III APz 11/12
Sądy powszechne2012-12-12
Sygnatura
III APz 11/12
Data orzeczenia
2012-12-12
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Alicja Podczaska
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III APz 11/12</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Dnia 12 grudnia 2012 r.</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym:</strong>
</p>
<table>
<colgroup>
<col width="116"/>
<col width="173"/>
<col width="486"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
</td>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>
<strong>
<!-- -->SSA Alicja Podczaska </strong>
</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu <strong>
<!-- -->12 grudnia 2012 r. </strong>
</p>
<p>na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z powództwa <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">J. T.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko <strong>
<!-- -->
Zakładom Przetwórstwa Drzewnego <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o odszkodowanie i zadośćuczynienie</strong>
</p>
<p>na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 9 listopada 2012 r., sygn. akt IV P 3/10</p>
<p>
<strong>
<!-- -->p o s t a n a w i a:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Krośnie.</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Krośnie oddalił wniosek o zwolnienie pozwanego od opłaty sądowej od zażalenia na postanowienie tego Sądu z dnia 26 września 2012 r., wskazując, że nie zostały spełnione warunki uzyskania zwolnienia określone w art. 103 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Pozwany nie wykazał bowiem faktu zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, ani żadnego dowodu potwierdzającego stan finansowy i majątkowy spółki.</p>
<p>W zażaleniu na powyższe postanowienie strona pozwana domagała się jego zmiany i zwolnienia od opłaty sądowej od zażalenia, podnosząc, że Sąd I instancji błędnie przyjął za podstawę oceny złożonego wniosku art. 103 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.</p>
<p>Stan majątkowy pozwanego, działającego w formie spółki cywilnej, winien być oceniany poprzez analizę oświadczeń majątkowych osób fizycznych, wchodzących w jej skład, gdyż spółka cywilna nie istnieje jako podmiot odrębny od swoich wspólników.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Apelacyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zażalenie strony pozwanej skutkuje wydaniem orzeczenia kasatoryjnego, gdyż zaskarżone orzeczenie, wydane zostało w istocie bez zbadania stanu majątkowego, dochodów i źródeł utrzymania wspólników pozwanej spółki cywilnej i jest, co najmniej przedwczesne.</p>
<p>Na wstępie wyjaśnić należy, że podstawą oceny istnienia przesłanek do przyznania zwolnienia od kosztów sądowych pozwanym, jako przedsiębiorcom będącym osobami fizycznymi, działającymi pod firmą, winien być przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 102)">art. 102 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> ( t. jedn. Dz. U. 2010 nr 90, poz. 594), nie zaś art. 103 tej ustawy. W spółce prawa cywilnego podmiotowość prawną mają tylko wspólnicy.</p>
<p>Przypomnieć w tym miejscu należy, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy, ponieważ zasadą jest, że sąd w postępowaniu cywilnym nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona opłata (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 126(2);art. 126(2) § 1)">art. 126<sup>
<!-- -->2 </sup>§ 1 kpc</a>). Skarb Państwa bowiem, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 94)">art. 94 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a>, nie ma obowiązku uiszczania opłat za strony. Równocześnie jednak na uwadze mieć należy, że w konkretnych okolicznościach nadmierna wysokość opłaty może prowadzić do ograniczenia prawa do sądu.</p>
<p>Ponownie rozpoznając wniosek pozwanego o zwolnienie od opłaty sądowej od zażalenia, Sąd Okręgowy, mając na uwadze jej wysokość, zgromadzi informacje dotyczące rzeczywistego stanu majątkowego, dochodów i źródeł utrzymania wspólników spółki cywilnej: Zakłady Przetwórstwa Drzewnego <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">M. D.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>, uwzględniając nie tylko kondycję finansową firmy, ale także stan majątku osobistego jej wspólników. Treść złożonego dotychczas oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania pozwanego jest bowiem niewystarczająca dla oceny zaistnienia warunków, uzasadniających zwolnienie od opłaty sadowej w świetle art. 102 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 kpc</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 kpc</a>.</p>
<p>Zarządzenie:</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
- akta zwrócić SO w Krośnie
</p>
</div>