I ACz 1970/12
Sądy powszechne2012-12-12
Sygnatura
I ACz 1970/12
Data orzeczenia
2012-12-12
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Andrzej Struzik (PRESIDING_JUDGE)Piotr RusinWładysław Pawlak
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt I ACz 1970/12</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 12 grudnia 2012 r. r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="219"/>
<col width="398"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->SSA Andrzej Struzik</span>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Sędziowie:</p>
</td>
<td>
<p>SA Władysław Pawlak</p>
<p>SA Piotr Rusin</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2012 r.</p>
<p>w <span class="anon-block">K.</span>
</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">J. K.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">A. C.</span>, <span class="anon-block">E. C.</span> i <span class="anon-block">M. H.</span>
</p>
<p>o wydanie dalszego tytułu wykonawczego</p>
<p>na skutek zażalenia wierzyciela <span class="anon-block">J. K.</span>
</p>
<p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie</p>
<p>z dnia 27 sierpnia 2012 r. sygn. akt I Nc 191/11</p>
<p>
<strong>
<!-- -->p o s t a n a w i a:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania wniosku powoda o wydanie dalszego tytułu wykonawczego nr 3 i orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego.</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Wierzyciel <span class="anon-block">J. K.</span> we wniosku z dnia 29 maja 2012 r. domagał się wydania kolejnych tytułów wykonawczych nr 2 i nr 3 wobec dłużnika <span class="anon-block">M. H.</span>, a to w celu wszczęcia przeciwko niemu egzekucji z nieruchomości objętej <span class="anon-block">księgą wieczystą nr (...)</span> oraz w celu wpisu hipoteki przymusowej na tej nieruchomości. Postanowieniem z dnia 13 lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie uwzględnił powyższy wniosek w odniesieniu do egzekucji z nieruchomości, wydając tytuł wykonawczy nr 2, natomiast oddalił wniosek o wydanie dalszego tytułu wykonawczego w pozostałym zakresie przyjmując, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> przewiduje możliwość wydawania dalszych tytułów wykonawczych tylko w razie potrzeby prowadzenia egzekucji, ale nie w celu dokonywania wpisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a> na nieruchomościach dłużnika.</p>
<p>Wierzyciel złożył kolejny wniosek, datowany dnia 2 sierpnia 2012 r., w którym domagał się wydania tytułu wykonawczego nr 3 celem prowadzenia przez wierzyciela egzekucji komorniczej. Uzasadniając ten wniosek podniósł, że wobec oddalenia wniosku o wydanie tytułu wykonawczego celem dokonania wpisu hipoteki przymusowej na udziale we współwłasności wyżej opisanej nieruchomości zmuszony był do doprowadzenia do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie <span class="anon-block">S. H.</span>, ażeby odzyskać tytuł wykonawczy stanowiący podstawę tamtej egzekucji, a to w celu wykorzystania go do wpisu hipoteki przymusowej na udziale we współwłasności nieruchomości należącym do dłużnika <span class="anon-block">M. H.</span>. W rezultacie, na skutek wykorzystania do wpisu hipoteki przymusowej pierwszego tytułu wykonawczego, wierzyciel nie może kontynuować egzekucji komorniczej prowadzonej przeciwko dłużnikom.</p>
<p>Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił powyższy wniosek. Uzasadniając to postanowienie sąd I instancji stwierdził, że wydanie dalszego tytułu wykonawczego „w celu prowadzenia egzekucji przez wierzyciela” nie jest dopuszczalne, gdyż z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> wynika, że zakres, w jakim dalszy tytuł może być wydany, musi być ograniczony do niektórych dłużników lub niektórych składników majątku dłużnika. <em>
<!-- -->A contrario</em> przepis ten nie dopuszcza wydania tytułu wykonawczego uprawniającego do egzekucji w pełnym zakresie, to jest z całego majątku wszystkich dłużników, gdyż taki zakres może mieć tylko pierwszy tytuł wykonawczy. Okoliczność, że wnioskodawca wykorzystał pierwszy tytuł do innego celu, aniżeli prowadzenie egzekucji, nie ma w tym kontekście znaczenia, albowiem przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> nie przewidują wydawania tytułów wykonawczych w innym celu niż prowadzenie egzekucji.</p>
<p>Na powyższe postanowienie wierzyciel złożył zażalenie wnosząc o jego zmianę poprzez wydanie kolejnego tytułu wykonawczego, opatrzonego numerem 3, przeciwko dłużnikom <span class="anon-block">M. H.</span>, <span class="anon-block">A. C.</span> i <span class="anon-block">E. C.</span> celem prowadzenia egzekucji komorniczej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie <span class="anon-block">S. H.</span> oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego i kosztów wydania kolejnego tytułu wykonawczego. Zaskarżonemu postanowieniu wierzyciel zarzucił naruszenie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 109;art. 109 ust. 1)">art. 109 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece</a> poprzez brak uwzględnienia okoliczności sprawy, a w szczególności wykorzystania przez wierzyciela pierwszego tytułu do wpisu hipoteki przymusowej, w rezultacie czego do prowadzenia egzekucji jest mu niezbędny kolejny tytuł.</p>
<p>Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</p>
<p>Zażalenie jest zasadne.</p>
<p>Przede wszystkim wierzyciel trafnie kwestionuje pogląd sądu I instancji, jakoby przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> nie dawał podstaw do wydania kolejnego tytułu wykonawczego służącego uzyskaniu wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomości dłużnika. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 109;art. 109 ust. 1)">art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece</a> przewiduje możliwość uzyskania hipoteki przymusowej na nieruchomościach dłużnika przez wierzyciela, którego wierzytelność jest stwierdzona tytułem wykonawczym. Z kolei przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(2);art. 626(2) § 3)">art. 626<sup>
<!-- -->2</sup> § 3 k.p.c.</a> nakazuje dołączenie do wniosku o dokonanie wpisu w księdze wieczystej dokumentów stanowiących podstawę wpisu. Za utrwalony na tle tych przepisów można uznać pogląd, wyrażony m.in. w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2005 r. sygn. III CZP 101/05 (OSNC 2006/11/180), że podstawą wpisu hipoteki przymusowej może być tylko oryginał tytułu wykonawczego. W konsekwencji takiej wykładni powołanych przepisów oczywistym jest, że <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> daje podstawę do wydania dalszego tytułu wykonawczego służącego do wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomościach dłużnika. Zaakceptowanie odmiennego poglądu Sądu Okręgowego prowadziłoby do niemożliwego do przyjęcia rezultatu. Mianowicie wierzyciel, nie mogąc uzyskać dalszego tytułu wykonawczego do wpisu hipoteki przymusowej, stawałby przed dylematem, czy prowadzić egzekucję, czy też uzyskać hipotekę przymusową na nieruchomościach dłużnika. Wybór jednej z tych opcji wykluczałby drugą ze względu na brak drugiego tytułu wykonawczego. W uzasadnieniu powołanej uchwały Sąd Najwyższy jednoznacznie wskazuje na przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 793)">art. 793 k.p.c.</a> jako na podstawę uzyskania przez wierzyciela dalszego tytułu wykonawczego mającego służyć do wpisu hipoteki przymusowej.</p>
<p>Wadliwe oddalenie postanowieniem z dnia 13 lipca 2012 r. wniosku o wydanie tytułu wykonawczego służącego do wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomości dłużnika <span class="anon-block">M. H.</span> spowodowało, według twierdzeń wierzyciela, odzyskanie pierwszego tytułu wykonawczego od komornika i wykorzystanie go do uzyskania hipoteki przymusowej. Jeżeli fakt taki istotnie miał miejsce, dla kontynuowania egzekucji konieczne jest wydanie dalszego tytułu wykonawczego. Podane jako podstawa żądania fakty powinny zostać zweryfikowane przez sąd I instancji, ażeby nie dopuścić do uzyskania kolejnego tytułu wykonawczego w sytuacji, gdyby oświadczenie wierzyciela nie odpowiadało prawdzie.</p>
<p>Z powyższych przyczyn, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2</a> i z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 4)">art. 386 § 4 k.p.c.</a> należało orzec jak w sentencji.</p>
</div>