III FZ 546/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 78/21 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 4 listopada 2020 r. nr 3001-IEW2.4123.22.2020 w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 78/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "WSA") odrzucił skargę kasacyjną M. K. (dalej: "Skarżący") na wyrok WSA z dnia 21 grudnia 2021 r. w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 4 listopada 2020 r., w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich, którym WSA skargę oddalił. Wymienione postanowienie, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane jest na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl). W uzasadnieniu postanowienia WSA wskazał, że pełnomocnik Skarżącego dnia 17 marca 2022 r. wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 21 grudnia 2021 r. Od skargi kasacyjnej nie został uiszczony należny wpis w wysokości 250 zł. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2022 r. pełnomocnik Skarżącego został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Zarządzenie zostało odebrane przez pełnomocnika Skarżącego w dniu 11 lipca 2022 r. Skarżący dnia 18 lipca 2022 r. uiścił wpis w kwocie 100 zł., zaś dnia 20 lipca 2022 r. w kwocie 150 zł. WSA wskazał, że termin na uiszczenie wpisu w pełnej wysokości upłynął dnia 18 lipca 2022 r. Dlatego, z uwagi na brak uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej w wyznaczonym terminie, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") WSA postanowił o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącego za pośrednictwem WSA wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Na podstawie art. 194 § 3 p.p.s.a. zarzucił WSA naruszenie art. 220 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 2009 r. poz. 946, dalej: "Konstytucja RP"). Podniósł, że odrzucenie skargi kasacyjnej jest niesłuszne. Środek zaskarżenia według Skarżącego, nie powinien zostać odrzucony ponieważ Skarżący został pozbawiony przez to prawa do sądu. Stwierdził, że wpis od skargi kasacyjnej został uiszczony w wymaganej kwocie. Jednocześnie przyznał, że część kwoty wymaganego wpisu została uiszczona po terminie, tak jak wskazał WSA w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. W ocenie Skarżącego, odrzucenie skargi kasacyjnej jest przejawem skrajnego formalizmu, który godzi w podstawowe prawo do sądu, ustanowione w art. 45 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Przepis ten umożliwia sądowi administracyjnemu odrzucenie skargi w sytuacji, gdy strona nie uiściła należnego wpis w terminie. Jego celem jest zdyscyplinowanie strony do podporządkowania się sprawności postępowania sądowego. Niewłaściwe jego zastosowanie niesie jednak za sobą poważne konsekwencje prawne, może bowiem doprowadzić do naruszenia konstytucyjnie chronionego prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Wezwanie strony do uiszczenia należnego wpisu musi być zatem na tyle precyzyjne, aby nie budziło wątpliwości, a zwłaszcza należy w nim dokładnie określić wysokość wpisu, termin jego uiszczenia oraz konsekwencje, mogące wystąpić dla strony w przypadku niewykonania wezwania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wymogi te spełnia wezwanie z dnia 7 lipca 2022 r. (k. 82 akt sądowych). W wezwaniu tym WSA określił kwotę wpisu od skargi kasacyjnej, termin jej wniesienia, numer rachunku bankowego do dokonania należnej wpłaty oraz rygor niewniesienia wpisu przez Skarżącego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie zostało odebrane przez pełnomocnika Skarżącego dnia 11 lipca 2022 r. (k. 84 akt sądowych). W związku z tym termin do uiszczenia wpisu upływał dnia 18 lipca 2022r. Uiszczenie wpisu oznacza dokonanie opłaty na wskazany w wezwaniu rachunek bankowy w wymaganej kwocie, określonej na podstawie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535). Oznacza to, że Skarżący był zobowiązany do wniesienia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł do dnia 18 lipca 2022 r. Działania, mające na celu dokonanie wpisu, podjęte po tej dacie są bezskuteczne, gdyż WSA wyraźnie określił wysokość wpisu oraz termin jego wniesienia. Wpłata dokonana dnia 18 lipca 2022 r. nie spowodowała wykonania wezwania WSA z dnia 7 lipca 2022 r. ponieważ Skarżący nie wniósł wówczas wpisu od skargi kasacyjnej w wymaganej wysokości, co potwierdza polecenie przelewu z wymienionej daty (k. 85 akt sądowych). Przelew dokonany dnia 20 lipca 2022 r. (k. 86 akt sadowych), stanowiący próbę uzupełnienia kwoty wpisu, został wykonany po terminie. Dlatego WSA słusznie uznał, że Skarżący nie wniósł wpisu od skargi kasacyjnej w wymaganej kwocie i w odpowiednim terminie i przez to postanowił o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Dodatkowo warto wskazać, że sformalizowanie postępowania nakłada na strony obowiązek dokonywania określonych czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym w określonej formie i terminach. Uporządkowana procedura gwarantuje pewność prawa i jego przewidywalność dla stron postępowania. Przepisy formalne zapewniają bezpieczeństwo prawne i przejrzystość postępowania. Pełnią one funkcję ochronną dla wszystkich uczestników postępowania, zapewniają bezstronność, osiąganą przez jednakowe wymagania formalne stawiane stronom postępowania sądowoadministracyjnego. Obowiązek dopełnienia wymagań formalnych przez stronę, które nie są nadmierne i służą celom postępowania sądowego, nie może być postrzegany jako ograniczenie prawa do sądu. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.