IV Ua 30/15
Sądy powszechne2015-12-29
Sygnatura
IV Ua 30/15
Data orzeczenia
2015-12-29
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Elżbieta WojtczukJacek WitkowskiKatarzyna Antoniak (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt IV Ua 30/15</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 29 grudnia 2015r.</p>
<p>Sąd Okręgowy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>w składzie:</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Przewodniczący: SSO Katarzyna Antoniak </em>
</strong>
</p>
<p>Sędziowie: SO Elżbieta Wojtczuk (spr.)</p>
<p>SO Jacek Witkowski</p>
<p>Protokolant: sekr. sądowy Anna Wąsak</p>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2015r. w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">A. M.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>o prawo do zasiłku macierzyńskiego</p>
<p>na skutek apelacji wnioskodawczyni</p>
<p>od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie o sygn. IV U 124/15</p>
<p>
<strong>
<!-- -->p o s t a n a w i a : </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->odrzucić apelację.</strong>
</p>
<p>Sygn. akt IV Ua 30/15</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->postanowienia Sądu Okręgowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 grudnia 2015 r.</strong>
</p>
<p>Wyrokiem z dnia 6 maja 2015 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV U 124/15 Sąd Rejonowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie <span class="anon-block">A. M.</span> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddziału w <span class="anon-block">W.</span> z dnia 27 lutego 2015 r. o prawo do zasiłku macierzyńskiego.</p>
<p>Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony ubezpieczonej <span class="anon-block">A. M.</span> w dniu 28 maja 2015 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłkę zawierającą odpis orzeczenia z uzasadnieniem wydano adresatowi <span class="anon-block">A. M.</span> (k. 32). Dwutygodniowy termin na złożenie apelacji upłynął z dniem 11 czerwca 2015 r.</p>
<p>W dniu 12 czerwca 2015 r. (data nadania w placówce pocztowej) ubezpieczona złożyła apelację od ww. wyroku.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w Siedlcach na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a> odrzucił apelację <span class="anon-block">A. M.</span> jako wniesioną po upływie przepisanego terminu.</p>
<p>W dniu 23 czerwca 2015 r. (data nadania) ubezpieczona wniosła zażalenie na ww. postanowienie Sądu Rejonowego, wskazując, iż przesyłki nie odebrała osobiście, lecz uczyniła to jej teściowa <span class="anon-block">H. M.</span>, która mieszka na innej posesji, zaś korespondencja zawierająca odpis wyroku z uzasadnieniem została jej przekazana następnego dnia, tj. 29 maja 2015 r. Wobec powyższego ubezpieczona wniosła o „przyjęcie apelacji” (k. 36).</p>
<p>Postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r. Sąd Rejonowy w Siedlcach, na skutek zażalenia ubezpieczonej na postanowienie z 18 czerwca 2015 r. o odrzuceniu apelacji, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 395;art. 395 § 2)">art. 395 § 2 kpc</a> uchylił zaskarżone postanowienie i przywrócił ubezpieczonej <span class="anon-block">A. M.</span> termin do wniesienia apelacji mimo braku wniosku o przywrócenie terminu.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja ubezpieczonej <span class="anon-block">A. M.</span> podlegała odrzuceniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 373)">art. 373 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a> jako wniesiona po upływie przepisanego terminu.</p>
<p>Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony ubezpieczonej w dniu 28 maja 2015 r., co wynika ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru, w którym doręczyciel wskazał, iż przesyłkę wydano adresatowi <span class="anon-block">A. M.</span>. Tym samym dwutygodniowy termin na złożenie apelacji upłynął z dniem 11 czerwca 2015 r. Ubezpieczona złożyła apelację w dniu 12 czerwca 2015 r. (data nadania w placówce pocztowej). Należy wskazać, iż równoznaczne z wniesieniem apelacji do sądu jest oddanie jej w placówce pocztowej operatora świadczącego powszechne usługi pocztowe. Dokonując zatem oceny, czy został zachowany termin na złożenie apelacji w przypadku przesłania pisma za pośrednictwem poczty, decyduje data stempla pocztowego, nie zaś data sporządzenia pisma, która została wskazana w jego treści. W tych okolicznościach apelacja została wniesiona przez ubezpieczoną po upływie przepisanego terminu i powinna zostać odrzucona przez Sąd pierwszej instancji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a>. Sąd Rejonowy wydał takie postanowienie w dniu 18 czerwca 2015 r., lecz następnie postanowieniem z dnia 9 lipca 2015 r. błędnie uwzględnił zażalenie ubezpieczonej na ww. postanowienie i na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 395;art. 395 § 2)">art. 395 § 2 kpc</a> uchylił orzeczenie odrzucające apelację, zaś w punkcie 2 przywrócił ubezpieczonej termin do wniesienia apelacji.</p>
<p>Sąd drugiej instancji w ramach przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 373)">art. 373 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a> kontroli dopuszczalności apelacji ma prawo dokonać oceny, czy niezachowany przez stronę termin do wniesienia apelacji został zasadnie przywrócony przez sąd pierwszej instancji.</p>
<p>W okolicznościach niniejszej sprawy przywrócenie ubezpieczonej <span class="anon-block">A. M.</span> terminu do wniesienia apelacji było niemożliwe, a Sąd Rejonowy rażąco uchybił przepisowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 168;art. 168 § 1)">art. 168 § 1 kpc</a>, który przewiduje możliwość przywrócenia przez sąd terminu do dokonania czynności procesowej wyłącznie na wniosek strony postępowania. Sąd pierwszej instancji przywrócił zaś termin do wniesienia apelacji z urzędu, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami. W aktach sprawy brak jest wniosku ubezpieczonej o przywrócenie terminu. <span class="anon-block">A. M.</span> złożyła jedynie zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 18 czerwca 2015 r., wskazując, że przesyłka nie została przez nią odebrana osobiście, lecz przez jej teściową <span class="anon-block">H. M.</span>, która mieszka na innej posesji, zaś sama korespondencję otrzymała następnego dnia, tj. 29 maja 2015 r. Zażalenie na postanowienie jest środkiem zaskarżenia i nie można traktować go jako wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, który nie został złożony przez ubezpieczoną. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji nie miał żadnej podstawy prawnej do przywrócenia ubezpieczonej terminu do wniesienia apelacji z urzędu. W tych okolicznościach apelacja jako wniesiona po upływie przepisanego terminu podlega odrzuceniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 373)">art. 373 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a>.</p>
<p>W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że sąd drugiej instancji w ramach kontroli dopuszczalności apelacji ocenia zasadność przywrócenia przez sąd pierwszej instancji terminu do wniesienia apelacji. W uchwale siedmiu sędziów z dnia 30 stycznia 1968 r. Sąd Najwyższy wskazał, iż sąd drugiej instancji odrzuca apelację, jeżeli sąd pierwszej instancji bezpodstawnie przywrócił termin do jej wniesienia (III CZP 77/67, OSNC 1968/12/202). Również w świetle nowszego orzecznictwa nie budzi wątpliwości, że w granicach kontroli zachowania warunków formalnych apelacji, którą sąd drugiej instancji przeprowadza na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 373)">art. 373 kpc</a>, mieści się sprawdzenie zasadności przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia apelacji (zob. postanowienie SN z dnia 21 maja 1998 r., III CKN 471/97, OSP 1999, z. 4, poz. 83; postanowienie SN z dnia 19 czerwca 2013r., I CZ 57/13, LEX nr 1360184).</p>
<p>W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji nie miał podstawy prawnej do przywrócenia ubezpieczonej terminu do wniesienia apelacji z urzędu, zaś orzeczenie w tym przedmiocie z dnia 9 lipca 2015 r. zostało wydane wadliwie. W sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji nie odrzucił apelacji pomimo wniesienia jej po upływie wyznaczonego terminu, a zachodzi jednoznaczna podstawa do podważenia zasadności przywrócenia terminu do jej wniesienia, Sąd drugiej instancji odrzuca apelację.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 373)">art. 373 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 370)">art. 370 kpc</a>, orzeczono jest w sentencji postanowienia.</p>
</div>