I ACz 1665/12
Sądy powszechne2012-11-12
Sygnatura
I ACz 1665/12
Data orzeczenia
2012-11-12
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Józef Wąsik (PRESIDING_JUDGE)Maria Kus-TrybekPiotr Rusin
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt I ACz 1665/12</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 12 listopada 2012 roku</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: <span class="underline">
<!-- -->SSA Józef Wąsik</span>
</p>
<p>Sędziowie: SA Maria Kus - Trybek</p>
<p>SA Piotr Rusin</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2012 roku w Krakowie</p>
<p>na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">M.</span> <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">K.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek zażalenia powódki na zarządzenie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 25 czerwca 2012 roku, sygn. akt IX GC 416/12</p>
<p>postanawia:</p>
<p>zmienić zaskarżone zarządzenie w ten sposób, że zarządzić zwrot pozwu w części dotyczącej żądań uchylenia uchwał w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 249)">art. 249 ksh</a>.</p>
<p>Sygn. akt I ACz 1665/12</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym zarządzeniem Sąd Okręgowy w Krakowie dokonał zwrotu pozwu. W uzasadnieniu wskazał, że pełnomocnik powódki wniósł pozew o stwierdzenie nieważności czterech uchwał Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników strony pozwanej, ewentualnie w razie braku podstaw do stwierdzenia nieważności uchwał, wniósł o ich uchylenie. Sąd zaznaczył, że pozew został opłacony nieprawidłowo, gdyż wniesiono wpis od pozwu w kwocie 8.000 zł, a nie w wysokości 16.000 zł. Wyższa wysokość opłaty wynika, zdaniem Sądu, z faktu wniesienia przez stronę powodową roszczenia ewentualnego, co do czterech uchwał na wypadek nieuwzględnienia roszczenia głównego. Sąd powołując się na <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130(2);art. 130(2) § 1)">art. 130<sup>
<!-- -->2</sup> § 1 k.p.c.</a> zarządził zwrot pozwu.</p>
<p>Strona powodowa zaskarżyła zarządzenie Sądu Okręgowego zarzucając mu naruszenie: 1) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 191)">art. 191 k.p.c.</a> polegające na przyjęciu, że roszczenia ewentualne podlegają kumulacji przedmiotowej z roszczeniami głównymi prowadzącej do naliczenia dodatkowych opłat stałych, 2) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 12)">art. 12</a> w zw. z art. 29 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych polegające na przyjęciu, że ma ona obowiązek uiścić opłatę stałą od roszczeń ewentualnych zawartych w pozwie, 3) <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 130(2))">art. 130<sup>
<!-- -->2</sup> k.p.c.</a> polegające na zwrocie pozwu. Strona powodowa wniosła uchylenie zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie zażalenia w drodze stwierdzenia oczywistego naruszenia prawa, ewentualnie uwzględnienie zażalenia jako oczywiście uzasadnionego w trybie art. 99 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych i zwrócenie z urzędu całej opłaty od zażalenia oraz zasądzenie od strony pozwanej na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zażalenie zasługuje na częściowe uwzględnienie.</p>
<p>Przypomnieć należy, że powód domagał się w pozwie stwierdzenia nieważności oznaczonych uchwał pozwanej <span class="anon-block"> spółki (...)</span> uchylenia tych uchwał. W istocie zatem zgłosił dwa niezależne od siebie roszczenia o wykluczającej się ze sobą podstawie faktycznej i prawnej, jakkolwiek cześć faktów powołanych na uzasadnienie każdego z żądań była wspólna. Pozew wniesiony w niniejszej sprawie zawiera zatem kumulację roszczeń, co uzasadniało pobranie opłat sadowych od każdego z nich po 2.000 zł.</p>
<p>Mając na uwadze, że zgłoszone roszczenia stanowią w istocie odrębne powództwa, które mogłyby być dochodzone w odrębnych sprawach i jedynie pozostają ze sobą w związku formalno-procesowym uzasadniającym ich wspólne rozpoznanie, Sąd Apelacyjny uznał, że wobec częściowego opłacenia pozwu kwotą 8.000 zł, co jest równoznaczne z opłaceniem pozwu w zakresie czterech żądań wymienionych na pierwszym miejscu, zasadne jest zwrócenie pozwu jedynie z pozostałej części, czyli w zakresie żądań określonych przez powoda jako ewentualne.</p>
<p>Nie można zgodzić się z argumentacją żalącego, że zgłoszone w sprawie roszczenie było żądaniem ewentualnym. Przede wszystkim wskazać należy, że takie roszczenie jest właściwe wyłącznie dla powództw o świadczenie. W tego rodzaju sprawach, z uwagi na możliwość wystąpienia szczególnych okoliczności, wykształcono w doktrynie pogląd, iż w sprawach o świadczenie (o zasądzenie) żądanie pozwu może zostać sformułowane w sposób alternatywny, ewentualny bądź jako fakultas alternativa. Cechą wspólną tego rodzaju powództw jest to, że zawierają one więcej niż jedno żądanie, przy czym nie występuje kumulacja roszczeń. Tym samym w ramach jednego roszczenia zgłaszane jest w sposób alternatywny, ewentualny bądź fakultas alternativa więcej niż jedno żądanie. Konsekwencją tego jest ustalenie wartości przedmiotu sporu wedle jednego ze zgłoszonych żądań i pobranie jednej opłaty sądowej.</p>
<p>Podkreślenia wymaga, że o tym czy zgłoszone roszczenie ma charakter alternatywny, ewentualny bądź fakultas alternativa nie decyduje połączenie kilku żądań odpowiedniej treści spójnikiem, lecz sytuacja procesowa. I tak, sformułowanie żądania w sposób ewentualny jest właściwe dla sytuacji, w której powód na wypadek niemożliwości uwzględnienia przez sąd żądania pierwotnego zgłasza żądanie ewentualne. Podkreślenia przy tym wymaga, że niemożność nieuwzględnienia żądania pierwotnego nie wynika z jego bezzasadności, lecz z niemożności o charakterze obiektywnym tj. sytuacji, gdy żądanie pierwotne jest uzasadnione, lecz niemożliwe do zasądzenia (np. z uwagi na zniszczenie przedmiotu wydania). Nie stanowi więc roszczenia ewentualnego kumulacja sprzecznych ze sobą żądań opartych na różnych podstawach faktycznych.</p>
<p>Innymi słowy, strona nie może dowolnie formułować kilku dochodzonych roszczeń jako ewentualnych, w sytuacji , gdy brak ku temu podstawy materialno prawnej i faktycznej, a roszczenia te - jak w sprawie niniejszej wzajemnie się wykluczają. Prowadziłoby to do prostego obchodzenia przepisów o kosztach sądowych i sprzyjałoby kumulowaniu wielu żądań w jednym pozwie zgłaszanych jedynie „na wszelki wypadek”.</p>
<p>Dlatego Sąd Apelacyjny w Krakowie działając na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> zmienił zaskarżone zarządzenie.</p>
<p>Odnośnie wniosku powódki o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego wg norm przepisanych Sąd zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art. 108 § 1 k.p.c.</a> pozostawił rozstrzygnięcie w zakresie kosztów postępowania zażaleniowego Sądowi I instancji w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.</p>
</div>