III AUa 743/12
Sądy powszechne2012-11-21
Sygnatura
III AUa 743/12
Data orzeczenia
2012-11-21
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Marta Pańczyk-KujawskaRoman SkrzypekUrszula Kocyłowska
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->
</strong>
</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>
<strong>
<!-- -->Dnia 21 listopada 2012 r.</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong>
</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="103"/>
<col width="187"/>
<col width="486"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
</td>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Roman Skrzypek</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
</td>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td rowspan="2">
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Urszula Kocyłowska</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Marta Pańczyk-Kujawska (spr.)</strong>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
</td>
<td>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
</td>
<td>
<p>Protokolant</p>
</td>
<td>
<p>st.sekr.sądowy M. Piekiełek
</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu <strong>
<!-- -->21 listopada 2012 r. </strong>
</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawyz wniosku <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">E. T. (1)</span> </strong>
</p>
<p>przeciwko<strong>
<!-- --> Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o podleganie rolniczym ubezpieczeniom społecznym </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->na skutek apelacji wnioskodawcy <span class="anon-block">E. T. (1)</span> </strong>
</p>
<p>od wyroku <strong>
<!-- -->Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu</strong>
</p>
<p>z dnia <strong>
<!-- -->17 kwietnia 2012 r. </strong>sygn. akt <strong>
<!-- -->III U 5/12</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->o d d a l a apelację.</em>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Sygn. akt III AUa 743/12</em>
</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją wydaną</p>
<p>23 listopada 2011r., adresowaną do <span class="anon-block">E. T. (1)</span>, stwierdził ustanie, wobec niego, ubezpieczenia społecznego rolników z mocy ustawy, w pełnym zakresie od 1 kwietnia 2005r.</p>
<p>Na uzasadnienie, tak określonego stanowiska został podniesiony fakt prowadzenia przez wnioskodawcę działalności gospodarczej, rozpoczętej przed 2 maja 2004r. i w związku z tym nie przedłożenie stosownego zaświadczenia z Urzędu Skarbowego w terminie do 14 lutego 2005r. , o wysokości należnego podatku za rok 2004r. Powyższe skutkować musiało wyłączeniem z podlegania rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu od daty wskazanej w decyzji.</p>
<p>W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ rentowy powołał art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 36;art. 3 a;art. 5 a)">art. 36, 3 a oraz 5 a ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a>.</p>
<p>W odwołaniu od powyższej decyzji, skierowanym do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Tarnobrzegu, <span class="anon-block">E. T. (1)</span> wniósł o jej uchylenie w całości. Argumentacja przywołana na uzasadnienie powyższego wniosku w istocie sprowadza się do twierdzenia, że prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej rozpoczął w 1992r., a przepisy zmieniające ustawę rolną i wprowadzające wymóg informowania rolniczego organu rentowego o fakcie jej rozpoczęcia i doręczania stosownych zaświadczeń z Urzędu Skarbowego, weszły w życie znacznie później, co nie może skutkować wyłączeniem go z podlegania rolniczemu ubezpieczeniu z datą wsteczną. Za trafnością tejże argumentacji w ocenie odwołującego, przemawia przywołane orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące wykładni art. 5a ustawy rolnej.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie, w uzasadnieniu podnosząc tę samą argumentację, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji, dodatkowo jedynie podał, że o fakcie prowadzenia przez odwołującego pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskał informację przesłaną przez Urząd Gminy w <span class="anon-block">M.</span> 26 października 2011r., a tyczącą zaprzestania jej wykonywania, co skutkowało wydaniem kolejnej decyzji stwierdzającej jego podleganie rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu rolników od 30 listopada 2011r.</p>
<p>Rozpoznając odwołanie Sąd I instancji informacyjnie przesłuchał wnioskodawcę, a następnie przeprowadził dowód z informacji Naczelnika Urzędu Skarbowego w <span class="anon-block">M.</span> dotyczącej wysokości kwoty opłaconego przez <span class="anon-block">E. T. (1)</span> podatku w latach od 2004 – 2011r. , pisma Wójta Gminy w <span class="anon-block">M.</span> z 8 lutego 2012r. zawierającego informację o dacie rozpoczęcia przez niego działalności gospodarczej, jak również o fakcie jej nie zawieszania, z zaświadczeń Naczelnika Urzędu Skarbowego <span class="anon-block">M.</span> z 1 lutego 2012r. przedstawionych przez wnioskodawcę, z pism ZUS Oddziału <span class="anon-block">R.</span> z 17 lutego 2012r. oraz 9 marca 2012r. zawierających informacje, że wnioskodawca nie figuruje w rejestrze płatników składek z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, a także że w okresie po 31 grudnia 1998r. nie dokonał zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, z akt prowadzonych w jego sprawie przez stronę pozwaną, i jak również z zeznań świadka <span class="anon-block">E. T. (2)</span> oraz zeznań w charakterze strony wnioskodawcy, a następnie wyrokiem wydanym 17 kwietnia 2012r. oddalił odwołanie.</p>
<p>W uzasadnieniu wskazał, w pierwszej kolejności, na niekwestionowane przez strony okoliczności dotyczące areału prowadzonego przez odwołującego wspólnie z żoną gospodarstwa rolnego (3, 85 ha fiz. tj. 4 09 ha przelicz.) i dalej daty rozpoczęcia przez niego pozarolniczej działalności gospodarczej (1 sierpnia 1992r.) oraz jej charakteru, a także powiadomienia o jej rozpoczęciu Urzędu Skarbowego i ZUS –u. W dalszej części Sąd podniósł, że wnioskodawca 24 października 2011r. zgłosił w UG w <span class="anon-block">M.</span> wniosek o wprowadzenie zmian dotyczących działalności, jednocześnie w tym wniosku zaznaczył, że „ chce kontynuować ubezpieczenie społeczne rolników, nie podając jednocześnie że w poprzednim roku podatkowym prowadził działalność gospodarczą”.</p>
<p>Powyższy wniosek został przesłany do KRUS – u , gdzie odnotowano jego wpływ 26 października 2011r, i w tej dacie strona pozwana uzyskała wiedzę o fakcie prowadzenia przez odwołującego pozarolniczej działalności gospodarczej. Dalej Sąd wskazał, że w ewidencji działalności gospodarczej, jak również we właściwym Urzędzie Skarbowym nie było informacji o zawieszeniu wykonywania działalności prowadzonej przez wnioskodawcę. Kwota należnego z tytułu jej prowadzenia zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych w żadnym roku nie przekroczyła 2 528 zł.</p>
<p>Dalej Sąd ustalił, że wnioskodawca od 1998r. nie figuruje w rejestrze płatników składek i ubezpieczonych prowadzonym przez ZUS. Do tej daty od 1992r. kiedy to rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej podlegał z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu w następujących okresach: od 1 sierpnia – 31 października 1992r., od 15 lipca – 30 listopada 1993r. oraz od 20 sierpnia – 30 września 1996r.</p>
<p>Jako rolnik podlegał w pełnym zakresie, z mocy ustawy, rolniczemu ubezpieczeniu do 1 stycznia 1987 – 31 grudnia 1988r, a następnie po przerwie ponownie został objęty tym ubezpieczeniem od 1 kwietnia 1992r. W dalszej części Sąd przywołał informacje strony pozwanej zawarte w decyzjach wydanych 20 stycznia 2000r. i 13 sierpnia 2002r. adresowanych do wnioskodawcy, a dotyczących objęcia jego żony <span class="anon-block">E.</span> rolniczym ubezpieczeniem społecznym, akcentując tę - o obowiązku powiadomienia KRUS –u (bez wezwania) o wszelkich okolicznościach mających wpływ na podleganie ubezpieczeniom społecznym i o wystąpieniu ewentualnych zmian tyczących tychże okoliczności. Sąd I instancji ustalił, że wnioskodawca nie zawiadomił strony pozwanej o prowadzonej działalności gospodarczej, nie złożył także stosownego zaświadczenia o formie opodatkowania, jak również o wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 2003 – do 30 września 2004r., nie złożył również zaświadczenia właściwego Urzędu Skarbowego o kwocie należnego podatku od przychodów z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej za rok 2004 – do 14 lutego 2005r.</p>
<p>Następnie wskazał okresy podejmowania przez odwołującego (przypadające na lata 2004 – 2011r.), zatrudnienia w oparciu o umowę o pracę na czas nieokreślony ( sezon grzewczy w Szkole Podstawowej w <span class="anon-block">C.</span> w wymiarze ¼ etatu w charakterze konserwatora maszyn i urządzeń), przypadające:</p>
<p>- od 15 grudnia 2003r. – 30 kwietnia 2004r. ,</p>
<p>- od 15 październik 2004 – 15 maja 2005r.,</p>
<p>- od 15 październik 2005 – 30 kwietnia 2006r,</p>
<p>- od 15 października – 30 kwietnia 2007r.,</p>
<p>- od 15 październik 2007 – 30 kwietnia 2008r.,</p>
<p>- od 15 października 2008 – 30 kwietnia 2009r.,</p>
<p>- od 15 października 2009 – 30 kwietnia 2010r, oraz</p>
<p>- od 15 października 2010 – 15 kwietnia 2011r.</p>
<p>W okresach nie pozostawania w stosunku pracy, <span class="anon-block">E. T. (1)</span> nie miał ustalonego prawa do emerytury ani renty, jak również nie pobierał innych świadczeń</p>
<p>z ubezpieczenia społecznego.</p>
<p>Ostatnie ustalenie Sądu dotyczy daty wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej - działalności prowadzonej przez wnioskodawcę ( 30 listopada 2011r.).</p>
<p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił, przywołując wszystkie wcześniej przeprowadzone dowody, tak z dokumentów jak i osobowe, które jako niekwestionowane przez strony, uznał za wiarygodne, co również odniósł do zeznań słuchanej w charakterze świadka żony wnioskodawcy, jak i samego wnioskodawcy. Dalej stwierdził, że „okoliczności przytoczone w tych zeznaniach nie mogą stanowić usprawiedliwienia nie wykonania przez wnioskodawcę obowiązków nałożonych przez ustawę, nie mogą też stanowić o zasadności odwołania twierdzenia, że strona nie wiedziała o obowiązku złożenia zaświadczenia, oraz fakt, że nie została o takim obowiązku pouczona przez KRUS, w sytuacji, gdy nie powiadomiła organu rentowego o fakcie prowadzenia działalności i KRUS nie posiadał wiedzy w tym zakresie. Nadto, w wysłanych do wnioskodawcy jeszcze w 2000r. i 2002r. decyzjach dotyczących ubezpieczenia jego żony. zawarte były standardowe pouczenia (zgodne z obowiązującymi wówczas przepisami), dotyczące obowiązków osób prowadzących działalność gospodarczą. Gdyby wnioskodawca dołożył należytej staranności, zainteresowałby się tym faktem i wyjaśnił sytuację dotyczącą swojego ubezpieczenia społecznego, powiadamiając KRUS prowadzeniu działalności gospodarczej. Skutkowałoby to poinformowaniem wnioskodawcy przez ten organ o nowych obowiązkach, jakie przepisy nałożyły w 2004r. na rolników prowadzących działalność gospodarczą”.</p>
<p>Dokonując oceny prawnej sprawy Sąd w pierwszej kolejności przywołał treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 5 a)">art. 5a ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a>
</p>
<p>„ w brzmieniu nadanym mu ustawą z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy</p>
<p>o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 91, poz. 873 ze zm.) od 2 maja 2004r., rolnik który podlegając ubezpieczeniu w pełnym zakresie, z mocy ustawy nieprzerwanie przez co najmniej</p>
<p>3 lata, rozpoczął prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej zgodnie z przepisami o zryczałtowanym podatku dochodowym (lub rozpoczął współpracę przy prowadzeniu tej działalności), podlegał nadal temu ubezpieczeniu jeżeli nie był pracownikiem i nie pozostawał w stosunku służbowym (ust. l).Taki rolnik podlegał nadal ubezpieczeniu społecznemu rolników jeżeli w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub rozpoczęcia współpracy przy prowadzeniu tej działalności złożył Kasie oświadczenie o kontynuowaniu tego ubezpieczenia oraz udokumentował spełnienie warunków opodatkowania tej działalności w formie zryczałtowanego podatku dochodowego w terminie 7 dni od dnia otrzymania dokumentu ustalającego przez organ podatkowy tę formę opodatkowania (ust. 2). Niezachowanie któregokolwiek z terminów, o których mowa w ust. 2, było równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia z końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub rozpoczął współpracę przy prowadzeniu tej działalności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 (art. 5 ust. 3)">ust. 3</a>). Do dnia 14 lutego każdego roku rolnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą lub współpracujący przy prowadzeniu tej działalności, podlegający ubezpieczeniu, zobowiązany był, po rozliczeniu roku podatkowego, złożyć Kasie zaświadczenie właściwego organu podatkowego o wysokości należnego podatku za miniony rok (ust. 5). Jeżeli kwota należnego podatku przekroczyła kwotę 2.528 zł, ubezpieczenie rolnika ustawało z końcem kwartału, w którym rolnik zobowiązany był złożyć Kasie zaświadczenie (ust. 6). Niezachowanie terminu do złożenia zaświadczenia o wysokości należnego za poprzedni rok podatku, o ile nadal prowadzona była pozarolniczą działalność gospodarcza, równoznaczne było z zaistnieniem okoliczności powodujących ustanie ubezpieczenia z końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik zobowiązany był złożyć zaświadczenie (ust. 7). <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 ()">Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw</a>, weszła w życie z dniem 2 maja 2004 r. poza wymienionymi w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 (art. 16)">art. 16</a> wyjątkami). Zawierała ona przepisy przejściowe, dotyczące rolników, którzy w chwili jej wejścia w życie prowadzili działalność gospodarczą. W art. 5 ust. 1 ustawy zmieniającej, zamieszczono zasady dotyczące tych osób, zgodnie z którymi, rolnik, prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą podlegający ubezpieczeniu społecznemu rolników w dniu wejścia w życie tych przepisów, został zobowiązany do<br/>udokumentowania KRUS- owi - w terminie do dnia 30 września 2004 r. - w jakiej formie jest opodatkowana prowadzona przez niego działalność gospodarcza, w przypadku zaś prowadzenia działalności w 2003 r., również do udokumentowania wysokości należnego za ten rok podatku. Niedostarczenie wymienionych dokumentów, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 (art. 5;art. 5 ust. 3)">art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r.</a>, powodowało ustanie ubezpieczenia z końcem trzeciego kwartału 2004 r. i termin przewidziany w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 (art. 5;art. 5 ust. 1)">art. 5 ust. 1 ustawy z 2 kwietnia 2004 r.</a> był terminem prawa materialnego, wyznaczonym do realizacji określonego w nim uprawnienia, po upływie którego uprawnienie to wygasało i nie mogło być skutecznie realizowane; nie był to termin zależny od organu. Skutek, jaki wywoływało więc niezłożenie w terminie do dnia 30 września 2004 r. wymaganych dokumentów, określony został przez ustawę i następował z mocy tej regulacji, a decyzja organu rentowego, dotycząca ustania ubezpieczenia społecznego rolników, stanowiła jedynie potwierdzenie tego skutku. Niedostarczenie wskazanych w art. 5 ust. 1 dokumentów powodowało wyłączenie z ubezpieczenia rolniczego z końcem III kwartału 2004 r. - z mocy samego prawa (art. 5 ust. 3 ustawy zmieniającej). Jak wynika z dokonanych ustaleń, wnioskodawca nie złożył w terminie stosownych dokumentów, choć forma opodatkowania jego działalności pozwalała - już w chwili wejścia w życie przepisów ustawy zmieniającej - na zachowanie prawa do podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników.</p>
<p>W kolejnych latach rolnik, podlegający ubezpieczeniu społecznemu rolników i prowadzący jednocześnie działalność gospodarczą miał obowiązek składać - do dnia 14 lutego każdego roku zaświadczenia o wysokości należnego podatku za miniony rok. Z tego obowiązku wnioskodawca również nie wywiązał się, nie złożył zaświadczenia o wysokości podatku należnego od prowadzonej przez niego działalności za rok 2004.</p>
<p>Nie może stanowić przyczyny uzasadniającej niewykonanie obowiązku nałożonego przez ustawę - nieznajomość prawa. Wobec faktu, że wnioskodawca nie powiadomił KRUS-u o prowadzeniu działalności gospodarczej, organ ten nie powiadomił go o obowiązkach rolnika łączących się z prowadzeniem działalności gospodarczej i skutkach ich niedopełnienia (nie posiadał bowiem wiedzy, iż taką działalność wnioskodawca prowadzi). Fakt rozpoczęcia działalności przed wejściem w życie przepisów nakładających obowiązek przedstawiania organowi rentowemu zaświadczeń organu podatkowego, nie zwalniał również wnioskodawcy od stosowania się do tych nowych obowiązków i terminów ich realizacji określonych przez przepisy.</p>
<p>Wnioskodawca w zakreślonym przez przepisy terminie nie przedłożył wymaganych dokumentów, a jak wynika z przeprowadzonego postępowania działalność gospodarczą prowadził (z przerwami w okresach sezonu zimowego, których nigdzie nie zgłaszał). Mając wszystko powyższe na uwadze uznać należy, że ubezpieczenie rolnicze wnioskodawcy ustało z końcem III kwartału 2004 r. z mocy samych przepisów. KRUS uznał natomiast, iż podstawa do stwierdzenia ustania ubezpieczenia społecznego rolników wobec wnioskodawcy zaistniała z końcem kwartału, w którym zobowiązany był złożyć zaświadczenie organu podatkowego za rok 2004, tj. od 1 kwietnia 2005 r. Zważywszy powyższe oraz fakt, iż Sąd rozpoznający odwołanie od decyzji organu rentowego nie może wyjść poza okres wskazany w zaskarżonej decyzji, uznać należało iż odwołanie <span class="anon-block">E. T. (1)</span> od decyzji Prezesa KRUS z dnia 23 listopada 2011 r. nie znajduje podstaw.</p>
<p>Z tych przyczyn odwołanie to oddalono w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup>§ 1 k.p.c.</a>”</p>
<p>Wyrok powyższy apelacją do Sądu II instancji zaskarżył <span class="anon-block">E. T. (1)</span> zarzucając, iż jego wydanie nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa materialnego , przy wskazaniu na art. art. 36 . 3a. 5 a <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (ust. 1;ust. 2;ust. 5)">ust 1,2 i 5 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a> ( tekst jedn. Dz. U. z 2008r. Nr 50 poz. 291) wniósł o jego zmianę poprzez „ uchylenie” decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia w całości, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku</p>
<p>i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p>
<p>W uzasadnieniu apelujący wskazał, że „ pozarolnicza działalność gospodarcza została rozpoczęta przez skarżącego przed dniem wejścia przepisów zmieniających tj. wprowadzających wymóg informowaniu KRUS o poczęciu pozarolniczej działalności gospodarczej przez rolników i doręczania świadczenia z Urzędu Skarbowego o wysokości podatku za poprzedni rok. w przypadku</p>
<p>skarżącego rok 2004 przez dniem 14 lutego 2005. Decyzja wydana przez KRUS nie może działać wstecz, zgodnie w wyrokiem SN z dnia 08.07.2008r.. sygn. akt II UK 336/07 2. <em>
<!-- -->Rolnik, który nie zawiadomi organu rentowego o podjęciu działalności gospodarczej i nie złoży oświadczenia przewidzianego w art. 5a ust. I pkt 1 ustawy z 1990 r o ubezpieczeniu społecznym rolników w ustawowym terminie, przestaje podlegać ubezpieczeniu społecznemu rolników ex lege. Decyzja deklarująca ten fakt nie ma skutku wstecznego. Nie może też wywoływać skutku na przyszłość (ex nunc) z tego oczywistego powodu, że sama żadnych skutków nie wywołuje.</em>
</p>
<p>Jest to oczywiste, gdy się zważy, że art. 5a ustawy przełamuje zasadę wykluczenia podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników w czasie podlegania innemu ubezpieczeniu społecznemu, przy wyjątkowym potraktowaniu rolnika podejmującego działalność gospodarczą, którego rolnicze ubezpieczenie społeczne może być kontynuowane, mimo zaistnienia przesłanki objęcia z mocy prawa ubezpieczeniem z innego tytułu (prowadzenia działalności gospodarczej). W takiej sytuacji w czasie podejmowania działalności gospodarczej rolnik musi podlegać ubezpieczeniu rolniczemu. Nie chodzi więc o przystąpienie do ubezpieczenia, lecz o jego kontynuację. Wynika to wprost z art. 5a ust. 1 pkt 1, ustanawiającego warunek złożenia oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia rolniczego w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy tej działalności, oraz że jego niezłożenie jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia rolniczego z. końcem kwartału, w którym rolnik lub domownik rozpoczął wykonywanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracę przy prowadzeniu tej działalności (por. art. 5a ust. 2 pkt 5 oraz. np. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 1999 r., II UKN 435/98, OSNAPiUS 2000 nr 6. poz. 244 i z dnia 11 lutego 1999 r.. II UKN 461/98, OSNAPiUS 2000 nr 7. poz. 286 oraz z dnia 26 lipca 2006 r., III UK 46/06. OSNP 2007 nr 15-16. poz. 233).</p>
<p>Skoro tak, to rolnik, który nie zawiadomi organu rentowego o podjęciu działalności gospodarczej i nie złoży oświadczenia przewidzianego w art. 5a ust. 1 pkt 1 w ustawowym terminie, przestaje podlegać ubezpieczeniu społecznemu rolników ex lege. Decyzja deklarująca ten fakt nie ma skutku wstecznego. Nie może też wywoływać skutku na przyszłość (ex nunc) z tego oczywistego powodu, że sama żadnych skutków nie wywołuje.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe wnoszę jak na wstępie”.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Sąd II instancji zważył co następuje:</em>
</strong>
</p>
<p>Apelacja jest całkowicie pozbawiona racji, dlatego podlega oddaleniu.</p>
<p>Wyrok bowiem wydany przez Sąd I instancji, wbrew zarzutom zgłoszonym w apelacji, zawiera trafne i odpowiadające prawu rozstrzygnięcie, zaś w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie występują przesłanki zaskarżenia mogące wyrok ten wzruszyć, w szczególności te, które ze względu na zapis zawarty w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 378)">art. 378 kpc</a> , Sąd II instancji ma na uwadze z urzędu.</p>
<p>Na wstępie należy, w pierwszej kolejności, stwierdzić, że Sąd I instancji przeprowadził wyczerpujące postępowanie dowodowe, jego wyniki właściwie ocenił i ocena ta stanowiła podstawę prawidłowych ustaleń.</p>
<p>Spór w istocie nie dotyczy faktów, lecz jedynie prawa.</p>
<p>
Tut. Sąd orzekający przyjmuje jako swoje ustalenia dokonane przez Sąd I instancji, jak również aprobuje dokonaną przez tenże Sąd, ocenę prawną sprawy.</p>
<p>Wypadnie zatem, w tym miejscu, jedynie powtórzyć za Sądem I instancji, że <span class="anon-block">E. T. (1)</span> nie zawiadomił rolniczego organu rentowego o prowadzonej przez siebie od 1992r. działalności gospodarczej. O tym fakcie organ ten został zawiadomiony 26 października 2011r. przy okazji złożenia przez skarżącego wniosku w Urzędzie Gminy w <span class="anon-block">M.</span> o wyrejestrowanie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w związku z zakończeniem jej wykonywania,</p>
<p>i z treści oświadczenia, dołączonego do tego wniosku, o zamiarze kontynuowania ubezpieczenia społecznego rolników.</p>
<p>Ten niesporny w sprawie fakt, ma kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Przypomnieć wypadnie w tym miejscu, iż w świetle zapisu zawartego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910070024" title="Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24 (art. 37;art. 37 ust. 1)">art. 37 ust. 1 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników</a> ( tekst jedn. Dz. U. z 2008r. Nr 50 poz. 291 ) - na rolniku ciąży obowiązek, bez oczekiwania na wezwanie, zgłaszania Kasie w ciągu 14 dni m.in. okoliczności mających wpływ na podleganie ubezpieczeniu i o zmianach tych okoliczności.</p>
<p>O obowiązkach wynikających z powyższego przepisu, wnioskodawca był pouczony, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, wskazując na dwie kolejne decyzje wydane przez KRUS, których był adresatem, a które dotyczyły podlegania rolniczemu ubezpieczeniu , jego żony <span class="anon-block">E. T. (2)</span>. Niezawiadomienie strony pozwanej o fakcie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, skutkować musi wszystkimi konsekwencjami, jakie ustawodawca przewidział w kolejno zmieniających się przepisach w odniesieniu do osób prowadzących działalność gospodarczą - jednocześnie z działalnością rolniczą, bez względu na przyczynę braku znajomości tych konsekwencji.</p>
<p>Skutków wynikających z zaniechania podjęcia właściwych działań przez skarżącego nie zmienia fakt, akcentowany w apelacji, że prowadzenie działalności gospodarczej zostało rozpoczęte w dacie dalece wcześniejszej, niż wejście w życie przepisów zmieniających ustawę rolną tj. od 2 maja 2004r. Ustawa bowiem zmieniająca z 2 kwietnia 2004r. ( Dz. U. Nr 92 poz. 873 ze zm.) nakładała na rolnika prowadzącego jednocześnie działalność gospodarczą podlegającego rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu w dacie jej wejścia w życie - obowiązek udokumentowania Kasie, w terminie do 30 września 2004r. w jakiej formie jest opodatkowana – prowadzona pozarolnicza działalność gospodarcza, a w sytuacji jej prowadzenia w 2003r. nakładała dalszy obowiązek, a mianowicie udokumentowania także wysokości należnego podatku za ten rok.</p>
<p>Ustawodawca jednocześnie w art. 5 ustanowionym jako przejściowy przepis omawianej regulacji - określił konsekwencje niedostarczenia tego rodzaju dokumentów, a mianowicie że ich niedostarczenie powoduje ustanie ubezpieczenia z końcem III kwartału 2004r.</p>
<p>Wydanie zatem zaskarżonej decyzji stwierdzającej ustanie rolniczego ubezpieczenia znajduje uzasadnienie w prawie. Stwierdzić jednak wypadnie, iż wyłączenie <span class="anon-block">E. T. (1)</span> z ubezpieczenia, powinno nastąpić z końcem III kwartału 2004r. Wyłączenie to jednak zostało dokonane przez stronę pozwana z datą późniejszą, przy zastosowaniu treści art. 5 a ustawy rolnej po zmianie od 2 maja 2004 r., co należy uznać za nieuprawnione. Z uwagi jednak, na co zwrócił uwagę Sąd I instancji w ostatnim fragmencie uzasadnienia wyroku, na fakt, że wnioskodawca domaga się przywrócenia podlegania rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu z mocy ustawy w pełnym zakresie do czasu zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej - decyzja również w tej części słusznie uzyskała aprobatę, zdanie tut. Sądu orzekającego.</p>
<p>Przywołane w apelacji poglądy judykatury są jednoznaczne i potwierdzają słuszność, tak stanowiska wyrażonego w niniejszej sprawie przez organ rentowy jak i stanowiska Sądu I instancji aprobującego to stanowisko.</p>
<p>Niezależnie bowiem od daty rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej przez rolnika i jego podlegania rolniczemu ubezpieczeniu z mocy prawa, następuje jego wyłączenie z tego ubezpieczenia z końcem III kwartału 2004r. , w sytuacji nieprzedłożenia Kasie dokumentów, złożenie których przewidywał przejściowy przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 (art. 5)">art. 5</a> przywołany wyżej – przewidziany w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20040910873" title="Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2004 r. Nr 91, poz. 873 ()">ustawie z 2 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz o zmianie niektórych innych ustaw</a> ( Dz. U. Nr 91 poz. 873 ze zm).</p>
<p>Zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja nie wyłącza wnioskodawcy z datą wcześniejszą z ubezpieczenia rolniczego, wbrew zarzutom zawartym w apelacji, poza tą jaka została przewidziana w omawianej ustawie zmieniającej.</p>
<p>Decyzja ta, co wypadnie powtórzyć, potwierdza jedynie tenże fakt tj. ustania podlegania skarżącego ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy prawa.</p>
<p>W tym stanie rzeczy apelacja nie może odnieść pożądanego skutku wobec braku podstaw, zarówno faktycznych jak i prawnych, dlatego orzeczono jak w wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a>.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Zarządzenie </em>
</strong>
</p>
<p>1. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>2. <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>