III AUz 172/13
Sądy powszechne2013-12-05
Sygnatura
III AUz 172/13
Data orzeczenia
2013-12-05
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Dorota Goss-Kokot (PRESIDING_JUDGE)Iwona Niewiadowska-PatzerKatarzyna Schönhof-Wilkans
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt III AUz 172/13</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 5 grudnia 2013 r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Poznaniu – III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="200"/>
<col width="486"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Dorota Goss-Kokot</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Iwona Niewiadowska-Patzer</p>
<p>del. SSO Katarzyna Schönhof-Wilkans (spr.)</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>inspektor ds. biurowości Krystyna Kałużna</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z odwołania <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa Handlowego (...)</span> <span class="anon-block">T. O.</span> w <span class="anon-block">P.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">P.</span>
</p>
<p>o podleganie ubezpieczeniu społecznemu</p>
<p>na skutek zażalenia <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa Handlowego (...)</span> <span class="anon-block">T. O.</span> w <span class="anon-block">P.</span>
</p>
<p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu</p>
<p>z dnia 2 października 2013 r. sygn. akt VII U 2050/13</p>
<p>
<strong>
<!-- -->p o s t a n a w i a :</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu <br/>w Poznaniu do dalszego postępowania.</strong>
</p>
<table>
<colgroup>
<col width="237"/>
<col width="237"/>
<col width="237"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>del. SSO Katarzyna Schönhof-Wilkans (spr.)</p>
</td>
<td>
<p>SSA Dorota Goss-Kokot</p>
</td>
<td>
<p>SSA Iwona Niewiadowska-Patzer</p>
</td>
</tr>
</table>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zarządzeniem z dnia 2 października 2013r. na podstawie 130 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 2)">§ 2 k.p.c.</a> zwrócono odwołanie <span class="anon-block">T. O.</span> prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Handlowe (...)</span> <span class="anon-block">T. O.</span> w <span class="anon-block">P.</span>,</strong> od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, I Oddział w <span class="anon-block">P.</span>, z dnia 6 maja 2013r. nr <span class="anon-block">(...)</span>, znak <span class="anon-block">(...)</span> dotyczącej ubezpieczonego <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">B. G.</span>
</strong>.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Podstawę rozstrzygnięcia Sądu stanowiły następujące ustalenia i rozważania:</span>
</p>
<p>Pismem z dnia 21 maja 2013 roku płatnik składek - <span class="anon-block">T. O.</span>, prowadząca <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Handlowe (...)</span> <span class="anon-block">T. O.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span>, działając poprzez <span class="anon-block">U. R.</span>, występującą jako pełnomocnik, wniosła odwołanie od decyzji z dnia 6 maja 2013 roku nr <span class="anon-block">(...)</span> o znaku <span class="anon-block">(...)</span> wydanej przez organ rentowy, uchylającej w całości w punkcie I decyzję z dnia 10 stycznia 2013 roku znak <span class="anon-block">(...)</span>w przedmiocie ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe oraz zdrowotne zleceniobiorcy <span class="anon-block">B. G.</span> i stwierdzającej w punkcie II obowiązkowe podleganie w/w ubezpieczeniu wypadkowemu jako zleceniobiorcy z tytułu zatrudnienia u płatnika składek: <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa Handlowego (...)</span> <span class="anon-block">T. O.</span>, we wskazanych w decyzji okresach oraz podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie wypadkowe <span class="anon-block">B. G.</span>. Odwołanie zostało podpisane przez <span class="anon-block">U. R.</span>, doradcę podatkowego wpisanego na listę doradców podatkowych pod numerem <span class="anon-block"> (...)</span>. Do odwołania dołączono kserokopię pełnomocnictwa - aneksu wystawionego przez odwołującą <span class="anon-block">T. O.</span> z poświadczeniem zgodności z oryginałem dokonanym przez <span class="anon-block">U. R.</span>, nie będącą adwokatem ani radcą prawnym.</p>
<p>Zarządzeniem z dnia 26 sierpnia 2013 roku, prawidłowo doręczonym w dniu 11 września 2013 roku (k.23), <span class="anon-block">U. R.</span> została wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem zwrotu odwołania braków formalnych odwołania poprzez: nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania <span class="anon-block">T. O.</span> w niniejszym postępowaniu toczącym się z odwołania od decyzji ZUS i to <span class="underline">
<!-- -->
w oryginale</span>, wraz z odpisem dla strony przeciwnej, wraz z dokumentem wykazującym, ze <span class="anon-block">U. R.</span>może być pełnomocnikiem procesowym strony w niniejszym postępowaniu, pouczając o brzmieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 87;art. 87 § 1)">art. 87 § 1 kpc</a>, nadto wskazanie, czy zaskarża tę decyzję w całości, czy też w części, a jeżeli w części - której (decyzja zawiera bowiem dwa punkty).</p>
<p>W piśmie z dnia 12 września 2013 roku <span class="anon-block">U. R.</span> podała, że od 3 grudnia 1996 roku prowadzi stałą obsługę księgową, w tym również obsługę płac i ZUS w związku z umową zlecenia zawartą z odwołującą <span class="anon-block">T. O.</span>. Do pisma <span class="anon-block">U. R.</span>dołączyła kserokopię umowy z poświadczeniem zgodności z oryginałem dokonanym przez siebie.</p>
<p>Sąd Okręgowy, przywołując <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130;art. 130 § 1;art. 130 § 2)">art. 130 § 1 i 2 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126;art. 126 § 1)">art. 126 § 1 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 87;art. 87 § 1)">art. 87 § 1 k.p.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 89;art. 89 § 1)">art. 89 § 1 k.p.c.</a> oraz uchwałę 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 8 lipca 2008r., sygn. III CZP 154/07 doszedł do przekonania, że <span class="anon-block">U. R.</span> nie uzupełniła w terminie ustawowym braków formalnych odwołania – nie przedłożyła dokumentów wskazujących na prawidłowo udzielone pełnomocnictwo do reprezentowania płatnika w niniejszym postępowaniu.</p>
<p>W ocenie Sądu orzekającego zatwierdzenie przez płatnika składek czynności – z uwagi na treść powołanej uchwały SN – nie byłoby dopuszczalne, bowiem <span class="anon-block">U. R.</span> nie należy do żadnej z kategorii pełnomocników wymienionej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 87;art. 87 § 1)">art. 87 § 1 kpc</a>. Tym samym podjęta przez nią czynność procesowa polegająca na wniesieniu odwołania nie może zostać zatwierdzona przez płatnika składek.</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Zażalenie</span> na powyższe postanowienie wniosła <span class="anon-block">T. O.</span>, zaskarżając je w całości i zarzucając:</p>
<p>1.
naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65;art. 65 § 2)">art. 65 § 2 k.c.</a> poprzez arbitralne uznanie, iż swoją wolą strony nie objęły świadczenia na rzecz strony usług „obsługi plac i ZUS”, a w konsekwencji naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 87;art. 87 § 1)">art. 87 § 1 k.p.c.</a>, poprzez błędne uznanie poprzez Sąd, iż sprawa do prowadzenia której strona udzieliła pełnomocnikowi umocowania nie wchodzi w zakres udzielonego zlecenia, albowiem nawet jeśli taki zakres usług byt świadczony, to i tak nie upoważniał <span class="anon-block">U. R.</span> do występowania w niniejszej sprawie;</p>
<p>2.
naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130;art. 130 § 2)">art. 130 § 2 k.p.c.</a> i przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 97)">art. 97 k.p.c.</a> poprzez wydanie zarządzenia o zwrocie odwołania bez uprzedniego wezwania strony do potwierdzenia czynności procesowych dokonanych przez pełnomocnika działającego bez umocowania.</p>
<p>Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego zarządzenia i zobowiązania Sądu I instancji do wezwania strony do potwierdzenia podjętych przez pełnomocnika czynności, w szczególności odwołania, w dodatkowym terminie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<span class="underline">
<!-- -->Sąd Apelacyjny ustalił i zważył, co następuje:</span>
</strong>
</p>
<p>Zażalenie jest zasadne, co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego postępowania i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do dalszego postępowania.</p>
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130;art. 130 § 1;art. 130 § 2;art. 130 § 3)">Art. 130 § 1, § 2 i § 3 k.p.c.</a> stanowi, ze jeżeli pismo procesowe nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych lub jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty, przewodniczący wzywa stronę, pod rygorem zwrócenia pisma, do poprawienia, uzupełnienia lub opłacenia go w terminie tygodniowym. Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym.</p>
<p>Po bezskutecznym upływie terminu przewodniczący zwraca pismo stronie. Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do sądu.</p>
<p>Pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje skutki od chwili jego wniesienia.</p>
<p>Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126;art. 126 § 1)">art. 126 § 1 k.p.c.</a> każde pismo procesowe powinno zawierać:</p>
<p>1)oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;</p>
<p>2)oznaczenie rodzaju pisma;</p>
<p>3)osnowę wniosku lub oświadczenia oraz dowody na poparcie przytoczonych okoliczności;</p>
<p>4)podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;</p>
<p>5)wymienienie załączników.</p>
<p>a nadto – w myśl § 3 - do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 87;art. 87 § 1)">art. 87 § 1 k.p.c.</a> pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba <span class="underline">
<!-- -->pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia</span>, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia, współuczestnik sporu, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia.</p>
<p>Rację ma Sąd I instancji twierdząc, że nienależyte umocowanie pełnomocnika zachodzi zarówno wtedy, gdy jako pełnomocnik działa osoba nie legitymująca się pełnomocnictwem, jak i wtedy, gdy działa osoba, której strona udzieliła wprawdzie pełnomocnictwa, lecz z przyczyn prawnych nie może ona być pełnomocnikiem, gdyż nie należy do kręgu osób mogących w danej sprawie być pełnomocnikiem procesowym.</p>
<p>Pełnomocnik odwołującej został skutecznie wezwany do uzupełnienia braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie m.in. pełnomocnictwa w oryginale wraz z dokumentem wykazującym, że doradca podatkowy <span class="anon-block">U. R.</span> może być pełnomocnikiem procesowym strony w niniejszym postępowaniu – w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu odwołania. Pełnomocnik przedłożył kopię umowy z dnia 3 grudnia 1996r. w zakresie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.</p>
<p>Zgodnie z § 3 umowy, zleceniobiorca zobowiązywał się w szczególności do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, bieżącej rejestracji operacji gospodarczych, dokonywania zamknięcia rocznego księgi oraz sporządzenia wymaganych sprawozdań finansowych, deklaracji i zeznań podatkowych, deklaracji i wykazów dla celów podatkowych, gromadzenia dokumentacji finansowo – księgowej. Treść umowy nie wskazuje na stosunek zlecenia związany z przedmiotem sprawy, tj. z kwestią podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu wypadkowemu osób zatrudnianych przez <span class="anon-block">T. O.</span> jako osobę prowadzącą działalność gospodarczą, na umowę o pracę bądź na umowy cywilnoprawne.</p>
<p>Zakres umowy z dnia 3 grudnia 1996r. nie pozwalał na umocowanie <span class="anon-block">U. R.</span>do działania w niniejszym postępowaniu w charakterze pełnomocnika odwołującej, zatem nie może ona być w niniejszej sprawie pełnomocnikiem.</p>
<p>Jednakże brak formalny pisma procesowego w postaci nienależytego umocowania pełnomocnika może być usunięty potwierdzeniem strony dokonanych przez niego czynności. W tym celu sąd powinien wyznaczyć stronie odpowiedni termin (por. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2009r., sygn. III CZP 118/08, Lex 470691). W uzasadnieniu Sąd Najwyższy przywołał uchwałę 7 sędziów SN z dnia 9 lipca 2008r. , sygn. III CZP 154/07 uznającą, że występowanie w sprawie w charakterze pełnomocnika osoby, która nie może być pełnomocnikiem (a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie) oznacza brak należytego umocowania, powodujący nieważność postępowania. Stwierdziwszy, że pełnomocnik strony jest nienależycie umocowany, sąd powinien wezwać stronę do potwierdzenia czynności procesowych dokonanych przez niego, wyznaczając jej termin, a w razie jego bezskutecznego upływu ocenić brak umocowania stosownie do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>
</p>
<p>Wyznaczenie odpowiedniego terminu dotyczy wszystkich czynności procesowych dokonanych przez pełnomocnika działającego bez należytego umocowania, nie wyłączając środków odwoławczych, z wyjątkiem tych tylko czynności, dla których istnieje przymus adwokacki.</p>
<p>W takiej sytuacji Sąd Okręgowy winien wyznaczyć odwołującej termin, celem potwierdzenia czynności procesowych dokonanych przez nienależycie umocowanego pełnomocnika.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji, w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<table>
<colgroup>
<col width="237"/>
<col width="237"/>
<col width="237"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>del. SSO Katarzyna Schönhof-Wilkans (spr.)</p>
</td>
<td>
<p>SSA Dorota Goss-Kokot</p>
</td>
<td>
<p>SSA Iwona Niewiadowska-Patzer</p>
</td>
</tr>
</table>
</div>