Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

I ACa 1078/12

Sądy powszechne2012-11-29
Sygnatura
I ACa 1078/12
Data orzeczenia
2012-11-29
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Anna Kowacz-Braun (PRESIDING_JUDGE)Grzegorz KrężołekPiotr Rusin

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p> <span class="underline"> <!-- -->Sygn. akt I ACa 1078/12</span> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 29 listopada 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Anna Kowacz-Braun</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->SSA Piotr Rusin</span> </strong> </p> <p>SSA Grzegorz Krężołek</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>st.sekr.sądowy Katarzyna Wilczura</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. w Krakowie na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">K. M.</span>, <span class="anon-block">T. M.</span>, <span class="anon-block">J. M. (1)</span>, <span class="anon-block">R. M.</span> i <span class="anon-block">P. M.</span>.</p> <p>przeciwko <span class="anon-block">M. P.</span> i <span class="anon-block">J. P.</span> </p> <p>o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę</p> <p>na skutek apelacji pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> </p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach</p> <p>z dnia 23 maja 2012 r. sygn. akt I C 2095/10</p> <p>1.  <strong> <!-- -->oddala apelację; </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zasądza od pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> na rzecz każdego z powodów kwoty po 1 800zł (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego; </strong> </p> <p>3.  <strong> <!-- -->przyznaje od Skarbu Państwa- Sądu Okręgowego w Kielcach na rzecz adwokata <span class="anon-block">O. M.</span> z Kancelarii Adwokackiej w <span class="anon-block">O.</span> <span class="anon-block">ul. (...)</span> kwotę 3 321zł (trzy tysiące trzysta dwadzieścia jeden złotych), w tym 621zł podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanemu <span class="anon-block">M. P.</span> z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. </strong> </p> <p> <span class="underline"> <!-- -->Sygn.akt I A Ca 1078/12</span> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Po ostatecznym sprecyzowaniu stanowiska powodowie <span class="anon-block">K. M.</span>, <span class="anon-block">T. M.</span>, <span class="anon-block">J. M. (1)</span>, <span class="anon-block">R. M.</span> i <span class="anon-block">P.</span> wnieśli o zasądzenie na rzecz każdego z nich solidarnie od pozwanych <span class="anon-block">J. P.</span> i <span class="anon-block">M. P.</span> po 60.000 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, cierpienia oraz przeżytą i przeżywaną w dalszym ciągu traumę w związku ze śmiercią ich ojca <span class="anon-block">J. M. (2)</span>, po 20.000 zł. także od dnia wniesienia pozwu z tytułu odszkodowania z powodu znacznego pogorszenia sytuacji życiowej, po 32.000 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu tytułem skapitalizowanej renty przy stawce po 1.000 zł. miesięcznie za okres od dnia 1 grudnia 2007 r. do dnia 31 lipca 2010 r., po 1.000 zł. miesięcznie od dnia 1 sierpnia 2010 r. z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności poszczególnych świadczeń oraz kosztów procesu.</p> <p>W uzasadnieniu powództwa podali, że w nocy z 4 na 5 listopada 2007 r. pozwani zamordowali ich ojca, który był głową rodziny i ich utrzymywał, za co zostali prawomocnie skazani .</p> <p>Ojciec powodów w chwili śmierci miał 46 lat, prowadził gospodarstwo rolne, natomiast tylko <span class="anon-block">P. M.</span> był pełnoletni, rozpoczynał pracę zarobkową, z której musiał zrezygnować aby zająć się młodszym rodzeństwem, dla którego ustanowiono rodzinę zastępczą w osobie ciotki <span class="anon-block">G. G.</span> i jej męża . W domu ciotki mającej dom w pobliżu zamieszkała córka <span class="anon-block">J. M. (2)</span> -powódka <span class="anon-block">K. M.</span>, a pozostałe jego dzieci w domu pozostały w domu rodzinnym, gdzie mieszkają także dziadkowie ojczyści. <span class="anon-block">J. M. (2)</span> prowadził gospodarstwo rolne przynoszące coraz większe dochody, a poza tym był z zawodu hydraulikiem i świadczył usługi także i w tym zakresie, co przynosiło dodatkowy dochód. Śmierć ojca była dla powodów bardzo bolesnym przeżyciem i w znacznym stopniu ograniczyła ich perspektywy, <span class="anon-block">P. M.</span> musiał zrezygnować z pracy w zawodzie stolarza aby zająć się rodzeństwem i prowadzeniem gospodarstwa rolnego.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">M. P.</span> uznał powództwo do wysokości po 2.000 zł. dla każdego z powodów tytułem odszkodowania i po 1.000 zł. z tytułu zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia wyrokowania, wnosząc o oddalenie powództwa w pozostałej części.</p> <p>Zaprzeczył aby ojciec powodów prowadził bardzo dochodowe gospodarstwo rolne o ponad przeciętnych dochodach, podniósł że zmarły od wielu lat nadużywał alkoholu i w czasie zajścia w którym zginął znajdował się pod wpływem alkoholu. Zdaniem tego pozwanego roszczenia powodów są wygórowane, a żądanie zasądzenia renty jest bezzasadne, gdyż pobierane przez powodów świadczenia są wyższe od kosztów ich utrzymania ponoszonych przez ojca.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">J. P.</span> nie uznał powództwa i podniósł, że nie jest w stanie płacić żadnych świadczeń z uwagi na sytuację majątkową , pobyt w zakładzie karnym , podeszły wiek i brak możliwości wykonywania pracy zarobkowej.</p> <p>Wyrokiem z dnia 23 maja 2012 r. sygn..akt IC <span class="anon-block">(...)</span>Sąd Okręgowy w Kielcach zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz każdego z powodów po 60.000 zł. z ustawowymi odsetkami od dnia 22 maja 2010r. tytułem zadośćuczynienia oraz po 11.000 zł. z ustawowymi odsetkami także od dnia 22 maja 2010 r. tytułem odszkodowania, oddalił powództwo w pozostałej części, zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz każdego z powodów po 1113,87zł. tytułem zwrotu kosztów procesu, przyznał od Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego w Kielcach ) na rzecz pełnomocnika pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> wynagrodzenie za zastępstwo prawne tego pozwanego z urzędu, nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie zasądzającym od pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> na rzecz każdego z powodów po 3.000zł. oraz nakazał pobrać od pozwanych jako dłużników solidarnych na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego w Kielcach) kwotę 2.456,89 zł. tytułem części nieuiszczonych kosztów sądowych , odstępując od obciążenia stron resztą tych kosztów.</p> <p>W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy ustalił, że w nocy z 4 na 5 listopada 2007 r. pozwani podczas sprzeczki w czasie wspólnego spożywania alkoholu pobili ze skutkiem śmiertelnym śmiertelnym ojca powodów <span class="anon-block">J. M. (2)</span> za co zostali prawomocnie skazani i w chwili obecnej odbywają karę pozbawienia wolności. W chwili śmierci <span class="anon-block">J. M. (2)</span> miał <span class="anon-block">(...)</span> lat, jego żona i matka powodów zmarła w 2005 r., mimo że od czasu do czasu spożywał alkohol prowadził gospodarstwo rolne o powierzchni 12 ha , gdzie chował 30 sztuk trzody, 6 sztuk macior i trzy krowy. Działalność tę modernizował, a ponadto osiągał dodatkowe dochody ze świadczenia usług jako hydraulik, gdyż miał także taki zawód. Z ojcem w jego rodzinnym domu mieszkali wszyscy powodowie oraz ich dziadkowie ojczyści, z tym że <span class="anon-block">P. M.</span> był już dorosły i pracował jako <span class="anon-block">(...)</span>w firmie budowlanej w <span class="anon-block">S.</span> od około pół roku przed śmiercią ojca. Po tej tragedii pracował jeszcze przez dwa miesiące, gdyż pracodawca zamierzał go wysłać na delegację, a musiał zająć się gospodarstwem po ojcu i opieką nad młodszym rodzeństwem. Aktualnie wszyscy powodowie z wyjątkiem <span class="anon-block">K. M.</span> mieszkają w domu rodzinnym . Dla małoletnich powodów ustanowiono rodzinę zastępczą w osobie małżeństwa <span class="anon-block">G.</span>, tj. siostry <span class="anon-block">J. M. (2)</span> i jej męża ,, którzy otrzymują z tego tytułu kwotę 1.500 zł. miesięcznie. U nich też mieszka <span class="anon-block">K. M.</span> i dlatego z w/w kwoty 500 zł. zatrzymują na jej potrzeby, a resztą dysponuje <span class="anon-block">P. M.</span>. <span class="anon-block">P. M.</span> po przejęciu gospodarstwa, które stanowi główne źródło utrzymania rodziny , ograniczył hodowlę, zmuszony był zrezygnować z dalszej dzierżawy 2 ha od Skarbu Państwa, które ojciec po zakończeniu dzierżawy zamierzał kupić, gdyż nie mógł sobie na to pozwolić.</p> <p> <span class="anon-block">P. M.</span> pracuje wyłącznie na gospodarstwie , prowadzi działalność na 7 ha, uprawia ziemniaki, zboże i chowa 20 sztuk trzody i dwie krowy. Otrzymuje z <span class="anon-block">(...)</span>rentę rodzinną na całe rodzeństwo wraz z zasiłkami w łącznej kwocie 2.200 zł., z <span class="anon-block"> Centrum Pomocy (...)</span> po 490 zł. na każde z rodzeństwa , czyli w sumie 1.960 zł. Dopłaty dla <span class="anon-block">J. M. (2)</span> związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego wynoszące 20.000 zł. rocznie zostały zmniejszone do 15.000 zł. z uwagi na prowadzenie produkcji rolnej na mniejszym areale. Dochodowość gospodarstwa według cen z 2011 r. wyniosłaby w 2007 r. -21.738 zł., natomiast przy zmniejszonej produkcji prowadzonej przez <span class="anon-block">P. M.</span> wynosi-10.735 zł. Powodowie bardzo dotkliwie odczuli stratę ojca, co zaważyło negatywnie na ich sferze psychiczno-emocjonalnej, wynikach w nauce i skutki tego odczuwają do chwili obecnej.</p> <p>Pozwani odbywają karę pozbawienia wolności. Pozwany <span class="anon-block">J. P.</span> ma<span class="anon-block">(...)</span>lata, pobiera emeryturę kolejową w wysokości 1.054,28 zł. , przed pójściem do zakładu karnego mieszkał u konkubiny, jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 3,40 ha należącego do niego i jego zmarłej żony, po której spadek odziedziczyło czworo dzieci. Pozwany <span class="anon-block">M. P.</span> ma <span class="anon-block">(...)</span> lat, jest z zawodu murarzem, pracuje w zakładzie karnym, nie ma nikogo na utrzymaniu, przed odbywaniem kary mieszkał razem z siostrą i jej rodziną w domu znajdującym się na rodzinnym gospodarstwie rolnym.</p> <p>Poczyniwszy powyższe ustalenia Sąd Okręgowy powiada , że niewątpliwie na skutek śmierci ojca sytuacja powodów obejmująca szkody obecne i przyszłe niewątpliwie się pogorszyła. Stracili ojca w sytuacji kiedy nie żyła ich już matka, a więc zostali sierotami zupełnymi w bardzo młodym wieku, co zmniejszyło ich perspektywy życiowe, <span class="anon-block">P. M.</span> musiał zrezygnować z pracy w wyuczonym zawodzie stolarza aby zająć się młodszym rodzeństwem. Zmniejszyła się dochodowość gospodarstwa, co wynikło z ograniczenia produkcji rolnej i ilości chowanej trzody chlewnej, co z kolei skutkowało zmniejszeniem dopłat. Poza tym ojciec powodów osiągał dodatkowe dochody z racji wykonywania usług hydraulicznych. Wszystkie wskazane wyżej fakty przemawiają za przyjęciem, że owo pogorszenie sytuacji życiowej uzasadnia przy posiłkowym zastosowaniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 322)">art.322 k.p.c.</a> zasądzenie na rzecz każdego z powodów po 11.000 zł. na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 446)">art. 446</a> &amp; 3 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> </p> <p>Pozbawienie życia ojca było też bardzo ciężkim naruszeniem dobra osobistego powodów jakim jest życie we wspólnocie rodzinnej z rodzicem, który zapewniał dzieciom opiekę rozwój emocjonalny i społeczny, a także zdrowie, gdyż stan ich zdrowia na skutek traumy</p> <p>związanej ze śmiercią osoby najbliższej uległ pogorszeniu, zwłaszcza w zakresie zdrowia psychicznego. Wina pozwanych jest ewidentna i dlatego zdaniem Sądu Okręgowego zachodzi podstawa do zasądzenia do rzecz każdego z powodów tytułem zadośćuczynienia na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art.448 k.c.</a> po 60.000 zł.</p> <p>Dalej idące roszczenia z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446)">art. 446</a> &amp; 3 i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art.448 k.c.</a> jako wygórowane zostały oddalone.</p> <p>Sąd nie znalazł natomiast podstaw do zasądzenia renty z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 446)">art.446</a> &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a>, gdyż dochód w przeliczeniu na członka rodziny jest u powodów blisko dwukrotnie wyższy aniżeli przed śmiercią ich ojca.</p> <p>Z uwagi na charakter popełnionego przez pozwanych przestępstwa Sąd I instancji przyjął, że zasady współżycia społecznego sprzeciwiają się miarkowaniu należnych od pozwanych świadczeń w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 440)">art.440 k.c.</a> </p> <p>Zasądzając odsetki na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art.481 k.c.</a> Sąd miał na uwadze, że roszczenia powodów stały się wymagalne z upływem 1 tygodnia od doręczenia odpisu pozwu drugiemu z pozwanych, tj. <span class="anon-block">M. P.</span>.</p> <p> Okosztach procesu Sąd Okręgowy orzekł w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art.100 k.p.c.</a> rozdzielając te między stronami przy uwzględnieniu , że powodowie utrzymali się ze swoimi żądaniami w 77,17%.</p> <p>W apelacji, opartej na zarzutach sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału i naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> pozwany <span class="anon-block">M. P.</span> wnosi o zmianę zaskarżonego wyroku przez obniżenie zadośćuczynienia do kwot po 20.000 zł. na rzecz każdego z powodów i zasądzenie odsetek od tego roszczenia , jak i zasądzonych świadczeń odszkodowawczych w kwotach po 11.000zł. od dnia uprawomocnienia się orzeczenia oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa tego pozwanego z urzędu w postępowaniu apelacyjnym , gdyż nie zostały one ani w części, ani w całości uiszczone.</p> <p>W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o oddalenie apelacji i zasądzenie od pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> kosztów postępowania apelacyjnego.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">J. P.</span> nie zajął stanowiska w postępowaniu apelacyjnym.</p> <p>Rozpoznając apelację, Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.</p> <p>Apelacja nie może odnieść skutku.</p> <p>Sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału pozwany <span class="anon-block">M. P.</span> dopatruje się w zasądzeniu zbyt wysokiego zadośćuczynienia w stosunku do jego możliwości płatniczych oraz nie wzięcia pod uwagę, że pokrzywdzony przyczynił się do zdarzenia w wyniku którego poniósł śmierć.</p> <p>Odnosząc się do powyższych zarzutów należy stwierdzić, ze jak to trafnie podnosi w odpowiedzi na apelację pełnomocnik powodów przy określeniu wysokości zadośćuczynienia należy wziąć pod uwagę przede wszystkim rozmiar krzywdy wyrządzonej osobie poszkodowanej, natomiast problem możliwości płatniczych zobowiązanego winien być brany pod uwagę w dużo dalszej kolejności. Możliwości majątkowe obu pozwanych zostały prawidłowo ustalone przez Sąd I instancji, głównie o ich własne zeznania, wobec czego ustalenia w tej materii są prawidłowe i nie mogą zostać skutecznie w apelacji zakwestionowane. Problem czy zadośćuczynienie w świetle tych ustaleń nie jest zawyżone to kwestia właściwego zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 448)">art. 448 k.c.</a>; a więc ewentualnego naruszenia prawa materialnego, a nie prawidłowości ustaleń faktycznych. Zdaniem Sądu Apelacyjnego czyn jakiego dopuścili się pozwani i rozmiar wyrządzonej przez to powodom krzywdy nie uzasadnia miarkowania wysokości zadośćuczynienia. Przemawiają za tym te same względy, które zadecydowały o trafnej decyzji Sądu I instancji o niezastosowaniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 440)">art. 440 k.c.</a> i odstąpieniu od miarkowania wysokości zasądzonego na rzecz powodów odszkodowania. Sama wysokość zadośćuczynienia z uwagi na rozmiar krzywdy z pewnością nie jest zawyżona, czego nawet apelacja nie stara się w żaden sposób uzasadnić.</p> <p>Okoliczność, że do zabójstwa ojca powodów doszło w trakcie sprzeczki podczas spożywania alkoholu nie uzasadnia też przyjęcia przyczynienia się ojca powodów do tego zdarzenia.</p> <p>Fakt, że wpłynęło to na wysokość kary nie powoduje automatycznie zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 362)">art. 362 k.c.</a> Pełnomocnik powodów w odpowiedzi na apelację słusznie wywodzi, że w żaden sposób nie mogło to usprawiedliwić dokonania zabójstwa. Okoliczność bowiem, że ojciec powodów był wówczas pod silnym wpływem alkoholu w żaden sposób nie spowodowała jego zgonu, a tylko pobicie go przez pozwanych.</p> <p>Chybiony jest w końcu zarzut naruszenia prawa materialnego przez zasądzeniu odsetek. Zgodnie z art. 481&amp; 1 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">k.c.</a> odsetki przysługują w razie opóźnienia w spełnieniu świadczenia</p> <p>i  rozstrzygnięcie czy zasądzenie odsetek od dnia doręczenia odpisu pozwu drugiemu z pozwanych zależy od przyjęcia kiedy świadczenie stało się wymagalne , gdyż tylko po bezskutecznym upływie terminu wymagalności można mówić o opóźnieniu w spełnieniu świadczenia. Trzeba w tym miejscu dodać, że odsetki służą w każdym przypadku opóźnienia w spełnieniu świadczenia, nawet z przyczyn nie zawinionych przez dłużnika, a nie tylko w przypadku zwłoki, która jest kwalifikowaną postacią opóźnienia w następstwie okoliczności, za które dłużnik ponosi odpowiedzialność (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 476)">art.476 k.c.</a>). Zobowiązanie z czynu niedozwolonego i z tytułu naruszenia dóbr osobistych, gdyż tego rodzaju podstawy odpowiedzialności znajdują zastosowanie w niniejszej sprawie, jest zobowiązaniem bezterminowym i w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 455)">art. 455 k.c.</a> stało się wymagalne z chwilą wezwania do zapłaty. Skoro miało to miejsce przed wytoczeniem powództwa, zasądzenie odsetek od daty doręczenia odpisu pozwu drugiemu z pozwanych nie jest krzywdzące dla dłużników.</p> <p>Z przytoczonych wyżej względów, gdy podniesione w apelacji zarzuty okazały się chybione, a brak jest branych pod rozwagę z urzędu , Sąd Apelacyjny na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację jako bezzasadną.</p> <p>Oddalając apelację Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391)">art. 391</a> &amp; 1 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> zasądził od pozwanego <span class="anon-block">M. P.</span> na rzecz każdego z powodów tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego po 1.800 zł., na co składają się koszty zastępstwa procesowego w stawce minimalnej określonej w &amp; 6 pkt. 5 w związku z &amp; 12 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia</p> <p>Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U.Nr. 163 , poz. 1349 ze zm.).</p> <p>O wynagrodzeniu należnym pełnomocnikowi <span class="anon-block">M. P.</span> za nieopłacone zastępstwo prawne z urzędu w postępowaniu apelacyjnym orzeczono w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29)">art. 29</a> ust. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 ()">Prawa o adwokaturze</a> oraz &amp; 2 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29 ust. 3)">ust. 3</a> &amp; 6 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29 ust. 3 pkt. 6)">pkt. 6</a> , &amp; 13 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820160124" title="Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze - Dz. U. z 1982 r. Nr 16, poz. 124 (art. 29 ust. 1;art. 29 ust. 1 pkt. 2)">ust. 1 pkt. 2</a> <span class="underline"> <!-- -->i </span>&amp; 19-21 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ()">rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu</a> (Dz.U.Nr. 163 , poz. 1348 ze zm.).</p> </div>