VII Ns 11/11
Sądy powszechne2011-10-04
Sygnatura
VII Ns 11/11
Data orzeczenia
2011-10-04
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Hanna Dobieszewska (PRESIDING_JUDGE)
Treść orzeczenia
<p>Sygn. VII Ns 11/11</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 4 października 2011 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Warszawie VII Wydział Cywilny Rejestrowy</p>
<p>w składzie następującym:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSO Hanna Dobieszewska</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
</td>
<td>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>protokolant sądowy stażysta Dominika Kuitkowska</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu w dniu 4 października 2011 r. w Warszawie</p>
<p>na rozprawie</p>
<p>sprawy z wniosku <span class="anon-block">Ł. P. (1)</span> Wyborczego Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>z udziałem <span class="anon-block">J. P. (1)</span>
</p>
<p>o wydanie orzeczenia w trybie art. 111 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>postanawia:</p>
<p>1.
wniosek oddalić;</p>
<p>2.
zasądzić od Pełnomocnika Wyborczego Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span> na rzecz <span class="anon-block">J. P. (1)</span> kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Wnioskiem z dnia 3 października 2011 r. w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110210112" title="Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy - Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112 (art. 111)">art. 111 ustawy z dnia 05.01.2011 r. kodeks wyborczy</a> <span class="anon-block">Ł. P. (2)</span> pełnomocnik wyborczy Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span> wniósł o:</p>
<p>- zakazanie uczestnikowi postępowania <span class="anon-block">J. P. (1)</span> rozpowszechniania informacji o rzekomym startowaniu w wyborach do Sejmu z list <span class="anon-block"> (...)</span> kandydatów z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności;</p>
<p>- nakazanie uczestnikowi postępowania <span class="anon-block">J. P. (1)</span> sprostowania nieprawdziwych informacji o rzekomym startowaniu w wyborach do Sejmu z list <span class="anon-block"> (...)</span> kandydatów z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności, w formie ogłoszenia o treści: „Ja, <span class="anon-block">J. P. (1)</span>, członek <span class="anon-block"> (...)</span> oświadczam, że rozpowszechnione przeze mnie informacje o rzekomym startowaniu w wyborach do Sejmu z list <span class="anon-block"> (...)</span> kandydatów z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności, były nieprawdziwe”, opublikowanego na pierwszej stronie dziennika <span class="anon-block"> Gazeta (...)</span>, o wymiarach, co najmniej, 15x15 cm, czcionka kroju Times New Roman, rozmiar 14;</p>
<p>- nakazanie uczestnikowi postępowania <span class="anon-block">J. P. (1)</span> przeproszenia <span class="anon-block">J. P. (2)</span> poprzez wręczenie <span class="anon-block">J. P. (2)</span> spisanego własnoręcznie i podpisanego oświadczenia o następującej treści: „Przepraszam kandydatów do sejmu startujących z list <span class="anon-block"> (...)</span>, za to że w trakcie trwającej kampanii wyborczej przed wyborami do Sejmu w 2011 roku rozpowszechniłem kłamliwe informacje o rzekomym startowaniu z list <span class="anon-block"> (...)</span> kandydatów z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę więzienia”. O wręczenie ww. oświadczenia w dniu 7 października 2011 r., o godz. 13:45 w siedzibie Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>, przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span>, <span class="anon-block">W.</span> <span class="anon-block">(...)</span>;</p>
<p>- nakazanie uczestnikowi postępowania <span class="anon-block">J. P. (1)</span> wpłacenia kwoty 50.000 złotych na rzecz <span class="anon-block"> Fundacji (...)</span> z siedzibą przy al.. <span class="anon-block">(...)</span>, <span class="anon-block">(...)-(...) W.</span>, o nr KRS <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> Bank (...) S.A.</span> <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block"> (...)</span>.</p>
<p>Pismem procesowym, które wpłynęło do sądu w dniu 4 października 2011 r. <span class="anon-block">J. P. (1)</span> wniósł o odrzucenie wniosku wobec braku zdolności sądowej wnioskodawcy tj. Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>, względnie o oddalenie wniosku w całości, o zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestnika zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych oraz o przeprowadzenie dowodów wskazanych w treści uzasadnienia- na okoliczności tam wskazane, a w szczególności dowodu z oględzin publikowanej na stronie internetowej Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>- konferencji prasowej tego komitetu pt. „Skazani na więzienie na listach <span class="anon-block"> (...)</span>”- gdzie <span class="anon-block">J. P. (2)</span> prezentuje kandydatów na posłów z listy tego Komitetu, wymieniając ich z nazwiska i imienia, którzy w przeszłości zostali skazani przez sądy karne, w tym m.in. na kary pozbawienia wolności i rozpowszechniania informacji o tym fakcie.</p>
<p>Rozpoznając sprawę sąd ustalił następujący stan faktyczny:</p>
<p>W dniu 30 września 2011 r. <span class="anon-block">J. P. (1)</span>, członek partii politycznej <span class="anon-block"> (...)</span>, udzielił wywiadu w programie „<span class="anon-block">(...)</span>” na antenie telewizji <span class="anon-block"> (...)</span>. W trakcie tegoż wywiadu stwierdził, iż „ (…) No właśnie….. polskim wyborcom jest bardzo dobrze znany, natomiast ludzie, którzy za nim stoją są wielką niewiadomą, jest wielu bardzo przedziwnych przedsiębiorców, do tego z przeszłością kryminalną, siedzieli po… po więzieniach. To jest pytanie czy to jest partner koalicyjny, z którym można na cokolwiek się umówić, ludzie formatu ministerialnego. Kto to będzie poza <span class="anon-block">J. P. (2)</span> w polskim Parlamencie? Ja wielkie obawy, i duży znak zapytania nad tym ruchem stawiam. Naprawdę, ludzie którzy o tym myślą, o tym, że w ten sposób dadzą wyraz protestowi, albo dadzą się uwieść.. no nawet radykalnym niektórym pomysłom <span class="anon-block">J. P. (2)</span>, powinni mieć świadomość, że konsekwencją będzie wprowadzenie kilkunastu albo kilkudziesięciu posłów o bardzo dziwnej przeszłości do Sejmu. Nie wiem czy później nie będą się wstydzić. Czy później nie będą mieli kaca z tego powodu (…)”.</p>
<p>Sąd dopuścił i oparł się na dowodzie wskazanym przez wnioskodawcę tj. na nagraniu programu „<span class="anon-block">(...)</span>” wyemitowanym na antenie programu <span class="anon-block"> (...)</span>, w którym <span class="anon-block">J. P. (1)</span> udzielił wywiadu w dniu 30 września 2011 r. Dowód ten potwierdza bowiem fakt udzielenia takiego wywiadu i jego treść. Na zgodny wniosek stron, sąd odstąpił od odtworzenia tego nagrania na Sali sądowej.</p>
<p>Sąd nie dopuścił dowodu z karty karnej <span class="anon-block">W. P.</span>, albowiem przedmiotem niniejszej sprawy nie jest okoliczność, czy ww. jest osobą karaną, czy też nie.</p>
<p>Sąd oddalił dowody zawnioskowane przez uczestnika postępowania. Mają one bowiem na celu wykazanie, iż z listy <span class="anon-block"> (...)</span> startowali kandydaci do Sejmu z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności, tymczasem wnioskodawca nie udowodnił by uczestnik postępowania wypowiedział takie słowa. Dlatego też sąd uznał przeprowadzenie tychże dowód za zbędne i nie mające znaczenia dla rozpoznania sprawy, a ponadto mogące przedłużyć niniejsze postępowanie.</p>
<p>Sąd zważył co następuje:</p>
<p>W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż Komitet Wyborczy <span class="anon-block"> (...)</span> jest zainteresowanym w sprawie. W trakcie wywiadu udzielonego w programie „<span class="anon-block">(...)</span>” wyemitowanego w telewizji <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block">J. P. (1)</span>, członek partii politycznej <span class="anon-block"> (...)</span>, wypowiedział się co do zaplecza politycznego oraz kandydatów na Sejm RP startujących z list <span class="anon-block"> (...)</span> w wyborach parlamentarnych zarządzonych na dzień 9 października 2011 r.</p>
<p>Z art. 111 kodeksu wyborczego wynika, iż w przypadku rozpowszechniania, w tym również w prasie w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19840050024" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe - Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24 ()">prawa prasowego</a>, materiałów wyborczych, a w szczególności plakatów, ulotek i haseł, a także wypowiedzi lub innych form prowadzonej w okresie kampanii wyborczej agitacji, zawierających informacje nieprawdziwe, kandydat lub pełnomocnik wyborczy zainteresowanego komitetu wyborczego ma prawo wnieść do sądu okręgowego wniosek o wydanie orzeczenia:</p>
<p>- zakazu rozpowszechniania takich informacji,</p>
<p>- przepadku materiałów wyborczych zawierających takie informacje,</p>
<p>-nakazania sprostowania takich informacji,</p>
<p>- nakazania publikacji odpowiedzi na stwierdzenia naruszające dobra osobiste,</p>
<p>- nakazania przeproszenia osoby, której dobra osobiste zostały naruszone,</p>
<p>- nakazania uczestnikowi postępowania wpłacenia kwoty do 100.000 złotych na rzecz organizacji pożytku publicznego.</p>
<p>Do zastosowania normy prawnej zawartej w tym przepisie i w konsekwencji trybu ochrony w nim przewidzianego konieczne jest:</p>
<p>- istnienie nieprawdziwych danych, informacji,</p>
<p>- zawarcie tych informacji w prasie w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19840050024" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe - Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24 ()">prawa prasowego</a>, a w szczególności w formie plakatów, ulotek, haseł i wypowiedzi lub innych form prowadzonej w okresie kampanii wyborczej agitacji.</p>
<p>W niniejszej sprawie- zdaniem sądu- sytuacja taka nie miała miejsce.</p>
<p>W ocenie sądu niewątpliwym jest, iż wywiad jest formą prowadzenia agitacji w trakcie trwania kampanii wyborczej.</p>
<p>Zgodnie bowiem z art. 109 § 1 kodeksu wyborczego materiałem wyborczym jest każdy pochodzący od komitetu wyborczego upubliczniony i utrwalony przekaz informacji mający związek z zarządzonymi wyborami. Wywiad udzielony w telewizji w telewizji - w obecnych czasach -jest jedną z częściej wykorzystywanych i docierających do największej rzeszy obywateli formą agitacji wyborczej.</p>
<p>Wywiad z <span class="anon-block">J. P. (1)</span> był emitowany w telewizji oraz ukazał się czasie trwania kampanii wyborczej.</p>
<p>Wskazać jednakże należy, iż <span class="anon-block">J. P. (1)</span> w trakcie wywiadu telewizyjnego nie powiedział, by w wyborach do Sejmu z list <span class="anon-block"> (...)</span> startowali kandydaci z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności. <span class="anon-block">J. P. (1)</span> wskazał, iż na zapleczu <span class="anon-block">J. P. (2)</span> jest „wielu bardzo przedziwnych przedsiębiorców do tego z przeszłością kryminalną, którzy siedzieli po .. po więzieniach”. W żadnym momencie wywiadu nie padło stwierdzenie, o startowaniu w wyborach do Sejmu z list <span class="anon-block"> (...)</span> kandydatów z przeszłością kryminalną, którzy odbywali karę pozbawienia wolności”. Nie można więc zakazać uczestnikowi postępowania sprostowania słów, których nie wypowiedział.</p>
<p>Podkreślić należy, iż art. 111 kodeksu wyborczego ma na celu podniesienie kultury politycznej, zapobieganie rozpowszechniania nieprawdziwych informacji w kampanii wyborczej, a przede wszystkim zdyscyplinowanie uczestników tej kampanii tak, aby czuli się odpowiedzialni za wypowiadane słowa. W ten sposób zostało ukształtowane prawo dające możliwość ochrony prawnej osobom, którym te informacje mogą szkodzić w uzyskaniu poparcia wyborczego.</p>
<p>W tym miejscu należy podnieść, iż ratio legis ustawy zmierza do niezwłocznego wyeliminowania z obrotu nieprawdziwych informacji wyborczych, nie można natomiast żądać sprostowania w tym trybie subiektywnej interpretacji słów wypowiedzianych w trakcie kampanii wyborczej.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze sąd w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110210112" title="Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy - Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112 (art. 111;art. 111 ust. 1;art. 111 ust. 2)">art. 111 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. kodeks wyborczy</a> ( Dz. U. Nr 21 poz. 112 z 2011 r. ze zm.)orzekł jak w punkcie 1 postanowienia.</p>
<p>Odnosząc się do wniosku <span class="anon-block">J. P. (1)</span> o odrzucenie wniosku z uwagi na brak zdolności sądowej Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span> uznać należy, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Wprawdzie niewątpliwym jest, iż zdolność sądową posiadają <span class="anon-block">P.</span> Wyborczy Komitetów Wyborczych, a nie same Komitety, jednakże w niniejszej sprawie wniosek został podpisany przez <span class="anon-block">Ł. P. (2)</span>, a więc <span class="anon-block">P.</span> Wyborczego Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>. Fakt, iż we wniosku błędnie wskazano, iż wnioskodawcą jest Komitet Wyborczy <span class="anon-block"> (...)</span> nie może stanowić o fakcie braku zdolności sądowej wnioskodawcy, albowiem z treści całego wniosku oraz jego podpisania wynika, iż wnioskodawcą jest faktycznie <span class="anon-block">Ł. P. (1)</span> Wyborczy Komitetu Wyborczego <span class="anon-block"> (...)</span>. Dlatego też, sąd w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 ust. 3)">art. 199 § 1 ust. 3 k.p.c.</a> a contrario odmówił odrzucenia wniosku.</p>
<p>O kosztach sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20110210112" title="Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy - Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112 (art. 6)">art. 6 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. kodeks wyborczy</a> ( Dz. U. Nr 21 poz. 112 z 2011 r. ze zm.) w związku <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 2)">art. 520 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika procesowego wnioskodawcy sąd ustalił na podstawie § 11 ust. 1 pkt. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów niepłaconej pomocy prawnej udzielonej przez z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 z 2002 r.) w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 3)">art. 98 § 3 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 13;art. 13 § 2)">art. 13 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>Zarządzenie:</p>
<p>Odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy oraz pełnomocnikowi uczestnika postępowania. 04.10.2011 r.</p>
</div>