V ACa 556/13
Sądy powszechne2013-12-13
Sygnatura
V ACa 556/13
Data orzeczenia
2013-12-13
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Anna TabakUrszula BożałkińskaZofia Kołaczyk (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt V ACa 556/13</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 13 grudnia 2013r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="214"/>
<col width="498"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Zofia Kołaczyk</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td>
<p>SA Urszula Bożałkińska (spr.)</p>
<p>SA Anna Tabak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>Anna Fic</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013r. w Katowicach</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">A. R.</span> jako następcy prawnego<span class="anon-block">I.</span> <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">(...)</span> Spółce Akcyjnej w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek apelacji pozwanej</p>
<p>od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach</p>
<p>z dnia 27 maja 2013r., sygn. akt II C 161/13</p>
<p>oddala apelację i zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.</p>
<p>Sygn. akt V ACa 556/13</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block">A. R.</span> jako następca prawny zmarłej w dniu <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span>podtrzymała żądania zawarte w pozwie z 7 czerwca 2011 r. dotyczące zasądzenia od pozwanego <span class="anon-block">(...)</span> Spółki Akcyjnej w <span class="anon-block">W.</span> kwoty 18.926 zł tytułem zwrotu kosztów pogrzebu, kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku ze śmiercią <span class="anon-block">J. Z.</span> oraz zasądzenia zwrotu kosztów procesu.</p>
<p>Uwzględniając częściowo powództwo Sąd Okręgowy poczynił następujące ustalenia faktyczne:</p>
<p>W dniu 1 marca 2011 r. w <span class="anon-block">J.</span> na schodach prowadzących do bloku mieszkalnego przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, w którym zamieszkiwała <span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span>, jej mąż <span class="anon-block">J. Z.</span> potknął się, przewrócił się na wznak i upadając uderzył się w głowę. Po upadku <span class="anon-block">J. Z.</span> jęczał i przewracał oczami. Przy pomocy sąsiada <span class="anon-block">N.</span> i młodego mężczyzny został odprowadzony do mieszkania. <span class="anon-block">J. Z.</span> po wejściu do mieszkania nie uskarżał się na dolegliwości bólowe. Później bawił się z wnuczką, ale odmówił zjedzenia posiłku. Około 22.00 <span class="anon-block">J. Z.</span> usiadł i obiema rękami złapał się za głowę, poza tym zaczął się dziwnie zachowywać. Cały czas bolała go głowa. Po północy <span class="anon-block">J. Z.</span> zabrało pogotowie ratunkowe i przewiozło do szpitala. Rano następnego dnia<span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span>dowiedziała się, że mąż ma krwiaka. Po tygodniu <span class="anon-block">J. Z.</span> został przeniesiony na OIOM, bo dostał duszności. Później został przeniesiony na oddział kardiologiczno – internistyczny, gdzie zmarł w dniu <span class="anon-block">(...)</span>. Przy przyjęciu do szpitala w badaniu neurologiczym stwierdzono splątanie, pobudzenie, a po badaniu radioobrazowym głowy metodą TK, krwiaka śródmózgowego w okolicy potylicznej prawej 69 x 35 mm, ogniska krwotoczne w części obwodowej okolicy ciemieniowej lewej wielkości około 10 mm i w okolicy potylicznej lewej średnicy 7 mm, ślad krwi w rogu potylicznym prawej komory bocznej, poszerzony układ komorowy, zacienienie zatok szczękowych. W trakcie pobytu w szpitalu wystąpiło u <span class="anon-block">J. Z.</span> krwawienie z przewodu pokarmowego, a w późniejszym czasie do wystąpienia objawów niewydolności oddechowo – krążeniowej, wymagających intubacji i respiratoroterapii. Na podstawie obserwacji klinicznej, uzyskanych wyników szeregu badań dodatkowych ustalono rozpoznanie: niewydolność krążeniowo – oddechowa, urazowy krwiak śródmózgowy prawego płata potylicznego z przebiciem do rogu potylicznego komory bocznej prawej, wieloogniskowe stłuczenie mózgu, zapalenie zatoki szczękowej po stronie lewej i zatoki klinowej, krwawienie z przewodu pokarmowego w przebiegu choroby, przewlekła obturacyjna choroba płuc, przewlekła niewydolność oddechowa skompensowana, zapalenie płuc, stan po prawostronnej torakotomii, stan po przebytej gruźlicy (1972 rok). Wyjściową przyczyną śmierci <span class="anon-block">J. Z.</span> było zdarzenie z 1 marca 2011 r., tj. doznany wówczas uraz głowy połączony z uszkodzeniami krwotocznymi mózgowia – śródczaszkowymi, który zapoczątkował ciąg niekorzystnych następstw. W konsekwencji tego urazu, w trakcie leczenia szpitalnego doszło do wystąpienia powikłań w postaci krwawienia do światła przewodu pokarmowego z owrzodzeń błony śluzowej żołądka, a później rozwinięcia się zapalenia płuc – co stanowi nader częste powikłanie u osób leżących, obłożnych, nieprzytomnych, zaintubowanych i poddanych respiratoroterapii. Komplikacje te stanowią częste powikłania w przypadkach urazów czaszkowo – mózgowych. Powikłania te wpływają bezpośrednio niekorzystnie na rokowanie, pomniejszając znacząco szanse lecznicze, a w konsekwencji nierzadko stanowią bezpośrednią, ostateczną przyczynę śmierci. Jest możliwe i wysoce prawdopodobne, że zgon <span class="anon-block">J. Z.</span> był konsekwencją doznanych obrażeń głowy (mózgoczaszki) i powikłań, jakie wystąpiły w przebiegu leczenia. Upadek <span class="anon-block">J. Z.</span> nie był spowodowany schorzeniami, na które cierpiał. Nie wystąpiło też opóźnienie w podjęciu leczenia <span class="anon-block">J. Z.</span>. Stan schodów prowadzących do budynku mieszkalnego przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> w <span class="anon-block">J.</span>, na których w dniu 1 marca 2011 r. doszło do wypadku z udziałem <span class="anon-block">J. Z.</span>, a które wybudowane były w latach sześćdziesiątych, był zły, nie było poręczy, były zbudowane z betonowych płyt, które były popękane, ruchome, a mieszkańcy zgłaszali potrzebę naprawy schodów. Po wypadku schody zostały wyłączone z użytku i został przeprowadzony ich remont. Teren, na którym znajdują się przedmiotowe schody, należy do gminy i pozostaje w zarządzie <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">J.</span>, który zarządza również budynkami mieszkalnymi przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span>. W 2010 roku schody były kontrolowane przez pracowników<span class="anon-block">(...)</span>. Po wypadku pracownicy <span class="anon-block"> (...)</span> przeprowadzili wizje schodów i stwierdzili, że należy je remontować. Na przełomie maja i czerwca 2011 roku schody zostały wyremontowane.</p>
<p>
<span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span> nie oswoiła się z myślą, że męża już nie ma, jednak nie uczęszczała na terapię. Małżeństwem byli przez 25 lat i żyli zgodnie. Po śmierci męża w pracach, które on wykonywał, pomagała jej wnuczka. Do wypadku to mąż robił zakupy, woził ją samochodem. Po śmierci <span class="anon-block">I.</span> <span class="anon-block">R.</span>musiała korzystać z pomocy rodziny, gdy zachodziła potrzeba zawiezienia jej w celu załatwienia spraw urzędowych. <span class="anon-block">J. Z.</span> przed śmiercią otrzymywał emeryturę, a po jego śmierci <span class="anon-block">I. Z.</span> wystąpiła o przyznanie renty rodzinnej. Dnia 18 kwietnia 2011 r. <span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span>opłaciła koszty pogrzebu <span class="anon-block">J. Z.</span> w kwocie 4.926 zł. W okresie od 1.03.2011 r. do 31.12.2012 r. pozwanego i<span class="anon-block">(...)</span> łączyła umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej związana z prowadzeniem działalności, a suma ubezpieczenia został określona na kwotę 100.000 zł.</p>
<p>Czyniąc powyższe ustalenia faktyczne Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</p>
<p>Zebrany w sprawie materiał dowodowy daje podstawę do przyjęcia, że w dniu 1 marca 2011 r. stan schodów, na których doszło do wypadku z udziałem <span class="anon-block">J. Z.</span> był zły, wymagały one remontu i tę okoliczność potwierdzili również pracownicy <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">J.</span>, który jako zarządca terenu miał obowiązek dbania o dobry stan techniczny tych schodów, a tym samym ciążył nami obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa osobom, które z tych schodów korzystały. To na skutek złego stanu technicznego schodów <span class="anon-block">J. Z.</span> upadł i doznał obrażeń, w efekcie których doszło do powikłań i ostatecznie do śmierci <span class="anon-block">J. Z.</span>. Zatem odpowiedzialność <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">J.</span> nie budzi wątpliwości. Z uwagi na łączącą <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">J.</span> umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z pozwanym, to pozwany jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkody wyrządzone, a związane z upadkiem <span class="anon-block">J. Z.</span> i ostatecznie z jego śmiercią. Żądanie pozwu, podtrzymywane przez następcę prawnego <span class="anon-block">I.</span> <span class="anon-block">R.</span>, dotyczyło naprawy szkody przez zwrot kosztów pogrzebu i zapłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Powódka przedstawiła jedynie dokumenty potwierdzające poniesienie kosztów urządzenia pogrzebu na kwotę 4.960 zł. Z uwagi na to, iż w dacie śmierci <span class="anon-block">J.</span> <span class="anon-block">Z.</span> zasiłek pogrzebowy wypłacany przez Fundusz Ubezpieczeń Społecznych wynosił 4.000 zł, Sąd uznał, że o kwotę tego zasiłku należy pomniejszyć odszkodowanie o zwrot kosztów pogrzebu. Skoro powódka nie wykazała, by poniosła inne koszty zasadne było zasądzenie od pozwanego z tego tytułu jedynie kwoty 926 zł. Niewątpliwie śmierć osoby najbliższej, a taką był dla <span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span> jej mąż, była dla niej bolesnym przeżyciem, zwłaszcza, że byli małżeństwem przez 25 lat, a poza tym byli już w takim wieku, że potrzebowali wzajemnego wsparcia i pomocy w codziennych sprawach.<span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span>takie wsparcie od męża otrzymywała. Naprowadzone wyżej rozważania wobec poczynionych ustaleń dały podstawy do zasądzenia tytułem zadośćuczynienia kwoty 50.000 zł. Ponad tę kwotę Sąd uznał żądanie za wygórowane i oddalił je.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 1;art. 446 § 4)">446 § 1 i 4 k.c.</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 77;art. 78;art. 79;art. 80)">art. 77 – 80 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 822)">art. 822</a> i następnych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a>
</p>
<p>Od powyższego wyroku wniósł apelację pozwany, zaskarżając go odnośnie rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 1 wyroku, zarzucając naruszenie prawa materialnego, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 2;art. 922 § 446;art. 922 § 4;art. 922 § 449)">art. 922 § 2, 446 § 4 oraz 449 k.c.</a> i wnosząc o zmianę wyroku w punkcie 1 poprzez oddalenie powództwa co do kwoty 50.926 zł i odpowiednią do rozstrzygnięcia apelacji zmianę punktów 3 i 4 sentencji wyroku.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Rozpoznając przedmiotową apelację Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>U podstaw zarzutu apelacji co do naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 2)">art. 922 § 2 k.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 4)">446 § 4 k.c.</a> legło stwierdzenie apelacji, że dziedziczeniu podlega jedynie roszczenie o zadośćuczynienie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 k.c.</a> i to pod warunkami określonymi w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 449 § 3)">§ 3</a> tego przepisu. Zaś odnośnie kosztów pogrzebu roszczenie powódki nie było wymagalne i uznane na piśmie lub zasądzone prawomocnym orzeczeniem Sądu, stąd zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 449)">art. 449 k.c.</a> nie mogło przejść na powódkę.</p>
<p>Odniesienie się do powyższych zarzutów wymaga poczynienia przez Sąd Apelacyjny rozważań prawnych i są one następujące:</p>
<p>Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 k.c.</a> w sposób jednoznaczny stanowi o prawie do zadośćuczynienia, gdy redakcja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445 § 3)">§ 3</a> tegoż przepisu odnosi się już do roszczenia o zadośćuczynienie, które przechodzi na spadkobierców tylko wtedy, gdy zostało uznane na piśmie, albo gdy powództwo zostało wytoczone za życia poszkodowanego.</p>
<p>Podobnie pojęciem „roszczenia” posługuje się ustawodawca w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 k.c.</a>, co nie może być obojętne dla wykładni treści normatywnej obu tych regulacji prawnych.</p>
<p>O ile prawo do zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę, wynikające z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 k.c.</a> ma swe oparcie normatywne od 1 stycznia 1965 r. (podobnie zresztą <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 449)">art. 449 k.c.</a>), o tyle prawa do zadośćuczynienia za doznaną krzywdę zawarte w innych przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a> uzyskały swą podstawę normatywną w wyniku nowelizacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>. I tak w odniesieniu do zadośćuczynienia z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 4;art. 446)">§ 4 art. 446 k.c.</a> nastąpiło to poprzez dodanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 4)">§ 4</a> do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446)">art. 446</a> przez art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2008 r., Nr 116, poz. 731), zmieniającą <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny</a> z dniem 3 sierpnia 2008 r. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446(1))">Art. 446<sup>
<!-- -->1 </sup>k.c.</a> dodany został przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19930170078" title="Ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży - Dz. U. z 1993 r. Nr 17, poz. 78 (art. 6;art. 6 pkt. 2)">art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży</a> (Dz. U. z 1993 r. Nr 17, poz. 78) z mocą obowiązującą od 16 marca 1993 r., a <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 k.c.</a> prawo do zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w związku z naruszeniem dobra osobistego przyznał z dniem 28 grudnia 1996 r. w wyniku zmiany przepisu dokonanej przez art. 1 pkt 20 ustawy zmieniającej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeks cywilny z 23 sierpnia 1996 r.</a> (Dz. U. z 1996 r., Nr 114, poz. 542).</p>
<p>Jednocześnie tożsama treść normatywna odnośnie prawa do zadośćuczynienia nie pozwala na nadawanie mu, w procesie wykładni, odrębnego znaczenia, różnego dla każdej z regulacji prawnych, które to prawo przewidują. Z tego względu, z samego zamieszczenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 3)">art. 445 § 3 k.c.</a>, a to po <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 k.c.</a>, a przed regulacjami z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 4;art. 446 § 446(1);art. 446 § 448)">art. 446 § 4, 446<sup>
<!-- -->1</sup> i 448 k.c.</a> nie można wyciągać żadnych wniosków prawnych, nawet przy ścisłej wykładni (na zasadzie wyjątku od reguły) przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 3)">art. 445 § 3 k.c.</a>, zwłaszcza, że ten został wprost przywołany jako obowiązujący w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (zd. 2;art. 448)">zdaniu drugim art. 448 k.c.</a>
</p>
<p>Wszak chodzi o to samo prawo do zadośćuczynienia, z natury osobiste, przysługujące tylko tej osobie, która doznała bezpośrednio krzywdy, a zatem tylko poszkodowanemu.</p>
<p>Jego realizacja zmierza wszak do kompensaty uszczerbku poniesionego przez tegoż poszkodowanego w sferze niematerialnej, w związku z wyrządzoną mu krzywdą. Takiego też prawa do zadośćuczynienia dotyczy regulacja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 2)">art. 922 § 2 k.c.</a>
</p>
<p>Celem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 3)">art. 445 § 3 k.c.</a> było zatem wprowadzenie – jako odstępstwa od zasady niedziedziczności prawa o charakterze osobistym – dziedziczności roszczenia o zadośćuczynienie na ściśle określonych warunkach. Ustawodawca przyjął zatem, że na skutek uznania roszczenia, czy też wytoczenia powództwa, jego treść zostaje skonkretyzowana przez samego poszkodowanego w takim stopniu, że – odrywając się od jego osoby – może stać się przedmiotem spadkobrania. Istotny jest przy tym motyw niezwalniania sprawcy szkody z odpowiedzialności tylko dlatego, że poszkodowany zmarł (por. wyroki Sądu Najwyższego z 14 kwietnia 2005 r., II CSK 603/04, LEX nr 327927, z 28 kwietnia 2010 r., III CSK 143/09, OSNC 2010, nr 11, poz. 154 i z 24 marca 2011 r., I CSK 389/10, OSNC 2012, Z.D. A, poz. 22).</p>
<p>W związku z powyższym, przyjmując dziedziczność roszczenia o zadośćuczynienie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 4)">art. 446 § 4 k.c.</a> i odpowiedzialność pozwanego wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 822)">art. 822 k.c.</a> wyrok zasądzający na rzecz powódki kwotę 50.000 zł zadośćuczynienia przysługującego <span class="anon-block">I.</span>
<span class="anon-block">R.</span> odpowiadał prawu i nie naruszał regulacji prawnej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 2)">art. 922 § 2 k.c.</a> (por. również: uchwałę Sądu Najwyższego z 7 listopada 2012 r., III CZP 67/12, OSNC 2013, nr 4, poz. 45).</p>
<p>Za niezasadny uznać należało również zarzut obrazy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 449)">art. 449 k.c.</a> w odniesieniu do kwoty 920 zł, stanowiącej zasądzone koszty pogrzebu, gdy o koszty te należne na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446;art. 446 § 1)">art. 446 § 1 k.c.</a> wystąpiła najpierw <span class="anon-block">I.</span> <span class="anon-block">R.</span>, która koszty te poniosła, a następnie jej spadkobierczyni – powódka <span class="anon-block">A. R.</span>.</p>
<p>Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko w tej kwestii zajęte przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 29 lipca 1970 r., I CR 307/70 (LEX nr 6767), gdy Sąd Najwyższy przyjął, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 449)">art. 449 k.c.</a> nie pozwala jedynie na „zbycie” roszczeń wymienionych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 444;art. 445;art. 446;art. 447;art. 448)">art. 444 – 448 k.c.</a> – a więc na przeniesienie tych roszczeń przez poszkodowanego na inne osoby w drodze czynności prawnej. Przepis ten natomiast nie wyłącza przejścia tych roszczeń w drodze spadkobrania, co uwzględnił również Sąd Okręgowy, zasądzając na rzecz powódki kwotę 926 zł należnych do zwrotu kosztów pogrzebu <span class="anon-block">J. Z.</span>.</p>
<p>Z powyższych względów apelacja pozwanego nie mogła odnieść zamierzonego rezultatu i podlegała na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddaleniu, gdy Sąd Apelacyjny przyjął za własne ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy i podzielił wyciągnięte z nich wnioski prawne.</p>
<p>O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1;art. 108 § 98;art. 108 § 99)">art. 108 § 1, 98 i 99 k.p.c.</a>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>