II OZ 1264/14

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. D. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 22 września 2014 r. sygn. akt II SA/Op 493/14 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi J.D. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 22 września 2014 r. wydanym na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. Przewodniczący Wydziału II WSA w Opolu wezwał J. D. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, w kwocie 300 zł. Wysokość wpisu ustalono stosownie do § 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 221, poz. 2193 ze zm.) Na powyższe zarządzenie skarżący wniósł zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 204 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r.- Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw ( Dz. U. 2011 r., nr 176, poz. 1190), art. 220 § 1 i 3 w zw. z art. 214 § 1 i art. 230 p.p.s.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego zarządzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. Niemniej jednak jest to przepis o charakterze generalnym, w stosunku do którego istnieją przepisy szczególne wyłączającego jego zastosowanie. Jednym z nich jest art. 204 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, zgodnie z którym wszelkie pisma oraz postępowanie sądowe i administracyjne w sprawach wyborczych jest wolne od opłat. W rozważanej sprawie warto powołać się na postanowienie NSA z dnia 2 października 2013 r., II OZ 790/13, w którym uznano, że sprawa ze skargi na uchwałę rady gminy stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego należy do kategorii "spraw wyborczych", na co wskazuje systemowa wykładnia przepisów dotyczących stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego. Przepis art. 190 oraz 191 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw umiejscowione są Dziale IV wskazanej ustawy zatytułowanym "Wybory do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego". Stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego pozostaje w ścisłym związku z wyborami, gdyż może doprowadzić do wyeliminowania ze składu organów stanowiących samorządu terytorialnego osób, które wybrane zostały w powszechnych wyborach. Należy również zauważyć, iż od wyniku postępowania związanego ze stwierdzeniem wygaśnięcia mandatu radnego zależy ewentualna konieczność przeprowadzenia wyborów uzupełniających. Systemowa oraz celowościowa wykładnia wskazanych wyżej przepisów przemawia za uznaniem, że sprawa ze skargi radnego na uchwałę rady gminy stwierdzającą wygaśnięcie jego mandatu jest sprawą wyborczą w rozumieniu art. 204 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw i postępowanie sądowoadministracyjne toczące się w tej sprawie jest wolne od opłat sądowych. Analogiczne uregulowanie wprowadzające zwolnienie od opłat sądowych w sprawach ze skargi na zarządzenie zastępcze wojewody stwierdzające wygaśnięcie mandatu radnego zawiera art. 100 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Podzielając powyżej zaprezentowany pogląd, że postępowanie sądowe w rozpoznawanej sprawie - na podstawie art. 204 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw - jest wolne od opłat sądowych, brak było podstaw prawnych do wezwania skarżącego przez Przewodniczącego Wydziału do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na uchwałę Rady Gminy S. z dnia [...]., Nr [...], w kwocie 300 zł. W tym stanie rzeczy zażalenie należało uznać za zasadne i na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.