VI U 280/22

Sądy powszechne2025-03-21

Sygnatura

VI U 280/22

Data orzeczenia

2025-03-21

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Małgorzata Kryńska-Mozolewska (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 97 ustawy 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Treść orzeczenia

Sygn. akt VI U 280/22 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 21 marca 2025 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Małgorzata Kryńska-Mozolewska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2025 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 148(1);art. 148(1) § 1)">art. 148 1§ 1 k.p.c</a> sprawy I. T. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. o zasiłek chorobowy na skutek odwołania I. T. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 2 lutego 2022 r. znak (...) i z dnia 2 lutego 2022 r. znak (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 2 lutego 2022 r. znak (...) w ten sposób, że przyznaje odwołującemu prawo do zasiłku chorobowego za okres od 29.06.2021r do 16.07.2021 r; 2. oddala odwołanie od decyzji z dnia 2 lutego 2022 r. znak (...) Sygn. akt VI U 280/22 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Decyzją z dnia 2 lutego 2022 r znak sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Odział w W. odmówił I. T. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 9 czerwca 2021 r 11 czerwca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy argumentował, że roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego przedawnia się po upływie sześciu miesięcy. Z tytułu prowadzonej działalności odwołujący wystąpił z wnioskiem o wypłatę zasiłku chorobowego od 9 czerwca 2021 r do 11 czerwca 2021 r, czyli po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia tego okresu za który zasiłek przysługiwał . Z dokumentacji nie wynika, aby niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego. Decyzją z dnia 2 lutego 2022 r znak sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił I. T. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 29 czerwca 2021 r 17 lipca 2021 r w uzasadnieniu decyzji organ rentowy argumentował, że z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym odwołujący został objęty 1 czerwca 2021 r. Poprzednie ubezpieczenie ustało z powodu opłacenia należnej składki za maj 2021 r po obowiązującym terminie. Przed powstaniem niezdolności do pracy odwołujący nie miał 90- dniowego okresu ubezpieczenia chorobowego. W odwołaniu od powyższych decyzji odwołujący wnosił o zmianę decyzji i przyznanie mu prawa do zasiłku chorobowego. Podnosił że od lutego 2021 r opłacał składki na dobrowolne ubezpieczenia chorobowe oraz że składka w czerwcu 2021 r została opłacona z jednodniowym opóźnieniem w dniu 11 czerwca 2021 r, ponieważ do dnia 11 czerwca 2021 r przebywał on na zwolnieniu lekarskim, a ponadto pkt 2 ust. 2 art. 14 ustawy z dnia 13.10.1998 r został uchylony i powoływanie się na niego nie ma sensu. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podnosił, że roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od dnia 9 czerwca 2021 r do dnia 11 czerwca 2021 r zostało zgłoszone w dniu 11 stycznia 2022 . zatem zgłoszenie nastąpiło po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia okresu za który zasiłek miał przysługiwać . Prawo do zasiłku uległo zatem przedawnieniu. Na dzień powstania niezdolności do pracy tj; 29 czerwca nie upłynął wymagany okres oczekiwania wynoszący 90 dni nieprzerwanego podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. Z tego powodu decyzją z dnia 2 lutego 2022 r odmówiono zasiłku za okres od dnia 29 czerwca do dnia 16 lipca 2021 r;. Pismem z dnia 17 marca 2022 r pozwany wyraził zgodę na opłacenie składki za maj 2021 r po terminie płatności. Wobec powyższego wskazane powyżej uzasadnienie odmowy przyznania prawa za okres od dnia 29 czerwca do 16 lipca 2021 r jest nieaktualne. Pomimo powyższego odmowa świadczenia za wskazany okres jest uzasadniona z uwagi na przedawnienie roszczenia. W piśmie procesowym z dnia 16 kwietni 2024 r (K. 32) podnosił, że w obu zaskarżonych decyzjach jako powód odmowy prawa do zasiłku wskazano brak wymaganego 90 dniowego okresu podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu przed dniem powstania niezdolności do pracy. Dobrowolne ubezpieczenie ustało w przypadku odwołującego z dniem 1 maja. Wniosek ubezpieczonego o wyrażenie zgody o przyjęcie opłaconych z uchybieniem terminu składek na ubezpieczenie chorobowe został rozpatrzony pozytywnie. W przypadku decyzji z dnia 2 lutego 2022 r znak sprawy (...) była jedyną z dwu przesłanek powodujących wydanie decyzji odmownej. Drugą przesłanką było przedawnienie prawa do zasiłku . W przypadku decyzji z dnia 02 lutego 2022 r znak sprawy (...) jako przyczynę odmowy wskazano jedynie brak wymaganego 90 dniowego okresu podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu. Wobec pozytywnego rozpoznania wniosku ubezpieczonego o przyjęcie składek opłaconych z uchybieniem terminu, przesłanka ta odpadła. W tej sytuacji biorąc pod uwagę wyłącznie treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji wydać się może - argumentował organ rentowy - że decyzja jest nieprawidłowa.   Sąd ustalił, co następuje: Decyzją z dnia 2 lutego 2022 r znak sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Odział w W. odmówił I. T. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 9 czerwca 2021 r do 11 czerwca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy argumentował, że roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego przedawnia się po upływie sześciu miesięcy. Z tytułu prowadzonej działalności odwołujący wystąpił z wnioskiem o wypłatę zasiłku chorobowego od 9 czerwca 2021 r do 11 czerwca 2021 r, czyli po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia tego okresu za który zasiłek przysługiwał. Z dokumentacji nie wynika, aby niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego. Decyzją z dnia 2 lutego 2022 r znak sprawy (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Odział w W. odmówił I. T. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 29 czerwca 2021 r 17 lipca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy argumentował, że z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym odwołujący został objęty 1 czerwca 2021 r . Poprzednie ubezpieczenie ustało z powodu opłacenia należnej składki za maj 2021 r po obowiązującym terminie. Przed powstaniem niezdolności do pracy odwołujący nie miał 90- dniowego okresu ubezpieczenia chorobowego. I. T. prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Od lutego 2021 r opłacał składki na dobrowolne ubezpieczenia chorobowe. W dniu 11 stycznia 2022 r do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. wpłynął wniosek I. T. o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od 9 czerwca do 11 czerwca 2021 r oraz od 29 czerwca do 16 lipca 2021 r. Pismem z dnia 17 marca 2022 r pozwany wyraził zgodę na opłacenie składki za maj 2021 r po terminie płatności. Bezsporne, a nadto zaświadczenie płatnika składek ZUS Z-3b;   Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 1;art. 1 ust. 1)">art. 1 ust. 1 ustawy z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> (Dz.U. z 2022 r., poz. 1732, dalej: ustawy zasiłkowej) świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawie z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> (Dz. U. z 2022 r. poz. 1009, 1079, 1115 i 1265), zwanym dalej "ubezpieczonymi". Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego (art. 6 ust. 1 ustawy zasiłkowej). W niniejszej sprawie bezspornym było, że wnioskodawczyni prowadzącą działalność gospodarczą i z tego tytułu podlegająca dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu, stała się niezdolna do pracy w okresie 09.06.2021 r do 11.06.2021 r. Zdaniem Sądu meriti ZUS II Oddział w W. błędnie odmówił wnioskodawczyni prawa do zasiłku chorobowego za okres od 29.06.2021 r do 16.07.2021 r powołując się na art. 67 ust. 1 i 3 ustawy zasiłkowej. Zgodnie z tą regulacją, roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego, przedawnia się po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje (ust. 1). Zaś zgodnie ust. 3, jeżeli niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby uprawnionej, termin 6 miesięcy liczy się od dnia, w którym ustała przeszkoda uniemożliwiająca zgłoszenie roszczenia. Przedawnienie roszczenia o zasiłek chorobowy następuje z mocy prawa, co oznacza, że ubezpieczony po upływie okresów przedawnienia traci prawo do zasiłku i nie ma procesowych możliwości ubiegania się o jego wyrównanie. Początek biegu 6-miesięcznego terminu przedawnienia liczyć należy od końca okresu zasiłkowego – ostatniego dnia okresu, przez który prawo do świadczenia przysługiwało, zgodnie z przepisami regulującymi okres zasiłkowy poszczególnych świadczeń, a nie od daty nabycia prawa do świadczenia czy też wystąpienia chronionego ryzyka. W ocenie sądu o prawie do zasiłku chorobowego decyduje data zgłoszenia roszczenia o wypłatę tego zasiłku, a nie data ustąpienia przyczyny uniemożliwiającej wypłatę zasiłku, a w szczególności data opłacenia w całości zaległych składek na ubezpieczenie. Jednocześnie w sprawie o wypłatę zasiłku chorobowego stwierdzenie, że roszczenie uległo przedawnieniu na podstawie art. 67 ustawy, nie zwalnia Sądu od rozważenia, czy nie występują przesłanki określone w ust. 3 i 4 tego przepisu, jeżeli okoliczności faktyczne sprawy mogą wskazywać na to, że niewypłacenie zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby uprawnionej. Wystąpienie przeszkody uniemożliwiającej złożenie wniosku o wypłatę zasiłku, o której mowa w ust. 3, rozpatrywać należy indywidualnie. Okoliczności faktyczne w sprawie muszą wskazywać na zaistnienie okoliczności, które wyłączyły możliwość zgłoszenia roszczenia o wypłatę zasiłku w ciągu 6 miesięcy od ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje. Dokonując ustalenia, czy dana przyczyna miała taki charakter wyłączający, należy wykazać, z jednej strony, faktyczną niemożność dopełnienia czynności w ustawowo określonym czasie, a z drugiej, brak zawinienia osoby mającej tę czynność wykonać, konkludując, że tym samym przeszkody mogą być różnej natury - przykładowo mogą to być przeszkody bezpośrednio związane z osobą uprawnioną, choć od niej niezależne (uwarunkowane stanem zdrowia, pobytem w szpitalu) lub nie. W badanej sprawie sąd stwierdził na podstawie zaświadczenia płatnika składek (akta rentowe Z-3b), niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od 9 czerwca 2021 r do 11 czerwca 2021 r i od 29 czerwca 2021 r do 16 lipca 2021 r nastąpiło w dniu 11 stycznia 2022 r. Zatem przedawnieniu uległo tylko roszczenie o zasiłek chorobowy tylko za okres od 11 czerwca 2021 r od 29 czerwca 2021 r. Natomiast roszczenie o zasiłek chorobowy za okres od 29 czerwca 2021 r do 16 lipca 2021 r nie uległo przedawnieniu. Chybiony jest też argument organu rentowego, że przed powstaniem niezdolności do pracy odwołujący nie miał 90- dniowego okresu ubezpieczenia chorobowego, ponieważ co jest bezsporne pismem z dnia 17 marca 2022 r pozwany wyraził zgodę na opłacenie składki za maj 2021 r po terminie płatności. Zresztą w piśmie procesowym z dnia 16 kwietnia 2024 r (K. 32) organ rentowy sam przyznał, że decyzja jest nieprawidłowa. W związku z tym sąd zmienił decyzję i przyznał prawo do zasiłku chorobowego za okres od 29 czerwca 2021 r do 16.07.2021 r. Inaczej przedstawia się sytuacja z zasiłkiem za okres od 9 czerwca 2021 r do 11 czerwca 2021 r, czyli po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia tego okresu za który zasiłek przysługiwał. W związku z tym prawo do zasiłku chorobowego za ten okres wygasło. W związku z czym w tym zakresie odwołanie podlegało oddaleniu o czym orzeczono jak w punkcie drugim wyroku. </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> 1. (...) </div>