I ACz 2320/15

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt I ACz 2320/15</strong> </p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 17 grudnia 2015 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSA Grzegorz Krężołek<br/>Sędziowie:SASławomir Jamróg</p> <p>SO (del.) Beata Kurdziel (spr.)<br/>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2015 r. w Krakowie<br/>na posiedzeniu niejawnym<br/>sprawy z powództwa <span class="anon-block">K. U.</span> <br/>przeciwko Skarbowi Państwa- Wojewodzie <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>ozapłatę</p> <p>na skutek zażalenia biegłej sądowej <span class="anon-block">A. I.</span> na postanowienie Sądu Okręgowego w<br/>Krakowie z dnia 10 lipca 2015r., sygn. akt I C 2145/12<br/>postanawia:<br/>oddalić zażalenie.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Okręgowy w Krakowie postanowieniem wydanym dnia w sprawie z powództwa<br/> <span class="anon-block">K. U.</span> przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewodzie <span class="anon-block"> (...)</span> o zapłatę<br/>przyznał biegłej <span class="anon-block">A. I.</span> wynagrodzenie za sporządzenie opinii z dnia 30 stycznia<br/>2015 r. w kwocie 3.836,40 zł (pkt I) oraz postanowił wyłożyć kwotę, o której mowa w pkt. I<br/>na pokrycie wydatków związanych z wynagrodzeniem biegłego tymczasowo ze środków<br/>Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Krakowie (pkt II).</p> <p>W uzasadnieniu ww. postanowienia Sąd Okręgowy wskazał, że stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 288)">art. 288 k.p.c.</a> <br/>biegły ma prawo żądać wynagrodzenia za stawiennictwo do sądu i wykonaną pracę.<br/>Stosownie do art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach<br/>cywilnych (t. jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1025 z późn. zm.) biegłemu przysługuje<br/>wynagrodzenie za wykonaną pracę oraz zwrot poniesionych przez niego wydatków<br/>niezbędnych dla wydania opinii. Wysokość wynagrodzenia biegłego za wykonaną pracę<br/>ustala się uwzględniając wymagane od biegłego kwalifikacje oraz potrzebny do wydania<br/>opinii czas i nakład pracy (art. 89 ust. 2).</p> <p>Wynagrodzenie biegłych oblicza się według stawki wynagrodzenia za godzinę pracy albo<br/>według taryfy zryczałtowanej określonej dla poszczególnych kategorii biegłych ze względu<br/>na dziedzinę, w której są oni specjalistami. Podstawę obliczenia stawki wynagrodzenia za<br/>godzinę pracy i taryfy zryczałtowanej stanowi ułamek kwoty bazowej dla osób zajmujących<br/>kierownicze stanowiska państwowe, której wysokość określa ustawa budżetowa (art. 89<br/>ust.3). Stosownie do §2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24.04.2013 r. w<br/>sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu<br/>dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym (Dz.<br/>U. z 2013 r., poz. 518) stawka wynagrodzenia biegłych powołanych przez sąd za każdą<br/>rozpoczętą godzinę pracy wynosi - w zależności od stopnia złożoności problemu będącego<br/>przedmiotem opinii oraz warunków, w jakich opracowano opinię - od 1,28% do 1,81% kwoty<br/>bazowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe, której wysokość określa<br/>ustawa budżetowa (i która wynosi 1.766,46 zł).</p> <p>W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości zasadność przyznania biegłej<br/>zgodnie z jej wnioskiem wynagrodzenia za godzinę pracy w wysokości 1,81% podstawy<br/>obliczania (tj. w kwocie 31,97 zł) biorąc pod rozwagę, że do wydania opinii niezbędne są<br/> </p> <p>wysokie kwalifikacje i odpowiednie doświadczenie, które biegła niewątpliwie posiada oraz<br/>uwzględniając znaczny stopień złożoności problemu będącego przedmiotem opinii<br/>Biegła w karcie pracy wskazała, że na opracowanie opinii poświęciła 238 godzin pracy<br/>łącznie z czynnościami przygotowawczymi, w tym 16 godzin na zapoznanie się z aktami<br/>sprawy i zgromadzonej dokumentacji projektowej wycenianego budynku, 4 godziny na<br/>oględziny wycenianej nieruchomości, 16 godzin na zebranie danych transakcyjnych<br/>nieruchomości, 80 godzin na analizę wybranych transakcji dokonanych na rynku w celu<br/>dokonania wyceny spornej nieruchomości, 112 godzin bezpośrednio na opracowanie opinii i<br/>10 godzin na pozostałe czynności pomocnicze jak korespondencja, prace edytorskie.</p> <p>Opinia liczy 33 strony i jakkolwiek przedmiot opinii charakteryzował się znacznym stopniem<br/>złożoności - opinia obejmowała wycenę zabudowanej nieruchomości i znajdujących się w<br/>budynku na niej posadowionym lokali na podstawie danych historycznych, w kilku<br/>wariantach - nie jest ona aż tak obszerna i złożona, aby uznać, że biegła na jej opracowanie<br/>poświęcić łącznie miała 238 godzin pracy, a zatem nieprzerwanie 29 dni roboczych. W ocenie Sądu, przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego, czas sporządzenia opinii tego rodzaju nie powinien przekroczyć łącznie co najwyżej 3 tygodni roboczych, a zatem 15 dni i120 godzin pracy, przy uwzględnieniu wszystkich niezbędnych w tym celu czynności.</p> <p>W konsekwencji zasadnym jest przyznanie biegłej wynagrodzenia za sporządzenie opinii w<br/>wysokości 3.836.40 zł (31,97 zł x 120).</p> <p>Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła biegła <span class="anon-block">A. I.</span>, zarzucając błąd<br/>w ustaleniach faktycznych Sądu, mający wpływ na treść zaskarżonego postanowienia przez<br/>niezasadne obniżenie wynagrodzenia biegłemu i niezasadne przyjęcie, że wskazana przez<br/>biegłego ilość czasu potrzebna na sporządzenie opinii wynieść powinna 120 godzin, a nie<br/>238, podczas, gdy przedmiot opinii charakteryzuje się znacznym stopniem złożoności, a do<br/>wydania opinii niezbędne są wysokie kwalifikacje i odpowiednie doświadczenie, które sż<br/>niekwestionowane. W oparciu o powyższy zarzut biegła <span class="anon-block">A. I.</span> wniosła o zmianę<br/>zaskarżonego postanowienia i przyznanie wynagrodzenia znacznie wyższego, adekwatnego<br/>do złożoności i nakładu pracy niezbędnego do sporządzenia opinii.</p> <p>W uzasadnieniu zażalenia wskazano, iż opinia pomimo, że liczy 33 strony zawiera celowy,<br/>kompletny i uzasadniony materiał. Do wydania opinii biegły wykonał szeroką analizę<br/>materiału dowodowego pod kątem historycznym, 6 wycen wariantowych oraz analizę<br/>dwóch różnych rynków nieruchomości (nieruchomości gruntowych zabudowanych i lokali<br/>mieszkalnych). W trakcie sporządzania opinii występowały przestoje z uwagi na</p> <p>konieczność uściślenia treści odezwy oraz braku dokumentacji technicznej badanych<br/>nieruchomości, co powodowało konieczność kilkukrotnego przerwania pracy nad opinią,<br/>skutkiem czego było ponowne analizowanie i ustalanie koncepcji opinii. W ocenie biegłej,<br/>nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu, że nakład pracy biegłego wynika z ilości<br/>wydrukowanych stron. Ponadto, materiał graficzny jest wynikiem własnych analiz biegłego.<br/>Nadto biegła wniosła o uwzględnienie podwyższonej stawki wynagrodzenia o 50% zgodnie<br/>z § 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013r. W związku ze<br/>złożonym charakterem opinii oraz spełnieniem przez biegłego warunków określonych w<br/>ww. przepisie.</p> <p>Strona pozwana Skarb Państwa-Wojewoda <span class="anon-block"> (...)</span> wniósł o oddalenie zażalenia<br/>i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.</p> <p>Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</p> <p>Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>Niewątpliwe jest, iż w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 288)">art. 288 k.p.c.</a>, zgodnie z którym biegły ma prawo żądać<br/>wynagrodzenia za wykonaną pracę, biegłej <span class="anon-block">A. I.</span> przysługiwało wynagrodzenie za<br/>sporządzoną dnia 30 stycznia 2015r. opinię. Rozważeniu podlegała wysokość należnego<br/>wynagrodzenia, która zgodnie z wnioskiem biegłej i sporządzoną fakturą wynieść miała<br/>7608,86zł. Podkreślić należy, iż rozpoznając wniosek o przyznanie należności Sąd ma<br/>obowiązek uwzględnić wymagane kwalifikacje, czas i nakład pracy potrzebny do wydania<br/>opinii oraz wysokość wydatków niezbędnych do wykonania czynności. Sąd ma również<br/>obowiązek zbadania, czy opinia została sporządzona w granicach tezy dowodowej oraz<br/>dokonania weryfikacji wskazanych w karcie pracy biegłego: zasadności czynności<br/>podjętych w związku z opracowaniem opinii, czasu niezbędnego do ich dokonania, a także<br/>przyjętą przez biegłego stawkę wynagrodzenia. Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia<br/>biegłego decydujące znaczenia ma nie ilość rzeczywiście wykorzystanego przez biegłego<br/>czasu, lecz ilość czasu niezbędnego do prawidłowego opracowania opinii przez specjalistę<br/>dysponującego niezbędnymi wiadomościami w danej dziedzinie. W uzasadnieniu<br/>zaskarżonego postanowienia Sąd Okręgowy dokonał szczegółowej analizy charakteru<br/>sporządzonej opinii, wskazując, iż przedmiot opinii miał znaczny stopień złożoności, zaś<br/>biegła dysponuje wysokimi kwalifikacjami i odpowiednim doświadczeniem. Dokonując<br/>oceny czasu niezbędnego na sporządzenie opinii Sąd I instancji odniósł się do liczny godzin</p> <p>wskazanych w karcie pracy biegłego, oceniając je przez pryzmat obszerności treści opinii<br/>oraz złożoności problematyki nią objętej. Stanowisko Sądu Okręgowego, zgodnie z którym<br/>niezbędny czas na sporządzenie całości opinii winien zaniknąć się liczbą 120 godzin pracy,<br/>jest prawidłowe. Zgodnie z kartą pracy biegła poświęciła 16 godzin na zapoznanie się z<br/>aktami sprawy oraz zgromadzoną dokumentacją projektową budynku, 4 godziny zajęły<br/>oględziny nieruchomości, 16 godzin - zebranie danych transakcyjnych nieruchomości, 80<br/>godzin - analiza transakcji dokonanych na rynku w celu dokonania wyceny spornej<br/>nieruchomości, 112 godzin - opracowanie opinii oraz 10 godzin - pozostałe czynności<br/>pomocnicze. Nie negując zasadność ww. czynności oraz konieczności poświęcenia czasu na<br/>badanie akt i dokumentacji projektowej, oględziny i czynności pomocnicze, zasadnicze<br/>zastrzeżenia budzi czas przeznaczony na analizę transakcji i opracowanie samej opinii.<br/>Łącznie czas ten według wskazań biegłej zajął 202 godziny, co przy przyjęciu 8 godzinnego<br/>dnia pracy daje okres pięciu tygodni. Uwzględniając stopień doświadczenia biegłej <span class="anon-block">A.</span> <br/> <span class="anon-block">I.</span>, jej wysokie kwalifikacje oraz - jak wskazano w zażaleniu -30 letnie</p> <p>doświadczenie w budownictwie, czas na analizę transakcji i sporządzenie opinii jest<br/>znacznie zawyżony. Nie negując merytorycznej treści opinii oraz co do zasady<br/>prawidłowego wniosku zawartego w zażaleniu, iż sama objętość opinii nie zawsze<br/>przesądza o czasie i nakładzie pracy przeznaczonego na jej sporządzenie, zauważyć należy,<br/>że długoletnia praktyka biegłego przy sporządzaniu tego typu opinii oraz zdobyte<br/>doświadczenie zawodowe pozwalają na znaczne zmniejszenie czasu potrzebnego zarówno<br/>na analizę transakcji, jak i na opracowanie samej opinii. Okres 3 tygodni jest zatem<br/>maksymalnym czasem, który biegły winien przeznaczyć na sporządzenie tego typu opinii i<br/>to przy uwzględnieniu złożoności opracowywanego zagadnienia.</p> <p>Odnośnie wysokości stawki godzinowej, to stosownie do §2 rozporządzenia Ministra<br/>Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia<br/>biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla<br/>wydania opinii w postępowaniu cywilnym (Dz.U. 2013, poz. 518), stawka wynagrodzenia<br/>biegłych powołanych przez sąd za każdą rozpoczętą godzinę pracy wynosi od 1,28% do<br/>1,81% kwoty bazowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe, którą<br/>określa ustawa budżetowa. Jak wynika z faktury przedłożonej przez biegłą, karty pracy oraz<br/>pisemnych wyjaśnień z dnia 9 kwietnia 2015r. biegła obliczając należne za sporządzoną<br/>opinię wynagrodzenie zastosowała stawkę w wysokości 1,81% kwoty bazowej. W ocenie<br/>Sądu Okręgowego, uwzględniając stopień złożoności problemu będącego przedmiotem</p> <p>opinii, zasadność zastosowania najwyższej stawki przewidzianej w §2 ww. rozporządzenia<br/>nie budzi wątpliwości. W zażaleniu biegła wniosła o podwyższenie wysokość stawki o 50%,<br/>wskazując na złożony charakter opinii oraz 30 letnie doświadczenia biegłej w budownictwie,<br/>23 letnie doświadczenie jako rzeczoznawca majątkowy i 20 letnie doświadczenie w pracy<br/>biegłego. Zgodnie z §4 ww. rozporządzenia z dnia 24 kwietnia 2013r. w razie złożonego<br/>charakteru problemu będącego przedmiotem opinii, stawka wynagrodzenia może być<br/>podwyższona do 50%, jeżeli biegły ma dyplom ukończenia studiów wyższych lub dyplom<br/>mistrzowski oraz pełni funkcję biegłego sądowego nie krócej niż jedną kadencję lub funkcję<br/>rzeczoznawcy przez okres co najmniej pięciu lat. W ocenie Sądu Apelacyjnego w niniejszej<br/>sprawie brak podstaw do podwyższania stawki wynagrodzenia. Złożony charakter opinii, w<br/>tym konieczność opracowania opinii przy uwzględnieniu danych historycznych w kilku<br/>wariantach, był już podstawą zastosowania maksymalnej stawki wskazanej w §2<br/>rozporządzenia. Nie bez znaczenia jest także okoliczność, iż sama biegła wystawiając fakturę</p> <p>i  domagając się przyznania określonego wynagrodzenia zastosowała maksymalną stawkę, ale<br/>nie podwyższoną i faktura ta nie została w żaden sposób skorygowana.</p> <p>Wobec powyższego, zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw.<br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397§2 k.p.c.</a> Odnośnie wniosku strony pozwanej o przyznanie kosztów postępowania<br/>zażaleniowego, to wskazać należy, iż zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108)">art. 108 k.p.c.</a> sąd rozstrzyga o kosztach w<br/>każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Skoro orzeczenie w przedmiocie zażalenia<br/>na postanowienie o przyznaniu biegłemu wynagrodzenia do tego typu orzeczeń nie należy,<br/>brak było podstaw do rozpoznawania zgłoszonego przez stronę pozwaną wniosku. Powyższy<br/>wniosek winien być rozpoznany przez Sąd I instancji przy orzekaniu o kosztach procesu w<br/>orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.</p> </div>