II AKz 422/12
Sądy powszechne2012-11-14
Sygnatura
II AKz 422/12
Data orzeczenia
2012-11-14
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Andrzej Olszewski (PRESIDING_JUDGE)Artur KarnacewiczPiotr Brodniak
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- --> Sygn. akt II AKz 422/12</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 14 listopada 2012 r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Szczecinie, II Wydział Karny w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="200"/>
<col width="486"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSA Andrzej Olszewski</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td>
<p>SA Piotr Brodniak (spr.)</p>
<p>SO del. do SA Artur Karnacewicz</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>st. sekr. sądowy Anita Jagielska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Zdzisława Rynkiewicza</p>
<p>po rozpoznaniu sprawy z wniosku <span class="anon-block">M. F.</span>
</p>
<p>zażalenia wniesionego przez pełnomocnika wnioskodawcy</p>
<p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Szczecinie</p>
<p>z dnia 12 października 2012r., sygn. akt III Ko 42/12</p>
<p>w przedmiocie umorzenia postępowania</p>
<p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 2)">art. 437 § 2 k.p.k.</a>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia:</strong>
</p>
<p>uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do merytorycznego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Szczecinie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uzasadnienie:</strong>
</p>
<p>Postanowieniem z dnia 12 października 2012 roku sygn. akt III Ko 42/12 Sąd Okręgowy w Szczecinie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 555)">art. 555 k.p.k.</a> umorzył postępowanie w sprawie o odszkodowanie za oczywiście niesłuszne zatrzymanie w sprawie IV K 415/09 Sądu Rejonowego Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 30.09.2009r. <span class="anon-block">M. F.</span> został zatrzymany do sprawy V Ds. 51/09, prowadzonej przez Prokuraturę Apelacyjną w Szczecinie i postawiono mu zarzut z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 228;art. 228 § 1)">art. 228 §1 k.k.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 12)">art. 12 k.k.</a> W dniu 01.10.2009r. <span class="anon-block">M. F.</span> został zwolniony i zastosowano wobec niego środki zapobiegawcze o charakterze nieizolacyjnym. Postępowanie karne przeciwko wnioskodawcy toczyło się do dnia 24.05.2011r., kiedy to wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie, został utrzymany w mocy wyrok Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie w sprawie IV K 415/09, uniewinniający <span class="anon-block">M. F.</span> od dokonania czynu. W dniu 24.05.2012r. <span class="anon-block">M. F.</span> wystąpił do Sądu Okręgowego w Szczecinie z wnioskiem o odszkodowanie i zadośćuczynienie za oczywiście niesłuszne zatrzymanie. Na rozprawie w dniu 12.10.2012r. prokurator podniósł zarzut przedawnienia i wniósł o umorzenie postępowania. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 555)">art. 555 k.p.k.</a> roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu niewątpliwie niesłusznego zatrzymania przedawniają się z upływem roku od daty zwolnienia. Wnioskodawca nie dotrzymał tego terminu. Brak jest przesłanek, które wskazywałyby na potrzebę prowadzenia postępowania, mimo upływu rocznego terminu. Podniesienie zarzutu przedawnienia przez prokuratora, nie jest sprzeczne <br/>z zasadami współżycia społecznego.</p>
<p>Na powyższe postanowienie zażalenie wywiódł pełnomocnik <span class="anon-block">M. F.</span> i zarzucił obrazę przepisu postępowania, a to <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.</a>, poprzez umorzenie postępowania na podstawie wskazanego przepisu ustawy, podczas gdy przepis ten nie znajduje zastosowania przy rozpoznawaniu roszczenia cywilno-prawnego, jakim jest roszczenie o zapłatę zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie, zgłoszone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 552;art. 552 § 1)">art. 552 § 1 k.p.k.</a> Wobec powyższego zarzutu pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: </strong>
</p>
<p>Zażalenie okazało się zasadne i zasługiwało na uwzględnienie. Błędnie bowiem Sąd Okręgowy uznał, że w przypadku roszczenia <span class="anon-block">M. F.</span> zachodzi przesłanka umorzenia postępowania, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.</a>
</p>
<p>Po pierwsze wskazywany przez Sąd Okręgowy przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 6)">art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.</a> dotyczy przedawnienia karalności, nie zaś przedawnienia roszczenia zgłaszanego przez wnioskodawcę.</p>
<p>Po drugie przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 555)">art. 555 k.p.k.</a> określa charakter prawny terminu stanowiąc, że jest to termin przedawnienia, co wywołuje konsekwencje w postaci konieczności stosowania do tego terminu przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a> dotyczących przedawnienia roszczeń (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 117)">
<span class="underline">
<!-- -->art. 117</span> i nast. KC</a>). Sąd Okręgowy, podając wadliwą podstawę prawną swego rozstrzygnięcia stwierdził wystąpienie przesłanki procesowej, która skutkowała niedopuszczalnością procesu, podczas gdy nawet przy uwzględnieniu zarzutu przedawnienia, należało wypowiedzieć się merytorycznie o żądaniu, wydając w sprawie wyrok. W utrwalonym już orzecznictwie trafnie się wskazuje, że jeżeli prokurator podniesie zarzut przedawnienia roszczeń, a sąd ustali, że niedotrzymanie przez wnioskodawcę terminu nie usprawiedliwiają żadne wyjątkowe okoliczności, żądanie odszkodowania podlega oddaleniu (vide m.in. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2000 r., <span class="underline">
<!-- -->WA 7/00</span>, OSNKW 2000, z. 7-8, poz. 73, Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 23 marca 2006 r. II AKa 48/06, LEX nr 179042), co jak już wspomniano wcześniej, może i musi nastąpić jedynie w wyroku. Skoro więc Sąd Okręgowy rozpoznający przedmiotową sprawę, w identycznych realiach jak te przedstawione powyżej, wyraził swe stanowisko w postanowieniu, przeto orzeczenie to musiało się spotkać z kasatoryjną decyzją Sądu Odwoławczego.</p>
</div>