III RC 309/12

Sygn. akt III RC 309/12<div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> <strong> <!-- --> Dnia 22 listopada 2012 r.</strong> </p> <p>Sąd Rejonowy w Prudniku III Wydział Rodzinny i Nieletnich</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: SSR Aleksandra Ciąglewicz-Miśta</p> <p>Protokolant: Aneta Rzeszutko-Wojtalik</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2012 r. w Prudniku</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa mał. <span class="anon-block">P. F.</span> zast. przez <span class="anon-block">E. M.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">A. F.</span> </p> <p>o podwyższenie alimentów</p> <p>I.  Zasądza od pozwanego <span class="anon-block">A. F.</span> na rzecz mał. powódki <span class="anon-block">P. F.</span> alimenty w kwocie po 550 zł /pięćset pięćdziesiąt złotych/ miesięcznie, płatne do rąk matki dziecka <span class="anon-block">E. M.</span>, poczynając od dnia 01.10.2012 roku do dnia 15-go każdego następującego po sobie miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki w płatności którejkolwiek z rat, w miejsce alimentów ustalonych w ugodzie zawartej przed SR w<span class="anon-block">P.</span>w dniu 12.12.2008 roku w sprawie IIIRC 406/08 w kwocie po 450 zł miesięcznie;</p> <p>II.  W pozostałym zakresie powództwo oddala;</p> <p>III.  Nakazuje ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 60 zł tytułem opłaty sądowej od której strona powodowa była zwolniona;</p> <p>IV.  Wyrokowi w pkt. I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.</p> <p> <span class="underline"> <!-- -->Sygn. akt III RC 309/12</span> </p> </div><div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">E. M.</span>, działając jako przedstawicielka ustawowa małoletniej powódki <span class="anon-block">P. F.</span>, pozwem z dnia 1 października 2012 r. domagała się podwyższenia alimentów od pozwanego <span class="anon-block">A. F.</span> orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w<span class="anon-block">P.</span>z dnia 12 grudnia 2008 r. sygn. akt III RC 406/08, z kwoty po 450 zł miesięcznie na kwotę po 600 zł miesięcznie. Wniosła także o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kosztów postępowania.</p> <p>W uzasadnieniu wskazała, że od czasu poprzedniego orzekania o alimentach potrzeby małoletniej powódki wzrosły, przede wszystkim z powodu jej choroby, dojazdów do lekarzy, leczenia szpitalnego. <span class="anon-block">E. M.</span> podniosła także, że wzrosły potrzeby osobiste córki, takie jak książki, ubrania, rehabilitacja. Przedstawicielka ustawowa powódki wyjaśniła, że <span class="anon-block">P. F.</span> ma 15 lat, jest chora na epilepsję i omdlenia, pozostaje pod stałą opieką Poradni Neurologicznej w <span class="anon-block">K.</span>. Dodała, że pozwany nie utrzymuje kontaktu z córką, nie uczestniczy w jej wychowaniu. Jego sytuacja materialna poprawiła się – prowadzi firmę oferującą usługi transportowe, zmienił mieszkanie, często zmienia auta.</p> <p>W odpowiedzi na pozew pozwany <span class="anon-block">A. F.</span> wniósł o utrzymanie jego obowiązku alimentacyjnego wobec <span class="anon-block">P. F.</span> na dotychczasowym poziomie. W uzasadnieniu wskazał, że nie uchyla się od łożenia na córkę, jednak jego obecna sytuacja materialna nie pozwala na zwiększenie obowiązku alimentacyjnego. Wskazał, że z powodu zniszczenia jego pojazdu w wypadku zmuszony był zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej, obecnie pozostaje osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, pozostaje na utrzymaniu żony. Zarzucił również, że nie jest właścicielem żadnej nieruchomości, a zamieszkuje wraz z żoną i córką w mieszkaniu teściowej. Obecnie z trudem realizuje swój obowiązek alimentacyjny w wysokości 450 zł.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Ugodą z dnia 12 grudnia 2008 r., zawartą przed Sądem Rejonowym w<span class="anon-block">P.</span>, sygn. akt III RC 406/08, pozwany <span class="anon-block">A. F.</span> zobowiązał się do płacenia na rzecz małoletniej <span class="anon-block">P. F.</span> alimentów w kwocie po 450 zł miesięcznie, płatnych do rąk matki dziecka do dnia 15 każdego następującego po sobie miesiąca z góry wraz z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki.</p> <p>W tym czasie małoletnia powódka <span class="anon-block">P. F.</span> miała 11 lat, chodziła do szkoły podstawowej, była dzieckiem z orzeczoną niepełnosprawnością – miała padaczkę. <span class="anon-block">E. M.</span> nie pracowała, pobierała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z opieką nad córką. Z OPS otrzymywała również zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności <span class="anon-block">P. F.</span>, a także zasiłek rodzinny oraz dodatek do zasiłku rodzinnego, łącznie 780 zł.</p> <p> <span class="anon-block">A. F.</span> prowadził działalność gospodarczą – usługi transportowe, która w tamtym czasie nie przynosiła dochodów.</p> <p>(dowód: akta sprawy III RC 406/08:</p> <p>- odpis aktu urodzenia małoletniej – k. 2,</p> <p>- decyzje OPS – k. 3-5,</p> <p>- orzeczenie o niepełnosprawności – k. 7,</p> <p>- wydruki z księgi podatkowej – k. 15,16,)</p> <p>Obecnie małoletnia powódka ma 15 lat, uczęszcza do III klasy gimnazjum. Nadal ma padaczkę i orzeczoną niepełnosprawność. Ponadto, od pewnego czasu traci przytomność, lekarze nie zdiagnozowali jeszcze przyczyn omdleń. W związku z tym <span class="anon-block">P. F.</span> uczęszcza do lekarzy. Ponadto jeździ na rehabilitację (bezpłatną), pozostaje pod kontrolą neurologa w <span class="anon-block">K.</span>. Przy poważniejszych problemach ze zdrowiem jeździ do Centrum Zdrowia Dziecka do <span class="anon-block">K.</span>. <span class="anon-block">E. M.</span> odbywa obecnie staż z biura pracy, z tego tytułu pobiera stypendium w kwocie 816 zł brutto miesięcznie. Pobiera także zasiłek rodzinny oraz dodatek do zasiłku rodzinnego w łącznej kwocie 292 zł.</p> <p>Warunki mieszkaniowe powódki nie zmieniły się, mieszka z matką, obecnym mężem matki i małoletnim bratem.</p> <p>(dowody: orzeczenie o niepełnosprawności – k. 4,</p> <p>decyzja OPS – k. 18-19,</p> <p>zaświadczenie z PUP – k. 20,</p> <p>przesłuchanie <span class="anon-block">E. M.</span> – k. 21)</p> <p>Obecnie <span class="anon-block">A. F.</span> jest zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. Pobierał zasiłek dla bezrobotnych do końca października 2012 r., obecnie nie ma prawa do pobierania zasiłku. Pozwany zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej z końcem marca 2012 r. Powodem zamknięcia firmy był wypadek spowodowany złymi warunkami atmosferycznymi, w którym zniszczeniu uległ autobus <span class="anon-block">A. F.</span>. Na pojeździe tym opierały się zyski z działalności firmy. Pojazd nie miał ubezpieczenia autocasco.</p> <p> <span class="anon-block">A. F.</span> mieszka z żoną i dwuletnią córką w mieszkaniu teściowej. Koszty utrzymania mieszkania są zbliżone do kosztów, jakie ponosił pozwany w 2008 r., kiedy wynajmował mieszkanie. Żona pozwanego pracuje, córka uczęszcza do żłobka. Pozwany nie interesuje się córką. Nie odwiedza jej, nie kontaktuje się telefonicznie. Ostatnio widział się z małoletnią <span class="anon-block">P.</span> przy okazji wyrabiania dla niej paszportu, dwa lata temu.</p> <p>(dowody: dane z CEIDG – k. 12,</p> <p>zaświadczenia z PUP – k. 13,14,</p> <p>przesłuchanie <span class="anon-block">E. M.</span> – k. 21,</p> <p>przesłuchanie <span class="anon-block">A. F.</span> – k. 21)</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo zasługuje na częściowe uwzględnienie.</p> <p>Na wstępie rozważań wskazać należy, iż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 96)">art. 96 kro</a> nakłada na rodziców obowiązek troski o fizyczny i duchowy rozwój dziecka. Zaś wedle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 133;art. 133 § 1)">art. 133 § 1 kro</a> rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie. Stosownie do dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 135;art. 135 § 1)">art. 135 § 1 kro</a> zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Zawsze jednak każde dziecko musi mieć zapewnione podstawowe warunki egzystencji w postaci wyżywienia zapewniającego jego prawidłowy rozwój fizyczny, stosowną do wieku odzież, środki na ochronę zdrowia, kształcenie podstawowe i zawodowe oraz na ochronę jego osoby <br/>i majątku. Przez ustawowe określenie "możliwości zarobkowe i majątkowe" rozumieć z kolei należy nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane ze swojego majątku, lecz te zarobki i te dochody, które osoba zobowiązana może <br/>i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych [<em> <!-- --> Z. Krzemiński, Alimenty i ojcostwo. Komentarz, Oficyna, 2008, wyd. III</em>].</p> <p>Wysuwane przez przedstawicielkę ustawową małoletniej <span class="anon-block">P. F.</span> żądanie zmiany wysokości należnych alimentów swoją podstawę znajduje w treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 kro</a>, zgodnie z którym, w razie zmiany stosunków, można żądać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. Warunkiem stosowania regulacji prawnej przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 kro</a> jest zaistnienie zmiany stosunków, czyli zmiany polegającej na istotnym zwiększeniu się albo zmniejszeniu usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Co istotne, podstawą powództwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 138)">art. 138 kro</a> może być tylko taka zmiana stosunków, która nastąpiła nie wcześniej, niż po uprawomocnieniu się poprzedniego wyroku zasądzającego alimenty [<em> <!-- --> M. Lech-Chełmińska, V. Przybyła, „<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 ()">Kodeks rodzinny i opiekuńczy</a>. Praktyczny komentarz o rzecznictwem”, Warszawa 2006 r., s. 331, wyrok SN z dnia 25 maja 1999 r., I CKN 274/99, Lex Polonica nr 1932374</em>]. Celem rozważenia, czy przedmiotowa przesłanka miała miejsce w niniejszej sprawie, Sąd na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, przeanalizował sytuacje: materialną i osobistą małoletniej powódki, jak również jej ustawowej przedstawicielki oraz pozwanego, a także procesy zmian w nich zachodzących od momentu ustalenia alimentów w ugodzie zawartej przed Sądem Rejonowym w <span class="anon-block">P.</span>w dniu 12 grudnia 2008 r.</p> <p>Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należało uznać, że sytuacja powódki od daty ugody w sprawie alimentów na jej rzecz w 2008 r. do dnia orzekania w niniejszym postępowaniu, uległa zmianie. W 2008 r. <span class="anon-block">P. F.</span> miała 11 lat, uczęszczała do szkoły podstawowej. Od ostatniego orzeczenia alimentacyjnego minęły 4 lata. Małoletnia powódka osiągnęła kolejny etap edukacji, chodzi obecnie do III klasy gimnazjum. Wiąże się to z dodatkowymi wydatkami na przybory szkolne, podręczniki. Małoletnia w dalszym ciągu pozostaje osobą niepełnosprawną, cierpi na padaczkę, pozostaje pod kontrolą neurologów i uczęszcza na rehabilitację. Ponadto pojawiły się u niej nowe dolegliwości – traci przytomność, czego przyczyna nie została jeszcze zdiagnozowana przez lekarzy, do których uczęszcza powódka. Ponadto, wskazać należy, że od poprzedniego ustalania alimentów upłynęły 4 lata, zatem już tylko z powodu upływu czasu oczywistym jest wzrost kosztów utrzymania <span class="anon-block">P. F.</span>, podyktowany chociażby rosnącą inflacją.</p> <p>Analizując zaś status życiowy inicjującej w imieniu małoletniej powódki niniejsze postępowanie, uznać należy, iż jej sytuacja życiowa nie uległa zasadniczej zmianie. Poprzednio otrzymywała ona świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad córką w kwocie 420 zł netto, obecnie odbywa staż z urzędu pracy i otrzymuje stypendium w kwocie 816 zł brutto.</p> <p>Podkreślenia wymaga, iż ojciec małoletniej w żadnym stopniu nie pomaga przedstawicielce ustawowej powódki w osobistych staraniach o wychowanie i opiekę nad nią, sporadycznie kontaktuje się nią telefonicznie. W tym zakresie cały ciężar sprawowania pieczy nad córką oraz troski o jej rozwój spoczywa na <span class="anon-block">E. M.</span>. Podkreślić należy, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 135;art. 135 § 2)">art. 135 § 2 kro</a>, wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego. Skoro zatem to na <span class="anon-block">E. M.</span> spoczywa w całości ciężar bieżącej pieczy nad córką, uzasadnione jest przerzucenie w przeważającej części ciężaru finansowego utrzymania <span class="anon-block">P. F.</span> na pozwanego.</p> <p>Dokonując oceny sytuacji majątkowej i zarobkowej pozwanego, przyjąć należy, że także nie uległa ona zasadniczej zmianie. Przede wszystkim pokreślić ponownie należy, że "możliwości zarobkowe i majątkowe", które stanowią przedmiot oceny Sądu przy orzekaniu o alimentach, to nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane przez zobowiązanego do alimentacji, lecz te zarobki i te dochody, które osoba zobowiązana może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych. Biorąc pod uwagę, że pozwany jest zdrowym, młodym mężczyzną, posiadającym wykształcenie zawodowe (mechanik), jego możliwości zarobkowe należało ocenić jako korzystne. Istotne jest, że co prawda <span class="anon-block">A. F.</span> jest osobą bezrobotną i nie ma dochodu, jednakże w postępowaniu III RC 406/08 przedstawił dokumenty o ponoszeniu strat przez jego firmę. Przyjmując zatem kryterium dochodowe przy ocenie sytuacji zobowiązanego do alimentów, także należy uznać, że dochody pozwanego nie uległy zmniejszeniu.</p> <p>Istotną okolicznością jest to, że pozwany ma obecnie drugą, dwuletnią córkę. Obowiązany jest więc do alimentowania dwojga małoletnich dzieci. Z tego powodu wysokość alimentów na rzecz powódki należało określać z uwzględnieniem istnienia obowiązku alimentacyjnego wobec drugiego dziecka pozwanego – aby mógł on sprostać obowiązkowi wobec każdego z uprawnionych.</p> <p>Mając więc na uwadze zdarzenia i ustalenia opisane wyżej, jak również zważając na fakt, iż potrzeby małoletniej powódki wzrosły, z uwagi na upływ czasu, Sąd podniósł wysokość alimentów na rzecz powódki o 100 zł, do kwoty po 550 zł miesięcznie, oddalając powództwo w pozostałej części. W ocenie Sądu, kwota ustalonych alimentów jest adekwatna do potrzeb małoletniej powódki i możliwości zarobkowych pozwanego.</p> <p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">art. 481 § 1 i 2 kc</a> Sąd zasądził od pozwanego na rzecz małoletniej powódki ustawowe odsetki na wypadek zwłoki w płatności którejkolwiek z rat świadczenia.</p> <p>Orzekając o kosztach Sąd oparł się na dyspozycji art. 113 § 1 ustawy o kosztach w sprawach cywilnych w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 kpc</a>. Kwota 60 zł wynika z następującego wyliczenia: 100 zł miesięcznie uwzględnionego powództwa * 12 miesięcy * 5% = 60 zł.</p> <p>Nadanie wyrokowi w pkt IV rygoru natychmiastowej wykonalności znajduje uzasadnienie w treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 333;art. 333 § 1)">art. 333 § 1 kpc</a>.</p> <p>Mając powyższe na uwadze i powołane wyżej przepisy orzeczono jak w sentencji.</p> </div>