Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

IV U 145/14

Sądy powszechne2014-12-11
Sygnatura
IV U 145/14
Data orzeczenia
2014-12-11
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Jerzy Zalasiński (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Streszczenie

wykładnia funkcjonalna i systemowa przepisów prawa pracy i prawa ubezpieczeń społecznych prowadzi do wniosku o doniosłości prawnej jedynie takiej umowy o pracę nakładczą, w której strony nie tylko uzgodniły, ale i realizowały, rozmiar wykonywanej pracy w ilości gwarantującej wynagrodzenie w wysokości co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt IV U 145/14</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 11 grudnia 2014r.</p> <p>Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="183"/> <col width="426"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący</p> </td> <td> <p>SSO Jerzy Zalasiński</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant</p> </td> <td> <p>st.sekr.sąd. Iwona Chojecka</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014r. w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>odwołania <span class="anon-block">A. I.</span> </p> <p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span> </p> <p>z dnia 2 grudnia 2013 r. (Nr <span class="anon-block"> (...)</span> )</p> <p>z udziałem zainteresowanego <span class="anon-block">R. W.</span> </p> <p>w sprawie <span class="anon-block">A. I.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span> </p> <p>o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym</p> <p> <strong> <!-- -->oddala odwołanie.</strong> </p> <p>Sygn. akt IV U 145/14</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżoną decyzją z dnia 02.12.2013r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">C.</span> stwierdził, że <span class="anon-block">A. I.</span> nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym: emerytalnym, rentowym w okresie od dnia 01.11.2005r. do dnia 28.02.2009r. z tytułu wykonywania pracy nakładczej na rzecz płatnika <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">R. W.</span> w <span class="anon-block">K.</span>. W uzasadnieniu decyzji ZUS podniósł, że obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym wynika z faktu prowadzenia w spornych okresach działalności gospodarczej potwierdzonej wpisem do ewidencji działalności gospodarczej. Natomiast przychód z wykonywania umowy o pracę nakładczą był tak niewielki, że nie zachodziła realna potrzeba wykonywania umowy dla obu jej stron. Zawarcie umowy o pracę nakładcza miało na celu obejście przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 5)">art. 6 ust.1 pkt.5</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 18;art. 18 ust. 8)">art. 18 ust.8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a>. Od decyzji tej odwołanie złożyła ubezpieczona <span class="anon-block">A. I.</span> wnosząc zmianę zaskarżonej decyzji i ustalenie, że w spornym okresie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu pracy nakładczej u płatnika składek <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">R. W.</span>. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że organ rentowy w żaden sposób nie wykazał, że zawarcie umowy o pracę nakładcza miało na celu obejście ustawy. Działanie ubezpieczonej było zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie, podnosząc, że <span class="anon-block">A. I.</span> nie osiągnęła z tytułu wykonywania pracy nakładczej wynagrodzenia w wysokości połowy najniższego wynagrodzenia za pracę.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny.</strong> </p> <p>Ubezpieczona <span class="anon-block">A. I.</span> rozpoczęła pozarolniczą działalność gospodarczą od dnia 01.05.2001r. uzyskując tego dnia wpis w ewidencji. Zajmowała się pośrednictwem ubezpieczeniowym. Od dnia 05.11.2005r. ubezpieczona zawarła z <span class="anon-block">R. W.</span> kilkanaście umów o pracę nakładczą. <span class="anon-block">R. W.</span> zlecał jej adresowanie i wkładanie do kopert materiałów marketingowych w ilości 40-50 sztuk. Z tytułu tej umowy osiągała dochody w granicach od 25 do 50 zł miesięcznie. W okresach tych osiągała wynagrodzenie niższe niż połowa obowiązującego minimalnego wynagrodzenia. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zeznań ubezpieczonej <span class="anon-block">A. I.</span> (k. 18v), dokumentów (k.17), akt ZUS.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył co następuje.</strong> </p> <p>Odwołanie nie jest uzasadnione.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 9;art. 9 ust. 2)">art. 9 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a> ((Dz.U. z 2013r. poz. 1442 ze zm.) osoba spełniająca warunki do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z kilku tytułów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4-6 i 10, jest objęta obowiązkowo ubezpieczeniami z tego tytułu, który powstał najwcześniej. Może ona jednak dobrowolnie, na swój wniosek, być objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów lub zmienić tytuł ubezpieczeń, z zastrzeżeniem ust. 7. Jednocześnie z art. 6 ust.1 pkt. cytowanej ustawy wynika, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami wykonującymi pracę nakładczą. Z bezspornego stanu faktycznego wynika, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją <span class="anon-block">A. I.</span> wykonywała umowę o pracę nakładczą i osiągała z tego tytułu dochody w granicach od 25 do 50 zł miesięcznie. Niewątpliwie dochody w takiej wysokości mają charakter marginalny i nie gwarantują zapewnienia środków utrzymania nawet w minimalnym zakresie. Dokonując wykładni cytowanych przepisów w kontekście uzyskiwanych przez ubezpieczoną dochodów należy mieć na uwadze <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19760030019" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą - Dz. U. z 1976 r. Nr 3, poz. 19 (§ 3;§ 3 ust. 1)">par.3 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31.12.1975r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą</a> (Dz.U. z 1976r. Nr 3, poz. 19 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w umowie strony określają minimalną miesięczną ilość pracy, której wykonanie należy do obowiązków wykonawcy. Minimalna ilość pracy powinna być tak ustalona, aby jej wykonanie zapewniało uzyskanie co najmniej 50% najniższego wynagrodzenia określonego przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 77(4);art. 77(4) pkt. 1)">art. 77<sup> <!-- -->4</sup> pkt 1 Kodeksu pracy</a>, zwanego dalej "najniższym wynagrodzeniem". W ocenie Sądu Okręgowego umowy o pracę nakładczą zawarte pomiędzy ubezpieczoną, a <span class="anon-block">R. W.</span> prowadzącym działalność gospodarczą pod <span class="anon-block"> firmą (...)</span> w istocie są umowami o dzieło. Nie spełniają one wymogu określonego w cytowanym rozporządzeniu w zakresie wynagrodzenia, są umowami rezultatu. Sąd Okręgowy podziela tu stanowisko Sądu Najwyższego zawarte w postanowieniach z dnia 15 i 28 lutego 2012r. sygn.. akt I UK 363/11 i I UK 349/11 zgodnie z którym istotnym elementem umowy o pracę nakładczą jest określenie minimalnej miesięcznej ilości pracy, a tym samym zapewnienie wykonawcy określonego wynagrodzenia. Jeśli zatem strony umowy o pracę nakładczą zawierają ją z zamiarem niedotrzymania tego warunku, w istocie ich oświadczenia woli dotknięte są pozornością. Pod pozorem umowy o pracę nakładczą strony zawierają umowę o dzieło (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 627)">art. 627 k.c.</a>) bądź umowę o świadczenie usług (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 750)">art. 750 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 734)">art. 734 k.c.</a>). Podobną wykładnię przyjął Sąd Apelacyjny w Katowicach, który w wyroku z dnia 27 marca 2014r. (sygn.. akt IIIAUa 1037/13) stwierdził, że wykładnia funkcjonalna i systemowa przepisów prawa pracy i prawa ubezpieczeń społecznych prowadzi do wniosku o doniosłości prawnej jedynie takiej umowy o pracę nakładczą, w której strony nie tylko uzgodniły, ale i realizowały, rozmiar wykonywanej pracy w ilości gwarantującej wynagrodzenie w wysokości co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wykładnię tę Sąd Okręgowy podziela w całej rozciągłości.</p> <p>Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup> <!-- -->14 </sup>par. 1 kpc</a> orzekł jak w wyroku.</p> </div>