Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

I C 425/12

Sądy powszechne2012-11-07
Sygnatura
I C 425/12
Data orzeczenia
2012-11-07
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Piotr Krawczuk (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Streszczenie

Zastrzeżenie w umowie o wydanie karty płatnieczej oplaty za nieterminowa spłatę kwoty operacji rozliczonych przy użyciu karty obok lub zamiast odsetek karnych za opóźnienie narusza art. 483 § 1 k.c

Treść orzeczenia

<p>Sygn. akt I C 425/12</p> <div> <h2>WYROK ZAOCZNY</h2> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->POLSKIEJ</span> </strong> </p> <p>Dnia 07 listopada 2012 roku</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Złotoryi I Wydział Cywilny</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w składzie następującym :</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Przewodniczący : SSR Piotr Krawczuk</strong> </p> <p> <strong> <!-- --> Protokolant : </strong>st. sekr. sądowy Bożena Zielińska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 24 października 2012 roku w Złotoryi</p> <p>na rozprawie sprawy</p> <p>z powództwa <span class="anon-block"> (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej</span> we <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">E. K.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>I.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block">E. K.</span> na rzecz strony powodowej <span class="anon-block"> (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej</span> we <span class="anon-block">W.</span> kwotę 2399,27 zł (dwa tysiące trzysta dziewięćdziesiąt dziewięć złotych dwadzieścia siedem groszy) z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego w stosunku rocznym, które na dzień 12 października 2011 r. wynosiły 24 %, liczonymi od kwoty 689,99 zł za okres od dnia 12 października 2011 r. do dnia zapłaty;</p> <p>II.  oddala dalej idące powództwo;</p> <p>III.  zasądza od pozwanego na rzecz strony powodowej kwotę 42,07 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;</p> <p>IV.  nadaje wyrokowi w punkcie I i III rygor natychmiastowej wykonalności.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Strona powodowa <span class="anon-block"> (...) Bank (...) Spółka Akcyjna</span> we <span class="anon-block">W.</span> w pozwie skierowanym przeciwko <span class="anon-block">E. K.</span>, wniesionym w elektronicznym postępowaniu upominawczym, domagała się zapłaty 4 457,90 zł z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP liczonymi od kwoty 686,99 zł za okres od dnia 12 października 2011 r. do dnia zapłaty i kosztami procesu. Wywodziła, że w dniu 27 czerwca 2005 r. udzieliła pozwanemu kredytu, który pozwany miał spłacać w miesięcznych ratach w wysokości podanej w umowie. Pozwany nie wywiązał się z obowiązku spłaty kredytu, mimo wezwań i monitów, w związku z czym cała należność stała się wymagalna. Z wyciągu z ksiąg rachunkowych banku wystawionego w dniu 11 października 2011 r. wynikało, że zadłużenie pozwanego obejmowało należność w kwocie 689,99 zł, odsetki za okres od dnia 27 czerwca 2005 r. do dnia wystawienia wyciągu w kwocie 1119 zł, koszty, opłaty i prowizje w kwocie 2648,91 zł oraz odsetki od kwoty 689,99 zł naliczone od dnia następnego po dniu wystawienia wyciągu według zmiennej stopy procentowej w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym.</p> <p>Sąd Rejonowy Lublin – Zachód w Lublinie stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym i postanowieniem z dnia 12 czerwca 2012 r., na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 505(33);art. 505(33) § 1)">art. 505<sup> <!-- -->33</sup> § 1 k.p.c.</a>, przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Złotoryi.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">E. K.</span> na stawił się na rozprawie, nie żądał przeprowadzenia rozprawy w jego nieobecności i nie złożył żadnych wyjaśnień.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sąd Rejonowy w Złotoryi ustalił następujący stan faktyczny:</span> </strong> </p> <p>W dniu 27 czerwca 2005 r. <span class="anon-block"> (...) Bank Spółka Akcyjna</span> we <span class="anon-block">W.</span> na wniosek pozwanego <span class="anon-block">E. K.</span> podpisała umowę, na podstawie której przyznała pozwanemu limit kredytowy do kwoty 3000 zł, dla korzystania z którego otworzyła i prowadziła rachunek kredytowy, a w raz z tym umowę o kartę płatniczą, na podstawie której wydała pozwanemu kartę kredytową <span class="anon-block"> sklepu (...)</span> i zobowiązała się rozliczać transakcje dokonane przy jej użyciu, a pozwany do wpłacania na rachunek kredytowy wymaganej bieżącej kwoty do zapłaty w kwocie i terminach wskazanych w wyciągach.</p> <p>Pozwany wyraził również zgodę na objęcie go ochroną ubezpieczeniową i zobowiązał się w umowie opłacać koszty wybranego ubezpieczenia.</p> <p>Integralną część umowy stanowił Regulamin przyznawania i korzystania z limitu kredytowego oraz Tabela Opłat i Prowizji, która określała oprocentowanie, opłaty i prowizje związane z rachunkiem kredytowym i kartą, koszty windykacji i upomnień na wypadek opóźnienia ze spłatą należności wynikających z umowy oraz koszty ubezpieczenia kredytu.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Dowód:</span> </strong> kopia umowy o wydanie karty kredytowej i przyznanie limitu kredytowego z dnia 27.06.2005 r. /k.21/, z kopią wniosku o wydanie karty, dowodu osobistego i zaświadczenia o zarobkach /k.22-23/.</p> <p>Obowiązująca strony Tabela opłat i prowizji przewidywała, poza oprocentowaniem kredytu, które wynosiło 33,5 % i kosztami ubezpieczenia ustalonymi na poziomie 0,49 % salda zadłużenia, możliwość naliczania przez Bank opłat za nieterminową spłatę zadłużenia w wysokości 5 % zaległości, nie mniejszej niż 10 zł i takich opłat jak opłata za wysłanie listu interwencyjnego lub telefonu interwencyjnego w wysokości 10 zł i opłata za wyjazd interwencyjny w wysokości 50 zł.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Dowód:</span> </strong> kopia odpisu załącznika do umowy z Tabelą opłat i prowizji /k.26/.</p> <p>Strona powodowa <span class="anon-block"> (...) Bank (...) Spółka Akcyjna</span> we <span class="anon-block">W.</span> jest następcą prawnym <span class="anon-block"> (...) Banku Spółki Akcyjnej</span> we <span class="anon-block">W.</span>.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Dowód: </span> </strong>odpis pełny z rejestru przedsiębiorców KRS /k.17-20/.</p> <p>Pozwany nie wywiązywał się należycie z zobowiązania i był obciążany przez Bank opłatami za nieterminową spłatę zadłużenia. Łączne obciążenie z tego tytułu wynosiło 1999,63 zł. Do tego Bank policzył pozwanemu siedmiokrotnie opłaty za upomnienia listowne w wysokości po 15 zł każda, tak że na dzień 11 października 2011 r. wysokość zadłużenia pozwanego z tytułu kosztów, opłat i prowizji ustalił na kwotę 2 624,91 zł.</p> <p>W sumie zadłużenie pozwanego w księgach rachunkowych strony powodowej wynosiło na ten dzień 4 457,90 zł i prócz kosztów, opłat i prowizji w kwocie 2 624,91 zł obejmowało należność główną w kwocie 689,99 zł, odsetki umowne za okres od dnia 06 maja 2006 r. w wysokości 1 119 zł i opłaty za prowadzenie rachunku w wysokości 24 zł, wraz z dalszymi odsetkami za opóźnienie obliczonymi od kwoty 689,99 zł za okres od dnia 12 października 2011 r.</p> <p>Pozwany wezwany do zapłaty nie spłacił zadłużenia.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Dowód:</span> </strong> odpis zestawienia transakcji dokonanych kartą kredytową /k.24-25/, wyciąg z ksiąg rachunkowych banku /k.29/, odpis wezwania do zapłaty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru /k.27-28/.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył co następuje:</span> </strong> </p> <p>Powództwo nie było w całości uzasadnione.</p> <p>Strona powodowa dochodziła od pozwanego zapłaty kwoty 4 457,90 zł, która, jak wynikało z zestawienia żądania pozwu z wyciągiem z ksiąg rachunkowych banku, stanowiła sumę należności głównej w kwocie 689,99 zł, odsetek umownych za okres od dnia 06 maja 2006 r. do dnia 11 października 2011 r. w wysokości 1 119 zł oraz kosztów, opłat i prowizji w kwocie 2624,91 zł i opłat za prowadzenie rachunku w kwocie 24 zł, a do tego dalszych odsetek umownych za opóźnienie od kwoty należności głównej od dnia 12 października 2011 r. do dnia zapłaty. Pozwany nie stawił się na rozprawę i nie podjął obrony przed żądaniem pozwu, zatem Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 339;art. 339 § 2)">art. 339 § 2 k.p.c.</a> przyjął za prawdziwe twierdzenia strony powodowej o wysokości zadłużenia pozwanego. Wątpliwości Sądu dotyczyły jedynie obciążenia pozwanego kosztami opłat za nieterminową spłatę zadłużenia, opłat za prowadzenie rachunku i zawyżonymi kosztami opłat za wysłanie listów interwencyjnych.</p> <p>Jeżeli dłużnik nieterminowo reguluje należności wierzyciela, temu ostatniemu przysługuje na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 k.c.</a> prawo naliczania odsetek za opóźnienie, zwanych w praktyce odsetkami karnymi, których wysokość przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 359;art. 359 § 2(1))">art. 359 § 2<sup> <!-- -->1</sup> k.c.</a> ogranicza obecnie do czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego. Poza tym wierzycielowi wolno jest zgodnie z ogólną zasadą swobody kontraktowej wyrażonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 353(1))">art. 353<sup> <!-- -->1</sup> k.c.</a> zastrzec w umowie, a nawet wzorcu umownym (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 384;art. 384 § 1)">art. 384 § 1 k.c.</a>), możliwość naliczania opłat manipulacyjnych za dodatkowe czynności związane z upominaniem dłużnika o konieczności terminowej spłaty zadłużenia, dla przykładu za wysłanie listu, wykonanie telefonu czy wyjazdu interwencyjnego, przy czym ich wysokość z założenia powinna jedynie rekompensować koszty czynności monitujących dłużnika. Wierzyciel nie ma natomiast podstaw do wprowadzania obok lub zamiast odsetek karnych opłat za nieterminową spłatę zadłużenia, w tym wypadku kwoty operacji rozliczonych przy użyciu karty płatniczej, ubezpieczenia i naliczonych odsetek. Takie zastrzeżenie, mimo swej nazwy, stanowi bowiem nic innego jak formę kary umownej, które w odniesieniu do zobowiązań pieniężnych jest w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 483;art. 483 § 1)">art. 483 § 1 k.c.</a> niedopuszczalne, a w rezultacie tego, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 58;art. 58 § 1;art. 58 § 3)">art. 58 § 1 i 3 k.c.</a> nieważne.</p> <p>Sąd uznał zatem za konieczne obniżenie wysokości kosztów, opłat i prowizji naliczonych przez stronę powodową w kwocie 2 624,91 zł o sumę wszystkich opłat za nieterminową spłatę zadłużenia w kwocie 1999,63 zł, ale to nie wszystko. Sąd zmniejszył również zadłużenie pozwanego z tego tytułu o kwotę 35 zł, która stanowiła różnicę między sumą siedmiu opłat za wysłanie listów interwencyjnych w kwotach po 15 zł, a wysokością opłat należnych zgodnie z Tabelą opłat i prowizji dołączoną przez stronę powodową, w kwotach po 10 zł i pominął opłaty za prowadzenie rachunku w kwocie 24 zł, których ani umowa ani zaakceptowana przez dłużnika Tabela nie przewidywały.</p> <p>Wniosek z tego, że do zapłaty pozwanemu pozostawała kwota 2399,27 zł w miejsce kwoty 4457,90 zł z odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty kapitały 689,99 zł w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego w stosunku rocznym, które na dzień wystawienia wyciągu z ksiąg rachunkowych banku wynosiły 24 %, za okres po dniu wystawienia wyciągu do dnia zapłaty, co prowadziło do rozstrzygnięcia, jak w pkt I sentencji.</p> <p>Dalej idące powództwo Sąd jako nieuzasadnione oddalił (pkt II).</p> <p>O kosztach postępowania Sąd postanowił stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 2)">art. 98 § 1 i 2 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 k.p.c.</a> Strona powodowa poniosła w procesie koszty w wysokości 77,92 zł, na które składała się opłata stosunkowa od pozwu w wysokości 56 zł i wydatki związane z udzielonym pełnomocnictwem w kwocie 21,92 zł. Żądanie jej uwzględniono natomiast w około 54 % i w takim zakresie należał się stronie powodowej od pozwanego zwrot poniesionych kosztów procesu do wysokości 42,07 zł (pkt III).</p> <p>Wyrok był zaoczny, bowiem pozwany nie stawił się na rozprawę, nie żądał przeprowadzenia rozprawy pod swoją nieobecność i nie złożył żadnych wyjaśnień, a to zgodnie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 333;art. 333 § 1;art. 333 § 1 pkt. 3)">art. 333 § 1 pkt 3 k.p.c.</a>, obligowało Sąd do nadania orzeczeniu w części uwzględniającej powództwo rygoru natychmiastowej wykonalności.</p> <p>Stąd postanowiono, jak w pkt IV wyroku.</p> </div>