturalnych i obsługi administracyjnej, a ostatnio do 9 listopada 2010 roku jako kierownik <span class="anon-block">D.</span> Organizacyjnego w <span class="anon-block"> (...)</span>.</p> <p>Wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy <span class="anon-block">T. P.</span> złożyła w organie rentowym 10 lutego 2012 roku. Nadto Sąd I Instancji ustalił, że ubezpieczona legitymuje się stażem ubezpieczenia w wymiarze ogólnym 31 lat 8 miesięcy i 7 dni okresów składkowych oraz nieskładkowych, w tym w okresie kolejnych 10 lat poprzedzających dzień złożenia wniosku o rentę, tj. od 10 lutego 2002 roku do 9 lutego 2012 roku udokumentowała łączny okres ubezpieczenia w wymiarze 9 lat 10 miesięcy i 7 dni.</p> <p>Z ustaleń poczynionych przez Sąd Okręgowy wynika, że u ubezpieczonej na dzień 10 lutego 2012 roku i na dzień 27 kwietnia 2012 roku istniały podstawy do rozpoznania zaburzeń emocjonalnych ze skłonnością do postaw depresyjno-lękowych u osoby uzależnionej od benzodunazepin i alkoholu. Stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej - w ówczesnym stanie klinicznego zaawansowania schorzenia - nie dawał podstaw do orzekania długotrwałej, częściowej lub całkowitej niezdolności do pracy. Ubezpieczona wymagała kontynuowania leczenia w gabinecie psychiatrycznym łącznie z poradami psychoterapeutycznymi, mającymi istotny wpływ na proces leczenia osoby uzależnionej.</p> <p>U <span class="anon-block">T. P.</span>, wg stanu na dzień 31 maja 2014 roku i aktualnie, istnieją podstawy do rozpoznania organicznych zaburzeń nastroju, w tym epizodu umiarkowanej depresji. Stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej - w aktualnym stanie klinicznego zaawansowania - daje podstawy do orzeczenia częściowej i okresowej niezdolności do pracy. Niezdolność ta zamyka się w dacie 31 grudnia 2015 roku, a powstała najprawdopodobniej w przedziale czasowym od listopada/grudnia 2013 roku do maja 2014 roku. W tym czasie doszło do znacznego pogorszenia dyspozycji psychicznych ubezpieczonej. W latach 2008-2014 <span class="anon-block">T. P.</span> była kilkukrotnie poddawana badaniom psychologicznym i we większości wydanych opinii wskazywano na występowanie zmian organicznych w obrębie <span class="anon-block"> (...)</span>. Zmiany te stanowią podłoże aktualnie obserwowanych zaburzeń nastroju o charakterze depresyjnym. Zmiany organiczne <span class="anon-block"> (...)</span> uniemożliwiają ubezpieczonej adaptację do obciążających sytuacji życiowych, co sprawa, że narasta w niej poczucie bezradności i beznadziejności, a to zmniejsza umiejętność radzenia sobie, o czym świadczy sięganie przez ubezpieczoną po alkohol i środki uspokajające.</p> <p>Aktualnie ubezpieczona utrzymuje abstynencję oraz poddaje się intensywnemu procesowi psychoterapii. Obniżenie nastroju na poziomie umiarkowanego epizodu depresji oraz konieczność kontynuowania psychoterapii, farmakoterapii i treningu umiejętności interpersonalnych wskazują na częściową niezdolność ubezpieczonej do pracy.</p> <p>Sąd Okręgowy wydał rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 57;art. 58;art. 12;art. 13)">art. 57 i 58, art. 12 oraz art. 13 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.), uznając odwołanie ubezpieczonej za nieuzasadnione. Sąd I instancji wskazał, że przedmiot sporu sprowadzał się do ustalenia, czy ubezpieczona wg stanu na dzień złożenia wniosku o świadczenie, ewentualnie wg stanu na dzień wydania zaskarżonej decyzji, jest osobą niezdolną do pracy w rozumieniu przepisów ustawy emerytalnej, a jeśli tak, czy jest to niezdolność całkowita, czy też jedynie częściowa oraz w jakich ramach czasowych się zamyka.</p> <p>Ustalenia w tym przedmiocie zostały poczynione przez sąd w oparciu o analizę dokumentacji rentowej i medycznej ubezpieczonej oraz, w szczególności, na podstawie przeprowadzonego w toku postępowania sądowego dowodu z opinii biegłych sądowych o specjalnościach odpowiadających schorzeniom zgłaszanym przez powódkę.</p> <p>Sąd Okręgowy wskazał, że pominął dowód z opinii biegłego z zakresu psychologii, uznając że postawione przez niego tezy – z uwagi na brak korelacji stawianych wniosków z pozostałym materiałem dowodowym (biegły nie stwierdził występowania u powódki psychologicznych wyznaczników organicznego uszkodzenia <span class="anon-block"> (...)</span>, podczas gdy wskaźniki takie były kilkukrotnie opisywane we wcześniejszej dokumentacji z leczenia, w tym w dokumentacji dotyczącej psychoterapii), a w konsekwencji niemożność uzyskania kategorycznego stanowiska – nie mogą stanowić miarodajnej podstawy orzeczenia.</p> <p>Stan zdrowia psychicznego powódki oceniany był przez dwie biegłe z zakresu psychiatrii. Biegła sądowa psychiatra <span class="anon-block">I. B.</span> badała ubezpieczoną w grudniu 2012 roku, a następnie na polecenie sądu (m.in. w związku z zarzutami powódki i przedłożeniem przez nią nowej dokumentacji z leczenia psychiatrycznego) wydawała opinie uzupełniające w marcu 2013 roku i w styczniu 2014 roku. Z kolei biegła sądowa psychiatra <span class="anon-block">K. P.</span> badała ubezpieczoną w maju 2014 roku, a następnie na polecenie uzupełniała swoją opinię we wrześniu 2014 roku i w listopadzie 2014 roku. Przy czym, co istotne, biegła ta dysponowała relatywnie pełniejszym materiałem porównawczym, w szczególności kompletną dokumentacją z leczenia psychiatrycznego i psychoterapii powódki.</p> <p>Biegła <span class="anon-block">I. B.</span> wskazała, że u ubezpieczonej na dzień złożenia wniosku o świadczenie oraz na dzień wydania zaskarżonej decyzji istniały podstawy do rozpoznania zaburzeń emocjonalnych ze skłonnością do postaw depresyjno-lękowych u osoby uzależnionej od benzodunazepin i alkoholu. Zdaniem biegłej stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej – oceniany w tych datach - nie dawał podstaw do orzekania długotrwałej, częściowej lub całkowitej niezdolności do pracy. biegła podkreśliła, że <span class="anon-block">T. P.</span> wymagała kontynuowania leczenia w gabinecie psychiatrycznym łącznie z poradami psychoterapeutycznymi, mającymi istotny wpływ na proces leczenia osoby uzależnionej.</p> <p>Natomiast biegła <span class="anon-block">K. P.</span> rozpoznała u powódki organiczne zaburzenia nastroju, w tym epizod umiarkowanej depresji i na tej podstawie wyjaśniła, że stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej - w aktualnym stanie klinicznego zaawansowania - daje podstawy do orzeczenia częściowej i okresowej niezdolności do pracy. Biegła sprecyzowała, że niezdolność ta zamyka się w dacie 31 grudnia 2015 roku, jednak nie była w stanie kategorycznie określić, kiedy powstała, wskazując że najprawdopodobniej w przedziale czasowym od listopada/grudnia 2013 roku do maja 2014 roku, ponieważ w tym czasie doszło do znacznego pogorszenia dyspozycji psychicznych ubezpieczonej. Zdaniem biegłej zmiany organiczne <span class="anon-block"> (...)</span> (opisywane w kilku badaniach psychologicznych wykonanych w latach 2008-2014, w tym przed wydaniem opinii przez biegłego sądowego na potrzeby niniejszego postępowania – wrzesień 2012) uniemożliwiają ubezpieczonej adaptację do obciążających sytuacji życiowych, co sprawa, że narasta w niej poczucie bezradności i beznadziejności, a to zmniejsza umiejętność radzenia sobie, o czym świadczy sięganie przez ubezpieczoną po alkohol i środki uspokajające. Jakkolwiek aktualnie ubezpieczona utrzymuje abstynencję oraz poddaje się intensywnemu procesowi psychoterapii, jednak zmiany te stanowią podłoże obserwowanych zaburzeń nastroju o charakterze depresyjnym. W dalszej kolejności biegła wyjaśniła, że obniżenie nastroju na poziomie umiarkowanego epizodu depresji oraz konieczność kontynuowania psychoterapii, farmakoterapii i treningu umiejętności interpersonalnych wskazują na częściową niezdolność ubezpieczonej do pracy.</p> <p>W oparciu o powyższe opinie biegłych, sąd doszedł do przekonania, że na dzień złożenia wniosku o świadczenie oraz na dzień wydania zaskarżonej decyzji powódka <span class="anon-block">T. P.</span> nie spełniała przesłanek przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ani biegła <span class="anon-block">I. B.</span>, ani biegła <span class="anon-block">K. P.</span> nie znalazły medycznych podstaw do uznania powódki za osobę niezdolną do pracy z uwagi na stan zdrowia psychicznego na dzień złożenia wniosku o świadczenie oraz na dzień wydania zaskarżonej decyzji. W tym zakresie opinie obu biegłych są spójne. Biegła <span class="anon-block">K. P.</span>, badająca powódkę po 2 latach od wydania zaskarżonej decyzji, wskazała jedynie, że wg stanu na dzień badania (31 maja 2014 roku) i aktualnie powódka jest osobą częściowo i okresowo niezdolną do pracy, przy czym niezdolność ta według biegłej mogła powstać najwcześniej w listopadzie lub grudniu 2013 roku, a najpóźniej w maju 2014 roku, a więc i tak 2 lata po dacie wydania zaskarżonej decyzji. Ustalenie takie w ocenie sądu nie dawało jednak podstaw do merytorycznej zmiany treści zaskarżonej decyzji.</p> <p>Sąd I instancji podkreślił, że sad nie ma obowiązku przeprowadzenia dowodów w celu ustalenia niezdolności do pracy, która miała powstać po wydaniu zaskarżonej odwołaniem decyzji odmawiającej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wskazał także, że o ile powódka uważa, że aktualnie stan jej zdrowia uległ pogorszeniu, może ponownie wystąpić do organu rentowego z wnioskiem o przyznanie świadczenia. Natomiast przedmiotem oceny sądu w niniejszej sprawie był stan zdrowia ubezpieczonej oraz jego wpływ na jej zdolność do pracy w odniesieniu do daty wydania zaskarżonej decyzji (tj. 27 kwietnia 2012 roku), a nie in genere.</p> <p>Z powyższym wyrokiem nie zgodziła się ubezpieczona, która zaskarżyła rozstrzygnięcie w całości, jednocześnie zarzucając mu:</p> <p>- naruszenie prawa materialnego - art. 57 ust. 1 pkt. 1 w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 12;art. 12 ust. 1;art. 12 ust. 3)">art. 12 ust.1 i ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że stan faktyczny rozpoznawanej sprawy, wynikający ze zgromadzonego materiału dowodowego w postaci merytorycznie niekwestionowanych dokumentów i orzeczeń lekarskich, jednoznacznie potwierdzających etiologię leczonych od roku 2008 objawów chorobowych ubezpieczonej w postaci występujących wskaźników organicznego uszkodzenia <span class="anon-block"> (...)</span> (zdiagnozowanych po raz pierwszy w sierpniu 2011 roku), którego następstwa psychiczne były bezpośrednią i wyłączną przyczyną powstania niezdolności ubezpieczonej do pracy, nie jest tożsamy z zakresem zastosowania tych przepisów, czego konsekwencją jest także błędne uznanie, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy;</p> <p>- naruszenie prawa materialnego - <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 57;art. 57 ust. 1;art. 57 ust. 1 pkt. 3)">art. 57 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że potwierdzona medycznie niezdolność ubezpieczonej do pracy powstała w okresie po wydaniu zaskarżonej decyzji przez organ rentowy, podczas gdy już w sierpniu 2011 roku, po przeprowadzeniu licznych badań, testów i konsultacji medycznych podczas turnusu rehabilitacyjnego w ramach prewencji rentowej w <span class="anon-block">D.</span>, po raz pierwszy ustalono, iż podstawowym schorzeniem występującym u ubezpieczonej jest istnienie psychologicznych wskaźników uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego (<span class="anon-block"> (...)</span>). Potwierdzają to również rozpoznania zawarte w opiniach lekarzy orzeczników ZUS, wydane w okresie od 19.04.2011 roku do 12.04.2012 roku, w oparciu których wydano orzeczenia, uprawniające ubezpieczoną do 12-miesięcznego świadczenia rehabilitacyjnego z powodu pełnej niezdolności do pracy, a także dokumentacja medyczna z pobytu w <span class="anon-block"> Szpitalu (...)</span> MSWiA w <span class="anon-block">Z.</span> w okresie od 03.01.2011 roku do 06.02.2011 roku. Leczone od 2008 roku objawy psychiczne są następstwem tychże uszkodzeń w obrębie ośrodkowego układu nerwowego (<span class="anon-block"> (...)</span>), co potwierdzone zostało także w późniejszym procesie leczenia;</p> <p>- sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegającą na przyjęciu przez Sąd, że jednoznacznie stwierdzona przez biegłą psychiatrę <span class="anon-block">K. P.</span> niezdolność ubezpieczonej do pracy powstała prawdopodobnie po dniu wydania przez organ rentowy zaskarżonej decyzji, podczas gdy z treści zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika wniosek, że u ubezpieczonej już w sierpniu 2011 roku stwierdzono obecność zmian organicznych w obrębie <span class="anon-block"> (...)</span> stanowiących podłoże zaburzeń nastroju o charakterze depresyjnym,</p> <p>- niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a dotyczących czasu powstania u ubezpieczonej częściowej niezdolności do pracy.</p> <p>Mając na uwadze powyższe, wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i poprzedzającej wyrok ten decyzji, poprzez przyznanie ubezpieczonej prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Ewentualnie domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego jej rozpoznania i rozstrzygnięcia, a także zasądzenia od organu rentowego na rzecz ubezpieczonej kosztów postępowania apelacyjnego według norm przepisanych.</p> <p>W odpowiedzi na apelację organ rentowy wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od ubezpieczonej kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- --> Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja ubezpieczonej okazała się nieuzasadniona.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego, rozstrzygnięcie Sądu I instancji jest prawidłowe. Sąd Okręgowy właściwie przeprowadził postępowanie dowodowe, w żaden sposób nie uchybiając przepisom prawa procesowego oraz dokonał trafnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji prawidłowo ustalając stan faktyczny sprawy. Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia i rozważania prawne Sądu Okręgowego, rezygnując jednocześnie z ich ponownego szczegółowego przytaczania (por. wyroki Sądu Najwyższego z 5 listopada 1998 r. IPKN 339/98, OSNAPiUS 1999/24 poz. 776, z 22 lutego 2010 r. I UK 233/09, Lex nr 585720). Sąd Apelacyjny podzielił również stan prawny wskazany jako podstawa rozstrzygnięcia.</p> <p>W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w postępowaniu sądowym ocena niezdolności do pracy, a co za tym idzie również weryfikacja orzeczeń lekarzy orzeczników, wymaga zasięgnięcia wiadomości specjalnych. Przy czym oceny niezdolności do pracy nie można dokonywać w oparciu o jedynie opinie lekarzy leczących ubezpieczonego. Podstawowym więc dowodem w sprawach o rentę jest dowód z opinii biegłego. Z istoty i celu tego rodzaju dowodu wynika, że jeśli rozstrzygnięcie wymaga wiadomości specjalnych, dowód z opinii jest konieczny. W takim wypadku sąd nie może poczynić ustaleń sprzecznych z opinią biegłego, jeśli jest ona prawidłowa i jeżeli odmienne ustalenia nie mają oparcia w pozostałym materiale dowodowym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 1974 r. II CR 748/74, Lex 7618). Sąd ocenia opinie biegłych pod kątem ich logiki, spójności oraz tego, czy odpowiadają one na postawione tezy dowodowe. Nadto, ocena wiarygodności i mocy dowodów jest podstawowym zadaniem sądu orzekającego, wyrażającym istotę sądzenia, a więc rozstrzygania kwestii spornych w warunkach niezawisłości, na podstawie własnego przekonania sędziego przy uwzględnieniu całokształtu zebranego materiału. Granice swobodnej oceny dowodów wyznaczone są wymaganiami prawa procesowego, doświadczenia życiowego oraz regułami logicznego rozumowania.</p> <p>Sąd Apelacyjny wskazuje, że o niezdolności do pracy nie decyduje sam fakt występowania schorzeń, lecz ocena, czy i w jakim zakresie wpływają one na utratę zdolności do pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami. Dotyczy to również schorzeń o przewlekłym charakterze, które występują u ubezpieczonej (wyrok SN <br/>z 1 grudnia 2000 r. II UKN 113/00, OSNP 2002/14/343; wyrok SA w Szczecinie <br/>z 5 kwietnia 2013 r. III AUa 900/12, Lex nr 1315707). Schorzenia te muszą naruszać sprawność organizmu w znacznym stopniu na dłuższy okres czasu. Również stałość pozostawania w leczeniu nie stanowi samodzielnej przyczyny uznania niezdolności do pracy, nawet jeśli w pewnych okresach wymaga czasowych zwolnień lekarskich.</p> <p>W ocenie Sądu Odwoławczego, Sąd I instancji dopuścił dowody z opinii biegłych o specjalnościach adekwatnych do zdiagnozowanych i wskazywanych przez ubezpieczoną schorzeń. W postępowaniu przez Sądem I instancji opinie wydali specjaliści z zakresu psychologii i psychiatrii. Biegli powołani w sprawie rozpoznali u ubezpieczonej schorzenia wspomniane we wcześniejszej części uzasadnienia, z wyjątkiem biegłego psychologa, którego wnioski nie korelowały z pozostałym materiałem dowodowym. Biegłe z zakresu psychiatrii w sposób jednoznaczny jednak wskazały, że brak jest przesłanek, które by pozwalały na uznanie ubezpieczonej za niezdolną do pracy w spornym okresie ze względu na stan zdrowia psychicznego. Rozpoznane u ubezpieczonej organiczne zaburzenia emocjonalne ze skłonnością do postaw depresyjno – lekowych u osoby uzależnionej od benzodunazepinu i alkoholu w dniu wydania decyzji nie były na tyle poważne, by uniemożliwiały ubezpieczonej podjęcie pracy. Na podstawie sporządzonych opinii Sąd Odwoławczy doszedł do przekonania, że omawiane schorzenia dopiero w późniejszym okresie nasiliły się i powodowały niezdolność do pracy.</p> <p>Sąd Okręgowy prawidłowo podkreślił, że orzekanie w sprawach rentowych sprowadza się do kontroli prawidłowości wydania decyzji, a nie do zastępowania organu rentowego w ich wydawaniu. Przypomnieć należy jedynie, że orzekając co do stanu zdrowia w sprawach o rentę z tytułu niezdolności do pracy, sąd bierze pod uwagę stan zdrowia ubezpieczonego na dzień wydania decyzji, badając jej zgodność z prawem pod względem formalnym i merytorycznym (por. wyroki SN z 20 maja 2004 r., II UK 395/03, OSNP 2005/3/43 i 7 lutego 2006 r. I UK 154/05, Lex nr 272581, wyrok SA w Szczecinie z 14 stycznia 2014 r. III AUa 382/13, Lex 1458987). W związku z tym należało badać stan zdrowia ubezpieczonej na dzień 27 kwietnia 2012 r. Biegli sądowi jednoznacznie wskazali, że w tym czasie niezdolność do pracy nie istniała. Ich stawisko jest zgodne również z opinią komisji lekarskiej ZUS. Sąd Odwoławczy, jak również Sąd Okręgowy, nie kwestionuje, że ubezpieczona jest osobą schorowaną i występujące u niej dolegliwości utrudniają wykonywanie pracy, jednakże nie powodowały one we wcześniejszym okresie niemożliwości podjęcia zatrudnienia. Ubezpieczona załączyła do akt sprawy decyzję organu rentowego z dnia 17 czerwca 2015 r., w której organ rentowy przyznał jej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, jednakże ta okoliczność nie wpływa w żaden sposób na prawidłowość rozstrzygnięcia dokonanego w sprawie przez Sąd Okręgowy. Ubezpieczona nie przedstawiła żadnych dowodów, które uzasadniałyby odmienną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jej argumenty sprowadzają się do polemiki z prawidłowo wydanym rozstrzygnięciem Sądu I instancji. Odczucia ubezpieczonej w zakresie schorzeń, które u niej występują byłybrane pod uwagę przez biegłych podczas przeprowadzania badań, jednakże nie mogą mieć zasadniczego wpływu na ocenę medyczną stanu zdrowia ubezpieczonej. Oczywiście, jeżeli stan zdrowia ubezpieczonego ulega pogorszeniu, w każdym czasie może on ponownie wystąpić do organu rentowego z wnioskiem o przyznanie świadczenia, co też ubezpieczona uczyniła. Prawo do świadczeń rentowych uzależnione jest od niezdolności do pracy i może ulegać zmianom w przypadku powstania niezdolności, jej ustania.</p> <p>Ponadto Sąd Odwoławczy wskazuje, że o niezdolności do pracy nie decydują lekarze leczący ubezpieczonego, gdyż chodzi tu o ocenę niezdolności do pracy <br/>w prawnym rozumieniu, podejmowaną w trybie określonej procedury i przez odpowiednie organy (por. wyrok SN z 18 maja 2010 r. I UK 22/10, Lex nr 607130). Jednak zgromadzona dokumentacja lekarska ubezpieczonej – wyniki badań <br/>oraz zaświadczenia lekarskie – są przedmiotem oceny lekarzy orzeczników ZUS, <br/>a następnie biegłych lekarzy w postępowaniu sądowym. Biegli wydając opinie <br/>w niniejszej sprawie, oparli się nie tylko na badaniu ubezpieczonej i wywiadzie z nią, ale także na zgromadzonej dokumentacji lekarskiej zawierającej wyniki badań lekarskich i zaświadczenia obrazujące stan zdrowia aktualny na dzień wydania zaskarżonej decyzji.</p> <p>Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności nie jest zasadny również zarzut sprzeczności istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jak trafnie przyjmuje się w orzecznictwie, jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>) i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 września 2002 r., II CKN 817/00, LEX nr 56906). Dla skuteczności zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> nie wystarcza zatem stwierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest tu wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłuszne im je przyznając. Zarzucenie naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów nie może więc polegać na przedstawieniu przez stronę alternatywnego stanu faktycznego, a tylko na podważeniu podstaw tej oceny z wykazaniem, że jest ona rażąco wadliwa lub oczywiście błędna. Zdaniem Sądu Apelacyjnego ocena dowodów dokonana przez Sąd pierwszej instancji w przedmiotowej sprawie nie narusza, ani reguł logicznego myślenia, ani zasad doświadczenia życiowego czy właściwego kojarzenia faktów. Nie sposób również przypisać Sądowi błędu w ocenie mocy poszczególnych dowodów. Sąd Okręgowy dokonał pełnej i kompleksowej oceny materiału dowodowego i szczegółowo wskazał, a także omówił dowody, na których oparł swoje przekonania. Postepowanie dowodowe zostało przeprowadzone przez Sąd I instancji szczegółowo. Sąd oprócz dowodów z dokumentów, dopuścił także dowód z opinii biegłych sądowych specjalistów z zakresu schorzeń, na które cierpi ubezpieczona.</p> <p>Tym samym nie zostały naruszone również przepisy prawa materialnego, które powołała ubezpieczona w apelacji.</p> <p>W związku z powyższym, skoro ubezpieczona nie jest osobą choćby częściowo niezdolną do pracy, nie spełniła przesłanki określonej w art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy rentowej. O uprawnieniu do renty z tytułu niezdolności do pracy decyduje łączne spełnienie wszystkich przesłanek warunkujących nabycie prawa do tego świadczenia. Brak więc jednej z przesłanek, uniemożliwia zatem przyznanie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy.</p> <p>W związku z tym, Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację ubezpieczonej jako bezzasadną.</p> <p>O kosztach orzeczono na podstawie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a> zgodnie, z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu), przy czym Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a>). Do celowych kosztów postępowania należy, między innymi, koszt ustanowienia zastępstwa procesowego, który w sprawach o objęcie ubezpieczeniem społecznym, wynosi 60 zł, zgodnie z § 11 ust. 2 w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (§ 5)">§ 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (Dz. U. nr 163, 1349 ze zm.). Zatem, skoro oddalono w całości apelację skarżącego, uznać należało, że przegrał on postępowanie odwoławcze w całości, a wobec tego, zasądzono od apelującego na rzecz organu rentowego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w całości – 120 zł, zgodnie z § 12 ust. 1 pkt. 2 powołanego rozporządzenia (punkt 2).</p> <p>SSA Romana Mrotek SSA Barbara Białecka SSO del. Beata Górska</p> </div>