I ACa 1254/14

<p>Sygn. akt I ACa 1254/14</p> <div> <h2>WYROK</h2> <p> <strong> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong> </p> <p>Dnia 5 grudnia 2014 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Elżbieta Uznańska</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Teresa Rak</p> <p>SSA Grzegorz Krężołek (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekr.sądowy Marta Matys</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014 r. w Krakowie na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">B. B. (1)</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">B. J. (1)</span> </p> <p>o ustalenie nieważności umowy</p> <p>na skutek apelacji powódki</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie</p> <p>z dnia 27 czerwca 2014 r. sygn. akt I C 721/12</p> <p>1.  <strong> <!-- -->oddala apelację;</strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 2.700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.</strong> </p> <p>Sygn. akt : I ACa 1254/14</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">B. B. (1)</span> w pozwie skierowanym przeciwko <span class="anon-block">B. J. (1)</span> domagała się ustalenia , że umowa sprzedaży nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Z.</span>, objętej księgą wieczystą nr <span class="anon-block">(...)</span>, zawarta w formie aktu notarialnego nr Rep. A <span class="anon-block">(...)</span> w dniu 11 października 2010r , kancelarii notarialnej <span class="anon-block">M. Z.</span> , w <span class="anon-block">W.</span> jest nieważna.</p> <p>Motywując zgłoszone żądanie wskazała , że jej syn , podczas wizyty w Starostwie Powiatowym w <span class="anon-block">K.</span> przypadkowo dowiedział się ,że powódka nie jest już właścicielką tej realności , która miała być , w jej ocenie , rzekomo, sprzedana właśnie w październiku 2010r. Informacja ta została przez nią potwierdzona w czasie wizyty w kancelarii notarialnej , gdzie miało dojść do zawarcia umowy.</p> <p> <span class="anon-block">B. B. (1)</span> przeczyła aby taka umowę zawarła , a co więcej , że kiedykolwiek była w kancelarii w <span class="anon-block">W.</span> , które są znacznie oddalone od miejsca w którym na stałe mieszka. Wprawdzie <span class="anon-block">B. J. (1)</span> zwracał się do niej w przeszłości o sprzedaż tej nieruchomości ale ta propozycja zawsze spotykała się z jej strony z jednoznaczną odmową.</p> <p>Wobec twierdzenia , że umowa pomiędzy stronami nie została zawarta, powódka wskazywała na to ,iż nigdy nie podpisywała umowy , a podpisy widniejące pod jej tekstem oraz wewnątrz aktu notarialnego nie pochodzą od niej.</p> <p>Wobec powyższego zainicjowała postepowanie przygotowawcze , zawiadamiając o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Opinia grafologiczna przeprowadzona w jego ramach potwierdziła , że podpisy na dokumencie umowy nie zostały złożone przez powódkę. Samo postępowanie zostało umorzone wobec nie wykrycia sprawcy przestępstwa.</p> <p>Odpowiadając na pozew <span class="anon-block">B. J. (1)</span> domagał się oddalenia powództwa i obciążenia przeciwniczki procesowej kosztami postępowania.</p> <p>Przeczył , ażeby w dniu 11 października 2010r pomiędzy stronami nie doszło do zawarcia umowy. Stawiły się wówczas jednocześnie w kancelarii notarialnej <span class="anon-block">M. Z.</span> i przed nią zawarły umowę przenoszącą prawo własności do nieruchomości w <span class="anon-block">Z.</span> na pozwanego. Obydwie własnoręcznie podpisały umowę. Tożsamość zbywającej i nabywcy została stwierdzona przez notariusza na podstawie paszportu powódki i dowodu osobistego pozwanego.</p> <p> <span class="anon-block">B. J. (1)</span> podnosił także , iż o fakcie zawarcia , w sposób ważny , umowy świadczy to że realizował i realizuje nadal , przy akceptacji <span class="anon-block">B. B. (1)</span> , swoje obowiązki umowne związane z zapłatą ceny nabycia.</p> <p>Z tego tytułu wręczył jej przed zawarciem umowy sumę 96 000 złotych , co sprzedająca potwierdziła w treści umowy. Pozostała jej część , w wysokości 24 000 zł , została rozłożona na raty , które spłaca nadal kwotami po 500 złotych miesięcznie , w formie przelewów , na rachunek bankowy sprzedającej. Pierwotnie był to inny rachunek ale po informacji powódki o jego zmianie pozwany stosownie skorygował także sposób dokonania wpłat , których <span class="anon-block">B. B. (1)</span> nigdy , w żaden sposób wobec niego , nie kwestionowała.</p> <p>Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2014r Sąd Okręgowy w Krakowie powództwo oddalił [pkt I ] i zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 4317 złotych tytułem kosztów procesu [ pkt II sentencji orzeczenia.</p> <p>Sąd I instancji ustalił następujące fakty istotne dla rozstrzygnięcia.</p> <p> <span class="anon-block">B. B. (1)</span> i <span class="anon-block">B. J. (1)</span> na przełomie lat dziewięćdziesiątych zeszłego wieku oraz początku lat dwutysięcznych prowadzili wspólnie , ogółem przez osiem lat , działalność gospodarczą. Pierwsze uzgodnienia dotyczące sprzedaży działki oznaczonej <span class="anon-block">numerem ewidencyjnym (...)</span>., objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span>, położonej w w <span class="anon-block">Z.</span> miały miejsce pomiędzy nimi w 2009r.</p> <p>Do zawarcia umowy przenoszącej własność na powoda doszło w kancelarii Notarialnej <span class="anon-block">M. Z.</span> w <span class="anon-block">W.</span> w dniu 11 października 2010r . Powódka legitymowała się wówczas paszportem , twierdząc , że dowód osobisty zagubiła , natomiast tożsamość pozwanego została potwierdzona na podstawie dowodu osobistego.</p> <p>Strony uzgodniły cenę nabycia na sumę łączną 120 000 złotych. Jej większą część – 96 000 złotych, <span class="anon-block">B. J. (1)</span> zapłacił gotówką , pozostałe natomiast 24 000 złotych, miały zostać zapłacone w 48 ratach miesięcznych , po 500 złotych każda , przy czym pierwsza z nich miała zostać zapłacona w listopadzie 2010r. Uzgodnioną formą wpłat były przelewy na rachunek bankowy powódki.</p> <p>W zakresie tego obowiązku pozwany poddał się egzekucji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 777;art. 777 § 1;art. 777 § 1 pkt. 4)">art. 777 §1 pkt 4 kpc</a>.</p> <p>Nabywca realizował i nadal realizuje ten obowiązek , dokonując wpłat , które przez powódkę są przyjmowane. Pierwotny numer rachunku <span class="anon-block">B. B. (1)</span> uległ zmianie o czym poinformowała ona pozwanego , który po tej informacji kontynuował dokonywanie wpłat na nowy rachunek wierzycielki.</p> <p>Jak ustala dalej Sąd I instancji , po uzyskaniu wiadomości o zmianie osoby właściciela nieruchomości w <span class="anon-block">Z.</span>, syn powódki <span class="anon-block">Ł.</span> , złożył do Prokuratury Rejonowej <span class="anon-block">K.</span> - <span class="anon-block">K.</span> wniosek o wszczęcie postępowania przygotowawczego w związku z podejrzeniem dopuszczenia się przez <span class="anon-block">B. J. (1)</span> i <span class="anon-block">M. Z.</span> przestępstw polegających na posłużeniu się nieważnymi dokumentami oraz doprowadzeniu <span class="anon-block">B. B. (1)</span> do niekorzystnego zadysponowania swoim majątkiem. W toku tego postępowania został przeprowadzony dowód z opinii grafologicznej której wnioski stwierdzały , że podpisy złożone pod tekstem umowy z dnia 11 października 2010r- pełny - jak i w jej wnętrzu [ na połączeniu kart drugiej i trzeciej dokumentu aktu notarialnego] , skrócony nie zostały przez nią nakreślone.</p> <p>Samo postępowanie ostatecznie zostało umorzone, wobec nie wykrycia sprawcy przestępstwa , którego znamiona opisuje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 270;art. 270 § 1)">art. 270 §1 k.k.</a>.</p> <p>Sąd I instancji w oparciu o opinie biegłego z zakresu kryminalistyki , klasycznego badania dokumentów <span class="anon-block">W. C.</span> , który analizował podpisy na końcu i wewnątrz dokumentu aktu notarialnego , mające być złożonymi prze powódkę , w konfrontacji z materiałem porównawczym , który stopniowo był uzupełniany przez <span class="anon-block">B. B.</span> , a także z tekstem napisanym przez nią pod dyktando eksperta , ostatecznie uznał , iż jest prawdopodobnym ,.że obydwa podpisy zostały nakreślone przez <span class="anon-block">B. B. (1)</span>.</p> <p>Trzeba jednak wskazać , że biegły wypowiadał się na ten temat dwukrotnie. W pierwszej opinii , z dnia 9 września 2013r jednoznacznie wskazał , że złożony materiał porównawczy nie daje wystarczających podstawa do uznania ,że podpisy tak pełny jak i skrócony pochodzi od powódki .</p> <p>Po kolejnym uzupełnieniu materiału porównawczego , w opinii datowanej na 17 kwietnia 2014r , wskazał na opisane wyżej prawdopodobieństwo pochodzenia podpisów od powódki , który to wniosek ostatecznie Sąd I Instancji przyjął jako element ustaleń faktycznych .</p> <p>Sąd Okręgowy , na podstawie obu opracowań eksperta , które są w tym zakresie zgodne , ustala także , że podpisy poddane analizie nie noszą cech prób ich fałszowania.</p> <p>W rozważaniach prawnych Sąd Okręgowy stanął na stanowisku , że roszczenie powódki domagającej się stwierdzenia nieważności umowy z dnia 11 października 2010r nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Wskazując w ramach swojej oceny na czym <span class="anon-block">B. B. (1)</span> opiera twierdzenia mające świadczyć o nieważności czynności prawnej ocenił je jako niewystarczające dla uznania , iż jest ona sprzeczna z prawem, a w szczególności stwierdził , iż nie została ona dowiedziona w toku sporu. Natomiast fakty jakie powoływał <span class="anon-block">B. J. (1)</span>, podejmując obronę przed roszczeniem , Sąd ocenił jako wykazane i dostateczne dla wyrażenia wniosku prawnego o tym , że umowa z dnia 11 października 2010r została miedzy stronami ważnie zawarta , rodząc skutek w postaci przeniesienia na nabywcę prawa własności do nieruchomości w <span class="anon-block">Z.</span>.</p> <p>Jak wynika z motywów prawnych rozstrzygnięcia poddanego kontroli instancyjnej za tym ,że do umowy stron doszło wskazuje to , że zasadniczy zarzut powódki o nie podpisaniu przez nią umowy należy na podstawie drugiej z opinii grafologicznych uzna za nietrafny , gdy zważyć na całokształt skonstatowanych wiarygodnych w sprawie faktów . Ponadto przekonują o tym :</p> <p>- prowadzenie przed jej zawarciem rozmów na temat zbycia działki na rzecz powoda.</p> <p>- okoliczność , że <span class="anon-block">B. B.</span> , jak wynika z treści aktu notarialnego , obejmującego tę czynność legitymowała się wobec notariusza paszportem , a sama zeznała , że w tym czasie tj. w roku 2010r lub następnym dowód osobisty jej zaginął ,</p> <p>- fakt , że po dacie jej zawarcia powódka postępowała zgodnie z postanowieniami umowy tj. przyjmowała wpłaty realizowane przez nabywcę z tytułu reszty uzgodnionej ceny , a nawet modyfikowała jego sposób , podając <span class="anon-block">B. J. (2)</span> nowy , aktualny numer tego rachunku , której to zmianie się podporządkował.</p> <p>- <span class="anon-block">B. B. (1)</span> otrzymywanych świadczeń nigdy pozwanemu nie zwracała</p> <p>Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu była norma 98 § i 3 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kpc</a>.</p> <p>W apelacji od tego orzeczenia powódka , zaskarżając rozstrzygniecie Sądu I instancji w całości , domagała się , w pierwszej kolejności, jego zmiany i uwzględnienia żądania piwu w całości oraz obciążenia przeciwnika procesowego kosztami postępowania za obydwie instancje.</p> <p>Jako wniosek ewentualny sformułowała żądanie uchylenia wyroku z dnia 27 czerwca 2014r i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>Środek odwoławczy został oparty na następujących zarzutach :</p> <p>- naruszenia prawa procesowego, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy , a to :</p> <p>a/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 2)">art. 232 zd.2 kpc</a> jako następstwa nie dopuszczenia przez Sąd Okręgowy z urzędu dowodu z innej opinii biegłego z zakresu grafologii niż opracowania <span class="anon-block">W. C.</span> mimo ,że opiniujący sam przyznał , że poddany analizie materiał porównawczy jest niepełny. Wobec tego zaniechanie to po stronie Sądu jest tożsame z nierozpoznaniem istoty sprawy.,</p> <p>b/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a> , jako konsekwencji przeprowadzenia dowolnej a nie swobodnej oceny dowodów , w tym zeznań świadków , stron , a przede wszystkim opinii grafologicznych , którymi dysponował,</p> <p>c./ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278;art. 278 § 1)">art. 278 §1 kpc</a>, wobec oddalenia wniosku powódki o dopuszczenie dowodu z kolejnej opinii grafologicznej , autorstwa innego biegłego , co w sytuacji niestanowczych wniosków opracowań biegłego <span class="anon-block">C.</span> oraz jednoznacznego wniosku opracowania złożonego na potrzeby postępowania przygotowawczego , zgodnie z którym obydwa podpisy nie pochodzą od <span class="anon-block">B. B. (1)</span>, powinno prowadzić do jego uwzględnienia ,</p> <p>- sprzeczności istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego , mającej polegać na nietrafnym przyjęciu przez Sąd Okręgowy , że powódka była stroną umowy z dnia 11 października 2010r mimo , iż nie podpisała się pod umową , a sama czynność prawna miałaby być zawarta kilkadziesiąt kilometrów od miejsca zamieszkania stron. W ramach tych ustaleń co także, zdaniem powódki decyduje o trafności stawianego zarzutu , Sąd nie uwzględnił także tego , że pozwany znał numer rachunku bankowego apelującej , gdyż przez wiele lat prowadzili wcześniej , wspólnie , działalność gospodarczą. Stąd nie można z faktu dokonywania przezeń przelewów, zasadnie wnosi o tym , iż umowa została zawarta,</p> <p>- naruszenia prawa materialnego , a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58)">art. 58 kc</a> w następstwie jego niezastosowania</p> <p>Powódka w środku odwoławczym złożyła także wniosek o dopuszczenie dowodu z kolejnej opinii z zakresu kryminalistycznych badań dokumentów przez Sąd II instancji.</p> <p>W motywach apelacji powtórzone zostały argumenty mające świadczyć o tym , że umowa nie była zawarta</p> <p>Pozwany domagał się oddalenia apelacji oraz obciążenia <span class="anon-block">B. B. (1)</span> kosztami postępowania przed Sądem II instancji.</p> <p> <strong> <!-- -->Rozpoznając apelację , Sąd Apelacyjny rozważył : </strong> </p> <p>Środek odwoławczy <span class="anon-block">B. B. (1)</span> nie jest uzasadniony albowiem w ocenie Sądu Apelacyjnego rozstrzygniecie Sądu Okręgowego oddalające powództwo , odpowiada w ostatecznym wyniku prawu , jakkolwiek ocena niezasadności roszczenia powódki jest konsekwencją innej argumentacji aniżeli ta , którą powołał Sąd I instancji, by umotywować wniosek prawny o tym , iż żądanie stwierdzenia nieważności umowy z dnia 11 października 2010r jest nieusprawiedliwione .</p> <p>Dla porządku i wobec obowiązku Sądu II instancji by oceniając instancyjnie orzeczenie Sądu niższej instancji odniósł się do wszystkich poustawianych przez autora apelacji zarzutów , uzasadnienie rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności poświęcone będzie podaniu przyczyn dla których żaden z nich nie może być uznany za uzasadniony .</p> <p>Nie ma racji powódka gdy ponosi zarzut procesowy naruszeni <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 zd. 2)">art. 232 zd 2 kpc</a>.</p> <p>W aktualnym modelu procesu cywilnego dopuszczenie przez Sąd dowodu z urzędu jakkolwiek nie wyłączone , mając swoją podstawę w normie powołanej przez powódkę, stanowi jednak wyjątek od reguły aktywności dowodowej stron , stanowiąc co najwyżej i to stosowane zupełnie wyjątkowo , źródło do jej uzupełnienia.</p> <p>/ por. bliżej w tej kwestii , powołany dla przykładu judykat Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 1997r , sygn.. III CKN 244/97 , publ. OSNC z 1998r nr 3 poz. 52 /</p> <p>Wobec powyższego zarzut stawiany przez <span class="anon-block">B. B. (1)</span> mógłby zostać uznany za trafny jedynie wtedy , gdyby z materiału procesowego zgromadzonego w sprawie wynikało , że dopuszczenie dowodu z opinii grafologicznej poprzez działanie z urzędu byłoby szczególnie uzasadnione lub potrzeba taka , przy bierności stron, w tym zakresie , byłaby oczywista .</p> <p>/ por. także , wyrażający te samą myśl judykat Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 1998r , sygn.. I PKN 194/98 , publ. OSNP z 1999r nr 13 poz. 425 /</p> <p>Taka sytuacja w sprawie nie miała miejsca , tym bardziej , że dowód z kolejnej opinii biegłego tej specjalności był przez apelującą zgłoszony . Wobec czego zarzut ten, jako chybionym , należy odeprzeć.</p> <p>Nie ma racji powódka gdy powołuje zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278;art. 278 § 1)">art.278 §1 kpc</a> , upatrując jego realizacji właśnie w oddaleniu przez Sąd Okręgowy n jej wniosku o przeprowadzenie takiego dowodu.</p> <p>Ocenić go należy jako nietrafny , chociaż wniosek taki wynika z przyczyn , jakie są konsekwencją stanowiska prawnego , które zostanie zaprezentowane niżej, wobec którego dowód ten jest dowodem zbędnym dla ustalenia okoliczności faktycznych doniosłych dla rozstrzygnięcia. Z tej też przyczyny wniosek ten nie został uwzględniony także , w ramach postepowania rozpoznawczego, przed Sądem II instancji.</p> <p>Nietrafnie apelująca wskazuje , że wydanym orzeczeniem została naruszona norma <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a>.</p> <p>Skuteczne odwołanie się do tego zarzutu wymaga od strony dowiedzenia przyczyn nieprawidłowości postępowania Sądu w zakresie ustaleń. Musi ona wykazać, że w odniesieniu do zindywidualizowanych dowodów, Sąd naruszył kryteria oceny swobodnej opisane w tej normie , a wnioski jakie z niej wyciągnął dla poczynionych ustaleń faktycznych nie dają się pogodzić z regułami doświadczenia życiowego czy zasadami logicznego rozumowania.</p> <p>Bliższa analiza motywów , którymi powódka posłużyła się by zarzut ten uzasadnić usprawiedliwia wniosek , że poprzestaje ona, na niewystarczającym z punktu widzenia zasadności tego zarzutu , przeciwstawieniu ustaleniom faktycznymi Sądu I Instancji, własnej wersji zdarzeń , w jej ocenie odpowiadających rzeczywistemu stanowi rzeczy , bez podania przyczyn dla których to co skonstatował Sąd , nie może być uznane za wynikające z oceny dowodów, przeprowadzonej w granicach kryteriów wynikających z normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a>.</p> <p>Trzeba w szczególności zauważyć , że ocena opinii biegłego <span class="anon-block">C.</span> , w której uznał on za prawdopodobne pochodzenie podpisów na dokumencie umowy od <span class="anon-block">B. B. (1)</span>, przeprowadzona przez Sąd Okręgowy , polemika z którą stanowi główna część argumentacji powódki , powołanej dla uzasadnienia tego zarzutu , została przez Sąd dokonana przez pryzmat treści innych dowodów w tym tych , które opisują dalsze zachowania powódki , zdaniem Sądu I instancji , potwierdzające , że jednak była ona stroną umowy z 11 października 2010r.</p> <p>Z tych samych przyczyn należy uznać za nieusprawiedliwiony zarzut sprzeczności ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału procesowego . Powołuje ona bowiem dla jego uzasadnienia to samo stanowisko , co w przypadku naruszenia normy procesowej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 §1 kpc</a>, uznając , iż o tej sprzeczności decyduje to , że Sąd nie wziął pod rozwagę tej wersji zdarzeń , które ona uznawała za prawdziwe , opierając je przede wszystkim na własnej relacji przedstawionej w ramach przesłuchania w charakterze strony.</p> <p>Uznanie obu tych zarzutów za nietrafne ma to następstwo , iż ustalenia poczynione przez Sąd Okręgowy, Sad II instancji przyjmuje za własne.</p> <p>Należy odeprzeć także zarzut prawno materialny, naruszenia normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58)">art. 58 kc</a> w następstwie jego niezastosowania.</p> <p>W toku całego postępowania przed Sędem I instancji powódka nie sprecyzowała jaka norma prawna miałaby być naruszona kwestionowaną czynnością prawną . Nie znajdujemy takiego wskazania także , ani w argumentacji wspierającej ten zarzut w motywach apelacji , ani w treści stanowiska powódki na rozprawie przed Sądem II instancji , kiedy to profesjonalny jej pełnomocnik nie był w stanie tego uczynić , odwołując się w wówczas nie do nieważności czynności a do tego , iż sama umowa nie została zawarta / por. zapis dźwiękowy rozprawy apelacyjnej z dnia 5 grudnia 2014 r. , czas pomiędzy 0: 49 i 1 : 18 .</p> <p>Wszystko to powoduje , ze zarzut ten także należy uznać za chybiony.</p> <p>Jak Sąd II instancji wskazał wyżej decyzja Sądu Okręgowego o oddaleniu powództwa <span class="anon-block">B. B. (1)</span> , odpowiada w ostatecznym wyniku prawu , jakkolwiek decydują o tym inne przyczyny niż te , podane w uzasadnieniu orzeczenia objętego kontrolą instancyjną.</p> <p>Będące przedmiotem rozstrzygnięcia w wyporku z dnia 27 czerwca 2014r , roszczenie procesowe powódki, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem reprezentantów doktryny prawa cywilnego formalnego składało się z dwóch elementów , które go dostatecznie zindywidualizowały, jako środek za pomocą którego powódka ubiegała się o udzielenie ochrony prawnej jej prawu podmiotowemu.</p> <p>Były to samo żądanie oraz fakty , które zostały przez nią powołane dla jego uzasadnienia.</p> <p>Tak określonym przedmiotem procesu Sąd rozstrzygający sprawę jest związany nie mogąc , poza nielicznymi wyjątkami przewidzianymi przez ustawodawcę procesowego , które w tym przypadku nie zachodzą , orzekać ponad ani wbrew żądaniu w ten sposób oznaczonemu / argument z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321;art. 321 § 1)">art. 321 §1 kpc</a> /</p> <p>/ por. bliżej uwagi J. Jakubeckiego w komentarzu do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a> t. 1 s. 1017-1019 Wydawnictwo Wolters Kluwer - business 2011r oraz , powołany jedynie dla przykładu wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2005r , sygn. II CK 556/04 , publ. OSNC z 2006 nr 2 poz.38 /</p> <p>Jest nim związany, tym bardziej , Sąd II instancji, szczególnie gdy wziąć pod uwagę , że zmiana żądania , rozumianego jako korekta chociażby jednego , z wyżej wskazanych elementów konstrukcyjnych roszczenia procesowego , jest , co do zasady , na tym etapie postępowania niedopuszczalna. [ argument z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 383)">art. 383 kpc</a>]</p> <p>Powódka, nie dokonując zmian żądania oraz jego podstawy faktycznej , także po tym, kiedy zaczął ją reprezentować profesjonalny pełnomocnik , przed Sądem I instancji konsekwentnie domagała się ustalenia , iż umowa zawarta poprzez strony w dniu 10 października 2011r jest nieważna jako niezgodna z prawem.</p> <p>Równocześnie w podstawie faktycznej powołała okoliczności z których wynikało ,że</p> <p>do zawarcia umowy przez strony umowy stron w ogóle nie doszło dla braku złożenia przez nią oświadczenia woli przeniesienia na pozwanego prawa własności do nieruchomości składającej się z <span class="anon-block">działki nr (...)</span> , położonej w <span class="anon-block">Z.</span> , objętej księgą wieczystą Kw Nr<span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block"> (...)</span> gdyż:</p> <p>- nie była obecna w dniu zawarcia umowy w kancelarii notarialnej <span class="anon-block">M. Z.</span>, która jest odległa od miejsca zamieszkania powódki o kilkadziesiąt kilometrów ,</p> <p>- nie podpisała aktu notarialnego, zawierającego tekst umowy , a podpisy pełny [pod tekstem aktu] i skrócony [ na połączeniu drugiej i trzeciej karty tego dokumentu ] nie pochodzą od niej,</p> <p>- pomiędzy stronami wprawdzie wcześniej toczyły się rozmowy o sprzedaży tej nieruchomości bądź jej części na rzecz <span class="anon-block">B. J. (1)</span> ale nie zakończyły się one uzgodnieniem warunków umowy,</p> <p>- po ustaleniu przez syna powódki , iż w dokumentach nie jest wykazywana jako właścicielka tego gruntu powódka odkłada przekazywane przez pozwanego pieniądze wiedząc , ze należało je będzie zwrócić .</p> <p>- wcześniej nie była świadoma , że wpłaty przezeń dokonywane traktuje on jako zapłatę ceny za nieruchomość , której powódka nigdy nie miała woli mu sprzedać, ani wcześniej ani też 11 października 2010r, czy kiedykolwiek później</p> <p>Wskazane wyżej okoliczności powoływane przez <span class="anon-block">B. B. (1)</span> , zakreśliły podstawę faktyczną powództwa , którą to podstawą Sąd I instancji był związany , tylko w jej ramach mogąc oceniać żądanie , w którym powódka konsekwentnie domagała się uznania umowy zawartej z <span class="anon-block">B. J. (1)</span>, za nieważną.</p> <p>Trzeba przy tym podkreślić , że żądanie stwierdzenia nieważności umowy nie może być uznane z punktu widzenia treści za odpowiadające temu, w ramach którego strona domaga się stwardzenia konsekwencji dla sfery jej praw i obowiązków , tego , że umowa nie została zawarta [ czynność prawna nie została dokonana ].Przykładową egzemplifikacją takiego roszczenia o charakterze ustalającym przez pryzmat okoliczności powołanych w podstawie faktycznej żądania, byłoby domaganie się ustalenia , że powódka jest nadal właścicielką nieruchomości w <span class="anon-block">Z.</span>.</p> <p>Obydwa te żądania, stwierdzenia nieważności umowy i ustalenia konsekwencji jej nie zawarcia są wzajemnie różne już chociaż by z tego powodu , że żądanie stwierdzenia nieważności czynności prawnej zakłada , że sama czynność została dokonana, a tylko jej skutki powinny być uznane za niewywołane wobec jej niezgodności z prawem [ zasadami współżycia społecznego].</p> <p>W tym drugim przypadku powód odwołuje się do okoliczności świadczących o tym , że czynność nie miała miejsca i poprzez żądanie zmierza do potwierdzenia tego faktu w sferze swoich praw i obowiązków , które przez owo nie dokonanie zostały odpowiednio ukształtowane , a treść których ma być potwierdzona orzeczeniem ustalającym Sądu.</p> <p>Pozostając związanym zarówno faktami wskazywanymi przez <span class="anon-block">B. B. (1)</span> jak i jej żądaniem Sąd I instancji mógł w sposób usprawiedliwiony , w okolicznościach powoływanych przez nią, bada ważności samej umowy , skoro twierdziła , że do niej nie doszło.</p> <p>Rozbieżność pomiędzy samym żądaniem, a podstawą faktyczną powództwa , wedle której powinno być ono inaczej sformułowane , przy opisanym wyżej związaniu Sądu oboma elementami konstrukcyjnymi roszczenia procesowego , powinna zdecydować o oddaleniu powództwa. Ta przyczyna , decydując o niezasadności samego żądania , ukształtowała też ocenę zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 278;art. 278 § 1)">art. 278 §1 kpc</a> , jako nietrafnego , a także determinowała zbędność procesową przeprowadzania dowodu z kolejnej opinii grafologicznej , w ramach postępowania odwoławczego.</p> <p>Skoro jednak Sąd I instancji orzekł o oddaleniu powództwa i rozstrzygniecie to , w ostatecznym wyniku , chociaż w oparciu o odmienne uzasadnienie, odpowiada prawu, Sąd Apelacyjny orzekł o oddaleniu apelacji <span class="anon-block">B. B. (1)</span> , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a>.</p> <p>O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd II instancji orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 §1 i 3 kpc</a> w zw z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108)">art. 108</a> § i 391 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 1)">§1</a> i wynikającej z niej, dla rozliczenia ich pomiędzy stronami , zasadzie odpowiedzialności za wynik sprawy.</p> <p>Kwota należna pozwanemu od przeciwniczki procesowej z tego tytułu została ustalona, zważywszy na wartość przedmiotu sporu , na podstawię § 6 pkt 6 w zw z §13 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności adwokackie [ …] z dnia 28 września 2002 [ jedn. tekst DzU z 2013 poz.461 ]</p> </div>