IV Cz 723/13

<p>sygn. akt IV Cz 723/13</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 5 grudnia 2013 r .</p> <p>Sąd Okręgowy w Słupsku Wydział IV Cywilny Odwoławczy</p> <p>w składzie następującym</p> <p>Przewodniczący: SSO Dorota Curzydło (spr.)</p> <p>Sędziowie: SO Mariusz Struski</p> <p>del. SR Lidia Rzeczkowska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r. w Słupsku na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">K. W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku</p> <p>z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt IX C 119/13,</p> <p>postanawia:</p> <p>1.  zmienić zaskarżone postanowienie i :</p> <p>a.  w punkcie 1 (pierwszym) odrzucić pozew w zakresie żądania zasądzenia kwoty 2.672,49 (dwa tysiące sześćset siedemdziesiąt dwa 49/100) złotych,</p> <p>b.  w punkcie 2 (drugim) odmówić odrzucenia pozwu w pozostałym zakresie,</p> <p>2.  oddalić zażalenie w pozostałym zakresie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt IV Cz 723/13</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powódka <span class="anon-block">K. W.</span> domaga się zasądzenia od pozwanej <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">W.</span> kwoty 2.701,06 złotych , na którą składają się nienależnie pobrane przez pozwaną w okresie od lutego do maja 2011 r. :</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>alimenty za okres 1.818,51 zł na rzecz wierzycielki (618,51 złotych) wraz z odsetkami do 24 marca 2011r. (0,66 złotych),</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>alimenty zaległe na rzecz wierzycielki (1.200 złotych) wraz z odsetkami od dnia 17 marca 2011r. (9,40 złotych),</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>koszty komornicze (272,49 złotych),</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>alimenty za maj 2011 roku (600,00 złotych)</p> </dd> </dl> <p>Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Słupsku, w sprawie o sygn.. akt IX C 119/13 z powództwa <span class="anon-block">K. W.</span> przeciwko <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę odmówił odrzucenia pozwu.</p> <p>Uzasadniają swoje rozstrzygnięcie wskazał, że zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a>, sąd odrzuci pozew, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. Ponadto, odwołując się do postanowienia Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 22 sierpnia 2012r. (sygn. akt III AUz 49/12) zważył, że zakres powagi rzeczy osądzonej pod względem przedmiotowym wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia, nie zaś zakresem żądania, zgłoszonego przez powódkę w niniejszym postępowaniu. Wyjaśnił przy tym, że żądania powódki pokrywało się we wskazanym zakresie z żądaniem zgłoszonym przez nią w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy o alimenty (sygn. akt III RC 449/12), ale dostrzegł także, iż na rozprawie powódka cofnęła to żądanie w tożsamym zakresie, a prawomocnym wyrokiem z dnia 19 czerwca 2013r. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanej na rzecz powódki alimenty po 300 zł miesięcznie, płatne od 9 maja 2012r. do 10-go każdego miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami, a w pozostałym zakresie powództwo oddalił. Na tej podstawie doszedł też do przekonania, że wspomnianym wyrokiem Sąd Rejonowy nie rozstrzygnął o żądaniu tożsamym, objętym pozwem w niniejszej sprawie, a strony nie wnosiły o uzupełnienie orzeczenia i wobec tego, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> a contrario odmówił odrzucenia pozwu.</p> <p>Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się pozwana, która złożyła za pośrednictwem pełnomocnika zażalenie, zaskarżając postanowienie Sądu Rejonowego w całości oraz wnosząc o jego zmianę.</p> <p>W obszernym uzasadnieniu wniesionego środka odwoławczego skarżąca podniosła między innymi, że cofnięcie na rozprawie (III RC 449/12) przez ojca powódki powództwa w zakresie żądania przez nią zwrotu zajętych w drodze postępowania komorniczego alimentów za okres od lutego do maja 2011r. w łącznej wysokości 2.400 zł wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 272,49 zł, a ostatecznie, po zmodyfikowaniu powództwa – w zakresie żądania zasądzenia alimentów w wysokości 600 zł miesięcznie, poczynając od lutego 2011r. oraz po 1.000 zł miesięcznie, począwszy od 9 maja 2012r., nie było skuteczne, ponieważ pozwana nie wyraziła na powyższe zgody, a powódka nie zrzekła się jednocześnie prawa do dochodzenia wskazanego roszczenia. Zdaniem skarżącej, Sąd Rejonowy nie był zatem uprawniony do uwzględnienia tej okoliczności, jako przesądzającej o braku podstaw do odrzucenia pozwu w przedmiotowej sprawie. Ponadto, w ocenie skarżącej, Sąd Rejonowy w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199 § 1 pkt. 2)">punkcie 2</a> prawomocnego wyroku z dnia 19 czerwca 2013r., wydanym w sprawie III RC 449/12, oddalając powództwo w pozostałej części odniósł się także merytorycznie do żądania dochodzonego w niniejszym postępowaniu, albowiem w braku zgody pozwanej na cofnięcie powództwa w spornym zakresie stanowiło ono przedmiot rozstrzygnięcia tego Sądu w przywołanym wyroku. Z powyższych względów skarżąca wyraziła przekonanie, że Sąd Rejonowy w sprawie III RC 449/12 rozstrzygnął o żądaniu tożsamym, objętym niniejszym postępowaniem, a zatem, na gruncie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 366)">art. 366 k.p.c.</a>, zachodzi powaga rzeczy osądzonej, uzasadniająca odrzucenie pozwu w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> </p> <p>Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</p> <p>Zażalenie w przeważającej części zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>Sąd Okręgowy nie podziela poglądu Sądu Rejonowego, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające odrzucenie pozwu, określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> Powaga rzeczy osądzonej zachodzi zarówno w przypadku wyroków uwzględniających, jak i oddalających powództwo. Z <em> <!-- -->res iudicata</em> będziemy mieli do czynienia w takich sytuacjach, w których zapadło już prawomocne rozstrzygnięcie, dotyczące tego samego przedmiotu postępowania, jakie toczyło się między tymi samymi stronami. Jednakże do uznania, iż sprawa została już prawomocnie osądzona, koniecznym jest stwierdzenie, że w obu sprawach chodzi o to samo roszczenie, strony obydwu procesów są identyczne oraz, że utrzymują się te same okoliczności, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w pierwszej sprawie. A zatem stanowczo należy stwierdzić, że tożsamość roszczenia, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.</a> zachodzi tylko wtedy, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu.</p> <p>W rozpoznawanej sprawie powódka domaga się zasądzenia od <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">W.</span>:</p> <p>- tytułem alimentów za okres od lutego do maja 2011 r. nienależnie ściągniętych przez Komornika w łącznej kwocie 2.418,51 zł</p> <p>- odsetek o ww. należności w łącznej kwocie 10,06 zł</p> <p>- kosztów egzekucji komorniczej w wysokości 272,49 zł</p> <p>W sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Słupsku sygn. akt III RC 449/12 <span class="anon-block">K. W.</span> działająca przez swojego przedstawiciela ustawowego <span class="anon-block">J. W.</span> domagała się zasądzenia od <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">W.</span>:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>alimentów w kwocie 600 zł poczynając od lutego 2011 r.</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>wyrównania rat alimentów za okres od lutego 201 1r. do momentu wydania wyroku po 600 zł (pkt 5 pozwu)</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p> <span class="underline"> <!-- -->zwrotu zajętych w drodze postępowania komorniczego alimentów za miesiące luty, marzec, kwiecień i maj 2011r. po 600zł (sześćset złotych) miesięcznie- łącznie 2400zł (dwa tysiące czterysta złotych) wraz z resztami komorniczymi w wysokości 272,49 zł. (pkt 6 pozwu) </span> </p> </dd> </dl> <p>Niewątpliwie roszczenie zgłoszone w punkcie 6-tym pokrywało się z częścią roszczenia dochodzonego w niniejszej sprawie. Wprawdzie na rozprawie w dniu 10 października 2012r. ustawowy przedstawiciel małoletniej powódki, <span class="anon-block">J. W.</span> cofnął żądanie, zgłoszone w punkcie 5 i 6 pozwu to jednak cofnięcie t nie wywołuje skutków prawnych. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203;art. 203 § 1)">art. 203 § 1 k.p.c.</a> po rozpoczęciu rozprawy cofnięcie pozwu (a tak należy kwalifikować oświadczenie powoda złożone na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. w sprawie III RC 449/12) jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy pozwany wyrazi na to zgodę albo (bez zgody pozwanego) gdy cofnięcie połączone jest ze zrzeczeniem się roszczenia. Co do zasady, zgoda pozwanego powinna być wyrażona <em> <!-- -->expressis verbis</em>, nie można zaś jej domniemywać np. z braku sprzeciwu. Z dokumentów zebranych w aktach sprawy III RC 449/12 nie wynika by pozwana wyraziła zgodę na cofnięcie pozwu a ponieważ nie było ono połączone ze zrzeczeniem się roszczenia było bezskuteczne i żądanie określone w punkcie 6 pozwu podlegało merytorycznemu rozpoznaniu (por. orz. Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 1971 r., II CZ 46/71, GSiP 1971, Nr 19, s. 2). Skoro żądanie podlegało rozpoznaniu to uznać należy, że odnosi się do niego punkt 2 wyroku Sądu Rejonowego w Słupsku jaki zapadł w sprawie III RC 449/12 w dniu19 czerwca 2013 r., w którym Sad oddalił powództwo.</p> <p>Powyższe prowadzi do oczywistej konstatacji, że ponieważ prawomocnie (IV Ca 500/13) zakończone postępowanie w sprawie o sygn. akt III RC 449/12 toczyło się między tymi samymi stronami, i w zakresie określonym wyżej (tj. kwoty 2.400 zł tytułem nienależnie pobranych alimentów i 272,49 zł tytułem kosztów postępowania egzekucyjnego ) miało za przedmiot to samo żądanie należało pozew w części odrzucić - o czym Sąd Okręgowy, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> </p> </div>