IV U 917/14

<p>Sygn. akt IV U 917/14</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 8 grudnia 2014r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Elblągu Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: SSO Tomasz Koronowski</p> <p>Protokolant: st. sekr. sądowy Anna Tomaszewska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2014r. w Elblągu na rozprawie</p> <p>sprawy z odwołania <span class="anon-block">E. S.</span> </p> <p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">E.</span> </p> <p>z dnia 4 września 2014r. znak: SP 4-<span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>o świadczenie przedemerytalne</p> <p>oddala odwołanie.</p> <p>Sygn. akt IV U 917/14</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Skarżąca <span class="anon-block">E. S.</span> wniosła odwołanie od decyzji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">E.</span> z dnia 4 września 2014r., znak SP 4-<span class="anon-block"> (...)</span>, odmawiającej jej prawa do świadczenia przedemerytalnego. Wnioskodawczyni twierdziła, że ma udokumentowany staż 20 lat pracy, pobierała zasiłek dla bezrobotnych bez przerwy i sprawa rozwiązania stosunku pracy została wyjaśniona, pomimo czego pozwany nie przesłuchał świadków. Wobec tego ubezpieczona wniosła o rozpoznanie sprawy przez Sąd.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie. Zaznaczono, że podstawą odmowy jest fakt, iż ubezpieczona nie spełnia wymaganych kumulatywnie przesłanek wnioskowanego prawa i przesłanki te nie byłyby spełnione nawet wówczas, gdyby uwzględnić cały wskazywany przez skarżącą okres pracy w gospodarstwie rolnym.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Skarżąca <span class="anon-block">urodziła się w dniu (...)</span>, zatem w dniu <span class="anon-block">(...)</span> 1972r. ukończyła 16 lat, w dniu <span class="anon-block">(...)</span> 2011r. ukończyła 55 lat, zaś w dniu <span class="anon-block">(...)</span> 2012r. ukończyła 56 lat.</p> <p>(bezsporne)</p> <p>Ostatni stosunek pracy ubezpieczonej ustał z dniem 31 lipca 2002r. wskutek wypowiedzenia umowy przez pracodawcę, tj. na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 30;art. 30 § 1;art. 30 § 1 pkt. 2)">art. 30§1 pkt 2 kp</a>.</p> <p>(bezsporne, ponadto świadectwo pracy k.6 pliku rentowego z 2002r.)</p> <p>W okresie od dnia 8 kwietnia 2003r. do dnia 30 września 2010r. wnioskodawczyni pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy, zaś od dnia 12 października 2010r. do dnia 11 kwietnia 2011r. otrzymywała zasiłek dla bezrobotnych. W dniach od 1 kwietnia 2012r. do 30 listopada 2013r. skarżąca ponownie pobierała rentę z tytułu niezdolności do pracy.</p> <p>(bezsporne, ponadto zaświadczenie PUP k.9 pliku dot. świadczenia przedemerytalnego, decyzje w plikach rentowych z 2002r. i 2012r.)</p> <p>Od dnia 16 stycznia 2014r. ubezpieczona jest zarejestrowana jako bezrobotna. Od dnia 24 stycznia 2014r. do dnia 23 lipca 2014r. przysługiwało jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych. W okresie pobierania tego zasiłku nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych. Wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego skarżąca złożyła w dniu 29 lipca 2014r., tj. w dniu wystawienia zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w <span class="anon-block">E.</span>.</p> <p>(bezsporne, ponadto wniosek k.1-3 i zaświadczenie PUP k.9 pliku dot. świadczenia przedemerytalnego)</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>W ocenie Sądu odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>W pierwszym rzędzie należy wyjaśnić, że stan faktyczny sprawy w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia był bezsporny, co zostanie wyjaśnione w dalszej części uzasadnienia. Spór dotyczył w rzeczywistości oceny prawnej, tj. możliwości przyjęcia, że skarżącej przysługuje prawo do świadczenia przedemerytalnego z uwagi na możliwy do wykazania okres uprawniający do emerytury, względnie z uwagi na okres pobierania renty.</p> <p>Należy wobec tego przybliżyć przepisy prawa wskazujące na warunki przyznania wnioskowanego prawa. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 1)">art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych</a> (Dz.U. z 2013r. poz. 170 ze zmianami) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje kobiecie, która:</p> <p>1) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 56 lat i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat, lub</p> <p>2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040991001" title="Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 ()">ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy</a>, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat, lub</p> <p>3) do dnia ogłoszenia upadłości prowadziła nieprzerwanie i przez okres nie krótszy niż 24 miesiące pozarolniczą działalność, w rozumieniu przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> i za ten okres opłaciła składki na ubezpieczenia społeczne oraz do dnia ogłoszenia upadłości ukończyła co najmniej 56 lat i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet, lub</p> <p>4) zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 30 dni od dnia ustania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, pobieranej nieprzerwanie przez okres co najmniej 5 lat, i do dnia, w którym ustało prawo do renty, ukończyła co najmniej 55 lat i osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat, lub</p> <p>5) do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040991001" title="Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 ()">ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy</a>, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat, lub</p> <p>6) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego, z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiadała okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata.</p> <p>Z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 3)">art. 2 ust. 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a> wynika ponadto, że jednocześnie osoba taka po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych spełniać musi łącznie następujące dalsze warunki: po pierwsze nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna, po drugie w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac <br/>interwencyjnych lub robót publicznych i po trzecie złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego sześciomiesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych.</p> <p>Trzeba też wyjaśnić, że za okres uprawniający do emerytury uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 5;art. 6;art. 7;art. 8;art. 9;art. 10;art. 10 ust. 1;art. 11)">art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. z 2013r. poz. 1440 ze zmianami; dalej: ustawa emerytalna), co wynika z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 2)">art. 2 ust. 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a>. Jak stanowi art. 10 ust. 1 ustawy emerytalnej, przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również następujące okresy:</p> <p>1) okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki,</p> <p>2) przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 roku życia,</p> <p>3) przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia.</p> <p>Przenosząc te regulacje na grunt rozpoznawanej sprawy trzeba stwierdzić, że wnioskodawczyni wprawdzie spełnia wymogi dotyczące statusu osoby bezrobotnej, w tym długości okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych, określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 3)">art. 2 ust. 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a>, nie spełnia jednak przesłanek żadnego z sześciu punktów z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 1)">art. 2 ust. 1</a> tej samej ustawy i nie spełniałaby tych przesłanek nawet wówczas, gdyby wykazała okres pracy w gospodarstwie rolnym do dnia 11 kwietnia 1984r., tj. do dnia poprzedzającego rozpoczęcie zatrudnienia w <span class="anon-block"> Gminnej Spółdzielni (...)</span> w <span class="anon-block">E.</span>.</p> <p>Odnośnie sytuacji określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 1;art. 2 ust. 1 pkt. 1;art. 2 ust. 1 pkt. 2)">art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a>, mają one zastosowanie tylko wówczas, gdy m.in. przesłanka osiągnięcia określonego w tych przepisach wieku została spełniona przed ustaniem stosunku pracy. Skarżąca w lipcu 2002r., kiedy to ustał jej ostatni stosunek pracy, miała ukończonych 46 lat, wobec wymaganych 55 lub 56 lat.</p> <p>Co do przypadku wskazanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 1;art. 2 ust. 1 pkt. 3)">art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a> należy wskazać, że bezsporne było, iż ubezpieczona ani nie prowadziła działalności gospodarczej, ani nie ogłoszono w stosunku do niej upadłości.</p> <p>Odnośnie sytuacji określonej w art. 2 ust. 1 pkt 4 tej samej ustawy trzeba zauważyć, że wprawdzie wnioskodawczyni pobierała rentę nieprzerwanie przez przynajmniej 5 lat do dnia 30 września 2010r., jednak do tej daty nie ukończyła wymaganych w omawianym przepisie 55 lat, gdyż doszło do tego prawie pół roku później, tj. w dniu <span class="anon-block">(...)</span> 2011r. Co prawda prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy zostało ubezpieczonej ponownie przyznane od dnia 1 kwietnia 2012r., ale okres 5 lat nieprzerwanego pobierania świadczenia mógłby upłynąć dopiero z dniem 31 marca 2017r., podczas gdy prawo do renty ustało z dniem 30 listopada 2013r.</p> <p>Nie może skarżąca spełniać także przesłanek przyznania wnioskowanego prawa określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041201252" title="Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - Dz. U. z 2004 r. Nr 120, poz. 1252 (art. 2;art. 2 ust. 1;art. 2 ust. 1 pkt. 5;art. 2 ust. 1 pkt. 6)">art. 2 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych</a>. Przepisy te odwołują się do okresu uprawniającego do emerytury na dzień odpowiednio ustania stosunku pracy (wymagany okres to 35 lat) i na koniec roku poprzedzającego ustanie stosunku pracy (wymagany okres to 34 lata). Ponieważ możliwy do zaliczenia do okresu uprawniającego do emerytury okres pracy w gospodarstwie rolnym nie może przypadać przed ukończeniem przez ubezpieczonego 16 lat, a więc w rozpoznawanej sprawie przed dniem <span class="anon-block">(...)</span> 1972r., zaś ostatni stosunek pracy skarżącej ustał z końcem lipca 2002r., okres uprawniający do emerytury na dzień 31 lipca 2002r. z pewnością nie mógłby być dłuższy niż 30 lat, 4 m-ce i 9 dni (przy wymaganych 35 latach), zaś na dzień 31 grudnia 2001r. – dłuższy niż 29 lat, 9 m-cy i 9 dni (przy wymaganych 34 latach), jako że tyle czasu dzieli kalendarzowo wskazane daty. W tej sytuacji słusznie pozwany twierdził, że zbędne było ustalanie przy pomocy zeznań świadków, czy ubezpieczona pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców do dnia 11 kwietnia 1984r. Skutkowało to oddaleniem przez Sąd tego wniosku dowodowego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 227)">art. 227 kpc</a>, gdyż przedmiotem dowodu są tylko takie okoliczności, które mają dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie.</p> <p>W świetle przedstawionych rozważań zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Wszystkie wymagane przesłanki przyznania wnioskowanego prawa muszą być spełnione łącznie, a tak w rozpoznawanej sprawie nie było. W konsekwencji Sąd oddalił odwołanie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477^{<!-- -->14}§1 kpc</a>.</p> </div>