I ACz 1946/12

<div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 14 grudnia 2012 roku</p> <p>Sąd Apelacyjny w Poznaniu, Wydział I Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: SSA Jerzy Geisler (spr.)</p> <p>Sędziowie: SA Hanna Małaniuk</p> <p>SA Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2012 roku</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> Stowarzyszenia (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Ś.</span> (poprzednio: <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe (...) s.c.</span> <span class="anon-block">B. C.</span>, <span class="anon-block">J. S.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span>)</strong> </p> <p>o zaniechanie i zapłatę</p> <p>na skutek zażalenia pozwanej</p> <p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu</p> <p>z dnia 24 września 2012 roku, sygn. akt: XII C 1597/12</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p>1.  <strong> <!-- -->sprostować oczywistą omyłkę w komparycji zaskarżonego postanowienia poprzez wpisanie w miejsce słów: „przeciwko pozwanym <span class="anon-block">B. D. (2)</span>, <span class="anon-block">J. S. (2)</span>, <span class="anon-block">B. C. (2)</span> wspólników spółki cywilnej P.U.H. <span class="anon-block"> (...)</span> sformułowania: „przeciwko <span class="anon-block"> (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Ś.</span> (poprzednio: <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe (...) s.c.</span> <span class="anon-block">B. C.</span>, <span class="anon-block">J. S.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span>), </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że wniosek o udzielenie zabezpieczenia oddalić. </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->SSA H. Małaniuk SSA J. Geisler SSA <span class="anon-block">M. M.</span>-<span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy udzielił powodowi, na czas trwania niniejszego postępowania, zabezpieczenia jego roszczenia zgłoszonego w pkt. I.1 pozwu z dnia 27 lipca 2012 roku poprzez zakazanie pozwanym wspólnikom spółki cywilnej dokonywania reemisji w sieciach telewizji kablowej utworów audiowizualnych nadawanych w programach telewizyjnych.</p> <p>Sąd I instancji wyjaśnił na wstępie, że powód wystąpił przeciwko pozwanym wspólnikom spółki cywilnej o zakazanie dokonywania reemisji w sieci telewizji kablowej utworów audiowizualnych, nadawanych w programach telewizyjnych, do czasu zawarcia z powodem umowy licencyjnej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19940240083" title="Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych - Dz. U. z 1994 r. Nr 24, poz. 83 (art. 21(1))">art. 21^{<!-- -->1} ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych</a> (zwanej dalej: u.p.a.p.p.) – pkt I.1 pozwu, jak też o zasądzenie od pozwanych na jego rzecz kwoty 93.068,34 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia odpisu pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanych na jego rzecz zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.</p> <p>Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy wskazał, że w jego ocenie powód uprawdopodobnił zarówno istnienie zgłoszonego w pozwie roszczenia, jak też interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730(1);art. 730(1) § 1)">art. 730^{<!-- -->1} § 1 k.p.c.</a> Podkreślił, iż powód uprawdopodobnił reemisję przez pozwanych, jako wspólników spółki cywilnej, programów telewizyjnych, zawierających utwory audiowizualne, jak też fakt, że pozwani nie zawarli z nim umowy licencyjnej, o której mowa w art. 21^{<!-- -->1} u.p.a.p.p., mimo że jest on podmiotem uprawnionym do zarządzania i ochrony praw autorskich.</p> <p>W zakresie drugiej z przesłanek zabezpieczenia, a mianowicie w zakresie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, Sąd Okręgowy wskazał, że brak zabezpieczenia utrudniłby uzyskanie celu procesu o zaniechanie dokonywania reemisji na przyszłość. Stwierdził, że autorskie prawa majątkowe mają charakter wyłączny i bezwzględny, a sens udzielenia powodowi ich ochrony w stanie faktycznym niniejszej sprawy wyraża się w jak najszybszym przerwaniu bezprawnych działań pozwanych, których rozmiar – po zakończeniu niniejszego sporu – będzie znacznie większy aniżeli w chwili wniesienia pozwu. Tym samym w sytuacji pozytywnej oceny roszczenia powoda, zakaz tego działania, wynikający z przyszłego orzeczenia, wydanego w sprawie, pojawiłby się zbyt późno, narażając uprawnionego na skutki niedozwolonych działań przeciwnika procesowego.</p> <p>Sąd Okręgowy podkreślił również, że udzielenie zabezpieczenia w powyższy sposób nie doprowadzi do zaspokojenia roszczenia, ani nie obciąży pozwanych ponad potrzebę.</p> <p>Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła <span class="anon-block"> spółka (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">Ś.</span> <span class="anon-block">W.</span>., podnosząc uprzednio, że jest następcą prawnym spółki cywilnej pod nazwą: <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe (...) s.c.</span> <span class="anon-block">B. C.</span>, <span class="anon-block">J. S.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span>. Orzeczenie to zaskarżyła w całości, wnosząc o jego zmianę poprzez oddalenie wniosku o udzielenie zabezpieczenia, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca zarzuciła naruszenie:</p> <p>1.  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 738)">art. 738 k.p.c.</a> poprzez pominięcie przy rozpoznaniu wniosku o zabezpieczenie stanowiska pozwanej, przedstawionego w sprawie przed wydaniem zaskarżonego postanowienia,</p> <p>2.  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730;art. 730 § 1)">art. 730 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 736;art. 736 § 2)">art. 736 § 2 k.p.c.</a> poprzez brak oznaczenia w zaskarżonym postanowieniu roszczenia, które podlega zabezpieczeniu,</p> <p>3.  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730(1);art. 730(1) § 1;art. 730(1) § 2)">art. 730^{<!-- -->1} § 1 i 2 k.p.c.</a> poprzez udzielenie zabezpieczenia roszczeniu powoda pomimo nieuprawdopodobnienia przez niego roszczenia ani interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia,</p> <p>4.  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730(1);art. 730(1) § 1)">art. 730^{<!-- -->1} § 1 k.p.c.</a> poprzez uznanie za uprawdopodobnione, że pozwana narusza prawa autorskie reprezentowane przez powoda, mimo że z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>pozwana regularnie uiszcza na rzecz powoda wynagrodzenie za korzystanie z praw autorskich według stawki 1,6% wpływów pozwanej,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p> <span class="anon-block"> (...)</span> nie posiada zatwierdzonych przez <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 ()">KPA</a> tabel stawek wynagrodzeń prawno autorskich, które powód jako organizacja zbiorowego zarządzania zobowiązany jest stosować w umowach z użytkownikami na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19600300168" title="Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 1960 r. Nr 30, poz. 168 (art. 110(16))">art. 110^{<!-- -->16} </a> u.p.a.p.p.,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>powód nie sprzeciwiał się korzystaniu przez pozwaną z praw autorskich na polu eksploatacji: reemisja, a między stronami istnieje spór jedynie co do wysokości wynagrodzenia należnego <span class="anon-block"> (...)</span>,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>brak porozumienia stron co do stawki wynagrodzenia nie stanowi „ważnych powodów”, które w myśl art. 196 ust. 2 u.p.a.p.p. pozwalałyby organizacji zbiorowego zarządzania odmówić zgody na korzystanie z utworów,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>okoliczności sprawy wskazują, że pomiędzy stronami doszło do zawarcia w sposób konkludentny umowy licencji niewyłącznej, która nie wymaga formy pisemnej,</p> </dd> </dl> <p>5. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730(1);art. 730(1) § 3)">art. 730^{<!-- -->1} § 3 k.p.c.</a> poprzez brak uwzględnienia interesu strony pozwanej i udzielenie zabezpieczenia w sposób, który obciąża pozwana ponad potrzebę.</p> <p>Powód w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zażalenie pozwanej zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>Zdaniem Sądu Apelacyjnego powód uprawdopodobnił istnienie zgłoszonego w pozwie roszczenia, nie uprawdopodobnił jednak swojego interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia.</p> <p>Powód w niniejszej sprawie domagał się zabezpieczenia roszczenia niepieniężnego, sprowadzającego się do żądania zakazania pozwanej dokonywania reemisji w sieci telewizji kablowej utworów audiowizualnych, nadawanych w programach telewizyjnych, do czasu zawarcia z powodem umowy licencyjnej na podstawie art. 21^{<!-- -->1} u.p.a.p.p. Zgodnie z tym przepisem operatorom sieci kablowych wolno reemitować w sieciach kablowych utwory nadawane w programach organizacji radiowych i telewizyjnych wyłącznie na podstawie umowy zawartej z właściwą organizacją zbiorowego zarządzania. Tym samym reemitowanie utworów przez operatora sieci kablowej bez umowy, zawartej z właściwą organizacją zbiorowego zarządzania, stanowi naruszenie wyłącznych majątkowych praw autorskich.</p> <p>Z materiału sprawy wynika jednoznacznie, że pozwana, jako następca prawny <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa Usługowo-Handlowego (...) s.c.</span> <span class="anon-block">B. C.</span>, <span class="anon-block">J. S.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span>, jest operatorem kablowym, reemitującym w sieci kablowej utwory audiowizualne, nadawane programach stacji radiowych i telewizyjnych bez zawarcia przewidzianej w art. 21^{<!-- -->1} ust. 1 i.p.a.p.p. umowy z powodem, jako właściwą organizacją zbiorowego zarządzania. Nie zachodzą natomiast na obecnym etapie postępowania podstawy do stwierdzenia, by właściwa umowa została pomiędzy stronami zawarta w sposób konkludentny, czemu na przeszkodzie stoi przede wszystkim przeciwne oświadczenie powoda.</p> <p>W tych okolicznościach trafnie przyjął Sąd Okręgowy, iż powód, jako podmiot zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do utworów audiowizualnych, uprawdopodobnił swoje roszczenie o zaniechanie naruszeń, dochodzone w istocie na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 1) u.p.a.p.p.</p> <p>Brak natomiast podstaw do stwierdzenia, by powód uprawdopodobnił interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia w sposób dostateczny do jego udzielenia. Nie ulega wątpliwości, że celem, jaki zamierza osiągnąć powód, poprzez wskazane wyżej żądanie niepieniężne, jest uniemożliwienie pozwanej, jako operatorowi sieci kablowej, reemisji programów audiowizualnych bez zezwolenia, wyrażonego w odpowiedniej umowie z powodem, jako właściwą organizacją zbiorowego zarządzania. Jednakże tak określony cel, jaki zamierza osiągnąć powód, nie może abstrahować od całokształtu okoliczności niniejszej sprawy. Nie można bowiem pomijać faktu, że pozwana wyraża wolę zawarcia odpowiedniej umowy licencyjnej, umożliwiającej jej reemisję utworów audiowizualnych, natomiast spór, jaki toczy się między stronami poza ramami niniejszego procesu, dotyczy wysokości opłaty licencyjnej, jaka byłaby należna z tego tytułu powodowi. Natomiast z drugiej strony, zgodnie z art. 106 ust. 2 u.p.a.p.p., organizacja zbiorowego zarządzania nie może, bez ważnych powodów, odmówić zgody na korzystanie z utworów lub artystycznych wykonań w granicach wykonywanego przez siebie zarządu. Ten ostatni obowiązek powoda ma niezwykle istotny wpływ zarówno na ocenę istnienia interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, jak również na ocenę, czy taki sposób zabezpieczenia nie obciąża pozwanej ponad potrzebę. Powód nie uprawdopodobnił, by takie ważne powody do odmowy zawarcia umowy licencyjnej z pozwaną zaistniały, zatem już z tego względu nie można stwierdzić po jego stronie interesu prawnego w natychmiastowym zabezpieczeniu jego roszczeń.</p> <p>W świetle zatem tych okoliczności udzielenie zabezpieczenia w sposób żądany przez powoda niewątpliwie stanowiłoby element nacisku na zawarcie umowy licencyjnej na warunkach wskazanych przez powoda. Stanowiłoby także obciążenie pozwanej ponad potrzebę w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 730(1);art. 730(1) § 3)">art. 730^{<!-- -->1} § 3 k.p.c.</a>, gdyż w istocie prowadziłoby do zaniechania prowadzenia działalności gospodarczej pozwanej jako operatora sieci kablowej.</p> <p>Wyżej przedstawione okoliczności czynią ocenę dalszych zarzutów zażalenia bezprzedmiotową.</p> <p>Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a>, w sposób opisany w pkt 2 sentencji.</p> <p>Jednocześnie Sąd Apelacyjny, w oparciu o treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 350)">art. 350 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 2)">art. 391 § 2 k.p.c.</a>, sprostował oczywistą omyłkę w komparycji zaskarżonego postanowienia, polegającą na błędnym oznaczeniu strony pozwanej. Z przedłożonego przez pozwaną aktualnego odpisu z KRS (k. 580-583) wynika, że uchwałą wspólników z dnia 5 lipca 2012 roku <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe (...) s.c.</span> <span class="anon-block">B. C.</span>, <span class="anon-block">J. S.</span>, <span class="anon-block">B. D.</span> zostało przekształcone w <span class="anon-block"> spółkę (...) sp. z o.o.</span> na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 551;art. 551 § 2;art. 551 § 3)">art. 551 § 2 i 3 k.s.h.</a> W takim też wypadku stała się ona sukcesorem generalnym wspólników spółki cywilnej, w zakresie jej praw (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 26;art. 26 § 5)">art. 26 § 5 k.s.h.</a> stosowany odpowiednio).</p> <p> <strong> <!-- -->SSA H. Małaniuk SSA J. Geisler SSA <span class="anon-block">M. M.</span>-<span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> </div>